Gürcüstan Cinayət Prosessual Məcəlləsi

2023-cü il 7 mart vəziyyəti ilə

Gürcüstan Qanunu

Gürcüstanın Cinayət Prosessual Məcəlləsi

Ümumi hissə

Qapı I

Cinayət-prosessual qanunvericiliyi və prinsipləri

Fəsil I

Cinayət-prosessual qanunvericiliyi, onun vəzifələri və əhatə dairəsi

Maddə 1. Məcəllənin məqsədi

Bu məcəllə cinayətin istintaqı, cinayət təqibi və ədalət mühakiməsinin həyata keçirilməsi qaydalarını müəyyən edir.

Maddə 2. Cinayət-Prosessual qanunun tətbiqi qaydası, qanunun analoqu

1. Cinayət prosesində istintaq və məhkəmə müzakirəsi zamanı qüvvədə olan prosessual norma tətbiq edilir.

2. Cinayət-Prosessual qanuna edilmiş dəyişikliklər təqsirləndirilən şəxsin (məhkumun) vəziyyətini yaxşılaşdırdıqda, əvvəllər qəbul edilmiş prosessual aktın ləğvinə və ya dəyişdirilməsinə səbəb olur.

3. Gürcüstanın qanunvericiliyində qüsur mövcud olduqda cinayət hüququnun prosessual normasından bənzətmə (analoq) yolu ilə istifadə etməyə icazə verilir, əgər bu, Gürcüstanın Konstitusiyasında və beynəlxalq müqaviləsində nəzərdə tutulmuş insan hüquq və azadlıqlarını məhdudlaşdırmırsa.

4. Cinayətin törədildiyi yerdən asılı olmayaraq, Gürcüstan ərazisində cinayət prosesi Gürcüstan qanunvericiliyinə uyğun olaraq həyata keçirilir.

5. Gürcüstanın cinayət-prosessual qanunvericiliyi Gürcüstanın hüdudlarından kənarda Gürcüstan bayrağı və ya tanınma nişanı ilə üzən hava və ya dəniz gəmilərində törədilən cinayətlərə də şamil edilir, əgər Gürcüstanın beynəlxalq müqavilə və sazişlərində başqa hal müəyyən edilməmişdirsə.

51. Gürcüstanın xaricdəki diplomatik nümayəndəliyinin və ya konsulluq qurumunun ərazisində Gürcüstanın cinayət-prosessual qanunvericiliyi tətbiq edilir, əgər Gürcüstanın beynəlxalq müqavilələrində başqa hal müəyyən edilməmişdirsə.

6. Gürcüstanın beynəlxalq müqavilə və sazişlərinə uyğun olaraq, Gürcüstanın cinayət-prosessual qanunvericiliyi xarici dövlətin ərazisində də tətbiq oluna bilər.

7. Diplomatik toxunulmazlıqdan istifadə edən Gürcüstan vətəndaşı, habelə onun xaricdəki ailə üzvləri - əgər onlar yerləşdikləri ölkənin cinayət-prosessual qanunvericiliyinin tətbiqi ilə könüllü olaraq razılaşmırlarsa, Gürcüstanın cinayət-prosessual qanunvericiliyinin yurisdiksiyasına tabedirlər.

8. Gürcüstan ərazisində prosessual hərəkətin aparılması haqqında xarici dövlətin məhkəməsinin və ya istintaq orqanının vəsatəti icra edilərkən, əgər bu, Gürcüstanın beynəlxalq müqaviləsində nəzərdə tutulmuşdursa, bu dövlətin cinayət-prosessual qanunvericiliyindən də istifadə edilə bilər.

Gürcü stanın 20 iyul 2018-ci il tarixli qanunu №3157 – veb-səhifə, 06.08.2018-ci il.

Maddə 3. Bu məcəllənin məqsədləri üçün əsas terminlərin izahı

1. Yetkinlik yaşına çatmayan – 18 yaşına çatmamış şəxs.

2. Yaxın qohum – valideyn, övladlığa götürən, övlad, etibarnamə ilə böyüdülən, baba, nənə, nəvə, bacı, qardaş, həyat yoldaşı (o cümlədən, boşanmış).

3. Ailə üzvü – həyat yoldaşı, yetkinlik yaşına çatmayan övlad və ya övladlıq, onunla daimi yaşayan şəxs.

4. Qanuni nümayəndə – yaxın qohum, qəyyum, himayədar, dəstəkləyici, hansı ki elə bir halda cinayət mühakiməsi prosesində iştirak edir, nə vaxt ki prosesin iştirakçısı yetkinlik yaşına çatmayan şəxsdir, məhdud fəaliyyət qabiliyyəti olan şəxsdir, əgər o sağlamlıq vəziyyətinə görə özünü müdafiə edə bilmirsə, habelə dəstək alan şəxsdir, əgər məhkəmə qərarı ilə başqa hal müəyyən edilməyibsə.

5. Tərəf – təqsirləndirilən, məhkum, bəraət qazanmış, onların vəkili, müstəntiq, prokuror.

6. İttiham tərəfi – müstəntiq, prokuror.

7. Müdafiə tərəfi – təqsirləndirilən, məhkum, bəraət qazanmış, onların vəkili.

8. Məhkum – barəsində məhkəmə tərəfindən ittiham hökmü çıxarılan şəxs.

9. Vəkil – qanunla müəyyən edilmiş qaydada təqsirləndirilən, məhkum edilmiş, bəraət qazanmış şəxslərin maraqlarını qoruyan və onlara hüquqi yardım göstərən şəxs.

10. İstintaq – səlahiyyətli şəxs tərəfindən bu məcəllə ilə müəyyən edilmiş qaydada həyata keçirilən, məqsədi cinayətlə bağlı sübutların toplanması olan hərəkətlərin məcmusu.

11. Əsaslandırılmış fərziyyə (ehtimal) – şəxsin cinayət törətmiş olabiləcəyi qənaətinə gəlmək üçün müəyyən bir cinayət işinin hallarının toplusunda obyektiv şəxsi qane edən faktların və ya məlumatların məcmusu, bu məcəllə ilə birbaşa nəzərdə tutulmuş istintaq hərəkətinin aparılması və/və ya qətimkan tədbirinin tətbiqi üçün nəzərdə tutulmuş sübut standartı.

111. İşə mahiyyəti üzrə baxılmadan hökm çıxarmaq üçün yetərli sübutlar – təqsirləndirilən şəxsin cinayəti etiraf etdiyini, ittiham tərəfinin təqdim etdiyi sübutları mübahisələndirmədiyini və məhkəmə tərəfindən onun işinə mahiyyəti üzrə baxılması hüququndan imtina etdiyini nəzərə alaraq, obyektiv şəxsi təqsirləndirilən şəxsin cinayəti törətdiyinə inandıracaq sübutlar.

12. Yüksək ehtimal dərəcəsi – məhkəməyəqədərki iclasda işin mahiyyəti üzrə baxılması üçün verilməsi (ötürülməsi) haqqında qərar qəbul edərkən hakim üçün rəhbər standart, hansı ki iclasda təqdim olunan bir-birinə uyğun gələn və inandırıcı sübutlar toplusuna əsaslanır və yüksək dərəcədə fərziyyə üçün kifayətdir ki, bu iş üzrə ittiham hökmü çıxarılacaq.

13. Ağlabatan şübhədən kənar – məhkəmənin ittiham hökmü çıxarması üçün lazım olan, obyektiv şəxsi şəxsin günahına (təqsirinə) inandıracaq sübutlar toplusu.

14. Hökm – birinci instansiya, apellyasiya və ya kassasiya məhkəməsinin qərarı, hansı ki təqsirləndirilən şəxsi cinayət törətməkdə günahkar bilir və ya ona bəraət qazandırır.

15. Qərardad – hər hansı bir məsələ üzrə məhkəmənin qərarı (hökm və sərəncamdan başqa).

16. Qərar (qətnamə) – hər hansı bir məsələ üzrə müstəntiqin, prokurorun qərarı.

17. Gecə – saat 22:00-dan saat 6:00-a qədər olan vaxt.

18. Üzrlü səbəb – cinayət prosesi iştirakçısının xəstəliyi, yaxın qohumunun ölümü, ondan asılı olmayan səbəbdən prosesə gəlməsini qeyri-mümkün edən digər xüsusi obyektiv hallar nəticəsində prosesə gəlməməsi. Xəstəlik tibb müəssisəsinin müvafiq səlahiyyətli şəxsi tərəfindən verilmiş, səlahiyyətli şəxs tərəfindən imzalanmış və möhürlə təsdiqlənmiş, prosesdə iştirakın mümkünsüzlüyünü birbaşa göstərən sənədlə təsdiq edilməlidir. Əvvəlcədən məlum olan üzrlü bir səbəbin olması ilə bağlı bildiriş (xəbər) ilk fürsətdə (mümkün qədər tez), lakin prosesin başlanmasına qədər 48 saatdan gec olmayaraq məhkəməyə təqdim edilməlidir. Üzrlü səbəbdən gəlməməyi təsdiq edən sənəd, gəlmədiyi gündən 5 gün müddətində təqdim edilməlidir.

19. Təqsirləndirilən – Gürcüstanın Cinayət Məcəlləsində nəzərdə tutulmuş cinayəti törətdiyinə dair barəsində əsaslandırılmış ehtimal olan şəxs.

20. Şahid – cinayət işinin hallarını müəyyən etmək üçün lazım olan məlumatları bilə bilən şəxs. Şəxs cinayət məsuliyyəti barədə xəbərdarlıq edildikdən və and içdikdən sonra şahid statusunu və hüquq-vəzifələrini qazanır.

21. Ekspert – cinayət işi üzrə bu məcəllə ilə müəyyən edilmiş qaydada lazımi tədqiqat aparmaq və rəy (nəticə) tərtib etmək üçün tərəf və ya tərəfin vəsatəti ilə məhkəmə tərəfindən dəvət edilmiş, xüsusi biliyə, vərdişlərə və təcrübəyə malik olan fiziki şəxs. Bundan əlavə, ekspert sübutların aşkar edilməsində, tədqiqində və nümayiş etdirilməsində tərəflərə və məhkəməyə köməklik göstərir.

22. Zərərçəkmiş – cinayət nəticəsində bilavasitə mənəvi, fiziki və ya əmlak zərəri dəymiş dövlət, fiziki və ya hüquqi şəxs.

221. Şahidin və zərərçəkmişin koordinatoru – hüquq icraatı prosesində şahidə/zərərçəkmişə dəstək verən şəxs.

23. Sübut – qanunla müəyyən edilmiş qaydada məhkəməyə təqdim edilmiş məlumat, bu məlumatı özündə əks etdirən əşya, sənəd, maddə və ya digər obyekt, hansının ki əsasında tərəflər məhkəmədə faktları təsdiq və ya təkzib (inkar) edirlər, onlara hüquqi qiymət verirlər, vəzifələrini yerinə yetirirlər, öz hüquqlarını və qanuni maraqlarını qoruyurlar, məhkəmə isə barəsində cinayət prosesinin aparıldığı faktın və ya əməlin olub-olmamasını, müəyyən şəxsin bu əməli edib-etmədiyini, onun günahkar olub-olmamasını, həmçinin təqsirləndirilən şəxsin məsuliyyətinin xarakterinə və dərəcəsinə təsir edən, onun şəxsiyyətini xarakterizə edən halları müəyyən edir. Sənəd cinayət işinin faktiki və hüquqi hallarını müəyyən etmək üçün zəruri olan məlumatı özündə əks etdirirsə, sübutdur. Hər hansı bir mənbə sənəd sayılır, hansında ki məlumat şifahi-rəmzi formada və/və ya foto, kino, video, səs və ya digər yazı formasında və ya digər texniki vasitələrdən istifadə edilməklə qeydə alınıb (çap edilib).

24. Şahid ifadəsi – cinayət işinin halları haqqında məhkəmədə şahidin verdiyi məlumat.

25. Əşyavi sübut – əşya, sənəd, maddə və ya digər obyekt, hansı ki mənşəyi, aşkar olunma yeri və vaxtı, əlamətləri-xüsusiyyətləri ilə və üzərində qalan izlərlə cinayət işinin faktiki halları ilə bağlıdır və cinayətin aşkarlanması, günahkarın müəyyən edilməsi və ya ittihamı inkar etmək və ya təsdiqləmək üçün vasitə ola bilər, həmçinin “Əməliyyat-axtarış fəaliyyəti haqqında” Gürcüstan Qanununun 7-ci maddəsinin 21-ci bəndi ilə nəzərdə tutulmuş nəzarət olunan çatdırılmanın həyata keçirilməsində istifadə olunan əvvəlcədən işarələnmiş və/və ya saxta (simulyasiya edilmiş) əşya, sənəd, maddə və ya digər obyekt.

26. İstintaq yeri – istintaq orqanının inzibati binasının yerləşdiyi yer.

27. Kompüter sistemi – hər hansı bir mexanizm və ya bir-birinə bağlı mexanizmlər qrupu, hansı ki proqram vasitəsilə, avtomatik olaraq məlumatları işləyir (o cümlədən şəxsi kompüter, mikroprosessorlu hər hansı bir cihaz, həmçinin mobil telefon).

28. Kompüter məlumatları – kompüter sistemində işlənilməsi üçün əlverişli olan hər hansı formada göstərilən məlumat, o cümlədən kompüter sisteminin funksionallığını təmin edən proqram.

281. Mobil kommunikasiya avadanlığının tapılması üçün vahid sistem − “Elektron kommunikasiyalar haqqında” Gürcüstan Qanununun 2-ci maddəsinin „h71“ altbəndi ilə nəzərdə tutulmuş mobil kommunikasiya avadanlığının tapılması üçün vahid sistem.

29. Xidmət provayderi (təminatçısı) – istifadəçilərə kompüter sistemi vasitəsilə ünsiyyət qurmaq (əlaqə yaratmaq) imkanı verən hər hansı fiziki və ya hüquqi şəxs, eləcə də bu cür kommunikasiya xidmətinin və ya belə xidmətin istifadəçiləri adından kompüter məlumatlarını işləyən və ya saxlayan hər hansı digər şəxs.

30. İnternet trafiki məlumatı – kommunikasiyalarla əlaqəli və kompüter sistemi tərəfindən yaradılmış hər hansı kompüter məlumatı, hansı ki kommunikasiya zəncirinin bir hissəsidir, kommunikasiyanın mənbəyini, təyinat yerini, istiqamətini, vaxtını, tarixini, ölçüsünü, müddətini, əsas xidmət növünü göstərir.

31. Gizli istintaq hərəkətinin obyekti – barəsində gizli istintaq hərəkəti aparılan şəxs.

32. Bu məcəllənin XVI1 fəslinin məqsədləri üçün, müvafiq səlahiyyəti olan dövlət orqanı:

a) Bu məcəllənin 1431 maddəsinin birinci hissəsinin „a“−„d“ alt bəndlərində nəzərdə tutulmuş gizli istintaq hərəkətlərini həyata keçirərkən − İctimai Hüququn Hüquqi Şəxsi – bu gizli istintaq hərəkətlərini həyata keçirmək üçün eksklüziv səlahiyyətə malik orqan olan Gürcüstanın Əməliyyat-Texniki Agentliyi (bundan sonra - Agentlik);

b) Bu məcəllənin 1431 maddəsinin birinci hissəsinin „e“ və „v“ alt bəndlərində nəzərdə tutulmuş gizli istintaq hərəkətlərini həyata keçirərkən − öz səlahiyyətləri daxilində gizli istintaq hərəkətini həyata keçirən müvafiq dövlət orqanı.

321. (çıxarılıb - 30.12.2021, №1314).

33. Kommunikasiya (rabitə) kanalından məlumatın çıxarılması və fiksasiyası − müvafiq səlahiyyəti olan dövlət orqanı tərəfindən elektron əlaqədən (elektron poçtdan), rabitə şəbəkəsindən, telekommunikasiya və ya informasiya sistemindən texniki və/və ya proqram vasitələrindən istifadə etməklə cari, ötürülən, qəbul edilmiş, toplanmış, işlənmiş və ya yığılmış məlumatların çıxarılması və fiksasiyası.

34. Kompüter sistemindən məlumatların çıxarılması və fiksasiyası − müvafiq səlahiyyəti olan dövlət orqanı tərəfindən kompüter sistemindən ötürülən, qəbul edilmiş, həmçinin kompüter sistemində cari, toplanmış, işlənmiş və ya yığılmış məlumatın texniki və/və ya proqram vasitələrindən istifadə etməklə çıxarılması və fiksasiyası.

35. Real vaxtda geolokasiyanın müəyyən edilməsi − mobil kommunikasiya avadanlığının coğrafi yerinin real vaxtda maksimum mümkün dəqiqliklə müəyyən edilməsi.

36. Telefon rabitəsinin gizli müşahidəsi və qeydə alınması − “Elektron kommunikasiyalar haqqında” Gürcüstan Qanununa uyğun olaraq icazə verilmiş (səlahiyyətli) şəxsin ümumi (ortaq) istifadəsində olan elektron kommunikasiya şəbəkələri və vasitələri ilə həyata keçirilən telefon rabitəsinin gizli müşahidəsi və qeydə alınması.

37. Gizli istintaq hərəkəti obyektinin texniki identifikatoru − gizli istintaq hərəkəti obyektinin istifadəsində olan rabitə avadanlığının identifikasiya məlumatı (rabitə avadanlığının fərdi identifikasiyasına imkan verən və ya onun fərdi identifikasiyasına kömək edən hər hansı məlumat (o cümlədən telefon nömrəsi, internet protokolunun ünvanı (IP-ünvan), Beynəlxalq Mobil Avadanlıq İdentifikatoru (IMEI), Beynəlxalq Mobil İstifadəçi İdentifikatoru (IMSI), MAC-ünvanı və başqa)) və ya istifadəçinin adı.

38. İlkin araşdırma − müdafiə tərəfinin vəsatəti əsasında əldə edilmiş predmeti, sənədi, əşyanı, maddəni, məlumatı özündə əks etdirən digər obyektə başlanğıcda ittiham tərəfinin baxması, onun məzmunu ilə tanış olmaq, bu material üzrə ekspertizanın və ya digər istintaq hərəkətinin aparılması, müdafiə tərəfi analoji (oxşar) hüquqdan istifadə edənə qədər.

Gürcüstanın 24 sentyabr 2010-cu il tarixli qanunu №3616 - SSM I, №50, 24.09.2010-cu il, maddə328

Gürcüstanın 14 iyun 2013-cü il tarixli qanunu №741 – veb-səhifə, 27.06.2013-cü il.

Gürcüstanın 24 iyul 2014-cü il tarixli qanunu №2517 - veb-səhifə, 06.08.2014-cü il.

Gürcüstanın 30 noyabr 2014-cü il tarixli qanunu №2870 - veb-səhifə, 30.11.2014-cü il.

Gürcüstanın 20 mart 2015-ci il tarixli qanunu №3358 - veb-səhifə, 31.03.2015-ci il.

Gürcüstanın 8 iyul 2015-ci il tarixli qanunu №3955 - veb-səhifə, 15.07.2015-ci il.

Gürcüstanın Konstitusiya Məhkəməsinin 14 aprel 2016-cı il tarixli qərarı №1/1/625,640 - veb-səhifə, 22.04.2016-cı il.

Gürcüstanın 22 mart 2017-ci il tarixli qanunu №476 - veb-səhifə, 27.03.2017-ci il.

Gürcüstanın 4 may 2017-ci il tarixli qanunu №755 - veb-səhifə, 24.05.2017-ci il.

Gürcüstanın 4 may 2018-ci il tarixli qanunu №2270 – veb-səhifə, 21.05.2018-ci il.

Gürcüstanın 21 iyul 2018-ci il tarixli qanunu №3276 – veb-səhifə, 09.08.2018-ci il.

Gürcüstanın 27 dekabr 2018-ci il tarixli qanunu №4265 – veb-səhifə, 29.12.2018-ci il.

Gürcüstanın 8 may 2019-cu il tarixli qanunu №4604 - veb-səhifə, 08.05.2019-cu il.

Gürcüstanın 17 oktyabr 2019-cu il tarixli qanunu №5186 – veb-səhifə, 23.10.2019-cu il.

Gürcüstanın 19 dekabr 2019-cu il tarixli qanunu №5621 – veb-səhifə, 26.12.2019-cu il.

Gürcüstanın 30 dekabr 2021-ci il tarixli qanunu №1314 – veb-səhifə, 13.01.2022-ci il.

Gürcüstanın 24 may 2022-ci il tarixli qanunu №1575 – veb-səhifə, 06.06.2022-ci il.

Fəsil II

Cinayət mühakiməsi prosesinin prinsipləri

4. İnsan ləyaqətinin toxunulmazlığı

1. Hakim, prokuror, müstəntiq və cinayət prosesinin digər iştirakçıları cinayət prosesinin bütün mərhələlərində proses iştirakçılarının ləyaqətini və şəxsi həyatının toxunulmazlığını qorumağa borcludurlar.

2. İşgəncə, zorakılıq, qəddar rəftar, aldatmaq, tibbi müdaxilə, hipnoz, habelə insanın yaddaşına və ya təfəkkürünə təsir göstərən digər tədbirlərdən istifadə edərək insanın iradə azadlığına təsir göstərməyə yol verilmir. Həmçinin, hədə-qorxu (təhdid) və ya qanunla nəzərdə tutulmayan güzəştlərin vəd edilməsi yolverilməzdir.

3. Məcbur etmə cinayət mühakiməsi prosesinin çərçivəsində yalnız qanunla nəzərdə tutulmuş hallarda və müəyyən edilmiş qaydada tətbiq edilə bilər.

Maddə 5. Təqsirsizlik və azadlıq prezumpsiyası

1. Məhkəmənin qanuni qüvvəyə minmiş ittiham hökmü ilə təqsiri sübuta yetirilməyənə qədər, şəxs günahsız sayılır.

2. Heç kim öz günahsızlığını sübut etməyə borclu deyil. Təqsiri sübut etmək yükü ittihamçının (prokurorun) üzərinə düşür. İttihamçının ittihamdan imtina etmək hüququ vardır.

3. Sübutların qiymətləndirilməsi zamanı yaranan və qanunla müəyyən edilmiş qaydada təsdiqini tapmayan şübhələr təqsirləndirilən şəxsin (məhkumun) xeyrinə həll edilməlidir.

4. Həbsin zəruriliyi sübuta yetirilmədikcə, şəxs azadlıqda olmalıdır.

Maddə 6. İnsanın konstitusional hüquq və azadlıqlarının əsassız olaraq məhdudlaşdırılmasının yolverilməzliyi

1. Cinayət mühakiməsi prosesinin iştirakçısının konstitusional hüquq və azadlıqlarının məhdudlaşdırılmasına yalnız Gürcüstan Konstitusiyasında və bu məcəllədə nəzərdə tutulmuş xüsusi normalar əsasında icazə verilir.

2. Şəxsi günahkar elan etmək və ona cəza təyin etmək yalnız məhkəmənin səlahiyyətidir.

3. Hüquq və azadlıqların məhdudlaşdırılmasının hər zaman ən yumşaq (ən yüngül) formasına üstünlük verilməlidir.

Maddə 7. Cinayət mühakiməsi prosesində şəxsi həyatın toxunulmazlığı

1. İstintaq prosesində tərəfin başqalarının şəxsi həyatına özbaşına və qanunsuz müdaxilə etmək hüququ yoxdur. Özəl mülkiyyətin və ya başqa mülkün və hər hansı vasitə ilə həyata keçirilən özəl ünsiyyətin toxunulmazlığına qanunla zəmanət verilir.

2. Prosessual hərəkəti həyata keçirən şəxs - şəxsi həyat ilə bağlı məlumatları, habelə şəxsin sirr saxlamağı zəruri hesab etdiyi şəxsi xarakterli məlumatları açıqlamamalıdır.

3. Şəxsi həyatı ilə bağlı məlumatların/şəxsi məlumatlarının qanunsuz açıqlanması nəticəsində zərər dəymiş şəxs Gürcüstan qanunvericiliyi ilə müəyyən edilmiş qaydada ziyanı tam şəkildə ödətmək (təzminat almaq) hüququna malikdir.

Gürcüstanın 1 avqust 2014-cü il tarixli qanunu №2634 – veb-səhifə, 18.08.2014-cü il.

Maddə 8. Ədalətli proses və sürətli (tez) ədalət mühakiməsi

1. Təqsirləndirilən şəxs (məhkum, bəraət qazanmış) ədalətli proses hüququna malikdir.

2. Təqsirləndirilən şəxsin bu məcəllə ilə müəyyən edilmiş müddətlərdə sürətli (tez) ədalət mühakiməsi hüququ vardır. Müdafiənin lazımi səviyyədə hazırlanması üçün zəruri olduqda, şəxsin bu hüquqdan imtina etmək hüququ vardır.

3. Məhkəmə təqsirləndirilən şəxsə qarşı həbs qətimkan tədbirinin tətbiq edildiyi cinayət işinə prioritet kimi (birinci növbədə) baxmağa borcludur.

Maddə 9. Tərəflərin bərabərliyi və rəqabət qabiliyyəti

1. Cinayət təqibi başlanan kimi cinayət mühakiməsi prosesi tərəflər arasında bərabərlik və rəqabət əsasında həyata keçirilir.

2. Tərəfin bu məcəllə ilə müəyyən edilmiş qaydada vəsatət vermək, məhkəmə vasitəsilə bütün müvafiq sübutları tələb etmək, əldə etmək, təqdim etmək və araşdırmaq hüququ vardır.

Maddə 10. Məhkəmə iclasının açıqlığı və şifahiliyi

1. Məhkəmə iclası, adətən, açıq və şifahi keçirilir. İclasın bağlanmasına yalnız bu məcəllədə nəzərdə tutulmuş hallarda icazə verilir.

2. Məhkəmənin qəbul etdiyi bütün qərarlar ictimaiyyətə açıqlanır.

3. (çıxarılıb - 18.01.2013, №205).

4. Məhkəmə binasında, habelə məhkəmənin iclas zalında cinayət işinə baxılmanın foto-, kino-, video-çəkilişi, stenoqrafiya və səs yazısı Gürcüstanın "Ümumi məhkəmələr haqqında” üzvi qanunu ilə müəyyən edilmiş qaydada həyata keçirilir.

Gürcüstanın 18 yanvar 2013-cü il tarixli qanunu №205 - veb-səhifə, 28.01.2013-cü il.

Gürcüstanın 1 may 2013-cü il tarixli qanunu №583 – veb-səhifə, 20.05.2013-cü il.

Maddə 11. Cinayət mühakiməsi prosesinin dövlət dilində həyata keçirilməsi

Cinayət mühakiməsi prosesi gürcü dilində, Abxaziya Muxtar Respublikasında - həmçinin, abxaz dilində aparılır. Cinayət mühakiməsi prosesinin aparıldığı dili bilməyən və ya lazımi səviyyədə bilməyən proses iştirakçısına bu məcəllə ilə müəyyən edilmiş qaydada tərcüməçi təyin edilir.

Maddə 12. Qanunilik və məhkəmə müstəqilliyi

1. Şəxs yalnız onun işinə qanunla baxılmalı olduğu (yurisdiksiyasına aid olan) məhkəmə tərəfindən mühakimə olunmalıdır.

2. Cinayət təqibi bu məcəllə ilə müəyyən edilmiş qaydada yalnız prokuror tərəfindən həyata keçirilir.

3. Gürcüstanın Cinayət-Prosessual qanunvericiliyi ilə müəyyən edilmiş cinayət işlərinin istintaqı və məhkəmə müzakirəsi qaydası Gürcüstanın bütün ərazisində vahiddir və cinayət mühakiməsi prosesinin bütün iştirakçıları üçün məcburidir.

4. Bu məcəllə ilə nəzərdə tutulmuş hallarda şəxsin qanuni mənafeyi (marağı) cinayətin açılmasının və cinayətkarın cəzalandırılmasının ictimai mənafeyi (marağı) ilə müqayisədə üstündür. Cinayət mühakiməsi prosesində şəxsin qanuni maraqlarının müdafiəsi cəmiyyətin maraqlarına xidmət edir.

Maddə 13. Sübut

1. Sübutun əvvəlcədən müəyyən edilmiş gücü yoxdur.

2. Təqsirləndirilən şəxsin etirafı, əgər onun təqsirini sübuta yetirən digər sübutlarla təsdiqlənməmişsə, ona qarşı ittiham hökmü çıxarmaq üçün yetərli deyil. İttiham hökmü yalnız şəxsin təqsirini ağlabatan şübhələrdən kənar sübut edən, bir-biri ilə razılaşdırılmış, aydın və inandırıcı sübutlar toplusuna əsaslanmalıdır.

(Qüvvədən düşmüş elan edildi 13-cü maddənin 2-ci hissəsinin 2-ci cümləsinin o normativ məzmunu, hansı ki eyni məcəllənin 76-cı maddəsi ilə müəyyən edilmiş (14 iyun 2013-cü il redaksiyası) sübutun – dolayı ifadənin əsasında ittiham hökmü çıxarmanın mümkünlüyünü nəzərə alır) - Gürcüstanın Konstitusiya Məhkəməsinin 22 yanvar 2015-ci il tarixli qərarı №1/1/548 – veb-səhifə, 04.02.2015-ci il.

(Qüvvədən düşmüş elan edildi 13-cü maddənin 2-ci hissəsinin 2-ci cümləsinin o normativ məzmunu, hansı ki axtarış nəticəsində götürülmüş qanunsuz əşyanın sübut kimi istifadə edilməsinə imkan verir o şərtlər altında, nə vaxt ki götürülmüş əşyanın təqsirləndirilən şəxsin sahibliyində (istifadəsində) olması yalnız hüquq-mühafizə orqanının əməkdaşının ifadələri ilə təsdiqlənir və eyni zamanda, hüquq-mühafizə orqanlarının əməkdaşları axtarışın etibarlılığını təsdiq edən neytral sübutlar əldə etmək üçün lazımi tədbirlər görə bilsələr də, bunu etmədilər.) - Gürcüstanın Konstitusiya Məhkəməsinin 25 dekabr 2020-ci il tarixli qərarı №2/2/1276 – veb-səhifə, 30.12.2020-ci il.

(Qüvvədən düşmüş elan edildi 13-cü maddənin 2-ci hissəsinin 2-ci cümləsinin o normativ məzmunu, hansı ki ittiham hökmü çıxarılarkən hüquq-mühafizə orqanının əməkdaşının o ifadəsinin sübut kimi istifadə edilməsini nəzərdə tutur, hansı ki əməliyyat mənbəsinə („sirdaş“, „məlumat verən“) və ya anonim şəxs tərəfindən çatdırılan məlumata əsaslanır) - Gürcüstanın Konstitusiya Məhkəməsinin 25 dekabr 2020-ci il tarixli qərarı №2/2/1276 – veb-səhifə, 30.12.2020-ci il.

3. Axtarış və ya götürmə anonim xəbərin (mesajın) və ya “Əməliyyat-axtarış fəaliyyəti haqqında” Gürcüstan Qanunu ilə müəyyən edilmiş məxfi (konfidensial) işçidən (sirdaşdan)/məlumatı çatdıran mənbədən alınan məlumatın əsasında, bu məcəllənin 112-ci maddəsinin birinci və ya 5-ci hissəsində müəyyən edilmiş qaydada keçirilibsə və qanunsuz predmet, əşya və ya maddə götürülübsə, ittiham hökmü buna o halda əsaslana bilər, əgər qanunsuz predmetin, əşyanın və ya maddənin şəxsin sahibliyində (istifadəsində) olması həmin istintaq hərəkətini aparan müstəntiqin ifadəsindən, istintaq hərəkətində iştirak edən müstəntiqin ifadəsindən, istintaq hərəkətində iştirak edən əməliyyat-axtarış funksiyası olan şəxsin ifadəsindən və müvafiq istintaq hərəkətinin protokolundan başqa, digər sübutlarla da təsdiqlənir. Digər sübutların əldə edilməsi/təqdim edilməsi obyektiv olaraq mümkün olmadıqda, bu qayda tətbiq edilmir.

Qeyd: „Qanunsuz predmet, əşya və ya maddə“ bu maddənin məqsədləri üçün o partlayıcı qurğu, partlayıcı maddə, Gürcüstanın “Silah haqqında” Qanunu ilə nəzərdə tutulmuş o silah, döyüş sursatı, „Narkotik vasitələr, psixotrop maddələr, prekursorlar və narkotik yardım haqqında“ Gürcüstan Qanunu ilə nəzərdə tutulmuş o xüsusi nəzarətə tabe olan maddə, „Yeni psixoaktiv maddələr haqqında“ Gürcüstan Qanunu ilə nəzərdə tutulmuş o maddə deməkdir, hansını ki sahiblik etmək (istifadə etmək), almaq, saxlamaq, köçürmək-daşımaq və ya gəzdirmək cinayətdir.

Gürcüstanın 24 sentyabr 2010-cu il tarixli qanunu №3616 - SSM I, №50, 24.09.2010-cu il, maddə328

Gürcüstanın Konstitusiya Məhkəməsinin 22 yanvar 2015-ci il tarixli qərarı №1/1/548 – veb-səhifə, 04.02.2015-ci il.

Gürcüstanın Konstitusiya Məhkəməsinin 25 dekabr 2020-ci il tarixli qərarı №2/2/1276 – veb-səhifə, 30.12.2020-ci il.

Gürcüstanın 28 iyun 2021-ci il tarixli qanunu №706 – veb-səhifə, 29.06.2021-ci il.

Maddə 14. Sübutların bilavasitə və şifahi tədqiqi

1. Bu məcəllədə nəzərdə tutulmuş hallar istisna olmaqla, əgər tərəflərin onu bilavasitə və şifahi şəkildə araşdırmaq (tədqiq etmək) üçün bərabər imkanları olmayıbsa, sübut məhkəməyə (andlılar heyətinə) təqdim edilməməlidir.

2. Tərəfin məhkəmədə şahidin bilavasitə dindirilməsini tələb etmək və öz sübutlarını təqdim etmək hüququ vardır.

Maddə 15. İfadə verməkdən imtina etmək hüququ

Heç kim öz əleyhinə və ya bu məcəllə ilə əhatə dairəsi müəyyən edilmiş başqa şəxslərin əleyhinə ifadə verməyə borclu deyil.

Maddə 16. Cinayət təqibinin diskresiyası (ixtiyari olması)

Cinayət təqibinin başlanması və xitam verilməsi haqqında qərarı qəbul edərkən prokuror diskresiya səlahiyyətindən istifadə edir, nə vaxt ki ictimai maraqları rəhbər tutur.

Maddə 17. Əsaslandırılmış fərziyyə əsasında ittiham irəli sürmək (təqsirləndirmək)

1. Cinayət törətdiyinə dair əsaslı fərziyyə (ehtimal) varsa, şəxsə qarşı ittiham irəli sürüləcək.

2. Şəxsi təqsirləndirmək (ona qarşı ittiham irəli sürmək) yalnız prokurorun səlahiyyətidir.

Maddə 18. Təkrar həbs etmənin, ittiham irəli sürmənin və məhkum etmənin qadağan edilməsi

1. Şəxsin yalnız eyni sübutlar və/və ya məlumat əsasında təkrar həbs edilməsinə yol verilmir.

2. Şəxs artıq bir dəfə bəraət qazandığı və ya məhkum olunduğu cinayətə görə ittiham edilə və/və ya məhkum edilə bilməz.

Gürcüstanın 14 iyun 2013-cü il tarixli qanunu №741 – veb-səhifə, 27.06.2013-cü il.

Qapı II

Cinayət mühakiməsi prosesinin iştirakçıları

Fəsil III

Məhkəmə

Maddə 19. Məhkəmə, ədalət mühakiməsi orqanı kimi

1. Məhkəmə dövlət hakimiyyətinin ədalət mühakiməsini həyata keçirmək, cinayət işinə baxmaq, qanuni, əsaslandırılmış və ədalətli hökm çıxarmaq səlahiyyətinə malik olan yeganə orqanıdır.

2. Ədalət mühakiməsini həyata keçirməkdən imtina etmək yolverilməzdir. Məhkəmə bu məcəllə ilə müəyyən edilmiş qaydada yurisdiksiyasına görə cinayət işlərinə, vəsatətlərə və şikayətlərə baxmağa borcludur.

Maddə 20. Məhkəmənin səlahiyyəti

1. Cinayət işinə birinci instansiyada andlılar məhkəməsi tərəfindən baxılmadıqda, ona birinci instansiyada rayon (şəhər) məhkəməsi tərəfindən baxılır.

2. Rayon (şəhər) məhkəməsinin magistrat hakiminin səlahiyyətinə insanın konstitusiya hüququnun məhdudlaşdırılması və məcburiyyət tədbiri ilə bağlı istintaq hərəkətinin aparılması barədə məhkəmə qərardadı çıxarmaq, təqsirləndirilən şəxsə qarşı qətimkan tədbiri məsələsinin həlli, bu məcəllə ilə nəzərdə tutulmuş hallarda müstəntiqin və/və ya prokurorun qanunsuz hərəkətinə görə şikayətin həlli, habelə bu məcəllə ilə nəzərdə tutulmuş digər səlahiyyətlərin həyata keçirilməsi daxildir. Bu hissədə nəzərdə tutulmuş məsələlər üzrə qərar qəbul edir o rayon (şəhər) məhkəməsinin magistrat hakimi, hansının ki fəaliyyət ərazisində (əməliyyat zonasında) istintaq və ya prosessual hərəkət aparılır, aparılacaq və ya aparılmışdır. Bu məcəllədə birbaşa nəzərdə tutulmuş halda qərarı başqa bir magistrat hakim verə bilər. Bu məcəllə ilə magistrat hakimin yurisdiksiyasına aid edilmiş məsələlərə onun yoxluğunda və ya istintaq yeri cinayətin törədildiyi yer ilə üst-üstə düşmədikdə, başqa magistrat hakim və ya istintaq yerinə görə müvafiq rayon (şəhər) məhkəməsinin hakimi tərəfindən baxıla bilər.

3. Bu maddənin 2-ci hissəsi ilə magistrat hakimin yurisdiksiyasına aid edilmiş məsələlər üzrə qəbul edilmiş qərardan verilmiş şikayətə bu məcəllə ilə nəzərdə tutulmuş hallarda apellyasiya məhkəməsinin istintaq kollegiyası baxır.

4. Rayon (şəhər) məhkəməsinin və ya magistrat hakimin hökmündən və digər icmal (cəmləşdirici) məhkəmə qərarından verilən apellyasiya şikayətinə apellyasiya məhkəməsinin apellyasiya palatası tərəfindən baxılır.

5. Apellyasiya Məhkəməsinin hökmündən və digər icmal (cəmləşdirici) məhkəmə qərarından verilən kassasiya şikayətinə Gürcüstan Ali Məhkəməsinin Cinayət İşləri Palatası tərəfindən baxılır.

6. Apellyasiya Məhkəməsinin Cinayət İşləri Palatası bu məcəllədə nəzərdə tutulmuş hallarda və müəyyən edilmiş qaydada Gürcüstanın ümumi məhkəmələrinin çıxardığı və qanuni qüvvəyə minmiş hökmün və digər icmal (cəmləşdirici) məhkəmə qərarının yeni aşkar edilmiş hallara görə yenidən baxılması barədə şikayətə baxır.

Gürcüstanın 24 sentyabr 2010-cu il tarixli qanunu №3616 - SSM I, №50, 24.09.2010-cu il, maddə328

Maddə 21. Ərazi üzrə yurisdiksiya

1. Cinayət işinə təqsirləndirilən şəxsin məhkəməyə ilk təqdim olunduğu yer üzrə məhkəmədə baxılır.

2. Hakim, tərəflər arasında prosessual razılaşmanın olub-olmamasını, o cümlədən məhkəmədə işə mahiyyəti üzrə baxılmadan hökm çıxarılması üçün vəsatətin verilib-verilməməsi məsələsini araşdırır. Vəsatət verildiyi təqdirdə, hakim bu məcəllənin XXI fəslinə uyğun olaraq hərəkət edir.

3. İstintaq zamanı məhkəmə tərəflər arasında prosessual razılaşmanın təsdiq edilməsi barədə vəsatətə istintaqın tamamlandığı yer üzrə baxır.

4. Yuxarı instansiya məhkəməsinin sədri tərəfin vəsatəti ilə cinayət işini onda iştirak edən zərərçəkmişlərin və şahidlərin əksəriyyətinin yerləşdiyi yerə görə və ya daha az prosessual xərclərin ödənilməsi ilə bağlı başqa bir səbəbə görə, baxılması üçün başqa məhkəməyə vermək səlahiyyətinə malikdir.

5. Məhkəmə cinayət işinin onun yurisdiksiyasına aid olmadığını müəyyən edərsə, işi qərardad ilə yurisdiksiya üzrə başqa məhkəməyə verir.

6. Yurisdiksiya barədə davanı yuxarı instansiya məhkəməsinin sədri həll edir.

Gürcüstanın 7 dekabr 2010-cu il tarixli qanunu №3891 - SSM I, №67, 09.12.2010-cu il, maddə418

Maddə 211. Andlılar məhkəməsinin ərazi yurisdiksiyası

Andlılar məhkəmələri Tbilisi, Kutaisi, Batumi və Rustavi şəhər məhkəmələrində və Zuqdidi, Telavi və Qori rayon məhkəmələrində yaradılır. Onların fəaliyyət sahələri Gürcüstan Ali Ədliyyə Şurasının qərarı ilə müəyyən edilir.

Gürcüstanın 24 iyun 2016-cı il tarixli qanunu №5591 – veb-səhifə, 13.07.2016-cı il.

Maddə 22. Məhkəmələrin tərkibi

1. Rayon (şəhər) məhkəməsinin hakimi və ya magistrat hakim cinayət işi ilə bağlı qərarı təkbaşına qəbul edir.

2. Rayon (şəhər) məhkəməsində kollegial tərkiblə işlərə baxılması üçün hakimlərin sayı kifayət qədər olduğu halda, cinayət işinə baxan məhkəmənin sədri işə üç hakimin iştirakı ilə kollegial baxış təyin edə bilər, əgər işə baxılması və həlli məhkəmə təcrübəsi üçün xüsusi əhəmiyyət kəsb edirsə və ya iş faktiki və ya hüquqi nöqteyi-nəzərdən xüsusilə mürəkkəbdirsə, işə andlılar məhkəməsinin iştirakı ilə baxıldığı hallar istisna olmaqla.

3. Bu məcəllədə nəzərdə tutulmuş halda cinayət işinə rayon (şəhər) məhkəməsində andlılar kollegiyasının və hakimin iştirakı ilə baxılır.

4. Apellyasiya Məhkəməsinin istintaq kollegiyasının hakimi şikayətə təkbaşına baxır.

5. Apellyasiya Məhkəməsinin Cinayət İşləri Palatasında cinayət işinə apellyasiya qaydasında kollegial olaraq üç hakimin iştirakı ilə baxılır.

6. Az ağır və ağır kateqoriyalı cinayətlərə dair cinayət işləri üzrə rayon (şəhər) məhkəmələrinin hökmlərindən və digər icmal (cəmləşdirici) məhkəmə qərarlarından verilən şikayətlərə apellyasiya qaydasında Apellyasiya Məhkəməsinin Cinayət İşləri Palatasının hakimi təkbaşına baxa bilər.

7. Kassasiya şikayətinə kollegial qaydada Gürcüstan Ali Məhkəməsinin Cinayət İşləri Palatasında üç hakimin, Böyük Palatada isə doqquz hakimin iştirakı ilə baxılır.

8. Məhkəmə tərkibinin bütün hakimləri qərar qəbul etməkdə bərabər hüquqa malikdirlər.

9. Cinayət işi andlılar məhkəməsinin yurisdiksiyasına aiddirsə və təqsirləndirilən şəxs məhkəməyə gəlməkdən yayınırsa (boyun qaçırırsa), məhkəmə işə onun iştirakı olmadan, andlı iclasçıların iştirakı olmadan baxır.

Maddə 23. Məhkəmə iclasının sədri

Məhkəmə iclasının sədri iclası, məhkəmə müşavirəsinin gedişini aparır, tərəflərə sübutları maneəsiz təqdim etmək və araşdırmaq imkanı verir, qayda-qanunun qorunmasını təmin edir, habelə bu məcəllə ilə nəzərdə tutulmuş digər səlahiyyətləri həyata keçirir.

Maddə 24. Məhkəmə iclasının katibi

1. Məhkəmə iclasının katibi məhkəmə prosesinə çağırılan şəxsin gəlib-gəlməməsini yoxlayır və bu barədə məhkəməyə məlumat verir; iclasın sədrinin təklifi ilə prosessual sənədi açıq oxuyur; məhkəmə iclasının protokolunu tərtib edir.

2. Məhkəmə iclasının katibi məhkəmə iclasının protokolunda məhkəmənin hərəkətini və qərarını, habelə məhkəmə iclasının bütün iştirakçılarının hərəkətlərini, bəyanatlarını, vəsatətlərini, ifadələrini və izahatlarını tam və düzgün qeyd etməyə borcludur. Katib protokol hazırlanarkən stenoqrafiyadan, diktofondan və digər texniki vasitələrdən istifadə etmək hüququna malikdir.

3. Məhkəmə tərəfləri dəvət etmədən məhkəmə iclasının protokoluna dair onların iradlarına baxmaq səlahiyyətinə malikdir. Məhkəmə iclasının katibi yazılı izahatlar verir.

Maddə 25. Məhkəmə prosesinin rəqabətliliyi və tərəflərin bərabərliyi

1. Məhkəmə tərəflərin heç birinə üstünlük vermədən onların öz hüquqlarını və qanuni maraqlarını qorumaları üçün onlara bərabər imkanlar yaratmağa borcludur.

2. Məhkəməyə ittihamı təsdiq edən və ya müdafiəni dəstəkləyən sübutları müstəqil şəkildə əldə etmək və araşdırmaq qadağandır. Sübutların əldə edilməsi və təqdim edilməsi tərəflərin səlahiyyətindədir. Müstəsna hallarda, ədalətli mühakiməni təmin etmək üçün zəruri olduqda, hakim tərəflərlə razılaşma nəticəsində dəqiqləşdirici sual vermək səlahiyyətinə malikdir.

(Qüvvədən düşmüş elan edildi 25-ci maddənin 2-ci hissəsinin 3-cü cümləsinin o normativ məzmunu, hansı ki işə baxan hakimin sual vermək imkanını məhdudlaşdırır) - Gürcüstanın Konstitusiya Məhkəməsinin 28 dekabr 2021-ci il tarixli qərarı №3/2/1478 – veb-səhifə, 30.12.2021-ci il.

3. Hökm və ya məhkəmənin digər icmal (cəmləşdirici) qərarı çıxarılmazdan əvvəl hakimin təqsirləndirilən şəxsin (məhkumun) günahkar və ya günahsız tanınması barədə fikir bildirmək hüququ yoxdur.

4. Məhkəmə iclasında hər iki tərəf iştirak etdikdə, məhkəmə bir tərəfin vəsatət və ya şikayəti üzrə ikinci tərəfin fikrini də dinləyir.

Gürcüstanın Konstitusiya Məhkəməsinin 28 dekabr 2021-ci il tarixli qərarı №3/2/1478 – veb-səhifə, 30.12.2021-ci il.

Maddə 26. Məhkəmə vəsatəti

1. Cinayət işinə baxılan yerdə hər hansı prosessual hərəkətin aparılması mümkün olmadıqda, məhkəmə bu hərəkətin aparılması üçün eyni və ya aşağı səviyyəli başqa məhkəməyə tapşırıq göndərmək hüququna malikdir.

2. Xarici dövlətin məhkəməsinə və ya istintaq orqanına məhkəmə vəsatətinin göndərilməsi qaydası Gürcüstanla bu dövlət arasında bağlanmış hüquqi yardım haqqında müqavilə ilə müəyyən edilir.

Maddə 27. Andlılar məhkəməsinin tərkibi

1. Andlılar məhkəməsi, bu məcəllə ilə nəzərdə tutulmuş hallar istisna olmaqla, 12 hakimdən və 2 ehtiyatda olan hakimdən ibarətdir.

2. Andlılar məhkəməsinin tərkibi az ağır kateqoriyalı cinayətlərə dair işlər üzrə altı hakimdən, ağır kateqoriyalı cinayətlərə dair işlər üzrə səkkiz hakimdən, xüsusilə ağır kateqoriyalı cinayətlərə dair işlər üzrə on hakimdən az olmamalıdır.

Maddə 28. Andlı iclasçının (hakimliyə namizədin) sosial zəmanətləri.

1. Andlı iclasçı və andlı hakimliyə namizəd öz vəzifələrinin icrası ilə birbaşa əlaqədar olan bütün xərclərin dövlət tərəfindən vaxtında ödənilməsi (kompensasiya) hüququna malikdirlər. Gündəlik, səyahət və digər birbaşa xərclər üçün kompensasiyanın miqdarını Gürcüstanın Ali Ədliyyə Şurası müəyyən edir. Məhkəmə andlı iclasçıların razılığı ilə onların yaşayış yerindən və ya müvəqqəti yerləşdikləri yerdən onlar üçün xüsusi ayrılmış nəqliyyat vasitəsi ilə müvafiq məhkəməyə və geriyə daşınmalarını təmin edir.

2. İşləyən şəxs məhkəmə prosesində andlı iclasçı kimi iştirak etdiyi zaman iş yeri və əmək haqqı qorunub-saxlanılır.

3. (çıxarılıb - 28.06.2021, №707).

Gürcüstanın 24 sentyabr 2010-cu il tarixli qanunu №3616 - SSM I, №50, 24.09.2010-cu il, maddə328

Gürcüstanın 28 oktyabr 2011-ci il tarixli qanunu №5170 – veb-səhifə, 11.11.2011-ci il.

Gürcüstanın 24 iyun 2016-cı il tarixli qanunu №5591 - veb-səhifə, 13.07.2016-cı il.

Gürcüstanın 28 iyun 2021-ci il tarixli qanunu №707 – veb-səhifə, 29.06.2021-ci il.

Maddə 29. Andlı iclasçıya qoyulan tələblər

Şəxsin məhkəmə prosesində andlı iclasçı kimi iştirak etmək hüququ vardır, əgər:

a) Gürcüstanın vətəndaşlıq reyestrinin məlumat bazasında 18 yaşından yuxarı şəxs kimi qeydə alınıbsa;

b) Cinayət mühakiməsi prosesinin dilini bilirsə;

q) Şərqi və ya Qərbi Gürcüstanda yaşayırsa – andlı iclasçıların məhkəmə prosesinin Gürcüstanın hansı hissəsində yerləşən rayon (şəhər) məhkəməsində aparıldığına uyğun olaraq;

d) Onun andlı iclasçı kimi fəaliyyət vəzifəsini yerinə yetirməsinə mane olacaq heç bir əlilliyi yoxdursa.

Gürcüstanın 24 sentyabr 2010-cu il tarixli qanunu №3616 - SSM I, №50, 24.09.2010-cu il, maddə328

Gürcüstanın 24 iyun 2016-cı il tarixli qanunu №5591 - veb-səhifə, 13.07.2016-cı il.

Gürcüstanın 14 iyul 2020-ci il tarixli qanunu №6842 – veb-səhifə, 28.07.2020-ci il.

Maddə 30. Uyğunsuzluq

Şəxs cinayət mühakiməsi prosesində andlı iclasçı kimi iştirak edə bilməz, andlı iclasçının kənarlaşdırılması üçün bu məcəllə ilə müəyyən edilmiş hər hansı əsas mövcud olduqda və/və ya o bunlardan biridirsə:

a) dövlət-siyasi vəzifəli şəxs;

b) prokuror;

q) müstəntiq;

d) polis;

d1) Gürcüstan Dövlət Təhlükəsizlik Xidməti sisteminin əməkdaşı;

e) vəkil;

v) fəaliyyətdə olan hərbi qulluqçu;

z) din xadimi (ruhani şəxs);

t) qeyd olunan iş üzrə cinayət mühakiməsi prosesinin iştirakçısı;

i) təqsirləndirilən şəxs;

k) az miqdarda narkotik vasitə qəbul etdiyinə görə inzibati tənbeh (cəza) kəsilən şəxs və bu inzibati cəzanın tətbiqindən 1 ildən az vaxt keçibsə;

l) məhkum edilmiş şəxs.

Gürcüstanın 24 iyun 2016-cı il tarixli qanunu №5591 - veb-səhifə, 13.07.2016-cı il.

Gürcüstanın 2 iyul 2020-ci il tarixli qanunu №6735 – veb-səhifə, 07.07.2020-ci il.

Maddə 31. Andlı iclasçı vəzifəsini yerinə yetirməkdən imtina etmək

1. Şəxs andlı iclasçı vəzifəsini yerinə yetirməkdən imtina etmək hüququna malikdir:

a) əgər o, son bir il ərzində artıq andlı iclasçı olubsa;

b) insan həyatı, sağlamlığı və ya mülki təhlükəsizliyin mühafizəsi ilə bağlı işləri yerinə yetirdikdə, və müəyyən bir dövrdə və şəraitdə onu dəyişdirmək mümkün deyilsə, və ya əhəmiyyətli ziyana səbəb olacaqsa və bu qarşılıqlı uyğun gələn və inandırıcı məlumatların birləşməsi ilə təsdiq edilirsə. Bu qayda xüsusi əhəmiyyət kəsb edən digər işləri yerinə yetirən şəxsə yalnız müstəsna hallarda şamil edilə bilər;

q) sağlamlıq vəziyyətinə görə;

d) əgər o, uzun müddət Gürcüstanın hüdudlarından kənarda qalırsa və ya səyahət edirsə;

e) 70 yaşdan yuxarı olarsa.

2. Məhkəmə andlı iclasçının qanuni maraqlarını fərdi qaydada nəzərə almağa borcludur. Məhkəmə bu öhdəlikdən azad edilir, əgər andlı iclasçının qanuni maraqlarının təmin edilməsi ilə qorunan mal (dəyər) ədalət mühakiməsinə və ya üçüncü şəxsə dəymiş ziyandan azdırsa. Belə olan halda şəxs andlı iclasçının vəzifəsini yerinə yetirməkdən azad edilməməlidir.

Gürcüstanın 24 sentyabr 2010-cu il tarixli qanunu №3616 - SSM I, №50, 24.09.2010-cu il, maddə328

Gürcüstanın 28 iyun 2021-ci il tarixli qanunu №707 – veb-səhifə, 29.06.2021-ci il.

Fəsil IV

Prokuror, müstəntiq

Maddə 32. Prokurorluq

Prokurorluq cinayət təqibini həyata keçirən orqandır. Bu funksiyanın yerinə yetirilməsini təmin etmək üçün prokurorluq istintaqın prosessual rəhbərliyini həyata keçirir. Prokurorluq bu məcəllədə nəzərdə tutulmuş hallarda və müəyyən edilmiş qaydada cinayətin tam həcmdə istintaqını aparır və məhkəmədə dövlət ittihamını dəstəkləyir.

Maddə 33. Prokuror

1. Prokuror öz səlahiyyətlərini dövlətin adından həyata keçirir. Məhkəmədə prokuror dövlət ittihamçısıdır. İttihamı sübut etmək yükü onun üzərinə düşür.

2. Prokuror məhkəmədə öz səlahiyyətlərini həyata keçirərkən müstəqildir və yalnız qanuna tabedir.

3. Yuxarı prokuror tabeliyində olan prokurorun qəbul etdiyi qanunsuz və/və ya əsassız qərarı ləğv etmək, ona dəyişiklik daxil etmək və ya onu yeni qərarla əvəz etmək səlahiyyətinə malikdir.

4. Prokuror məhkəmə iclasında iştirak etməyə borcludur.

5. Bu məcəllə əsasında aparılan istintaq zamanı prokurorun qərarının icrası mütləqdir.

6. Prokurorun səlahiyyətləri var:

a) cinayət işinin istintaqını istintaq tabeliyinin tələblərinə riayət edərək bu və ya digər hüquq-mühafizə orqanına və ya müstəntiqə həvalə etsin; işi bir müstəntiqin əlindən alsın, digərinə versin. Gürcüstanın Baş Prokuroru və ya onun səlahiyyət verdiyi şəxs, istintaq tabeliyindən asılı olmayaraq, işi bir istintaq orqanından çıxarmaq və istintaqın aparılması üçün başqa istintaq orqanına vermək hüququna malikdir; tabeliyində olan prokuroru istintaqa prosessual rəhbərlikdən kənarlaşdırsın və onun funksiyalarını başqa prokurora həvalə etsin;

b) istintaq hərəkətinin aparılmasında iştirak etsin və ya özü istintaqı tam həcmdə aparsın;

q) istintaq zamanı hüquq-mühafizə orqanının əməkdaşına və/və ya tabeliyində olan prokurora icrası məcburi (mütləq) olan göstəriş versin;

d) cinayət işinin ayrı-ayrı materiallarını və ya bütövlükdə cinayət işini tələb etsin;

e) təqsirləndirilən şəxs barəsində qətimkan tədbirinin tətbiqi, dəyişdirilməsi və ya ləğv edilməsi, insan hüquqlarını məhdudlaşdıran istintaq hərəkətinin və/və ya əməliyyat-axtarış tədbirinin aparılması haqqında məhkəmənin qərardadını almaq üçün, habelə bu məcəllə ilə nəzərdə tutulmuş digər hallarda vəsatətlə məhkəməyə müraciət etsin;

v) müstəntiqin və ya tabeliyində olan prokurorun qərarını ləğv etsin;

z) cinayət təqibinə və/və ya istintaqa xitam versin və ya cinayət təqibini dayandırsın;

t) müstəntiqin hərəkətinə və/və ya qərarına görə şikayəti həll etsin, onun məhkəmədə şikayət edildiyi halda isə - məhkəməyə lazımi izahat versin;

i) ittihamı dəyişdirsin;

k) təqsirləndirilən şəxslə prosessual razılaşma bağlasın və məhkəmənin cinayət işinə mahiyyəti üzrə baxılmadan təqsirləndirilən şəxsə qarşı hökm çıxarması barədə məhkəməyə vəsatət təqdim etsin;

l) sübutu məhkəməyə təqdim etsin, onun məqbulluğu (qəbuledilənliyi) haqqında məsələyə baxılmasında iştirak etsin;

m) istintaq prosesində fiziki şəxslərdən sübut tələbi barəsində vəsatətlə məhkəməyə müraciət etsin;

n) dövlət orqanlarından sənəd və ya digər əşyavi sübut tələb etsin və maneəsiz olaraq alsın;

o) təqsirləndirilən şəxsin (məhkumun) axtarışa verilməsi haqqında qərar çıxarsın;

p) şəxsi zərərçəkmiş kimi tanısın (elan etsin) və ona hüquq və vəzifələrini izah etsin;

j) bu məcəllədə nəzərdə tutulmuş digər səlahiyyətləri həyata keçirsin.

Gürcüstanın 24 sentyabr 2010-cu il tarixli qanunu №3616 - SSM I, №50, 24.09.2010-cu il, maddə328

Gürcüstanın 30 noyabr 2018-ci il tarixli qanunu №3814 – veb-səhifə, 13.12.2018-ci il.

Maddə 34. İstintaq orqanları

1. Cinayət işləri üzrə istintaqı Gürcüstan Ədliyyə Nazirliyinin, Gürcüstan Daxili İşlər Nazirliyinin, Gürcüstan Müdafiə Nazirliyinin, Gürcüstan Maliyyə Nazirliyinin, Gürcüstan Dövlət Təhlükəsizlik Xidmətinin, Xüsusi İstintaq Xidmətinin və Gürcüstan Prokurorluq sisteminin istintaq bölmələrinin müstəntiqləri aparır.

2. İdarə (şöbə) mənsubiyyətindən asılı olmayaraq, bütün müstəntiqlər bərabər hüquq və vəzifələrə malikdirlər və onların bu məcəllə ilə müəyyən edilmiş qaydada keçirdikləri bütün istintaq hərəkətləri bərabər hüquqi qüvvəyə malikdir.

3. Cinayət işinin istintaqını bilavasitə aparmayan müstəntiq prokurorun tapşırığı ilə həmin iş üzrə bu məcəllə ilə nəzərdə tutulmuş bütün istintaq hərəkətlərini aparmaq hüququna malikdir.

Gürcüstanın 24 sentyabr 2010-cu il tarixli qanunu №3616 - SSM I, №50, 24.09.2010-cu il, maddə328

Gürcüstanın 11 mart 2011-ci il tarixli qanunu №4424- veb-səhifə,17.03.2011-ci il.

Gürcüstanın 3 iyun 2011-ci il tarixli qanunu №4731 - veb-səhifə, 22.06.2011-ci il.

Gürcüstanın 13 dekabr 2013-cü il tarixli qanunu №1797 - veb-səhifə, 28.12.2013-cü il.

Gürcüstanın 8 iyul 2015-ci il tarixli qanunu №3955 - veb-səhifə, 15.07.2015-ci il.

Gürcüstanın 5 iyul 2018-ci il tarixli qanunu №3126 – veb-səhifə, 11.07.2018-ci il.

Gürcüstanın 21 iyul 2018-ci il tarixli qanunu №3276 – veb-səhifə, 09.08.2018-ci il.

Gürcüstanın 8 may 2019-cu il tarixli qanunu №4604 - veb-səhifə, 08.05.2019-cu il.

Gürcüstanın 30 dekabr 2021-ci il tarixli qanunu №1314 – veb-səhifə, 13.01.2022-ci il.

Maddə 35. İstintaq tabeliyi

Qanunla başqa hal müəyyən edilməyibsə, istintaq tabeliyini Gürcüstanın Baş Prokuroru müəyyənləşdirir.

Gürcüstanın 30 may 2013-cü il tarixli qanunu №662 – veb-səhifə, 24.06.2013-cü il.

Gürcüstanın 21 iyul 2018-ci il tarixli qanunu №3276 – veb-səhifə, 09.08.2018-ci il.

Gürcüstanın 30 noyabr 2018-ci il tarixli qanunu №3823 – veb-səhifə, 13.12.2018-ci il.

Maddə 36. Ərazi üzrə istintaq tabeliyi

Qanunla başqa hal müəyyən edilməyibsə, ərazi üzrə istintaq tabeliyini Gürcüstanın Baş Prokuroru müəyyənləşdirir.

Gürcüstanın 30 may 2013-cü il tarixli qanunu №662 – veb-səhifə, 24.06.2013-cü il.

Gürcüstanın 21 iyul 2018-ci il tarixli qanunu №3276 – veb-səhifə, 09.08.2018-ci il.

Gürcüstanın 30 noyabr 2018-ci il tarixli qanunu №3823 – veb-səhifə, 13.12.2018-ci il.

Maddə 37. Müstəntiq

1. Müstəntiq öz səlahiyyətləri daxilində cinayət işi üzrə istintaq aparmaq səlahiyyəti olan dövlət qulluqçusu və ya məmurdur. İstintaqı bilavasitə həyata keçirən prokuror müstəntiq statusundan istifadə edir.

2. Müstəntiq istintaqı hərtərəfli, tam və obyektiv aparmağa borcludur.

3. Müstəntiq cinayət işinin istintaqı ilə bağlı prokurorun göstərişini yerinə yetirməyə borcludur. Müstəntiq prokurorun göstərişi ilə razılaşmadıqda, o, işi və öz fikirlərini yazılı şəkildə yuxarı prokurora təqdim etmək hüququna malikdir. Yuxarı prokuror tabeliyində olan prokurorun göstərişini ləğv edə və ya istintaqı başqa müstəntiqə həvalə edə bilər. Qeyd olunan məsələ ilə bağlı yuxarı prokurorun qərarı qətidir (yekundur).

4. Müstəntiq məhkəmənin qərardadını yerinə yetirməyə borcludur.

5. Bu məcəlləyə uyğun olaraq müstəntiqin çıxardığı qərarın icrası məcburidir (mütləqdir).

6. Qanunla müəyyən edilmiş əsaslar olduqda, müstəntiq aşağıdakıları etmək səlahiyyətinə malikdir:

a) prokurorun səlahiyyətlərinə aid edilən hərəkətlər istisna olmaqla, bu məcəllə ilə nəzərdə tutulmuş bütün istintaq və digər prosessual hərəkətləri həyata keçirsin;

b) həbs edilmiş və dustaq edilmiş şəxslərin istintaq yerinə gətirilməsi barədə müvafiq orqana yazılı göstəriş versin;

q) istintaq hərəkətinin, təftişin (reviziyanın), inventarlaşdırmanın, yoxlamanın keçirilməsini və sənədlərin təqdim edilməsini tələb etsin;

q1) Gürcüstanın "Elektron kommunikasiyalar haqqında" Qanunu ilə nəzərdə tutulmuş mobil rabitə şəbəkələri və vasitələri ilə təmin edən və/və ya xidmət göstərən elektron kommunikasiya şirkətinə mümkün cinayətin törədilməsi nəticəsində mənimsənilmiş mobil rabitə avadanlığının işə düşmə faktının qeydə alınması və onun işə salınması faktının qeydə alınması barədə dərhal məlumat (xəbər) verilməsi üçün tələb (sorğu) təqdim etsin, bununla belə, zəruri hallarda bu alt bənddə nəzərdə tutulmuş elektron rabitə şirkətinə mümkün cinayətin törədilməsi nəticəsində mənimsənilmiş mobil rabitə avadanlığının işinin (funksiyasının) məhdudlaşdırılması (bloklanması) və onun məhdudlaşdırılması (bloklanması) barədə dərhal məlumat (xəbər) verilməsi üçün tələb (sorğu) təqdim etsin;

d) tərcüməçini, eksperti, müəyyən edilməli şəxsi dəvət etsin (çağırsın);

e) onun hərəkətindən və qərarından şikayət edildikdə, şikayəti və cinayət işinin materiallarını dərhal prosessual rəhbərlik edən prokurora və ya məhkəməyə göndərsin;

v) başqa müstəntiqə istintaq tapşırığı verilməsi xahişi ilə prosessual rəhbərlik edən prokurora müraciət etsin;

v1) cinayət işini bərpa etmək məqsədi ilə, lazımi materialların və/və ya məlumatların ötürülməsi tələbi ilə müvafiq orqana və ya quruma yazılı müraciət etsin, həmçinin prosessual hərəkətləri tam həcmdə həyata keçirsin;

z) bu məcəllədə nəzərdə tutulmuş digər səlahiyyətləri həyata keçirsin.

Gürcüstanın 24 sentyabr 2010-cu il tarixli qanunu №3616 - SSM I, №50, 24.09.2010-cu il, maddə328

Gürcüstanın 7 dekabr 2010-cu il tarixli qanunu №3891 - SSM I, №67, 09.12.2010-cu il, maddə418

Gürcüstanın 27 oktyabr 2015-ci il tarixli qanunu №4378 – veb-səhifə, 11.11.2015-ci il.

Gürcüstanın 21 dekabr 2016-cı il tarixli qanunu №164 - veb-səhifə, 28.12.2016-cı il.

Gürcüstanın 24 may 2022-ci il tarixli qanunu №1575 – veb-səhifə, 06.06.2022-ci il.

Fəsil V

Təqsirləndirilən şəxs, vəkil

Maddə 38. Təqsirləndirilən şəxsin hüquq və vəzifələri

1. Həbs anında və ya həbs olmadıqda, – təqsirləndirilən şəxs kimi tanındıqdan sonra, dərhal, həmçinin hər hansı sorğu-sualdan (dindirmədən) əvvəl, təqsirləndirilən şəxsə onun başa düşdüyü dildə, Gürcüstanın Cinayət Məcəlləsində nəzərdə tutulmuş hansı cinayətin törədilməsində ona qarşı əsaslı fərziyyənin (ehtimalın) mövcud olduğu bildirilməlidir. Təqsirləndirilən şəxsə həbs protokolunun surəti və ya əgər o, həbs edilməmişdirsə, – ittiham barədə qərarın surəti verilməlidir.

2. Həbs anında və ya həbs olmadıqda, – təqsirləndirilən şəxs kimi tanındıqdan sonra, dərhal, həmçinin hər hansı sorğu-sualdan (dindirmədən) əvvəl, təqsirləndirilən şəxsə bildirilməlidir ki, onun vəkil tutmaq, susmaq və suallara cavab verməkdən çəkinmək, cinayətdə özünü günahlandırmamaq hüququ var ki, onun dediyi hər şey onun əleyhinə istifadə edilə bilər və hüququ var ki, dustaq edildikdə, həbs olunanda isə – o tələb etdiyi halda, müvafiq müəssisəyə gətirildikdən sonra pulsuz tibbi müayinədən keçsin.

3. Əgər təqsirləndirilən şəxs hüquq-mühafizə orqanına gəlməkdən yayınırsa (qaçırsa), ittiham barədə qərarın surəti onun vəkilinə veriləcək, bu da ittihamın irəli sürülməsi sayılır.

4. Təqsirləndirilən şəxs istənilən vaxt susmaq hüququndan istifadə edə bilər. Əgər təqsirləndirilən şəxs susmaq hüququnu seçirsə, bu onun təqsirini təsdiqləyən sübut kimi qiymətləndirilə bilməz.

5. Təqsirləndirilən şəxsin istədiyi vaxt vəkil seçmək və ona malik olmaq, habelə seçdiyi vəkili dəyişmək hüququ vardır, əgər o imkansızdırsa – dövlət hesabına vəkil təyin etmək hüququ vardır. Təqsirləndirilən şəxsin müdafiəni hazırlamaq üçün ağlabatan vaxtı və vasitəsi olmalıdır. Təqsirləndirilən şəxslə onun vəkili arasında münasibət (əlaqə) məxfidir. Təqsirləndirilən şəxslə onun vəkili arasında münasibətə (əlaqəyə) müdafiənin lazımi səviyyədə həyata keçirilməsinə mane olacaq məhdudiyyətlərin qoyulması qadağandır.

6. Təqsirləndirilən şəxsin vəkilin xidmətindən imtina etmək və müstəqil şəkildə özünü müdafiə etmək hüququ vardır ki, bunun üçün ona kifayət qədər vaxt və vasitə verilməlidir. Bu məcəllə ilə müəyyən edilmiş məcburi müdafiə halı mövcud olduqda, təqsirləndirilən şəxs vəkilin xidmətindən imtina edə bilməz.

7. Təqsirləndirilən şəxsin hüququ var: müstəqil şəkildə və ya vəkil vasitəsilə istintaq aparsın, bu məcəllə ilə müəyyən edilmiş qaydada sübutları qanuni yolla əldə etsin və təqdim etsin; istintaq hərəkətinin aparılmasını tələb etsin və ittihamı təkzib etmək (inkar etmək) üçün və ya məsuliyyəti yüngülləşdirmək üçün lazım olan sübutları tələb etsin; özünün və/və ya vəkilinin vəsatəti ilə aparılan istintaq hərəkətində iştirak etsin; onun iştirakı ilə aparılan istintaq hərəkəti zamanı vəkilin iştirakını tələb etsin.

8. Təqsirləndirilən şəxsin dindirilmə və digər istintaq hərəkətləri zamanı dövlət hesabına tərcüməçinin xidmətindən istifadə etmək hüququ vardır, əgər cinayət mühakiməsi prosesinin dilini bilmirsə və ya lazımi səviyyədə bilmirsə, və ya onunla işarə dili olmadan ünsiyyəti istisna edən elə bir imkan məhdudiyyəti varsa.

9. Təqsirləndirilən şəxs həbs edildikdən dərhal sonra və ya dustaq edildiyi halda pulsuz tibbi müayinədən keçməsini tələb etmək və müvafiq yazılı rəy almaq hüququna malikdir. Təqsirləndirilən şəxsin bu hüququ dərhal həyata keçirilməlidir. O, həmçinin Gürcüstan qanunvericiliyi ilə müəyyən edilmiş qaydada, istədiyi vaxt, öz xərci ilə, seçdiyi ekspert tərəfindən dərhal tibbi müayinədən keçmək hüququna malikdir.

10. Təqsirləndirilən şəxs həbs edildikdən dərhal sonra və ya dustaq edildiyi halda, öz ailə üzvünə və ya yaxın qohumuna həbs və ya dustaqlıq faktını, yerləşdiyi yeri və öz vəziyyətini xəbər vermək hüququna, habelə kreditora, qarşısında hüquqi öhdəlikləri olan digər fiziki və ya hüquqi şəxsə xəbər vermək hüququna malikdir.

11. Təqsirləndirilən şəxsin qanunsuz aparılmış prosessual hərəkət nəticəsində vurulmuş zərərin mülki/inzibati hüquq icraatı qaydasında ödənilməsini tələb etmək və almaq hüququ vardır.

12. Təqsirləndirilən şəxsin qaçıb-gizlənməsi, sonrakı cinayət fəaliyyəti, şahidə təsir, sübutların məhv edilməsi və ya hökmün icra olunmaması təhlükəsi halları istisna olmaqla, onun barəsində qətimkan tədbiri olaraq dustaqlıq seçilməməlidir.

13. Təqsirləndirilən şəxsin və onun vəkilinin bu məcəllə ilə müəyyən edilmiş həddə və müəyyən edilmiş qaydada ittiham tərəfinin sübutları ilə tanış olmaq, sübutların və cinayət işi materiallarının surətlərini almaq hüququ vardır.

14. Təqsirləndirilən şəxsin hüququ var: ona qarşı sürülən ittiham üzrə işin istintaqında, habelə bilavasitə və ya distansiyalı, texniki vasitələrdən istifadə etməklə − məhkəmə müzakirəsində iştirak etsin; vəsatət versin və kənarlaşdırma bəyan etsin; müdafiə tərəfinin sübutlarını ittiham tərəfinin sübutları ilə eyni şəraitdə tədqiq etsin; tərəfin verdiyi şikayətlə tanış olsun və onun haqqında fikir bildirsin; məhkəmə iclasının protokolu ilə tanış olsun və onun haqqında şərh (irad) bildirsin.

15. Təqsirləndirilən şəxsin bu məcəllədə nəzərdə tutulmuş hallarda və müəyyən edilmiş qaydada müstəntiqin hərəkətindən prokurora, prokurorun hərəkətindən və qərarından – yuxarı prokurora, bu məcəllədə nəzərdə tutulmuş hallarda isə – məhkəməyə şikayət etmək hüququ vardır. Təqsirləndirilən şəxsin/məhkumun məhkəmə qərarından şikayət vermək, şikayət veriləcək qərarın surətini almaq hüququ vardır.

16. Bu maddədə göstərilən siyahı təqsirləndirilən şəxsin Gürcüstan qanunvericiliyi ilə, o cümlədən beynəlxalq müqavilələrlə ona verilmiş bütün digər hüquqları həyata keçirmək hüququnu məhdudlaşdırmır.

17. Təqsirləndirilən şəxsin istintaq hərəkətində iştirak etməmək hüququ vardır.

18. Təqsirləndirilən şəxsin öz hüquqlarından istifadə etməsi və ya istifadə etməməsi onun təqsirini təsdiqləyən sübut kimi qiymətləndirilə bilməz.

Gürcüstanın 24 sentyabr 2010-cu il tarixli qanunu №3616 - SSM I, №50, 24.09.2010-cu il, maddə328

Gürcüstanın 7 dekabr 2010-cu il tarixli qanunu №3891 - SSM I, №67, 09.12.2010-cu il, maddə418

Gürcüstanın 5 iyun 2012-ci il tarixli qanunu №6392 – veb-səhifə, 19.06.2012-ci il.

Gürcüstanın 14 iyul 2020-ci il tarixli qanunu №6842 – veb-səhifə, 28.07.2020-ci il.

Maddə 39. Təqsirləndirilən şəxsin sübut əldə etmək hüququ

1. Təqsirləndirilən şəxsin öz xərci ilə özünün və/və ya vəkilin köməyi ilə sübut əldə etmək hüququ vardır. Təqsirləndirilən şəxsin əldə etdiyi sübutlar ittiham tərəfinin əldə etdiyi sübutlarla bərabər hüquqi qüvvəyə malikdir.

2. Sübutların əldə edilməsi üçün təqsirləndirilən şəxsin və ya onun vəkilinin müstəqil şəkildə həyata keçirə bilmədiyi istintaq və ya digər prosessual hərəkətlərin aparılması zəruri olduqda, o, müvafiq qərardad çıxarılması barədə vəsatətlə istintaq yeri üzrə hakimə müraciət etmək hüququna malikdir. Hakim, müdafiə tərəfinin sübutları əldə etməsindən ittiham tərəfinin xəbərdar olmaması üçün, bütün tədbirləri görməyə borcludur.

Maddə 40. Təqsirləndirilən şəxsin iştirak etmək hüququnun məhdudlaşdırılması

1. Şahidin xüsusi müdafiə tədbirlərindən biri tətbiq edildikdə, hakim, şahidin dindirilməsi zamanı təqsirləndirilən şəxsin iştirakından imtina etmək hüququna malikdir.

2. Təqsirləndirilən şəxs onun və/və ya onun vəkilinin vəsatəti ilə aparılacaq istintaq hərəkətinin aparılacağı vaxt və yer barədə vaxtında məlumatlandırılmalıdır. Təqsirləndirilən şəxsin onun icrasının üzrsüz səbəbdən təxirə salınmasını tələb etmək hüququ yoxdur. Təqsirləndirilən şəxs həbs edilibsə və onun vəkili varsa, təqsirləndirilən şəxsin bu istintaq hərəkətində bilavasitə iştirakı mütləq (zəruri) deyilsə, belə istintaq hərəkətində onun vəkili iştirak edir. İstintaq hərəkətinin aparılacağı vaxt və yer barədə ağlabatan müddətdə təqsirləndirilən şəxsə və/və ya onun vəkilinə məlumat verilmədikdə, belə istintaq hərəkəti aparılmamalıdır, aparılmış istintaq hərəkəti nəticəsində əldə edilmiş sübut isə yolverilməz kimi tanınmalıdır.

3. Vəkil, təyin edilmiş istintaq hərəkətində üzrlü səbəbdən iştirak etmədikdə, prokuror vəkilin iştirak etməli olduğu istintaq hərəkətini ağlabatan müddətdə bir dəfə, lakin 5 gündən çox olmamaq şərti ilə təxirə salmağa borcludur. Bu məcəllə ilə müəyyən edilmiş məcburi müdafiə halı olmadıqda, bu müddət başa çatdıqdan sonra prokuror vəkilin iştirakı olmadan istintaq hərəkətini aparır. Vəkilin gəlməməsi təxirəsalınmaz istintaq hərəkətinin təxirə salınmasına səbəb olmur.

Maddə 41. Təqsirləndirilən şəxsin vəkil tutması

Vəkili təqsirləndirilən şəxs və ya onun yaxın qohumu və ya digər şəxs – təqsirləndirilən şəxsin iradəsi nəzərə alınmaqla seçir və işə cəlb edir. Müstəntiqin, prokurorun, hakimin heç bir vəkili tövsiyyə etmək hüququ yoxdur. Təqsirləndirilən şəxs (onun yaxın qohumu, başqa şəxs) və vəkil öz münasibətlərini müqavilə əsasında tənzimləyirlər.

Maddə 42. Təqsirləndirilən şəxsin və ya məhkumun vəsatəti ilə məhkəmə baxışının yolverilməzliyi

1. Vəkilin dəyişdirilməsi motivi ilə məhkəmə iclasının təxirə salınmasına, əgər bu, məhkəmə müzakirəsinin gecikdirilməsinə və ona maneçilik törədilməsinə yönəlibsə, icazə verilmir.

2. Vəkilin uzun müddət müdafiə vəzifəsini yerinə yetirə bilməməsi halında, əgər bu, məhkəmə baxışının gecikdirilməsinə səbəb olursa və ona mane olursa, məhkəmə iclasının təxirə salınmasına icazə verilmir.

3. Təqsirləndirilən şəxsin və ya məhkumun vəkili, məhkəmənin fikrincə, işə baxılmasını gecikdirən üzrsüz səbəbdən məhkəməyə gəlmədikdə, məhkəmə təqsirləndirilən şəxsə və ya məhkuma məcburi qaydada vəkil təyin etmək hüququna malikdir ki, bu da təqsirləndirilən şəxsin və ya məhkumun öz istəyi ilə vəkil dəvət etmək hüququnu məhdudlaşdırmır. Təqsirləndirilən şəxsin və ya məhkumun istəyi ilə dəvət olunmuş vəkil məhkəməyə gəldikdən dərhal sonra, təqsirləndirilən şəxsin və ya məhkumun tələbi ilə, məcburi qaydada təyin edilmiş vəkil işə baxılmaqdan kənarlaşdırılmalıdır.

4. Təqsirləndirilən şəxsin və ya məhkumun vəkili üzrlü səbəbdən məhkəməyə gəlmədikdə, məhkəmə, iclası 10 gündən çox olmayan müddətə təxirə salır. Bu müddət keçdikdən sonra vəkil yenə də məhkəməyə gəlmədikdə, bu maddənin 3-cü hissəsində müəyyən edilmiş qayda tətbiq edilir.

5. Bu maddədə nəzərdə tutulmuş məhkəmə qərarı əsaslandırılmış olmalıdır.

Gürcüstanın 14 iyun 2013-cü il tarixli qanunu №741 – veb-səhifə, 27.06.2013-cü il.

Maddə 43. Təqsirləndirilən şəxslə vəkili arasında əlaqənin məxfiliyi

1. Təqsirləndirilən şəxsin vəkili ilə əlaqəsi məxfi və sərbəstdir.

2. Təqsirləndirilən şəxs kimi tanınmazdan əvvəl şəxslə onun potensial vəkili arasındakı münasibəti də məxfidir.

3. Həbs edilmiş və ya dustaqlıqda olan təqsirləndirilən şəxsin öz vəkili ilə münasibəti yalnız vizual müşahidə ilə məhdudlaşdırıla bilər.

Maddə 44. Təqsirləndirilən şəxsin vəkilinin hüquqi statusu

1. Təqsirləndirilən şəxsə bəraət qazandıran və/və ya onun məsuliyyətini yüngülləşdirən halları aşkar etmək üçün vəkil bütün qanuni vasitələrdən və müdafiə üsullarından istifadə etməlidir. Vəkilin təqsirləndirilən şəxsin göstərişlərinə və maraqlarına zidd hərəkət etmək hüququ yoxdur. Eləcə də, vəkilin təqsirləndirilən şəxsin iradəsinə zidd olaraq şikayət vermək və ya ondan ittiham və cəza hissələrində imtina etmək hüququ yoxdur, təqsirləndirilən şəxsin ondan razılıq alınmasını qeyri-mümkün edən elə bir imkan məhdudiyyəti halları istisna olmaqla.

2. Cinayət işində iştirak etməsinə icazə verilməsi üçün vəkil order və öz vəsiqəsini təqdim edir.

3. Vəkilin bu məcəllə ilə müəyyən edilmiş həddə və müəyyən edilmiş qaydada ittiham tərəfinin sübutları ilə tanış olmaq, sübutların və cinayət işi materiallarının, o cümlədən sorğu protokollarının surətlərini almaq, habelə təqsirləndirilən şəxsin bütün hüquqlarından və müdafiə tərəfinin bu məcəllə ilə nəzərdə tutulmuş digər hüquqlarından istifadə etmək hüququ vardır. Vəkil o hüquqlardan istifadə edə bilməz, hansılardan ki, bu hüquqların öz təbiətinə görə, yalnız təqsirləndirilən şəxs faydalana bilər.

4. Vəkil prosessual hərəkətin aparıldığı yerə və məhkəməyə vaxtında gəlməyə borcludur.

Gürcüstanın 14 iyun 2013-cü il tarixli qanunu №741 – veb-səhifə, 27.06.2013-cü il.

Gürcüstanın 12 iyun 2015-ci il tarixli qanunu №3715 – veb-səhifə, 24.06.2015-ci il.

Gürcüstanın 14 iyul 2020-ci il tarixli qanunu №6842 – veb-səhifə, 28.07.2020-ci il.

Maddə 45. Məcburi müdafiə

Təqsirləndirilən şəxsin vəkilinin olması məcburidir:

a) yetkinlik yaşına çatmamışsa;

b) cinayət mühakiməsi prosesinin aparıldığı dili bilmirsə;

q) onun öz müdafiəsini həyata keçirməsinə mane olan elə bir imkan məhdudiyyəti varsa;

d) məhkəmə-psixiatriya ekspertizasının təyin edilməsi barədə qərardad verilmişdirsə;

e) Gürcüstan Cinayət Məcəlləsində törədilmiş əmələ görə ömürlük azadlıqdan məhrum etmə cəzası nəzərdə tutulursa;

v) onunla prosessual razılaşma bağlanması ilə əlaqədar danışıqlar aparılırsa;

z) cinayət işinə andlılar məhkəməsi baxırsa;

t) hüquq-mühafizə orqanına gəlməkdən yayınırsa (qaçırsa);

i) məhkəmə iclasının zalından xaric edildikdə (qovulduqda);

k) naməlum şəxsdirsə;

k1) xarici dövlətə ekstradisiya məsələsinə onun sadələşdirilmiş prosedurundan istifadə etməklə baxıldıqda;

l) bu məcəllə ilə birbaşa nəzərdə tutulmuş hallarda.

Gürcüstanın 20 iyul 2018-ci il tarixli qanunu №3157 – veb-səhifə, 06.08.2018-ci il.

Gürcüstanın 14 iyul 2020-ci il tarixli qanunu №6842 – veb-səhifə, 28.07.2020-ci il.

Maddə 46. Dövlət hesabına müdafiə

1. Müdafiə xərclərini dövlət öz üzərinə götürür, əgər:

a) ödəmə qabiliyyəti olmayan təqsirləndirilən şəxs vəkilin təyin edilməsini tələb edirsə;

b) bu məcəllə ilə müəyyən edilmiş məcburi müdafiə halı mövcuddursa və təqsirləndirilən şəxsin tutduğu vəkil cinayət işində iştirak etmirsə (müqavilə əsasında müdafiə).

2. Bu maddənin birinci hissəsində nəzərdə tutulmuş halda, ittiham tərəfi və ya hakim dövlət hesabına vəkil təyin edilməsi tələbi ilə dərhal müvafiq hüquqi yardım xidmətinə müraciət etməyə borcludur.

3. Bu maddənin birinci hissəsində nəzərdə tutulmuş halda, təqsirləndirilən şəxsin vəkil təyin edilməsi tələbi ilə müvafiq hüquqi yardım xidmətinə müraciət etmək hüququ vardır.

4. Dövlət hesabına müdafiə həyata keçirildikdə, Gürcüstan qanunvericiliyi ilə müəyyən edilmiş qaydada, müdafiə üçün zəruri olan digər xərcləri də dövlət öz üzərinə götürür, əgər bu xərclər birbaşa təqsirləndirilən şəxsin öz müdafiəsini həyata keçirməsi ilə bağlıdırsa.

5. Dövlət hesabına vəkilin seçilməsi və təyin edilməsi proseduru “Hüquqi yardım haqqında” Gürcüstan Qanunu ilə müəyyən edilir.

Gürcüstanın 22 iyun 2012-ci il tarixli qanunu №6549 – veb-səhifə, 04.07.2012-ci il.

Fəsil VI

Şahid və cinayət mühakiməsi prosesinin digər iştirakçıları

Maddə 47. Şahid

Eləcə də müstəntiq, prokuror, təqsirləndirilən şəxs, zərərçəkmiş, ekspert və tərcüməçi məhkəmədə ifadə verərkən şahid statusundan istifadə edirlər, onlara onun hüquqları verilir və onun vəzifələri onların üzərinə düşür.

Maddə 48. Şahidin and içməsi

1. Məhkəmədə şahid dini və ya qeyri-dini əhəmiyyət kəsb edən and içir.

2. And içməzdən əvvəl məhkəmə şahidə andın mənasını açıqlamalıdır və Gürcüstan Cinayət Məcəlləsinin 370 və 371-ci maddələrində nəzərdə tutulmuş cinayət məsuliyyətini izah etməlidir.

3. Dini əhəmiyyət kəsb edən andı içərkən hakim şahidə müraciət edir:

„Hər şeyə qadir olan və hər şeyi bilən Allahın qarşısında and için ki, siz tam şüurla yalnız həqiqəti deyəcəksiniz və heç nəyi gizlətməyəcəksiniz“.

Şahid cavab verəcək:

„And içirəm. Allah məni qorusun!“.

4. Qeyri-dini məna daşıyan andı içərkən hakim şahidə müraciət edir:

„And için ki, siz tam şüurla yalnız həqiqəti deyəcəksiniz və heç nəyi gizlətməyəcəksiniz“.

Şahid cavab verəcək:

„And içirəm!“.

5. Şahid öz əqidəsinə və ya başqa fikirlərinə görə and içməkdən imtina etdiyini bəyan edərsə, o zaman, o, andı əvəz edən təsdiqləməni həyata keçirməklə ifadə verməlidir. Hakim şahidə müraciət edir:

,,Məhkəmə qarşısında məsuliyyətinizi tam dərk edərək, yalnız həqiqəti deyəcəyinizi və heç nəyi gizlətməyəcəyinizi təsdiq edirsinizmi?“.

Şahid cavab verəcək:

„Bəli, təsdiq edirəm!“.

6. Şahidin and içməsi və ya andı əvəz edən təsdiqləməni həyata keçirməsi faktı andın və ya təsdiqin mətnini onun imzalaması ilə təsdiqlənir.

7. Şahid qismində ifadə verməzdən əvvəl təqsirləndirilən şəxsin and içməsi onun öz və ya yaxın qohumunun əleyhinə ifşaedici ifadə verməmək hüququnu pozmur. İfadə verməkdən imtina təqsirləndirilən şəxsin təqsirini təsdiqləyən sübut kimi qiymətləndirilə bilməz.

Gürcüstanın 24 sentyabr 2010-cu il tarixli qanunu №3616 - SSM I, №50, 24.09.2010-cu il, maddə328

Gürcüstanın 18 dekabr 2015-ci il tarixli qanunu №4677 - veb-səhifə, 29.12.2015-ci il.

Maddə 49. Şahidin hüquq və vəzifələri

1. Şahidin hüququ var:

a) hansı işə görə çağırıldığını bilsin;

b) əgər cinayət mühakiməsi prosesinin aparıldığı dili bilmirsə və ya lazımi səviyyədə bilmirsə və ya işarə dili olmadan onunla ünsiyyəti istisna edən elə bir imkan məhdudiyyəti varsa, öz ana dilində və ya istədiyi başqa bir dildə ifadə versin və dövlət hesabına tərcüməçinin xidmətindən istifadə etsin;

q) onun iştirakı ilə aparılan istintaq hərəkətinin protokolu ilə tanış olsun, ona qeydlər (iradlar), əlavələr və dəyişikliklər daxil edilməsini tələb etsin;

d) onu və ya onun yaxın qohumunu cinayət törətməkdə ifşa edən ifadə verməsin;

e) istintaq hərəkətinin aparılmasında iştirak etsin;

v) xüsusi müdafiə tədbirinin tətbiq edilməsini tələb etsin.

2. Şahid borcludur:

a) məhkəmənin çağırışı ilə gəlsin;

b) verilən suallara cavab versin;

q) əgər ona bu barədə məhkəmə tərəfindən xəbərdarlıq edilibsə, iş üzrə ona məlum olan halları açıqlamasın;

d) işə məhkəmə baxışı zamanı asayişi (nizam-intizamı) qorusun;

e) iclasın sədrinin icazəsi olmadan məhkəmənin iclas zalını tərk etməsin.

3. Şahid bu məcəllə ilə müəyyən edilmiş qaydada məhkəməyə məcburi gətirilə bilər.

Gürcüstanın 14 iyul 2020-ci il tarixli qanunu №6842 – veb-səhifə, 28.07.2020-ci il.

Maddə 50. Şahid olmaq məcburiyyətində olmayan şəxs

1. Şahid qismində dindirilmə və iş üçün əhəmiyyət kəsb edən məlumatları özündə əks etdirən əşya, sənəd, maddə və ya digər obyekti təhvil vermək öhdəliyi yoxdur:

a) Vəkilin – bu işdə vəkillik vəzifəsini yerinə yetirməsi ilə əlaqədar ona məlum olmuş hallar haqqında;

b) Müdafiə almazdan əvvəl şəxsə hüquqi yardım göstərmiş vəkilin – hüquqi yardımın göstərilməsi ilə bağlı ona məlum olmuş hallar haqqında;

q) Din xadiminin (ruhani şəxsin) – etiraf və ya başqa cür etibar etmə nəticəsində ona məlum olmuş hallar haqqında;

d) Təqsirləndirilən şəxsin yaxın qohumunun;

e) Xalq müdafiəçisinin və ya onun səlahiyyət verdiyi şəxsin – ona, xalq müdafiəçisi kimi, etibar edilmiş fakta görə;

e1) Şəxsi (fərdi) məlumatların mühafizəsi xidmətinin rəhbərinin − şəxsi (fərdi) məlumatların işlənməsinin qanuniliyinə nəzarətin və gizli istintaq hərəkətlərinin aparılmasının və elektron kommunikasiya müəyyənləşdirilə bilən məlumatların mərkəzi bankında həyata keçirilən fəaliyyətlərə nəzarət funksiyalarının yerinə yetirilməsi ilə əlaqədar, ona, şəxsi (fərdi) məlumatların mühafizəsi xidmətinin rəhbəri kimi, etibar edilmiş fakta görə;

v) Gürcüstan parlamentinin üzvünün – ona, nümayəndəlik orqanının üzvü kimi, etibar edilmiş fakta görə;

z) Hakimin – məhkəmə müşavirəsinin sirri olan hallar haqqında;

z1) Mediasiya (vasitəçilik) iştirakçısının − mediasiya prosesində ona məlum olmuş və ya mahiyyətcə mediasiya prosesindən qaynaqlanan məxfi məlumatlarla bağlı, “Mediasiya haqqında” Gürcüstan Qanununda nəzərdə tutulmuş hallar istisna olmaqla - nə vaxt ki, məxfi məlumatların açıqlanması xüsusilə ağır cinayətin istintaqı üçün zəruridir;

t) Jurnalistin – peşə fəaliyyəti zamanı əldə etdiyi məlumatlara dair;

i) İnsan alverinin (trefikinqin) qurbanının – düşünməli (fikirləşməli) olduğu müddət ərzində;

k) Gürcüstanın Xalq Müdafiəçisi yanında yaradılmış xüsusi qabaqlayıcı qrupun üzvünün – milli qabaqlayıcı mexanizmin funksiyalarını yerinə yetirərkən ona etibar edilmiş fakta görə, əgər o, ifadə verməyə razı olmasa;

l) Muxtar Respublika Ali Şurasının üzvünün – ona, nümayəndəlik orqanının üzvü kimi, etibar edilmiş fakta görə.

2. İmkan məhdudiyyətinə görə iş üçün vacib olan halları düzgün dərk edə (qavraya), yadda saxlaya və yada sala (bərpa edə) bilməyən, məlumatı çatdıra bilməyən və ya ifadə verə bilməyən əlilliyi olan şəxs şahid qismində dindirilə və ya sorğu-sual edilə bilməz.

3. Məhkəmə şahid vəzifəsini yerinə yetirməkdən azad etmək hüququna malikdir:

a) Tibb işçisini, əgər ona həkimlik (tibbi) sirrinin mühafizəsi peşəkarlıqla həvalə edilibsə;

b) Notariusu, ictimai qulluqçunu, dövlət qulluqçusunu, hərbi qulluqçunu və ona bərabər tutulan şəxsi, əgər onlar aldıqları məlumatların mənbəyini və məzmununu açıqlamamaq öhdəliyi daşıyırlarsa;

q) Kommersiya və ya bank sirrini açıqlamamaq şərti ilə işə qəbul edilən şəxsi;

d) Terrorçuluğa qarşı və/və ya xüsusi əməliyyatda iştirak edən şəxsi (onun peşəkar vəzifəsi ilə əlaqədar), hansının ki fəaliyyəti də gizli (məxfi) saxlanılır və bu fəaliyyəti əks etdirən sənədlər, materiallar və digər məlumatlar dövlət sirridir.

4. Bu maddənin birinci hissəsinin „i“ alt bəndində nəzərdə tutulmuş şəxs tərəfindən − düşünməli (fikirləşməli) olduğu müddət ərzində, eyni hissənin „t“ alt bəndində və elə bu maddənin 3-cü hissəsinin „a“−„q“ alt bəndlərində nəzərdə tutulmuş şəxslər tərəfindən – onların Gürcüstan qanunvericiliyi ilə öz fəaliyyətlərini həyata keçirərkən məxfiliyi qorumaq öhdəlikləri olduqda və eyni zamanda yetkinlik yaşına çatmayan şəxsə qarşı Gürcüstan Cinayət Məcəlləsinin 137-ci maddəsinin 4-cü hissəsinin „q“ alt bəndi ilə, 138-ci maddəsinin 3-cü hissəsinin „b“ və „q“ alt bəndləri ilə və ya 4-cü hissəsinin „a“ alt bəndi ilə, 139-cu maddəsinin 2-ci hissəsi ilə, 140-cı və ya 141-ci maddəsi ilə, 253-cü maddəsinin 5-ci hissəsi ilə, 254-cü maddəsinin 4-cü və ya 5-ci hissəsi ilə, 255-ci maddəsinin 3-cü, 4-cü, 5-ci, 6-cı və ya 7-ci hissəsi ilə və ya 255​1 və ya 255​2 maddəsi ilə nəzərdə tutulmuş cinayətin törədilməsi barədə məlumatları olduqda, istədikləri təqdirdə, sorğu zamanı məlumatı çatdırmaq və ya şahid qismində ifadə vermək yuxarıda göstərilən öhdəliyin pozulması sayılmır.

5. Gürcüstan Cinayət Məcəlləsinin 1261 maddəsində nəzərdə tutulmuş ailədə zorakılıq və ya həmin məcəllənin 111 maddəsində nəzərdə tutulmuş ailədə zorakılığa dair cinayət işi üzrə təqsirləndirilən şəxsin yaxın qohumuna, hansına ki bilavasitə bu cinayət nəticəsində mənəvi, fiziki və ya əmlak zərəri dəymişdir, bu maddənin birinci hissəsində müəyyən edilmiş hüquqdan istifadə etməzdən əvvəl, dindirmə (sorğu) aparan şəxs şahidin və zərərçəkmişin koordinatoru ilə məsləhətləşmələrdən keçmək və müvafiq qərar qəbul etməzdən əvvəl 3-günlük düşünməli (fikirləşməli) müddətdən faydalanmağı təklif etməlidir.

Gürcüstanın 24 sentyabr 2010-cu il tarixli qanunu №3616 - SSM I, №50, 24.09.2010-cu il, maddə328

Gürcüstanın 11 dekabr 2013-cü il tarixli qanunu №1729 - veb-səhifə, 25.12.2013-cü il.

Gürcüstanın 27 oktyabr 2015-ci il tarixli qanunu №4378 - veb-səhifə, 11.11.2015-ci il.

Gürcüstanın 18 dekabr 2015-ci il tarixli qanunu №4677 - veb-səhifə, 29.12.2015-ci il.

Gürcüstanın 13 aprel 2016-cı il tarixli qanunu №4924 - veb-səhifə, 26.04.2016-cı il.

Gürcüstanın 21 dekabr 2016-cı il tarixli qanunu №164 - veb-səhifə, 28.12.2016-cı il.

Gürcüstanın 17 may 2018-ci il tarixli qanunu №2355 – veb-səhifə, 29.05.2018-ci il.

Gürcüstanın 21 iyul 2018-ci il tarixli qanunu №3276 – veb-səhifə, 09.08.2018-ci il.

Gürcüstanın 8 may 2019-cu il tarixli qanunu №4604 - veb-səhifə, 08.05.2019-cu il.

Gürcüstanın 18 sentyabr 2019-cu il tarixli qanunu №4961 – veb-səhifə, 27.09.2019-cu il.

Gürcüstanın 20 sentyabr 2019-cu il tarixli qanunu №5026 – veb-səhifə, 01.10.2019-cu il.

Gürcüstanın 13 iyul 2020-ci il tarixli qanunu №6755 – veb-səhifə, 20.07.2020-ci il.

Gürcüstanın 14 iyul 2020-ci il tarixli qanunu №6842 – veb-səhifə, 28.07.2020-ci il.

Gürcüstanın 30 dekabr 2021-ci il tarixli qanunu №1314 – veb-səhifə, 13.01.2022-ci il.

Maddə 51. Ekspert

1. Ekspertə şahidin bütün hüquqları və vəzifələri verilir.

2. Ekspert, onu kimin dəvət etməsindən asılı olmayaraq, qərəzsiz (neytral) olmalıdır.

3. Şahidin etibarlılığına dair ekspertizanın keçirilməsinə icazə verilmir.

Maddə 52. Ekspertin hüquq və vəzifələri

1. Ekspertin hüququ var:

a) ekspert tədqiqatı üçün lazım olan materialla tanış olsun, lazımi arayışı yazsın və surətini götürsün;

b) əlavə materialın təqdim edilməsini tələb etsin; tədqiqat prosesində qəlpə, güllə və digər obyektin sınaq nümunəsini götürsün; ekspertizanın keçirilməsinin təşəbbüskarından ekspert tədqiqatı üçün lazım olan əlavə məlumatları tələb etsin;

q) qaldırılan məsələlər onun biliyinin hüdudlarından kənara çıxdıqda və ya ona təqdim olunan material rəy vermək üçün kifayət etmədikdə, rəy verməkdən və ekspertizanı davam etdirməkdən imtina etsin;

d) ekspertizanın təşəbbüskarının, müstəntiqin, prokurorun, məhkəmənin icazəsi ilə istintaq hərəkətinin aparılmasında iştirak etsin;

e) ekspertizanın əşyası ilə və ekspert tədqiqatı ilə bağlı sübutların tədqiqində iştirak etsin;

v) sübutları aşkar etmək, araşdırmaq və nümayiş etdirmək üçün elmi-texniki vasitələrdən, xüsusi bilik və təcrübədən istifadə etsin.

2. Ekspert borcludur:

a) ekspertiza tədqiqatı nəticəsində ekspertizanın keçirilməsinin təşəbbüskarının və/və ya prosesin digər səlahiyyətli iştirakçısının sual vermədiyi hal müəyyən edilərsə, onu rəydə əks etdirməlidir;

b) ekspertiza tədqiqatı zamanı bu obyekt tam xərclənməmişdirsə, tədqiqat obyektini qorusun və ekspert tədqiqatı aparıldıqdan sonra ekspertizanın təşəbbüskarına qaytarsın;

q) qanunla müəyyən edilmiş əsas varsa, özünü kənarlaşdırmaq üçün bəyanat versin.

Maddə 53. Tərcüməçi

1. Tərcüməçi aşağıdakı hallarda çağırılır:

a) proses iştirakçısı cinayət mühakiməsi prosesinin dilini bilmədikdə və ya lazımi səviyyədə bilmədikdə;

b) mətni cinayət mühakiməsi prosesinin dilinə tərcümə etmək lazımdırsa;

q) proses iştirakçısının elə bir imkan məhdudiyyəti var ki, onunla işarə dili olmadan ünsiyyəti istisna edir.

2. Tərcüməçinin çağırılması haqqında müvafiq protokolda qeyd aparılır.

3.(çıxarılıb - 14.07.2020, №6842).

4. Prosesin başqa iştirakçısının tərcüməçi vəzifəsini yerinə yetirmək hüququ yoxdur.

Gürcüstanın 22 iyun 2012-ci il tarixli qanunu №6549 – veb-səhifə, 04.07.2012-ci il.

Gürcüstanın 14 iyul 2020-ci il tarixli qanunu №6842 – veb-səhifə, 28.07.2020-ci il.

Maddə 54. Tərcüməçinin hüquq və vəzifələri

1. Tərcüməçinin hüququ var:

a) tərcüməni dəqiqləşdirmək üçün proses iştirakçılarına sual versin;

b) onun iştirakı ilə keçirilmiş istintaq hərəkətinin protokolu və məhkəmə iclasının protokolu ilə tanış olsun;

q) protokola daxil edilməli qeydi (iradı) ifadə etsin;

d) bunun üçün lazımi biliyə malik olmadığı təqdirdə tərcümə etməkdən imtina etsin.

2. Tərcüməçi borcludur:

a) müstəntiqin, prokurorun, məhkəmənin çağırışı ilə gəlsin;

b) ifadələri və sənədləri dəqiq və tam tərcümə etsin;

q) onun iştirakı ilə keçirilmiş istintaq hərəkətinin protokolunda və digər prosessual sənədlərdə tərcümənin düzgünlüyünü imzalamaqla təsdiq etsin;

d) müstəntiqin və ya prokurorun icazəsi olmadan istintaq materialını, habelə vətəndaşların şəxsi həyatını özündə əks etdirən məlumatları açıqlamasın.

Maddə 55. Məhkəmənin dostu (Amicus Curiae)

1. Baxılan cinayət işində tərəf olmayan, maraqlanan şəxs işin mahiyyəti üzrə baxılmasına azı 5 gün qalmış bu işə dair öz yazılı fikrini məhkəməyə təqdim etmək hüququna malikdir.

2. Yazılı fikrin təqdim edilməsində məqsəd proses iştirakçılarından hər hansı birini dəstəkləmək olmamalıdır, daha doğrusu baxılan məsələni düzgün qiymətləndirmək üçün məhkəməyə kömək etməlidir. Məhkəmə yazılı fikrin bu maddənin tələblərinə riayət edilərək hazırlanmadığını hesab edərsə, ona baxmayacaq.

3. Məhkəmə yazılı fikirdə göstərilən arqumentlərlə razılaşmağa (onları paylaşmağa) borclu deyil.

4. Yazılı fikrin həcmi 30 səhifədən artıq olmamalıdır. O, 3 surət olaraq hazırlanmalıdır, hansılardan ki 2-si tərəflərə verilir, 1-i isə hakimin yanında qalır.

5. Məhkəmə, öz təşəbbüsü ilə və/və ya tərəfin və yazılı fikrin müəllifinin əvvəlcədən razılığı ilə, işin mahiyyəti üzrə baxılmasında şifahi izahat verməsi üçün yazılı fikrin müəllifini çağırmaq səlahiyyətinə malikdir.

Gürcüstanın 24 sentyabr 2010-cu il tarixli qanunu №3616 - SSM I, №50, 24.09.2010-cu il, maddə328

Fəsil VII

Zərərçəkmiş

Maddə 56. Şəxsin zərərçəkmiş kimi tanınması

1. Zərərçəkmişə şahidin bütün hüquq və vəzifələri verilir.

2. Cinayət mühakiməsi prosesində zərərçəkmiş hüquqi şəxs nümayəndəlik səlahiyyətləri ilə təchiz edilmiş, zərərçəkmişin bütün hüquqlarının verilmiş olduğu və onun bütün vəzifələrini üzərinə götürən şəxs vasitəsilə iştirak edir.

3. Zərərçəkmişin ölümü ilə nəticələnən cinayət işində zərərçəkmişin hüquqları və onun vəzifələri onun yaxın qohumlarından hər hansı birinə (“zərərçəkmişin hüquqi əvəzedicisinə”) həvalə edilir. Müstəntiqin, prokurorun və hakimin - zərərçəkmişin hüquqi əvəzedicisini zərərçəkmiş üçün verilmiş hər hansı hüquqdan istifadə etmək hüququndan məhrum etmək səlahiyyətləri yoxdur. Eyni səviyyəli yaxın qohumlar arasında mübahisə (dava) yarandıqda zərərçəkmişin hüquqi əvəzedicisi püşkatma yolu ilə müəyyən edilir.

4. Cinayətə hazırlıq və ya cəhd halında zərərçəkmiş zərərə (ziyana) məruz qala biləcək dövlət, fiziki və ya hüquqi şəxsdir.

5. Şəxsin zərərçəkmiş və ya onun hüquqi əvəzedicisi kimi tanınması üçün müvafiq əsas mövcud olduqda, prokuror öz təşəbbüsü ilə və ya bu şəxs tərəfindən müvafiq ərizə ilə müraciət edildikdə, qərar çıxarır. Ərizəni təqdim etdikdən sonra 48 saat ərzində prokuror onu təmin etmədikdə, həmin şəxsin zərərçəkmiş və ya onun hüquqi əvəzedicisi kimi tanınması tələbi ilə yuxarı prokurora birdəfəlik müraciət etmək hüququ vardır. Yuxarı prokuror şikayəti təmin etmədikdə, həmin şəxs prokurorun qərarından istintaqın aparıldığı yerə görə rayon (şəhər) məhkəməsinə şikayət vermək hüququna malikdir.

51. Prokuror və ya onun tapşırığı ilə müstəntiq şəxsin zərərçəkmiş kimi tanınması haqqında qərarla zərərçəkmişi tanış edir və ona bu məcəllədə nəzərdə tutulmuş bütün hüquqları və onların həyata keçirilməsi ilə bağlı prosedurları izah edir, bu barədə protokol tərtib edir. Bu protokol zərərçəkmiş və protokolun tərtibçisi tərəfindən imzalanır. Zərərçəkmişin protokola qeyd (irad) bildirmək hüququ var. Zərərçəkmiş protokolu imzalamaqdan imtina etdikdə, imzalamaqdan imtinanın səbəbi protokolda qeyd edilir.

6. Şəxsin zərərçəkmiş kimi tanınması haqqında qərar çıxarıldıqdan sonra bunun üçün heç bir əsasın olmadığı məlum olarsa, prokuror bu qərarın ləğv edilməsi haqqında qərar qəbul edir və bu barədə zərərçəkmişə yazılı məlumat verilir. Zərərçəkmiş, şəxsin zərərçəkmiş kimi tanınması haqqında qərarın ləğv edilməsi barədə prokurorun qərarından, yuxarı prokurora birdəfəlik şikayət vermək hüququna malikdir. Yuxarı prokuror şikayəti təmin etmədikdə, zərərçəkmiş, prokurorun qərarından istintaqın aparıldığı yerə görə rayon (şəhər) məhkəməsinə şikayət vermək hüququna malikdir.

7. Hakim, bu maddənin 5-ci və 6-cı hissələrində nəzərdə tutulmuş məsələlər üzrə, şifahi dinləmə ilə və ya dinləmə olmadan, 15 gün ərzində qərardad çıxarır. Hakimin çıxardığı qərardad şikayət edilə bilməz.

Gürcüstanın 24 iyul 2014-cü il tarixli qanunu №2518 - veb-səhifə, 06.08.2014-cü il.

Gürcüstanın 21 iyul 2018-ci il tarixli qanunu №3276 – veb-səhifə, 09.08.2018-ci il.

Gürcüstanın Konstitusiya Məhkəməsinin 14 dekabr 2018-ci il tarixli qərarı №2/12/1229,1242.1247,1299 – veb-səhifə, 20.12.2018-ci il.

Gürcüstanın 8 may 2019-cu il tarixli qanunu №4604 - veb-səhifə, 08.05.2019-cu il.

Gürcüstanın 20 sentyabr 2019-cu il tarixli qanunu №5026 – veb-səhifə, 01.10.2019-cu il.

Maddə 57. Zərərçəkmişin hüquqları

1. Zərərçəkmişin hüququ var:

a) təqsirləndirilən şəxsə qarşı irəli sürülən ittihamın mahiyyətini bilsin;

b) bu məcəllənin 58-ci maddəsində nəzərdə tutulmuş prosessual hərəkətlər haqqında məlumat alsın;

q) məhkəmədə işə mahiyyəti üzrə baxılarkən, məhkəmə işə mahiyyəti üzrə baxılmadan hökm çıxarmaq barədə vəsatətə baxdıqda və cəzanın seçildiyi məhkəmə iclasında, cinayət nəticəsində ona dəymiş ziyan (zərər) haqqında ifadə versin və ya həmin məlumatı məhkəməyə yazılı şəkildə təqdim etsin;

d) istintaqa və/və ya cinayət təqibinə xitam verilməsi haqqında qətnamənin/qərardadın, hökmün, digər icmal (cəmləşdirici) məhkəmə qərarının surətini pulsuz alsın;

e) prosesdə iştirak nəticəsində çəkilmiş xərclərin kompensasiyasını alsın;

v) istintaq və məhkəmə müzakirəsi zamanı işin ehtiyacları üçün müvəqqəti olaraq müsadirə olunmuş ona aid olan əmlakı geri alsın;

z) həm özünün, həm də yaxın qohumunun və ya ailə üzvünün həyatına, sağlamlığına və/və ya əmlakına təhlükə yarandıqda, xüsusi mühafizə tədbirinin tətbiq edilməsini tələb etsin;

t) istintaqın gedişi barədə məlumat alsın və cinayət işinin materialları ilə tanış olsun, əgər bu, istintaqın maraqlarına qarşı ziddiyyət təşkil etmirsə;

(qüvvədən düşmüş elan edildi 57-ci maddənin birinci hissəsinin „t“ alt bəndinin o normativ məzmunu, hansı ki zərərçəkmişin istintaqın gedişi haqqında məlumat almaq və cinayət işinin materialları ilə surət şəklində tanış olmaq imkanını tamamilə istisna edir) – Gürcüstanın Konstitusiya Məhkəməsinin 18 dekabr 2020-ci il tarixli qərarı №1/3/1312 – veb-səhifə, 22.12.2020-ci il.

i) tələb olunduqda, təqsirləndirilən şəxsə qarşı tətbiq edilmiş qətimkan tədbiri barədə və təqsirləndirilən şəxsin/məhkumun cəzaçəkmə müəssisəsini tərk etməsi barədə məlumat alsın, əgər bununla təqsirləndirilən şəxsə/məhkuma real təhlükə yoxdursa;

k) məhkəməyəqədərki iclasa ən geci 10 gün qalmış cinayət işinin materialları ilə tanış olsun;

l) bu məcəllənin 182-ci maddəsinin 3-cü hissəsində nəzərdə tutulmuş məqsədlə məhkəmə iclasının qismən və ya tam bağlanması barədə vəsatət vermək tələbi ilə ittiham tərəfinə müraciət etsin;

m) özünün hüquq və vəzifələri barədə izahat alsın;

n) bu məcəllədə nəzərdə tutulmuş digər hüquqlardan istifadə etsin.

11. Cinayət mühakiməsi prosesinin istənilən mərhələsində Gürcüstan Cinayət Məcəlləsinin 111 maddəsində nəzərdə tutulmuş ailə cinayəti və/və ya 1261 maddəsində nəzərdə tutulmuş ailədə zorakılığın nəticəsində zərərçəkmiş ödəmə qabiliyyəti olmayan şəxs pulsuz hüquqi yardım almaq hüququndan istifadə edir, əgər onun tutduğu vəkil işdə iştirak etmirsə (müqavilə ilə müdafiə), Gürcüstan Cinayət Məcəlləsinin 111 maddəsində nəzərdə tutulmuş ailə cinayəti və/və ya 1261 maddəsində nəzərdə tutulmuş ailədə zorakılığın nəticəsində zərərçəkmiş şəxs isə, hansı ki ödəmə qabiliyyəti olmayan hesab edilmir, “Hüquqi yardım haqqında” Gürcüstan Qanunu ilə müəyyən edilmiş əsaslar mövcud olduqda, eyni qanunla müəyyən edilmiş qaydada pulsuz hüquqi yardımdan istifadə edir.

2. Bu maddənin birinci hissəsinin “t” alt bəndində nəzərdə tutulmuş məlumatın alınması və materiallarla tanış olmaq barədə tələb təmin edilərkən prokuror/müstəntiq bu məcəllənin 56-cı maddəsinin 51 hissəsində müəyyən edilmiş qaydada protokol tərtib edir. Əgər tələbin təmin edilməsi istintaqın maraqlarına ziddirsə, prokuror/müstəntiq onu təmin etməkdən imtinanın əsasını aradan qaldırdıqdan dərhal sonra zərərçəkmişə bu barədə və müvafiq olaraq, istintaqın gedişi haqqında məlumat verməyə və onu cinayət işinin materialları ilə tanış etməyə borcludur.

3. Bu maddədə göstərilən tələbin rədd edilməsi halında prokuror əsaslandırılmış qərar çıxarır. Zərərçəkmiş, bu qərardan yuxarı prokurora birdəfəlik şikayət vermək hüququna malikdir.

Gürcüstanın 28 oktyabr 2011-ci il tarixli qanunu №5170 - veb-səhifə, 11.11.2011-ci il.

Gürcüstanın 24 iyul 2014-cü il tarixli qanunu №2518 - veb-səhifə, 06.08.2014-cü il.

Gürcüstanın 1 may 2015-ci il tarixli qanunu №3528 - veb-səhifə, 18.05.2015-ci il.

Gürcüstanın Konstitusiya Məhkəməsinin 18 dekabr 2020-ci il tarixli qərarı №1/3/1312 – veb-səhifə, 22.12.2020-ci il.

Gürcüstanın 21 iyun 2022-ci il tarixli qanunu №1661 – veb-səhifə, 01.07.2022-ci il.

Maddə 58. Məlumat və izahat

1. Zərərçəkmiş tələb etdiyi təqdirdə prokuror ona aşağıdakı prosessual hərəkətlərin keçiriləcəyi yeri və vaxtı qabaqcadan xəbər verməlidir:

a) təqsirləndirilən şəxsin magistrat hakim qarşısında ilk çıxışı;

b) məhkəməyəqədərki iclas;

q) məhkəmənin əsas iclası;

d) işə mahiyyəti üzrə baxılmadan hökm çıxarmaq haqqında prokurorun vəsatətinə məhkəmə tərəfindən baxılması iclası;

e) cəzanın seçildiyi məhkəmə iclası;

v) apellyasiya və ya kassasiya məhkəməsinin iclası.

2. Bu maddənin birinci hissəsində göstərilən məlumatlar, başqa cür vasitələrlə ötürülmənin verilmiş şəraitdə ağlabatan olduğu və müvafiq qərar qəbul etmək üçün kifayət qədər vaxt verdiyi hallar istisna olmaqla, zərərçəkmişə yazılı şəkildə verilməlidir.

21. Əlilliyi olan zərərçəkmişə bu maddənin birinci hissəsində nəzərdə tutulmuş məlumatlar, xüsusi ehtiyac nəzərə alınmaqla, məhdudiyyətə əsasən çatdırılmalıdır.

3. Prokuror zərərçəkmişi prosessual razılaşmanın bağlanması barədə xəbərdar etməyə borcludur.

Gürcüstanın 24 sentyabr 2010-cu il tarixli qanunu №3616 - SSM I, №50, 24.09.2010-cu il, maddə328

Gürcüstanın 24 iyul 2014-cü il tarixli qanunu №2518 – veb-səhifə, 06.08.2014-cü il.

Gürcüstanın 14 iyul 2020-ci il tarixli qanunu №6842 – veb-səhifə, 28.07.2020-ci il.

Fəsil VII1

Şahidin və zərərçəkmişin koordinatoru

Gürcüstanın 4 may 2018-ci il tarixli qanunu №2270 – veb-səhifə, 21.05.2018-ci il.

Maddə 581. Şahidin və zərərçəkmişin koordinatoru

1. Şahidin və zərərçəkmişin koordinatoru prokurorun və ya müstəntiqin qərarı ilə cinayət işinə cəlb edilə bilər.

2. Şahidin və zərərçəkmişin koordinatorunun işə cəlb edilməsində məqsəd - şahidin və zərərçəkmişin məhkəmə prosesində iştirakını asanlaşdırmaq, cinayət nəticəsində yaranmış stressi azaltmaq, təkrar (yenidən) qurbana çevrilmənin və ikinci dərəcəli qurbana çevrilmənin qarşısını almaq və istintaq və məhkəmə müzakirəsi mərhələlərində onların məlumatlı olmalarını təmin etməkdir.

3. Prokuror və ya müstəntiq, şahidin və zərərçəkmişin maraqlarını nəzərə almaqla, şahidin və zərərçəkmişin koordinatorunun cinayət işinə cəlb edilməsi haqqında qərar qəbul edir.

4. Şahidin və zərərçəkmişin koordinatorunun cinayət işinə cəlb edilməsinin məqsədəuyğunluğu məsələsinə prokuror hüquq icraatının istənilən mərhələsində, müstəntiq isə − iş məhkəməyə verilməzdən əvvəl baxır.

5. Prokuror və ya müstəntiq, şahidin və zərərçəkmişin koordinatorunun cinayət işinə cəlb edilməsi haqqında qəbul etdiyi qərar barədə, dərhal, şahidin və zərərçəkmişin koordinatoruna məlumat verməlidir və ona cinayət işinin faktiki halları və şahidin/zərərçəkmişin əlaqə məlumatları haqqında məlumatı çatdırmalıdır.

6. Şahidin və zərərçəkmişin koordinatoru cinayət işinə özünün cəlb edilməsindən xəbərdar olduqda, o, dərhal şahidlə/zərərçəkmişlə əlaqə saxlamalıdır. Şahid/zərərçəkmiş şahidin və zərərçəkmişin koordinatoru ilə əməkdaşlıqdan imtina etmək hüququna malikdir.

Gürcüstanın 4 may 2018-ci il tarixli qanunu №2270 – veb-səhifə, 21.05.2018-ci il.

Gürcüstanın 22 iyun 2021-ci il tarixli qanunu №663 – veb-səhifə, 24.06.2021-ci il.

Maddə 582. Şahidin və zərərçəkmişin koordinatorunun hüquq və vəzifələri

Prokurorluğun şahid və zərərçəkmiş koordinatoru:

a) Prokurorla qabaqcadan məsləhətləşdikdən sonra şahidə və zərərçəkmişə istintaqın və məhkəmə müzakirəsinin gedişi haqqında lazımi məlumatları çatdırır;

b) Şahidə və zərərçəkmişə onların anladıqları dildə hüquq və vəzifələrini izah edir və istintaq və məhkəmə müzakirəsinin hüquqi prosedurlarını açıqlayır;

q) İstintaqın gedişi zamanı şahidə/zərərçəkmişə emosional dəstək göstərmək üçün, şahidin və zərərçəkmişin iştirakı ilə aparılan istintaq hərəkətlərində və prosessual hərəkətlərdə iştirak edir;

d) İşin məhkəmə müzakirəsi zamanı şahidə/zərərçəkmişə emosional dəstək göstərmək üçün, məhkəmədə şahidin və zərərçəkmişin dindirilməsi və sübutların onların iştirakı ilə tədqiqi prosesində iştirak edir;

e) Şahidə və zərərçəkmişə, ehtiyac duyduqları hüquqi, psixoloji, tibbi və/və ya digər xidmətlər haqqında məlumat verir və lazım olduqda müvafiq orqanla/təşkilatla əlaqə saxlamağa kömək edir.

11. Gürcüstan Daxili İşlər Nazirliyinin şahid və zərərçəkmiş koordinatoru:

a) Müstəntiqlə qabaqcadan məsləhətləşdikdən sonra, müstəntiqin qəbul etdiyi qərarlar və həyata keçirilmiş istintaq və prosessual hərəkətlər, habelə istintaqın gedişi barədə şahidə və zərərçəkmişə məlumat verir;

b) Şahidə və zərərçəkmişə onların anladıqları dildə hüquq və vəzifələrini izah edir və istintaqla bağlı hüquqi prosedurları açıqlayır;

q) İstintaqın gedişi zamanı şahidə/zərərçəkmişə emosional dəstək göstərmək üçün, şahidin və zərərçəkmişin iştirakı ilə aparılan istintaq hərəkətlərində və prosessual hərəkətlərdə iştirak edir;

d) Şahidə və zərərçəkmişə, ehtiyac duyduqları hüquqi, psixoloji, tibbi və/və ya digər xidmətlər haqqında məlumat verir və lazım olduqda müvafiq orqanla/təşkilatla əlaqə saxlamağa kömək edir.

2. Şahidin və zərərçəkmişin koordinatorunun, istintaq hərəkəti və prosessual hərəkət zamanı şahidə və zərərçəkmişə suallar vermək və ya sübutların əldə edilməsi prosesinə başqa cür müdaxilə etmək hüququ yoxdur.

3. Şahidin və zərərçəkmişin koordinatoru ona iş üzrə məlum olan halları açıqlamamalıdır.

Gürcüstanın 4 may 2018-ci il tarixli qanunu №2270 – veb-səhifə, 21.05.2018-ci il.

Gürcüstanın 22 iyun 2021-ci il tarixli qanunu №663 – veb-səhifə, 24.06.2021-ci il.

Fəsil VIII

Cinayət mühakiməsi prosesində iştirakı istisna edən hallar, kənarlaşdırma

Maddə 59. Cinayət mühakiməsi prosesində hakimin, andlı iclasçının, prokurorun, müstəntiqin və ya məhkəmə iclası katibinin iştirakını istisna edən hallar

1. Hakim, andlı iclasçı, prokuror, müstəntiq və ya məhkəmə iclasının katibi aşağıdakı hallarda cinayət mühakiməsi prosesində iştirak edə bilməz:

a) qanunla müəyyən edilmiş qaydada vəzifəyə təyin edilməmiş və ya seçilməmişdir;

b) bu işdə təqsirləndirilən şəxs, vəkil, zərərçəkmiş, ekspert, tərcüməçi və ya şahid qismində iştirak edir və ya iştirak etmişdir;

b1) bu işdə istintaq onun mümkün cinayəti törətməsi faktı üzrə aparılır;

q) təqsirləndirilən şəxsin, vəkilin, zərərçəkmişin ailə üzvü və ya yaxın qohumu olduqda;

d) onlar bir-birinin ailə üzvləri və ya yaxın qohumlarıdır;

d1) eyni işdə və ya mahiyyətcə bu işə aidiyyəti olan başqa işdə mediator (vasitəçi) olmuşdur;

e) onun obyektivliyini və qərəzsizliyini (neytrallığını) şübhə altına alan başqa bir hal mövcuddur.

2. Hakim, cinayət işinə mahiyyəti üzrə baxılarkən iştirak edə bilməz, əgər o, bu işdə müstəntiq, prokuror, məhkəməyəqədərki iclasın, birinci instansiya, apellyasiya və ya kassasiya məhkəməsinin hakimi və ya məhkəmə iclasının katibi qismində iştirak etmişdirsə. Bu qayda, cinayət işinə yeni aşkarlanmış hallara görə baxılmasında iştirak etmiş hakimə də şamil edilir.

3. Hakim onun çıxardığı qərardan verilmiş şikayətə baxılmasında iştirak edə bilməz.

4. Gürcüstan Ali Məhkəməsinin Böyük Palatasında işə baxılmasında hakimin iştirakını istisna edən hal onun əvvəllər bu işə kassasiya qaydasında baxılmasında iştirakı deyildir.

5. Prokurorun və müstəntiqin cinayət mühakiməsi prosesinin istənilən mərhələsində öz funksiyalarını yerinə yetirmələri onların bu işdə sonrakı iştirakına mane olmur.

6. Cinayət işində iştirak edən müstəntiq, müdafiə tərəfinin əvvəlcədən yazılı razılığı olmadıqda, müdafiə tərəfinin vəsatəti əsasında məhkəmənin qərardadı ilə aparılacaq istintaq hərəkətində iştirak edə bilməz.

Gürcüstanın 24 iyul 2014-cü il tarixli qanunu №2518 - veb-səhifə, 06.08.2014-cü il.

Gürcüstanın 18 sentyabr 2019-cu il tarixli qanunu №4961 – veb-səhifə, 27.09.2019-cu il.

Maddə 60. Cinayət mühakiməsi prosesində vəkilin iştirakını istisna edən hallar

Vəkil aşağıdakı hallarda cinayət mühakiməsi prosesində iştirak edə bilməz:

a) bu işdə hakim, andlı iclasçı, prokuror, müstəntiq, məhkəmə iclasının katibi, şahid və ya ekspert qismində iştirak etmişdir;

b) maraqlarını müdafiə edəcəyi onun təmsil etdiyi təqsirləndirilən şəxsin maraqlarına qarşı öz maraqlarının ziddiyyət təşkil etdiyi şəxsə hüquqi yardım göstərir və ya göstərirdi;

q) hakim, prokuror, müstəntiq və ya məhkəmə iclasının katibi ilə qohumluq əlaqəsi var, hansı ki bu işin istintaqında və ya məhkəmə müzakirəsində iştirak edir və ya iştirak etmişdir;

d) eyni işdə və ya mahiyyətcə bu işə aidiyyəti olan başqa işdə mediatordur (vasitəçidir) və ya mediator (vasitəçi) olmuşdur.

Gürcüstanın 18 sentyabr 2019-cu il tarixli qanunu №4961 – veb-səhifə, 27.09.2019-cu il.

Maddə 601. (çıxarılıb)

Gürcüstanın 17 oktyabr 2014-cü il tarixli qanunu №2706 - veb-səhifə, 31.10.2014-cü il.

Gürcüstanın 12 iyun 2015-ci il tarixli qanunu №3715 – veb-səhifə, 24.06.2015-ci il.

Maddə 61. Cinayət mühakiməsi prosesində tərcüməçinin iştirakını istisna edən hallar

Tərcüməçi cinayət mühakiməsi prosesinin hər hansı iştirakçısından mahiyyət etibarı ilə asılı olduqda və/və ya onunla arasında qohumluq əlaqəsi olduqda cinayət mühakiməsi prosesində iştirak etmək hüququna malik deyildir.

Maddə 611. Cinayət mühakiməsi prosesində şahidin və zərərçəkmişin koordinatorunun iştirakını istisna edən hallar

Şahidin və zərərçəkmişin koordinatoru aşağıdakı hallarda cinayət mühakiməsi prosesində iştirak edə bilməz:

a) o, bu işdə müstəntiq, prokuror, hakim, andlı iclasçı, məhkəmə iclasının katibi, təqsirləndirilən şəxs, vəkil, zərərçəkmiş, ekspert, tərcüməçi və ya şahid qismində iştirak edir və ya iştirak etmişdir;

b) bu işdə istintaq onun mümkün cinayəti törətməsi faktı üzrə aparılır;

q) onun proses iştirakçılarından hər hansı biri ilə qohumluq əlaqəsi var.

Gürcüstanın 4 may 2018-ci il tarixli qanunu №2270 – veb-səhifə, 21.05.2018-ci il.

Maddə 62. Özünü kənarlaşdırma

1. Hakimin, andlı iclasçının, prokurorun, müstəntiqin, məhkəmə iclası katibinin, vəkilin, şahidin və zərərçəkmişin koordinatorunun, tərcüməçinin və ya ekspertin cinayət mühakiməsi prosesində iştirakını istisna edən hal mövcud olduqda, o, dərhal özünün kənarlaşdırılmasını bəyan etməlidir.

2. Müstəntiq özünü kənarlaşdırma haqqında prosessual rəhbərlik edən prokurora, prokuror – özündən yuxarı prokurora, işə məhkəmədə baxılarkən isə – məhkəməyə ərizə ilə müraciət edir.

3. Hakim özünü kənarlaşdırma haqqında məhkəmənin sədrinə ərizə ilə müraciət edir.

4. Özünü kənarlaşdırma haqqında ərizə ilə vəkil, şahidin və zərərçəkmişin koordinatoru, ekspert və tərcüməçi – prokurora, işə məhkəmədə baxılarkən isə – həmin şəxslər və məhkəmə iclasının katibi – məhkəməyə müraciət edirlər.

5. Özünü kənarlaşdırma haqqında ərizə əsaslandırılmış olmalıdır.

6. Ekspertin özünü kənarlaşdırmasının əsası onun peşəkar səriştəsizliyidir (bacarıqsızlığıdır).

Gürcüstanın 4 may 2018-ci il tarixli qanunu №2270 – veb-səhifə, 21.05.2018-ci il.

Maddə 63. Kənarlaşdırma üçün vəsatətin verilməsi qaydası

1. Prosesin hər hansı iştirakçısına qarşı bu məcəllə ilə müəyyən edilmiş cinayət mühakiməsi prosesində iştirakı istisna edən hər hansı hal mövcud olduqda və o, özünü kənarlaşdırmağı bəyan etmədikdə, tərəflərin kənarlaşdırma barədə vəsatət vermək hüququ vardır.

2. Kənarlaşdırma vəsatəti buna səlahiyyəti olan şəxs tərəfindən dərhal, ilk fürsətdə, kənarlaşdırmanın əsasları ona məlum olduqdan sonra verilməlidir. Əks halda, vəsatətə baxılmayacaq.

3. İşin məhkəmə müzakirəsi zamanı hakimin, andlı iclasçının, prokurorun, məhkəmə iclasının katibinin, vəkilin və ya tərcüməçinin vəzifədən kənarlaşdırılması barədə vəsatət buna səlahiyyəti olan şəxslər tərəfindən məhkəməyə verilir.

4. İstintaq zamanı tərəf müstəntiqin, şahidin və zərərçəkmişin koordinatorunun və ya tərcüməçinin kənarlaşdırılması barədə vəsatəti prokurora verir.

5. İstintaq zamanı prokurorun kənarlaşdırılması barədə vəsatət buna səlahiyyəti olan şəxslər tərəfindən ondan yuxarı prokurora verilir.

Gürcüstanın 4 may 2018-ci il tarixli qanunu №2270 – veb-səhifə, 21.05.2018-ci il.

Maddə 64. Kənarlaşdırma vəsatətinin həlli qaydası

1. Kənarlaşdırma məsələsini müzakirə etməzdən əvvəl, barəsində kənarlaşdırma verilən şəxsin izahat vermək hüququ var.

2. Hakimin kənarlaşdırılması barədə qərarı qəbul edir:

a) işə təkbaşına baxılması zamanı işə baxan hakimə qarşı kənarlaşdırma vəsatəti verildikdə – bu hakim;

b) işə kollegial baxılarkən hakimə (hakimlərə) qarşı kənarlaşdırma vəsatəti verilmişdirsə, –barəsində (barələrində) kənarlaşdırma vəsatəti verilməmiş hakim (hakimlər);

q) işə kollegial baxılarkən, kənarlaşdırma vəsatəti məhkəmənin bütün tərkibinə qarşı verildikdə, –işə baxan məhkəmənin tərkibi;

d) şahid, bu məcəllənin 114-cü maddəsində müəyyən edilmiş qaydada dindirilərkən, magistrat hakimə qarşı kənarlaşdırma vəsatəti verildikdə – bu magistrat hakim.

3. istintaq zamanı verilən kənarlaşdırma vəsatəti 24 saat ərzində, məhkəmə iclasında verilən vəsatət isə – dərhal, müşavirə otağında və ya yerindəcə iclasla həll edilməlidir.

4. bəyan edilmiş kənarlaşdırma vəsatəti ilə bağlı prokuror qətnamə, məhkəmə isə – qərardad çıxarır.

Gürcüstanın 18 dekabr 2015-ci il tarixli qanunu №4677 - veb-səhifə, 29.12.2015-ci il.

Maddə 65. Hakimə və ya məhkəmənin bütün tərkibinə qarşı kənarlaşdırma verildikdə işin başqa hakimə verilməsi və ya işə baxan məhkəmənin yeni tərkibinin müəyyən edilməsi

1. İşə baxan məhkəməyə qarşı kənarlaşdırma verildikdə iş məhkəmənin sədrinə verilir, hansı ki baxılmaq üçün onu həmin məhkəmənin başqa tərkibinə verir.

2. Birinci instansiya məhkəməsinin bütün tərkibi kənarlaşdırıldıqda, işə eyni səviyyəli başqa məhkəmədə baxılması məsələsini həll etmək üçün iş müvafiq apellyasiya məhkəməsinin sədrinə verilir, hansı ki iş daxil olduqdan sonra 48 saat ərzində qeyd olunan məsələni həll edir.

3. Apellyasiya məhkəməsinin bütün tərkibi kənarlaşdırıldıqda, işə eyni səviyyəli başqa məhkəmədə baxılması məsələsini həll etmək üçün iş Gürcüstan Ali Məhkəməsinin sədrinə verilir, hansı ki iş daxil olduqdan sonra 48 saat ərzində qeyd olunan məsələni həll edir.

Maddə 66. Kənarlaşdırma vəsatəti üzrə qərardan şikayət etmək

1. Kənarlaşdırma barədə vəsatəti təmin edən qərardan şikayət edilə bilməz.

2. Müstəntiqin kənarlaşdırılması barədə vəsatətinin təmin edilmədiyi qərardan 1 həftə müddətində prosessual rəhbərlik edən prokurorun yuxarı prokuroruna birdəfəlik şikayət verilə bilər.

3. Kənarlaşdırma vəsatətinin təmin edilməsinə dair məhkəmənin rədd cavabı icmal (cəmləşdirici) qərarla birlikdə şikayət edilə bilər.

Fəsil IX

Cinayət mühakiməsi prosesi iştirakçısının müdafiəsi üçün xüsusi tədbirin tətbiqi qaydası

Gürcüstanın 24 sentyabr 2010-cu il tarixli qanunu №3616 - SSM I, №50, 24.09.2010-cu il, maddə328

Gürcüstanın 28 oktyabr 2011-ci il tarixli qanunu №5170 - veb-səhifə, 11.11.2011-ci il.

Maddə 67. Proses iştirakçısının müdafiəsi üçün xüsusi tədbirin tətbiqinin əsasları

Proses iştirakçısının müdafiəsi üçün xüsusi tədbir aşağıdakı hallarda tətbiq edilə bilər:

a) ictimai müzakirəsi öz xarakterinə görə proses iştirakçısının şəxsi həyatına əhəmiyyətli ziyan vuracaq elə bir əməlin törədilməsi faktına dair işə baxılır;

b) proses iştirakçısının şəxsiyyətinin və işdə iştirakının ictimailəşdirilməsi (açıqlanması) ilə onun və ya onun yaxın qohumunun həyatı, sağlamlığı və ya əmlakı ciddi təhlükə altında olar;

q) proses iştirakçısı təqsirləndirilən şəxsdən asılıdır;

d) (çıxarılıb – 28.10.2011, №5170)

Gürcüstanın 24 sentyabr 2010-cu il tarixli qanunu №3616 - SSM I, №50, 24.09.2010-cu il, maddə328

Gürcüstanın 28 oktyabr 2011-ci il tarixli qanunu №5170 - veb-səhifə, 11.11.2011-ci il.

Maddə 68. Proses iştirakçısının müdafiəsi üçün xüsusi tədbirin növü və onu tətbiq etməyə səlahiy-yəti olan şəxs

1. Proses iştirakçısının müdafiəsi üçün xüsusi proqrama cəlb etmək (qoşmaq) – proses iştirakçısının müdafiəsi üzrə xüsusi tədbirin növüdür.

2. Prokuror, Gürcüstanın Baş Prokurorunun və ya onun müavininin razılığı ilə, proses iştirakçısının müdafiəsi üçün xüsusi tədbir tətbiq etmək və bu maddənin birinci hissəsində nəzərdə tutulmuş xüsusi müdafiə proqramına proses iştirakçısını və ya prosesin iştirakçısı ola biləcək şəxsi, onunla əlaqəli şəxsi və/və ya onun yaxın qohumunu onların razılığı ilə cəlb etmək (qoşmaq) səlahiyyətinə malikdir.

3. Gürcüstanın Daxili İşlər Nazirliyi bu maddənin 2-ci hissəsində nəzərdə tutulmuş şəxslərə qarşı proses iştirakçısının müdafiəsi üzrə xüsusi proqramla müəyyən edilmiş qaydada konkret müdafiə tədbirlərini tətbiq edir. Belə tədbirlərdir:

a) İzləmə əleyhinə tədbirlərin həyata keçirilməsi − ictimai reyestrdə və ya ictimai xarakterli digər qeyddə proses iştirakçısını tanımaq və müəyyən etmək imkanını özündə əks etdirən məlumatları, yəni, ad, soyad, ünvan, iş yeri, peşə və ya digər müvafiq məlumatları dəyişdirmək və ya çıxarmaq;

b) Şəxsiyyətin dəyişdirilməsi və ona yeni sənədlərin verilməsi – ləqəb vermək, xarici görünüşü dəyişdirmək, tanımaq və müəyyən etmək imkanını özündə əks etdirən prosessual və digər sənədlərin məxfiləşdirilməsi;

q) təhlükəsizlik tədbirlərinin görülməsi (şəxsi qorunma, həyəcan siqnalının çağırılması və s.);

d) yaşayış yerinin müvəqqəti və ya daimi dəyişdirilməsi;

e) başqa dövlətə köçürülmə (relokasiya).

4. Proses iştirakçısının müdafiəsi üzrə xüsusi proqrama cəlb etmək (qoşmaq) və konkret müdafiə tədbirlərini həyata keçirmək prosedurlarını Gürcüstanın Ədliyyə və Daxili İşlər nazirləri birgə müəyyənləşdirirlər.

5. Proses iştirakçısının müdafiəsi ilə bağlı xüsusi tədbirin xərclərini dövlət öz üzərinə götürür.

Gürcüstanın 24 sentyabr 2010-cu il tarixli qanunu №3616 - SSM I, №50, 24.09.2010-cu il, maddə328

Gürcüstanın 28 oktyabr 2011-ci il tarixli qanunu №5170 - veb-səhifə, 11.11.2011-ci il.

Gürcüstanın 30 noyabr 2018-ci il tarixli qanunu №3814 – veb-səhifə, 13.12.2018-ci il.

Maddə 69. (çıxarılıb)

Gürcüstanın 24 sentyabr 2010-cu il tarixli qanunu №3616 - SSM I, №50, 24.09.2010-cu il, maddə328

Gürcüstanın 28 oktyabr 2011-ci il tarixli qanunu №5170 - veb-səhifə, 11.11.2011-ci il.

Maddə 70. Xüsusi müdafiə tədbirinin tətbiqi barədə qərar

1. Proses iştirakçısının müdafiəsi üçün xüsusi tədbirin tətbiqi barədə qərarda aşağıdakılar göstərilməlidir:

a) barəsində xüsusi müdafiə tədbiri tətbiq edilən şəxs (proses iştirakçısının müdafiəsi üçün xüsusi proqrama cəlb etmək (qoşmaq));

b) xüsusi müdafiə tədbirinin tətbiq olunma müddəti.

2. Xüsusi müdafiə tədbirindən ömürlük istifadə edilə bilər.

3. Xüsusi müdafiə tədbirinin tətbiqi barədə qərar açıq deyil. Bu qərar yalnız müdafiə olunan (qorunan) şəxsə bildirilir.

4. Xüsusi müdafiə tədbirinin tətbiqi müddəti bitdiyi təqdirdə müddəti uzatmaq mümkündür, əgər hələ də bu tədbirdən istifadəyə ehtiyac varsa.

5. Xüsusi müdafiə tədbirinin tətbiqi üçün əsasın aradan qaldırılması halında bu tədbir ondan istifadə edilməsi barədə qərarı qəbul edən şəxs tərəfindən ləğv edilir, bu da müdafiə olunan (qorunan) şəxsə dərhal bildirilir.

Gürcüstanın 24 sentyabr 2010-cu il tarixli qanunu №3616 - SSM I, №50, 24.09.2010-cu il, maddə328

Gürcüstanın 28 oktyabr 2011-ci il tarixli qanunu №5170 - veb-səhifə, 11.11.2011-ci il.

Maddə 71. Xüsusi müdafiə tədbirinin tətbiqi haqqında qərarın icrası

1. Xüsusi müdafiə tədbirinin tətbiqi haqqında qərarın icrası ilə bağlı 3 gün müddətində bu tədbiri tətbiq etmiş prokurora məlumat verilir.

2. Xüsusi müdafiə tədbirinin və onun çərçivəsində tətbiq edilən konkret müdafiə tədbirlərinin icrasını Gürcüstanın Daxili İşlər Nazirliyi təmin edir.

Gürcüstanın 24 sentyabr 2010-cu il tarixli qanunu №3616 - SSM I, №50, 24.09.2010-cu il, maddə328

Gürcüstanın 28 oktyabr 2011-ci il tarixli qanunu №5170 - veb-səhifə, 11.11.2011-ci il.

Qapı III

Sübut (Dəlil)

Fəsil X

Sübut, təsbit mövzusu və prosesi

Maddə 72. Qəbuledilməz sübut

1. Əhəmiyyətli (ciddi) pozuntu ilə əldə edilmiş sübut və bu cür sübutun əsasında qanuni yolla əldə edilmiş başqa sübut, təqsirləndirilən şəxsin hüquqi vəziyyətini pisləşdirirsə, qəbuledilməzdir və hüquqi qüvvəyə malik deyildir.

2. Sübut, bu məcəllə ilə müəyyən edilmiş qaydaya riayət edilərək əldə edildikdə də qəbuledilməzdir, lakin onun mümkün dəyişdirilməsi, xüsusiyyətlərinin əhəmiyyətli dərəcədə dəyişməsi və ya üzərində qalan izlərin əhəmiyyətli dərəcədə yox olması ilə bağlı ağlabatan şübhələr rədd edilmir.

3. İttiham tərəfinin sübutlarının qəbuledilənliyini və müdafiə tərəfinin sübutlarının qəbuledilməzliyini sübut etmək yükü ittihamçının (prokurorun) üzərinə düşür.

4. Tərəf məhkəməyə öz sübutlarının mənşəyi barədə məlumat verməyə borcludur.

5. Sübutların qəbuledilməz hesab edilməsi məsələsini məhkəmə həll edir. Məhkəmənin qərarı əsaslandırılmış olmalıdır.

6. Qəbuledilməz (qeyri-məqbul) sübut məhkəmə qərarı üçün əsas kimi istifadə edilə bilməz.

Gürcüstanın 14 iyun 2013-cü il tarixli qanunu №741 – veb-səhifə, 27.06.2013-cü il.

Gürcüstanın Konstitusiya Məhkəməsinin 31 iyul 2015-ci il tarixli qərarı №2/2/579 - veb-səhifə, 18.08.2015-ci il.

Maddə 73. Preiudisiya

1. Tədqiqat aparılmadan sübut kimi qəbul edilir:

a) hamıya məlum olan fakt;

b) məhkumluq haqqında hökm;

q) başqa cinayət işi üzrə hökmlə müəyyən edilmiş faktiki hallar, əgər proses iştirakçılarından heç biri onları şübhəli saymırsa;

d) tərəflərin razılaşdığı hər hansı başqa hal və ya fakt.

2. Tərəfin təşəbbüsü ilə, məhkəmə preiudisiya kimi müəyyən edilmiş faktı, əgər bu fakt məhkəmədə sübutların tədqiqinin nəticələrinə ziddirsə, rədd edə bilər.

Gürcüstanın 14 iyun 2013-cü il tarixli qanunu №741 – veb-səhifə, 27.06.2013-cü il.

Maddə 74. Təqsirləndirilən şəxsin ifadəsi

1. Təqsirləndirilən şəxsin ifadəsi cinayət işinin halları barədə onun məhkəmədə verdiyi məlumatdır.

2. İfadə vermək təqsirləndirilən şəxsin hüququdur.

3. Təqsirləndirilən şəxsin ifadə verməkdən imtina etməsi və ya yalan ifadə verməsi faktı onun təqsirini təsdiqləyən sübut kimi qiymətləndirilə bilməz.

4. Təqsirləndirilən şəxsin etirafı, onun təqsirini sübut edən digər sübutlarla təsdiq edilmədikdə, ittiham hökmünün əsası ola bilməz.

Gürcüstanın 24 sentyabr 2010-cu il tarixli qanunu №3616 - SSM I, №50, 24.09.2010-cu il, maddə328

Maddə 75. Şahid ifadəsi

1. Əgər şahid təqdim edilmiş məlumatın mənbəyini göstərə bilmirsə və ya əlilliyinə görə faktları düzgün qavraya, yadda saxlaya və yada sala (bərpa edə) bilməməsi müəyyən edildikdə, şahidin ifadəsi sübut ola bilməz.

2. Dindirilmə zamanı şəxsin verdiyi məlumatlar və onun ifadəsi arasında və ya şahidin ifadələri arasında əhəmiyyətli ziddiyyət olduqda, tərəf ifadənin/ifadələrin qəbuledilməz sübut kimi elan edilməsi barədə hakim qarşısında vəsatətlə müraciət etmək hüququna malikdir.

3. Əgər bu şahidin sorğu protokolu bu məcəllənin 83-cü maddəsində müəyyən edilmiş qaydada ikinci tərəfə verilməmişdirsə, şahidin ifadəsi qəbuledilməz sübutdur.

Gürcüstanın 14 iyun 2013-cü il tarixli qanunu №741 – veb-səhifə, 27.06.2013-cü il.

Gürcüstanın 18 dekabr 2015-ci il tarixli qanunu №4677 - veb-səhifə, 29.12.2015-ci il.

Gürcüstanın 14 iyul 2020-ci il tarixli qanunu №6842 – veb-səhifə, 28.07.2020-ci il.

Maddə 76. Dolayı ifadə

1. Başqa bir şəxs tərəfindən yayılan məlumata əsaslanan şahid ifadəsi dolayı ifadədir.

2. Dolayı ifadə yalnız o halda qəbuledilən (məqbul) sübutdur, əgər dolayı ifadə verən şəxs real olaraq müəyyən edilə və mövcudluğu yoxlanıla bilən məlumat mənbəyini göstərirsə.

3. Məhkəmədə işə mahiyyəti üzrə baxılarkən dolayı ifadə, dolayı ifadə olmayan digər sübutlarla təsdiq edildikdə, qəbuledilən (məqbul) sübutdur.

Gürcüstanın 24 sentyabr 2010-cu il tarixli qanunu №3616 - SSM I, №50, 24.09.2010-cu il, maddə328

Gürcüstanın 14 iyun 2013-cü il tarixli qanunu №741 – veb-səhifə, 27.06.2013-cü il.

Maddə 77. Əşyavi sübut

1. Müqayisəli tədqiqat nümunəsi bir-birini əvəz edə bilən əşyavi sübutdur.

2. Əşyavi sübuta baxış keçirilməlidir və möhürlənməlidir; baxış zamanı obyektin fərdi və ümumi əlamətləri müəyyən edilməli və təsvir edilməlidir.

3. Möhürün sökülməsinə və əşyavi sübuta təkrar baxış keçirilməsinə icazə verilir.

4. İşə mahiyyəti üzrə baxılarkən yalnız həqiqiliyi təsdiq edilən sübut qəbulediləndir (məqbuldur). “Əməliyyat-axtarış fəaliyyəti haqqında” Gürcüstan Qanununun 7-ci maddəsinin 21 bəndində nəzərdə tutulmuş tədbir çərçivəsində istifadə edilən qabaqcadan işarələnmiş və/və ya saxta (simulyasiya edilmiş) əşya, sənəd, maddə və ya digər obyekt də qəbuledilən (məqbul) sübutdur.

Gürcüstanın 19 dekabr 2019-cu il tarixli qanunu №5621 – veb-səhifə, 26.12.2019-cu il.

Maddə 78. Sənədin sübut gücü

1. Tərəf tələb etdiyi təqdirdə, sənədin mənşəyi məlumdursa və o həqiqidirsə, sübutedici gücə malikdir. “Əməliyyat-axtarış fəaliyyəti haqqında” Gürcüstan Qanununun 7-ci maddəsinin 21 bəndində nəzərdə tutulmuş nəzarət edilən çatdırılma çərçivəsində tam və ya qismən əvəz edilmiş qabaqcadan işarələnmiş və/və ya saxta (simulyasiya edilmiş) sənəd də sübutedici gücə malikdir. Sənəd və ya əşyavi sübut qəbuledilən (məqbul) sübutdur, əgər tərəf o şəxsi şahid kimi dindirə (sorğu-sual edə) bilirsə, hansı ki onu əldə etmişdir/yaratmışdır və/və ya hansının ki yanında o, məhkəməyə təqdim edilənədək saxlanılırdı.

2. Sənəd eyni zamanda əvəzedilməzlik xüsusiyyətinə malik olduqda cinayət işi üzrə əşyavi sübut ola bilər.

3. Götürülmüş və cinayət işinə əlavə edilmiş sənəd cari uçot, hesabat və digər qanuni məqsədlər üçün tələb olunduqda, o və ya onun surəti qanuni sahibinə qaytarıla və ya müvəqqəti istifadəyə verilə bilər.

Gürcüstanın 19 dekabr 2019-cu il tarixli qanunu №5621 – veb-səhifə, 26.12.2019-cu il.

Maddə 79. Əşyavi sübutun saxlanılması

1. Əşyavi sübut onun itirilməsini və xassələrinin dəyişməsini istisna edən şəraitdə saxlanılır.

2. Məhv edilməyən, sahibinə və ya istifadəçisinə qaytarılmayan və ya dövlətə təhvil verilməyən əşyavi sübut cinayət işinin saxlanma müddəti ərzində saxlanılır.

3. Bahalı metallar, daşlar (qaşlar), pul nişanları, istiqrazlar və digər qiymətli kağızlar, əgər onların fərdi əlamətləri sübut əhəmiyyəti daşımırsa, bank müəssisəsində saxlanılır.

4. Əşyavi sübut başqa yerdə də saxlanıla bilər.

Maddə 80. Cinayət mühakiməsi prosesi başa çatana qədər əşyavi sübutlar haqqında qərar

1. Cinayət mühakiməsi prosesi başa çatana qədər istintaq orqanı tez xarab olan əşyaları, gündəlik məişət üçün zəruri olan əşyaları, ev heyvanlarını və quşları, əgər onların üzərinə həbs (girov) qoyulmayıbsa, sahibinə və ya istifadəçisinə qaytarır. Cinayət mühakiməsi prosesi başa çatana qədər istintaq orqanı nəqliyyat vasitələrini, kompüter sistemini və ya kompüter məlumatlarının saxlanması vasitələrini, əgər onların üzərinə həbs (girov) qoyulmayıbsa, sahibinə və ya istifadəçisinə qaytara bilər.

2. Əşyavi sübut, sahibinin/istifadəçisinin iradəsinə zidd olaraq onun qanuni sahibliyindən çıxarılan nəqliyyat vasitəsidirsə, işi icra edən orqan bilavasitə və ya səlahiyyətli orqan vasitəsilə sahibə/qanuni istifadəçiyə, əgər bu şəxs məlumdursa, ona aid olan əşyanı geri qaytarmağı yazılı şəkildə təklif edəcək. İşi icra edən orqan əşyanın sahibinin/qanuni istifadəçisinin şəxsiyyəti müəyyən edildikdən dərhal sonra ona yazılı bildiriş göndərməlidir. Yazılı bildirişin alınması səlahiyyətli orqan tərəfindən təqdim edilən müvafiq sənəd və ya əşyanın sahibinin/qanuni istifadəçisinin bu bildirişdəki imzası ilə, o olmadıqda isə – müvafiq olaraq, ailə üzvünün və/və ya səlahiyyətli şəxsin imzası ilə təsdiqlənir. Nəqliyyat vasitəsinin sahibi/qanuni istifadəçisi yazılı bildirişi aldıqdan sonra 90 gün ərzində, ona aid olan əşyanın qaytarılmasını və daşınmasını öz xərci ilə təmin edir.

3. Bu maddənin birinci hissəsində nəzərdə tutulmuş əşyanın sahibi və ya qanuni istifadəçisi məlum olmadıqda, bu əşyanın qanuni mənşəyini təsdiq edən sənəd mövcud olmadıqda və ya həmin əşya başqa səbəbdən geri qaytarıla bilməzsə, əşya istifadə, saxlama və ya qulluq üçün müvafiq şəxsə (təşkilata) təhvil verilə bilər.

4. Sahib/qanuni istifadəçi nəqliyyat vasitəsini bu maddənin 2-ci hissəsində müəyyən edilmiş müddətdə qaytarmadıqda, habelə müsadirə edildikdən sonra 90 gün ərzində nəqliyyat vasitəsinin sahibinin və ya qanuni istifadəçisinin şəxsiyyətini müəyyən etmək mümkün olmadıqda və ya əgər həmin müddət ərzində xəbər (bildiriş) ona çatdırılmayıbsa, nəqliyyat vasitəsi prokurorun qətnaməsi ilə o şəxsə qaytarılır, hansı ki onu alıb və alarkən nəqliyyat vasitəsi ilə bağlı törədilmiş cinayətdən xəbəri yox idi (vicdanlı, dürüst alıcı).

5. Əgər nəqliyyat vasitəsini alan şəxs onu alarkən nəqliyyat vasitəsi ilə bağlı törədilmiş cinayətdən xəbər tutmuşdursa və ya bu maddənin 2-ci və 4-cü hissələrinə uyğun olaraq nəqliyyat vasitəsi başqa səbəbdən geri qaytarıla bilməzsə, istintaq yeri üzrə prokuror nəqliyyat vasitəsinin dövlət mülkiyyətinə keçirilməsi barədə əsaslandırılmış vəsatətlə magistrat hakimə müraciət edir. Magistrat hakim, bu məcəllənin 206-cı maddəsinin 3-cü hissəsi ilə müəyyən edilmiş qaydada, həmin vəsatətə təqdim edildikdən sonra 5 gündən gec olmayaraq bütün maraqlanan şəxslərin iştirakı ilə baxır və təqdim edilmiş sübutların qiymətləndirilməsi əsasında nəqliyyat vasitəsinin dövlət mülkiyyətinə keçirilməsi və ya vicdanlı, dürüst alıcıya qaytarılması barədə qərar qəbul edir. Əksi sübuta yetirilənə qədər, nəqliyyat vasitəsini alan vicdanlı, dürüst hesab olunur. Nəqliyyat vasitəsini alanın vicdansızlığını (pis niyyətini) sübut etmək yükü prokurorun üzərinə düşür.

6. Bu maddənin 5-ci hissəsinə uyğun olaraq, magistrat hakimin çıxardığı qərardaddan prokuror və ya maraqlanan şəxs bu məcəllənin 207-ci maddəsində müəyyən edilmiş qaydada şikayət verə bilər.

61. Əşyavi sübut dövlət meşəsinin hüdudlarındakı, mühafizə olunan ərazinin hüdudlarındakı, dövlət mülkiyyətindəki və ya bələdiyyənin inzibati hüdudlarındakı ərazidə olduqda (bələdiyyədə və ya özəl mülkiyyətdə mövcud olan ərazi istisna olmaqla), qanunsuz olaraq (qanunsuz olaraq ağac kəsməklə və ya başqa yolla) əldə edilmiş odunlu bitkinin - bu əşyavi sübutun (odunlu bitkinin) özgəninkiləşdirilməsi məqsədi ilə, prokurorun, öz təşəbbüsü ilə və ya odunlu bitkini özgəninkiləşdirmək hüququ olan müvafiq orqanın müraciəti əsasında, odunlu bitkini özgəninkiləşdirmək hüququ olan müvafiq orqana verilməsini tələb etmək səlahiyyəti var. Əşyavi sübutun (odunlu bitkinin) özgəninkiləşdirilməsi nəticəsində alınan məbləğ cinayət işi üzrə icmal (cəmləşdirici) qərar qəbul edilənə qədər həmin odunlu bitkini özgəninkiləşdirmək hüququna malik olan müvafiq orqanın hesabına yerləşdirilir və bu barədə prokurora məlumat verilir.

7. Bu maddəyə uyğun olaraq, əşyavi sübutların taleyinin həlli maraqlanan şəxsi mülki hüquq icraatı qaydasında əşyanın aidiyyəti ilə bağlı dava etmək hüququndan məhrum etmir.

8. Dövlət mülkiyyətinə keçirilmiş əşyanın haqqında sərəncam vermək Gürcüstan qanunvericiliyi ilə müəyyən edilmiş qaydada həyata keçirilir.

Gürcüstanın 29 iyul 2013-cü il tarixli qanunu №893 - veb-səhifə, 20.08.2013-cü il.

Gürcüstanın 8 iyun 2016-cı il tarixli qanunu №5390 - veb-səhifə, 17.06.2016-cı il.

Gürcüstanın 15 dekabr 2021-ci il tarixli qanunu №1105 – veb-səhifə, 24.12.2021-ci il.

Gürcüstanın 24 may 2022-ci il tarixli qanunu №1575 – veb-səhifə, 06.06.2022-ci il.

Maddə 81. Cinayət mühakiməsi prosesinin sonunda əşyavi sübutlar haqqında qərar

1. Hökmdə, cinayət təqibinə və/və ya istintaqa xitam verilməsi haqqında qərarda əşyavi sübutlar məsələsi aşağıdakı kimi həll edilməlidir:

a) cinayət silahının və ya əşyasının dəyəri olmadıqda o məhv edilir, hər hansı dəyəri olduqda isə - prosessual müsadirə edilir;

b) dövriyyədən çıxarılan əşyanın hər hansı dəyəri olduqda o müvafiq inzibati orqana təhvil verilir, dəyəri olmadıqda isə – məhv edilir;

q) dəyəri olmayan başqa əşya maraqlanan şəxsin və ya inzibati orqanın vəsatəti ilə ona verilir, belə şəxs və ya orqan tapılmadıqda isə – məhv edilir;

Patronlar (güllələr) Gürcüstan Daxili İşlər Nazirliyinin silah-sursat anbarına yerləşdirilməyə verilir;

q2) bu hissənin „a“−„q“ alt bəndlərində nəzərdə tutulmuş əşyavi sübutlar müvafiq inzibati orqanın tələbi əsasında tədris/təlim və/və ya elmi-tədqiqat məqsədləri üçün bu inzibati orqana verilə bilər. Bu hissənin „a“−„q“ alt bəndlərində nəzərdə tutulmuş əşyavi sübutların tədris/təlim və/və ya elmi-tədqiqat məqsədləri üçün verilmə, saxlama, istifadə və məhv edilmə qaydası Gürcüstan hökumətinin qərarı ilə təsdiq edilir;

d) cinayət yolu ilə əldə edilmiş gəlir/əmlak cinayət nəticəsində dəymiş zərərin ödənilməsi üçün, zərər ödənildikdən sonra isə – prosessual xərclərin ödənilməsi üçün istifadə edilir, zərər dəymiş şəxs məlum olmadıqda isə – Gürcüstanın dövlət büdcəsinə köçürülür;

d1) Bu məcəllənin 80-ci maddəsinin 61 hissəsində nəzərdə tutulmuş halda ittiham hökmü çıxarılarkən, habelə bu məcəllənin 105-ci maddəsinin birinci hissəsinin „e“, „v“ və ya „i“ alt bəndinin əsasında cinayət təqibinə və/və ya istintaqa xitam verildikdə və ya eyni maddənin 2-ci hissəsinin „a“, „b“ və ya „q“ alt bəndinin əsasında cinayət təqibinə xitam verildikdə odunlu bitkinin özgəninkiləşdirilməsi nəticəsində alınan məbləğ odun bitkisini özgəninkiləşdirmək hüququ olan müvafiq orqanın hesabında qalır, bu məcəllənin 105-ci maddəsində nəzərdə tutulmuş digər halda isə - odunlu bitkinin bazar dəyərinə uyğun olan məbləğ onun qanuni sahibinə verilir;

e) təqsirləndirilən şəxs və onlara görə əmlak məsuliyyəti daşıyan şəxs istisna olmaqla, zərərçəkmişə, bəraət qazanmışa və ya digər şəxsə aid olan bütün əşyalar və sənədlər sahibinə və ya istifadəçisinə qaytarılır.

2. Əşyavi sübutlara görə dava mülki hüquq icraatı qaydasında həll edilir. Belə dava yarandıqda əşyavi sübutlar məhkəmənin qərarı qanuni qüvvəyə minənədək cinayət işi ilə birlikdə saxlanılır.

3. Əşyavi sübut xarab olduqda, itirildikdə və ya məhv edildikdə onun sahibi və ya istifadəçisi pul kompensasiyası alır. Bu qayda, prosessual müsadirə edilməli, məhv edilməli və prosessual xərclərin ödənilməli olduğu əmlaka şamil edilmir.

Gürcüstanın 19 dekabr 2019-cu il tarixli qanunu №5621 – veb-səhifə, 26.12.2019-cu il.

Gürcüstanın 15 dekabr 2021-ci il tarixli qanunu №1105 – veb-səhifə, 24.12.2021-ci il.

Maddə 811. Əşyavi sübutların qaytarılması haqqında qərarın cinayət mühakiməsi prosesi başa çatana qədər və cinayət mühakiməsi prosesinin sonunda səlahiyyətli orqana bildirilməsi

Cinayət işinin materiallarından əşyavi sübutun, yəni, nəqliyyat vasitəsinin və/və ya onun qoşqusunun Gürcüstan Daxili İşlər Nazirliyinin idarəetmə sahəsində fəaliyyət göstərən İctimai Hüququn Hüquqi Şəxsinin − İctimai Təhlükəsizliyi İdarəetmə Mərkəzi „112“-nin xüsusi mühafizə olunan dayanacağına yerləşdirildiyi məlum olduqda, bu əşyavi sübutun qaytarılması haqqında qərar barədə məlumatı cinayət mühakiməsi prosesini icra edən orqan Gürcüstan Daxili İşlər Nazirliyinin idarəetmə sahəsində fəaliyyət göstərən İctimai Hüququn Hüquqi Şəxsinə − İctimai Təhlükəsizliyi İdarəetmə Mərkəzi „112“-yə də çatdırmalıdır bu məcəllənin 80-ci maddəsinin birinci−6-cı hissələrinə və 81-ci maddəsinin birinci hissəsinə uyğun olaraq məsələnin yekun həllindən sonra 15 gün müddətində.

Gürcüstanın 9 iyun 2021-ci il tarixli qanunu №615 – veb-səhifə,14.06.2021-ci il.

Maddə 82. Sübutların qiymətləndirilməsi

1. Sübut cinayət işinə onun aidiyyəti, qəbuledilənliyi (məqbulluğu) və həqiqiliyi (etibarlılığı) baxımından qiymətləndirilməlidir.

2. Sübutların əvvəlcədən müəyyən edilmiş gücü yoxdur.

3. İttiham hökmü ilə şəxsi günahkar elan etmək üçün ağlabatan şübhələrdən kənar mövcud olan razılaşdırılmış sübutlar toplusu tələb olunur.

Maddə 83. Mümkün sübutlar haqqında tərəflər arasında məlumat mübadiləsi

1. Cinayət mühakiməsi prosesinin istənilən mərhələsində ittiham tərəfinin sübut kimi məhkəməyə təqdim etmək niyyətində olduğu məlumat ilə tanış olmaq üçün müdafiə tərəfinin tələbi dərhal təmin edilməlidir. İttiham tərəfi, həmçinin, bu hissədə nəzərdə tutulmuş halda öz əlində olan bəraətqazandırıcı sübutları müdafiə tərəfinə verməyə borcludur.

2. Müdafiə tərəfinin tələbini təmin etdikdən sonra ittiham tərəfi müdafiə tərəfinin sübut kimi məhkəməyə təqdim etmək niyyətində olduğu məlumatı müdafiə tərəfindən almaq səlahiyyətinə malikdir.

3. Məlumat mübadiləsi tələbindən sonra həmin anda mövcud olan materialın tərəfə tam həcmdə təqdim edilməməsi bu materialın qəbuledilməz (qeyri-məqbul) sübut kimi tanınmasına səbəb olur.

4. Bu maddənin birinci və 2-ci hissələrində nəzərdə tutulmuş tərəflərin məlumat mübadiləsi barədə protokol tərtib edilir, hansının ki surəti cinayət işi ilə birlikdə məhkəməyə göndərilir.

5. Müdafiə tərəfinin məlumat almaq hüququ ittiham tərəfinin vəsatəti ilə yalnız əməliyyat-axtarış tədbiri və ya gizli istintaq hərəkəti nəticəsində əldə edilmiş məlumatların bir hissəsində və yalnız məhkəməyəqədərki iclasadək məhkəmə tərəfindən məhdudlaşdırıla bilər.

6. Məhkəməyəqədərki iclasa ən geci 5 gün qalmış tərəflər məhkəməyə sübut kimi təqdim etmək niyyətində olduqları, həmin anda əllərində olan tam məlumatları bir-birinə və məhkəməyə təqdim etməlidirlər.

7. Tərəflər öz xərcləri ilə bir-birinə məlumatı sənədin surəti şəklində, başqa material olduqda isə – bildiriş şəklində verməlidirlər. Əşyavi sübutların və ya onların üzərindəki izlərin zədələnməsinə və ya məhv edilməsinə səbəb olmadıqda, onlara baxış keçirməyə də icazə verilir.

8. Təqsirləndirilən şəxsin məhkəmədə ilk çıxışından əvvəl tərəflər bir-birlərinə məhkəməyə təqdim etmək niyyətində olduqları məlumat və sübutlarla tanış olmaq imkanı verməyə, habelə yazılı sübutların surətlərini verməyə borcludurlar.

Gürcüstanın 24 sentyabr 2010-cu il tarixli qanunu №3616 - SSM I, №50, 24.09.2010-cu il, maddə328

Gürcüstanın 7 dekabr 2010-cu il tarixli qanunu №3891 - SSM I, №67, 09.12.2010-cu il, maddə418

Gürcüstanın 5 may 2011-ci il tarixli qanunu №4631 - veb-səhifə, 19.05.2011-ci il.

Gürcüstanın 1 avqust 2014-cü il tarixli qanunu №2634 – veb-səhifə, 18.08.2014-cü il.

Maddə 831. Müdafiə tərəfinin vəsatəti əsasında əldə edilmiş mümkün sübutların müdafiə tərəfinə verilməsi/tanış edilməsi

1. İttiham tərəfi müdafiə tərəfinin vəsatəti əsasında əldə edilmiş predmeti, əşyanı, sənədi, maddəni, məlumatı özündə əks etdirən başqa obyekti məhkəmədə sübut kimi təqdim etmək niyyətində olduqda, o, bu məcəllənin 83-cü maddəsində müəyyən edilmiş qaydada, ilkin tədqiqat başa çatdıqdan dərhal sonra həmin materialı, əgər tələb olunarsa, müdafiə tərəfinə verməyə borcludur.

2. Müdafiə tərəfi öz vəsatəti əsasında əldə etdiyi predmet, sənəd, əşya, maddə, məlumatı özündə əks etdirən başqa obyekt üzrə ekspertiza keçirmək istədikdə və bu məcəllənin 144-cü maddəsinin 32−35 hissələrində nəzərdə tutulmuş hallar mövcud olmadıqda, ittiham tərəfi ilkin tədqiqat başa çatdıqdan dərhal sonra, həmin maddənin 3-cü hissəsində müəyyən edilmiş qaydada, həmin materialı müdafiə tərəfinə verir.

3. İttiham tərəfi müdafiə tərəfinin vəsatəti əsasında əldə etdiyi predmeti, sənədi, əşyanı, maddəni, məlumatı özündə əks etdirən başqa obyekti sübut kimi məhkəməyə təqdim etmək niyyətində olmadıqda, və ya müdafiə tərəfi öz vəsatəti əsasında əldə etdiyi predmet, sənəd, əşya, maddə, məlumatı özündə əks etdirən başqa obyekt üzrə ekspertiza keçirmək istəmədikdə, lakin bu materiala baxış keçirmək, onun məzmunu ilə tanış olmaq və ya digər istintaq hərəkətlərini həyata keçirmək zərurəti yarandıqda, ittiham tərəfi, bu məcəllənin 83-cü maddəsinin 7-ci hissəsində müəyyən edilmiş qaydada, ilkin tədqiqat başa çatdıqdan dərhal sonra həmin materialı, əgər tələb olunarsa, müdafiə tərəfinə verməyə/tanış etməyə borcludur.

4. Bu maddənin 3-cü hissəsində nəzərdə tutulmuş halda ittiham tərəfi müvafiq materialın müdafiə tərəfinə verilməsini/tanış edilməsini gecikdirdikdə, müdafiə tərəfinin, bu məcəllənin 83-cü maddəsinin 7-ci hissəsində müəyyən edilmiş qaydada, həmin materialın ona verilməsi/tanış edilməsi barədə vəsatətlə, istintaq yeri üzrə, müvafiq rayon (şəhər) məhkəməsinə müraciət etmək hüququ vardır. Bu vəsatətə elə bu məcəllənin 144-cü maddəsinin 3-cü hissəsində müəyyən edilmiş qaydada baxılır.

Gürcüstanın 17 oktyabr 2019-cu il tarixli qanunu №5186 – veb-səhifə, 23.10.2019-cu il.

Maddə 84. (qüvvədən düşmüşdür)

Gürcüstanın 24 sentyabr 2010-cu il tarixli qanunu №3616 - SSM I, №50, 24.09.2010-cu il, maddə328

Gürcüstanın 5 may 2011-ci il tarixli qanunu №4631 - veb-səhifə, 19.05.2011-ci il.

Gürcüstanın 14 iyun 2013-cü il tarixli qanunu №741 – veb-səhifə, 27.06.2013-cü il.

Fəsil XI

Məhkəmədə prosessual vəzifələrin yerinə yetirilməməsinə və asayişin (nizam-intizamın) pozulmasına görə prosessual məsuliyyət

Maddə 85. Məhkəmədə prosessual vəzifələrin yerinə yetirilməməsinə və asayişin (nizam-intizamın) pozulmasına görə məsuliyyət

1. Məhkəmədə asayişin qorunmasını məhkəmə sədrinin təyin etdiyi şəxs təmin edir. Məhkəmə iclasının zalında asayişin qorunması, zalda olan şəxslərin yerləri nəzərə alınmaqla, iclasda iştirak edənlərin sayını məhdudlaşdırmaq səlahiyyəti olan iclasın sədri tərəfindən təmin edilir.

2. Prosesin iştirakçısı və/və ya məhkəmə iclasında iştirak edən şəxs iclasda asayişi pozduqda, iclasın sədrinin əmrinə tabe olmadıqda və ya məhkəməyə qarşı hörmətsizlik ifadə etdikdə, iclasın sədri ona şifahi töhmət verir və qeyri-münasib (uyğun olmayan) davranışa son qoymağa çağırır. Sözügedən çağırışa tabe olmadıqda, məhkəmə iclasının sədri, yerindəcə müşavirə keçirərək, şəxsin cərimələnməsi və/və ya məhkəmə iclasının zalından xaric edilməsi (qovulması) barədə sərəncam çıxarır. Xaric edilmiş (qovulmuş) şəxs yenə də asayişi pozmağa davam edərsə, hakimin göstərişi ilə məhkəmənin mandaturu onun məhkəmədən bayıra çıxarılmasını təmin edir; Eyni zamanda, həmin şəxsə qarşı bu maddədə nəzərdə tutulmuş cərimə və ya dustaqlıq tətbiq edilə bilər.

3. İclasın sədrinin məhkəmə iclasının zalından xaric etmək (qovmaq) haqqında sərəncamı prokurora və ya vəkilə toxunursa, cinayət işinə baxılması təxirə salınır, bir haldan başqa - bir şəxsin ittihamı və ya müdafiəsi başlanğıcdan bir neçə prokuror və ya bir neçə vəkil tərəfindən həyata keçirildikdə. Məhkəmə xaric edilən (qovulan) prokurorun və ya vəkilin nalayiq davranışı ilə bağlı xüsusi qərardad çıxarır, hansı ki müvafiq olaraq Gürcüstanın Baş Prokurorluğuna və ya Vəkillər Birliyinə göndərilir.

4. Təqsirləndirilən şəxs məhkəmə iclasının zalından xaric edilərsə (qovularsa), məhkəmənin icmal (cəmləşdirici) qərarı onun iştirakı ilə elan edilir, əgər o yenə də asayişi pozmağa davam edərsə, qərar, təqsirləndirilən şəxs olmadan elan olunacaq. Bundan sonra ona qərarın surəti veriləcək və bu, onun imzası ilə təsdiq edilməlidir.

5. Həmin instansiya məhkəməsində bu ittiham üzrə işə baxılması başa çatanadək şəxs məhkəmə iclasının zalından xaric edilmiş (qovulmuş) sayılır. Məhkəmə iclasının sədri, tərəfin əsaslandırılmış vəsatətinə əsasən, xaric edilmiş (qovulmuş) şəxsin iclasa qayıtmasına icazə vermək səlahiyyətinə malikdir. Məhkəmə iclasının zalından onun xaric edilməsinin (qovulmasının) qanunsuz tanınması və iclasa qayıtması ilə bağlı bu şəxsin şikayəti müvafiq məhkəmə tərəfindən təmin edilsə, xaric edilmiş (qovulmuş) şəxs iclasa qayıdacaq.

6. Məhkəmə iclasında nizam-intizamı (asayişi) pozan şəxs, o cümlədən xaric edilmiş (qovulmuş) şəxs iclasın sədrinin sərəncamı ilə 50 laridən 500 lariyə qədər məbləğdə cərimələnə bilər, bu barədə icra vərəqəsi verilir. Cərimələnmiş şəxs asayişi pozmağa davam edərsə, iclasın sədri dərhal cərimənin məbləğini bu hissə ilə müəyyən edilmiş həddə artıra bilər.

7. Məhkəmə iclası zamanı şəxsin hərəkəti prosesi dayandırmağa (pozmağa) yönəlibsə və ya o, məhkəməyə, proses iştirakçısına və ya prosesdə iştirak edən tərəfə açıq-aşkar və/və ya kobud hörmətsizlik göstərirsə, iclasın sədrinin göstərişi ilə məhkəmə mandaturu şəxsin həbs edilməsini və həbs protokolunun tərtib edilməsini təmin edir, eyni zamanda, iclasın sədri pozuntunu təsvir edən müraciət hazırlayır və sərəncam çıxarmaq səlahiyyəti olan məhkəməyə (hakimə) göndərir. Həbs edilmiş şəxs dərhal, lakin 24 saatdan gec olmayaraq müraciətin göndərildiyi və bu şəxsin 30 gün və gecəyə qədər müddətə dustaqlıqda saxlanması barədə sərəncam çıxarmağa səlahiyyəti olan məhkəməyə təqdim edilməlidir.

8. Məhkəmə, şəxsin artıq bir dəfə bu maddədə nəzərdə tutulmuş dustaqlığa məhkum edildiyini müəyyən etdikdə, həmin şəxsin 60 gün və gecəyə qədər müddətə dustaqlığa məhkum edilməsi barədə sərəncam çıxarmağa səlahiyyətlidir.

9. İki və ya ikidən çox hakimin olduğu rayon (şəhər) məhkəməsində sərəncam məhkəmənin sədri tərəfindən, məhkəmənin sədrinin iştirakı ilə keçirilən iclasda pozuntu baş verdikdə isə, - sərəncam onun təyin etdiyi başqa bir hakim tərəfindən çıxarılır. Bir hakimin olduğu rayon (şəhər) məhkəməsində sərəncamı ən yaxınlıqdakı rayon (şəhər) məhkəməsinin sədri çıxarır. Bu hissədə nəzərdə tutulmuş pozuntu işə magistrat hakim tərəfindən baxılarkən baş verərsə, tərkibində bu magistrat hakimin olduğu rayon (şəhər) məhkəməsinin sədri sərəncam çıxarır.

10. Apellyasiya məhkəməsində məhkəmənin sədri sərəncam çıxarır, məhkəmə sədrinin iştirakı ilə keçirilən iclasda pozuntu baş verdikdə isə, - onun müavini və ya onun müəyyən etdiyi digər hakim sərəncam çıxarır.

11. Gürcüstan Ali Məhkəməsində, Böyük Palata istisna olmaqla, işə baxılarkən palatalardan birinin sədri sərəncam çıxarır. Gürcüstan Ali Məhkəməsinin Böyük Palatasında işə baxılarkən sərəncamı işə baxılmasında iştirak etməmiş hakim çıxarır. Həbs edilən şəxs, lazım gələrsə, polisə təhvil verilə bilər.

12. Həbs haqqında sərəncam prosesin iştirakçısına qarşı çıxarılıbsa, məhkəmə iclası qeyd olunmuş müddətə təxirə salına bilər. Sərəncam şifahi dinləmə əsasında, həbs edilmiş şəxs təqdim edildikdən dərhal sonra, lakin 24 saatdan gec olmayaraq çıxarılır.

13. Məhkəmədə nizam-intizam (asayiş) pozulduqda, məhkəməyə hörmətsizlik olunduqda və ya məhkəmənin normal fəaliyyətinə maneçilik törədildikdə, məhkəmə mandaturu pozuntu törədən şəxsi həbs etmək səlahiyyətinə malikdir və bu barədə həbs protokolunu tərtib edir. Məhkəmə mandaturu həbs edilmiş şəxsi dərhal, lakin 24 saatdan gec olmayaraq həmin məhkəmənin sədrinə, Gürcüstanın Ali Məhkəməsində isə – Ali Məhkəmənin sədr müavininə təqdim etməyə borcludur. Məhkəmənin sədri, Gürcüstanın Ali Məhkəməsində isə – Ali Məhkəmənin sədr müavini həbs edilmiş şəxsə qarşı dərhal, lakin o təqdim edildikdən sonra 24 saatdan gec olmayaraq bu maddədə nəzərdə tutulmuş səlahiyyətlərdən istifadə etmək hüququna malikdir.

14. Bu maddədə nəzərdə tutulmuş sərəncam, dustaqlıq barədə sərəncam istisna olmaqla, şifahi dinləmə olmadan çıxarıla bilər və elə bu maddənin 16-cı hissəsində müəyyən edilmiş qaydada, sərəncamın şamil olunduğu şəxs ondan şikayət edə bilər. Həmin şikayətə baxan hakim aşağıdakı qərarlardan birini qərardad ilə qəbul edir:

a) şikayətin təmin edilməsindən imtina edilməsi və şikayət edilmiş sərəncamın dəyişməz qalması barədə;

b) şikayətin təmin edilməsi və şəxsin cərimələnməsi və/və ya onun iclasa qaytarılması haqqında sərəncamın ləğv edilməsi barədə.

141. Cərimələnməyə dair məhkəmə iclasının sədrinin sərəncamından şikayət verilməsi bu sərəncamın icrasını dayandırır.

142. Cərimələnmə və/və ya məhkəmə iclasının zalından xaric edilmə (qovulma) haqqında məhkəmə iclasının sədrinin sərəncamı, sərəncam çıxarıldıqdan sonra 24 saatdan gec olmayaraq, barəsində bu tədbir tətbiq edilmiş şəxsə verilir.

15. Bu maddədə nəzərdə tutulmuş həbs (dustaqlıq) haqqında işə baxılarkən, məhkəmə, həbs edilmiş şəxsə işə baxılmanın vaxtını və yerini bildirir. Tərəfin gəlməməsi iclasın təxirə salınmasına səbəb olmur. İşə baxılması iclasın sədrinin məruzəsi ilə başlanır, o, kimin həbs oluna biləcəyini bəyan edir, işə baxılmasında iştirak edən şəxslərə onların hüquq və vəzifələrini izah edir, nizam-intizamın (asayişin) pozulması ilə bağlı tərtib edilmiş müraciəti açıq (ictimaiyyət qarşısında) oxuyur və işin müzakirəsində iştirak edən şəxsləri dinləyir. Şifahi dinləmə zamanı, pozuntu törədən şəxsə/onun vəkilinə məhkəməyə öz fikirlərini təqdim etmək, həbsin qanuniliyi və məsuliyyətin ölçüsü ilə bağlı izahatlar vermək imkanı verilir. Tərəfləri dinlədikdən sonra məhkəmənin sədri (hakim) yerindəcə müşavirə ilə həbs (dustaqlıq) barədə sərəncam çıxarır. Sərəncamı çıxaran məhkəmə dərhal bu sərəncamın surətini pozuntu törədən şəxsə verir, həmçinin, sərəncamın surətini icra üçün hüquq- mühafizə orqanlarına göndərir. Həbs müddəti dustaqlığın ümumi müddətinə sayılacaqdır.

16. Həbs (dustaqlıq) barədə sərəncam dərhal qüvvəyə minir. Barəsində həbs (dustaqlıq) tətbiq edilmiş şəxs, sərəncamın surəti ona müvafiq qaydada təhvil verildikdən sonra 48 saat ərzində, ondan şikayət verə bilər. Məhkəmə daxil olmuş şikayəti dərhal müvafiq məhkəməyə göndərir. Birinci instansiya məhkəməsi sədrinin və ya hakiminin sərəncamından apellyasiya məhkəməsinin sədrinə birdəfəlik şikayət verilir. Apellyasiya Məhkəməsi sədrinin, sədr müavininin və ya hakiminin sərəncamından Gürcüstan Ali Məhkəməsinin İnzibati İşlər Palatasının sədrinə birdəfəlik şikayət verilir. Gürcüstan Ali Məhkəməsi sədrinin müavininin və ya Palata sədrinin sərəncamından, Böyük Palata istisna olmaqla, Gürcüstan Ali Məhkəməsinin sədrinə birdəfəlik şikayət verilir. Gürcüstan Ali Məhkəməsinin Böyük Palatasında nizam-intizamın (asayişin) pozulması haqqında hakimin sərəncamından işə baxılmasında iştirak etməmiş hakimə birdəfəlik şikayət verilir. Şikayətə şifahi dinləmə olmadan baxılır və ona baxılma müddəti şikayət verildikdən sonra 24 saatı aşmamalıdır. Həmin şikayətə baxan hakim aşağıdakı qərarlardan birini qərardad ilə qəbul edir:

a) şikayətin təmin edilməsindən imtina edilməsi və şikayət edilmiş sərəncamın dəyişməz qalması barədə;

b) şikayətin təmin edilməsi barədə, şəxsin həbsi ilə bağlı sərəncamın ləğv edilməsi və onun həbsdən azad edilməsi barədə.

17. (çıxarılıb - 14.06.2013, №741).

Gürcüstanın 24 sentyabr 2010-cu il tarixli qanunu №3616 - SSM I, №50, 24.09.2010-cu il, maddə328

Gürcüstanın 28 oktyabr 2011-ci il tarixli qanunu №5170 - veb-səhifə, 11.11.2011-ci il.

Gürcüstanın 14 iyun 2013-cü il tarixli qanunu №741 – veb-səhifə, 27.06.2013-cü il.

Gürcüstanın 4 oktyabr 2013-cü il tarixli qanunu №1443 - veb-səhifə, 22.10.2013-cü il.

Gürcüstanın 30 noyabr 2018-ci il tarixli qanunu №3814 – veb-səhifə, 13.12.2018-ci il.

Fəsil XII

Prosessual müddətlər və xərclər

Maddə 86. Prosessual müddətlərin hesablanması qaydası

1. Bu məcəllə ilə müəyyən edilmiş müddətlər saatlarla, günlərlə-gecələrlə, aylarla hesablanır. Müddət hesablanarkən, dəqiqələrlə hesablanan həbs və dustaqlıq müddətləri istisna olmaqla, müddətin axmağa başladığı gün-gecə və saat nəzərə alınmır.

11. Gizli istintaq hərəkətinin aparılması üçün müddətin hesablanması zamanı gizli istintaq hərəkətinin hansı gecə-gündüzdən və hansı saatdan başlandığı nəzərə alınır.

2. Prosessual müddətə qeyri-iş vaxtı, o cümlədən, istirahət və tətil günləri də daxildir.

3. Günlərlə-gecələrlə hesablanan müddət axırıncı gün və gecənin 24 saatında başa çatır. Aylarla hesablanan müddət axırıncı ayın müvafiq sayında, əgər axırıncı ayın müvafiq sayı yoxdursa – bu ayın axırıncı gün-gecəsində başa çatır.

Gürcüstanın 6 sentyabr 2022-ci il tarixli qanunu №1722 – veb-səhifə, 14.09.2022-ci il.

Maddə 87. Müddətin qorunması

1. Şikayət, vəsatət və ya digər sənəd onu qəbul etmək səlahiyyəti olan şəxsə müddəti bitməzdən əvvəl təqdim edilməlidir.

2. Şikayət, vəsatət və ya digər sənəd onu qəbul etmək səlahiyyəti olan şəxsə istənilən vasitə ilə çatdırıla bilər.

3. Məhkəmənin qərarına əsasən, həbs və dustaqlıq müddətləri istisna olmaqla, müddət qarşısıalınmaz qüvvəyə (fors-majora) görə buraxılıbsa, buraxılmış sayılmayacaq.

Maddə 88. Müddəti qaçırmanın (buraxmanın) nəticəsi

Müəyyən edilmiş müddət keçdikdən sonra aparılan prosessual hərəkət, buraxılmış müddət bərpa edilmədikdə, batildir (etibarsızdır).

Maddə 89. Buraxılmış müddətin bərpası

1. Əgər bu, təqsirləndirilən şəxsin hüquq və zəmanətlərinin qanunsuz məhdudlaşdırılması ilə nəticələnmirsə, məhkəmə, tərəfin vəsatəti ilə, üzrlü səbəbə görə buraxılmış müddəti bərpa etmək səlahiyyətinə malikdir.

2. Buraxılmış müddətin bərpası barədə vəsatət üzrlü səbəb aradan qaldırıldıqdan sonra 1 həftə ərzində məhkəməyə yazılı şəkildə daxil edilməlidir. Məhkəmə 10 gün ərzində bu məsələyə şifahi dinləməsiz baxır.

3. Üzrlü səbəblə müddətin buraxılmasını sübut etmək yükü müddəti buraxan şəxsin üzərinə düşür.

4. Buraxılmış müddətin bərpası barədə vəsatət üzrə məhkəmənin qərarı qətidir (yekundur) və şikayət edilə bilməz.

Maddə 90. Prosessual xərclər

1. Prosessual xərclər bunlardır:

a) təqsirləndirilən şəxsin vəkilinin xidmətlərinin xərci;

b) ekspertin gəlməsi və onun fəaliyyətinin ödənilməsi xərci;

q) tərcüməçinin gəlməsi və onun fəaliyyətinin ödənilməsi xərci;

d) şahidin gəlməsinin xərci;

e) əşyavi sübutların saxlanması və göndərilməsi xərcləri;

v) təqsirləndirilən şəxsin və ya onun vəkilinin vəsatəti ilə dövlət büdcəsinin vəsaiti hesabına istintaq hərəkətinin aparılması xərcləri;

z) ittiham tərəfinin müdafiə tərəfinə verdiyi məlumatların surətinin çıxarılması xərcləri;

t) andlılar heyətinin gəlməsi və məhkəmə prosesində iştirak etməsi xərcləri;

i) Sübutların əldə edilməsinin xərci.

2. Ekspertin və ya tərcüməçinin fəaliyyətinə görə dövlət tərəfindən təyin edilmiş maaş olduqda, ona əmək haqqı verilmir.

Maddə 91. Prosessual xərclərin ödənilməsi

1. Təqsirləndirilən şəxsin vəkilinin xidmətlərinin xərci bilavasitə təqsirləndirilən şəxs tərəfindən, müdafiə dövlət vəsaiti hesabına həyata keçirildikdə isə – dövlət büdcəsi tərəfindən ödənilir.

2. Özünün və ya vəkilinin zərərçəkmişi, şahidi, tərcüməçini və eksperti dəvət etməsinin, təqdim edilmiş əşyavi sübutların saxlanmasının və göndərilməsinin, özünün və/və ya vəkilinin vəsatəti ilə aparılan istintaq hərəkətinin, ittiham tərəfindən alınan məlumatların surətinin çıxarılmasının xərclərinin ödənilməsi məhkumun üzərinə düşür. Ödəmə qabiliyyəti olmadıqda, məhkəmənin məhkumu prosessual xərcləri ödəməkdən tam və ya qismən azad etmək hüququ vardır.

3. Bir neçə şəxs məhkum edildikdə onların hər biri, təqsirinin dərəcəsi və təyin edilmiş cəzanın sərtliyi nəzərə alınmaqla, prosessual xərcləri proporsional şəkildə (hissə-hissə) ödəyəcək.

4. Ölmüş təqsirləndirilən şəxs və ya məhkumun varisləri (mirasçıları) prosessual xərcləri ödəməkdən azad edilirlər.

5. İstintaq mərhələsində prokuror özünün prosessual xərcləri haqqında bildiriş hazırlayır və onu işə mahiyyəti üzrə baxan hakimə təqdim edir. İşə mahiyyəti üzrə baxılarkən özünün prosessual xərcləri dəyişdirildikdə, prokuror müvafiq dəyişiklikləri bildirişdə əks etdirməyə və məhkəməyə təqdim etməyə borcludur.

6. Prosesin iştirakçısı üzrsüz səbəbdən məhkəməyə gəlmədikdə, bu səbəbdən məhkəmə iclasının təxirə salınması ilə bağlı xərclərin ödənilməsi həmin şəxsin üzərinə düşəcək.

7. Məhkəmə xərclərinin hesablanması metodikasını Gürcüstan Ali Ədliyyə Şurası müəyyən edir.

8. Prosesin iştirakçısı məhkəməyə üzrsüz səbəbdən gəlmədikdə, iclasın sədri ona sərəncam ilə 100-dən 500 lariyə qədər məbləğdə cərimə təyin edir ki, bu da prosesin iştirakçısını məhkəməyə gəlmək öhdəliyindən azad etmir. Cərimənin məbləği çəkindirici xarakter daşımalı, dəymiş zərərə mütənasib olmalı və şəxsin maddi vəziyyətinə uyğun olmalıdır.

Gürcüstanın 24 sentyabr 2010-cu il tarixli qanunu №3616 - SSM I, №50, 24.09.2010-cu il, maddə328

Gürcüstanın 14 iyun 2013-cü il tarixli qanunu №741 – veb-səhifə, 27.06.2013-cü il.

Gürcüstanın Konstitusiya Məhkəməsinin 13 oktyabr 2017-ci il tarixli qərardadı №1/20/1219,1236 ­– veb-səhifə, 19.10.2017-ci il.

Maddə 92. Zərərin (ziyanın) ödənilməsi

1. Şəxsin qanunsuz aparılmış prosessual hərəkət və qanunsuz qərar nəticəsində dəymiş zərərin (ziyanın) ödənilməsini mülki/inzibati hüquq icraatı qaydasında tələb etmək və almaq hüququ vardır.

2. Şəxs, dəymiş zərərin (ziyanın) ödənilməsini mülki hüquq icraatı qaydasında tələb etmək hüququna malikdir.

Fəsil XIII

Vəsatət, şikayət və onlara baxılmasının ümumi qaydası

Maddə 93. Vəsatət vermək hüququ və qaydası

1. Tərəflər, bu məcəllədə birbaşa nəzərdə tutulmuş hallarda və müəyyən edilmiş qaydada, cinayət mühakiməsi prosesinin istənilən mərhələsində vəsatət verə bilərlər.

2. Vəsatət yazılı və ya şifahi ola bilər. Yazılı vəsatət cinayət işinə əlavə edilməlidir. Şifahi vəsatət protokola daxil edilməlidir. İşə məhkəmədə baxılarkən, tərəf həmin məhkəmə iclasında yeni əhəmiyyətli hallar üzrə vəsatət vermədikdə, ərizə (vəsatət) məhkəməyə yazılı şəkildə verilməlidir. Vəsatət əsaslandırılmış olmalı, orada əvvəlcə tələb, sonra isə tələbin arqumenti konkret olaraq göstərilməlidir və o, yalnız vəsatətdə qaldırılan məsələlərlə bilavasitə bağlı olan hallara toxunmalıdır.

3. Vəsatət həll edilməzdən əvvəl, onu verən tərəf onu geri götürmək hüququna malikdir.

4. Barəsində artıq qərar çıxarılmış eyni məzmunlu vəsatətə bir daha həmin məhkəmədə baxılmayacaq.

5. Bu məcəllə ilə birbaşa nəzərdə tutulmuş hallar istisna olmaqla, vəsatətə istintaq mərhələsində onun verildiyi andan 3 gündən gec olmayaraq, məhkəmədə isə – dərhal baxılmalı və həll edilməlidir.

6. İşə məhkəmədə baxılarkən tərəfin vəsatət verməsi və əsaslandırması üçün məhkəmə ona ağlabatan müddət təyin edir.

7. İşə məhkəmədə baxılarkən tərəfin verdiyi vəsatətlə bağlı öz mövqeyini ifadə etməsi üçün məhkəmə ona ağlabatan müddət təyin edir.

Maddə 94. Vəsatətin həlli

1. Əgər vəsatətdə göstərilmiş tələbin yerinə yetirilməsi cinayət mühakiməsi prosesinin məqsədlərini həyata keçirməyə kömək edirsə, – təmin edilməlidir, vəsatət cinayət mühakiməsi prosesinin ləngiməsinə və ya əngəllənməsinə yönəlibsə, – onu təmin etməkdən imtina (rədd) edilməlidir.

2. Vəsatətin müəllifi onu şifahi şəkildə əsaslandırır.

3. Vəsatətlə maraqlarına toxunulan şəxs, habelə onun vəkili məhkəmə iclasında iştirak etdikdə, onlara da izahatlar vermək və öz fikirlərini formalaşdırmaq imkanı verilir.

4. Vəsatətə baxılması nəticəsində səlahiyyətli şəxs onun təmin edilməsi, qismən təmin edilməsi və ya rədd edilməsi haqqında qərar qəbul edir.

5. Vəsatətə baxılmasının nəticələri barədə onun müəllifinə dərhal məlumat verilir. Vəsatətin müəllifinə onu təmin etməkdən imtina edildikdə, ona bu məcəllə ilə müəyyən edilmiş qaydada qərarın surəti verilir.

6. Vəsatət verilərkən cinayət işinin baxılması üçün zəruri olan materialların surətləri müzakirə üçün məhkəməyə təqdim olunur.

Maddə 95. Şikayətin verilməsi hüququ və qaydası

1. Cinayət mühakiməsi prosesinin iştirakçısı bu məcəllə ilə birbaşa nəzərdə tutulmuş hallarda və müəyyən edilmiş qaydada məhkəmənin, prokurorun, müstəntiqin hərəkətindən və ya qərarından şikayət vermək hüququna malikdir.

2. Məhkəmənin hərəkətindən və ya qərarından həmin qərarı qəbul etmiş məhkəməyə şikayət verilir.

3. Şikayət yazılı olmalıdır. O, cinayət işinə əlavə edilməlidir.

4. Şikayət şikayətin baxılmasında iştirak edən şəxslərə onun çatdırılmasını təmin edəcək qədər nüsxədə verilməlidir.

5. Şikayət cinayət mühakiməsi prosesinin istənilən mərhələsində, bu məcəllədə birbaşa nəzərdə tutulmuş hallarda və müəyyən edilmiş qaydada, verilə bilər.

6. Bu məcəllədə başqa hal nəzərdə tutulmayıbsa, şikayətçi qanunsuz və əsassız hesab etdiyi hərəkətdən və ya qərardan xəbərdar olduqdan sonra 10 gün ərzində şikayət verə bilər.

7. Şikayətdə, şikayət edilmiş qərar qəbul edilərkən hansı tələblərin pozulduğu və şikayət edilmiş qərarın müddəalarının yanlışlığının necə ifadə olunduğu qeyd edilməlidir. Şikayətə orada göstərilən halları, o cümlədən şikayət edilən qərar qəbul edilərkən məlum olmayan yeni halları təsdiq edən materiallar əlavə edilməlidir.

8. Şikayət həll edilməzdən əvvəl, onu verən tərəf onu geri götürmək hüququna malikdir.

Gürcüstanın 24 iyul 2014-cü il tarixli qanunu №2518 - veb-səhifə, 06.08.2014-cü il.

Maddə 96. Şikayətin verilməsi ilə əlaqədar şikayət edilmiş qərarın icrasının dayandırılması

Bu məcəllədə birbaşa nəzərdə tutulmuş hallarda şikayətin edilməsi şikayət edilən qərarın icrasını dayandırır. Digər hallarda, şikayətə baxan orqan və ya şəxs, tərəfin vəsatəti ilə bunu zəruri hesab etdikdə, şikayətin edilməsi şikayət edilmiş qərarın icrasını dayandırır.

Maddə 97. Şikayətə baxılmasının ümumi qaydası

1. Şikayətə hərəkətindən və ya qərarından şikayət edilən şəxs baxa bilməz.

2. Şikayətə baxan orqan və ya şəxs cinayət mühakiməsi prosesinin iştirakçılarının və digər şəxslərin pozulmuş hüquqlarının və qanuni maraqlarının bərpası üçün öz səlahiyyətləri daxilində dərhal tədbirlər görməyə borcludur.

3. Bu məcəllə ilə başqa hal nəzərdə tutulmayıbsa, şikayətə – bu şikayət üzrə qərar qəbul etmək səlahiyyəti olan orqana və ya şəxsə şikayət verildikdən sonra 3 gün müddətində baxılmalı və həll edilməlidir.

Maddə 98. Şikayət haqqında qərar

1. Şikayətə baxılması nəticəsində aşağıdakı qərarlardan biri qəbul edilə bilər:

a) şikayət edilmiş qərarın və ya onun bir hissəsinin ləğv edilməsi və ya dəyişdirilməsi barədə;

b) şikayətin rədd edilməsi barədə.

2. Şikayət və qəbul edilən qərar cinayət işinə əlavə olunmalıdır.

Maddə 99. Şikayət üzrə qərar barədə bildiriş

Şikayətə baxılması nəticəsində qəbul edilmiş qərar barədə şikayətçiyə dərhal məlumat verilir. Şikayətçiyə şikayəti təmin etməkdən imtina edildikdə, bu məcəllə ilə müəyyən edilmiş qaydada, qərarın surəti ona verilir.

Xüsusi hissə

Qapı IV

İstintaq

Fəsil XIV

İstintaqın əsasları

Maddə 100. İstintaqı başlatmaq vəzifəsi

1. Cinayət haqqında məlumat alındığı halda müstəntiq, prokuror istintaqı başlatmağa borcludurlar. Müstəntiqin istintaqı başlatması barədə dərhal prokurora məlumat verilməlidir.

2. (çıxarılıb - 07.12.2010, №3891).

Gürcüstanın 7 dekabr 2010-cu il tarixli qanunu №3891 - SSM I, №67, 09.12.2010-cu il, maddə418

Maddə 101. Cinayət haqqında məlumat

1. İstintaqın başlanması üçün, cinayət haqqında müstəntiqə və ya prokurora verilmiş, cinayət mühakiməsi prosesi zamanı aşkar edilmiş və ya kütləvi informasiya vasitələrində dərc olunmuş məlumatlar əsasdır.

2. Cinayət haqqında məlumat yazılı, şifahi və ya başqa şəkildə qeyd edilə bilər.

21. Cinayət haqqında bəyanat verən şəxs cinayət haqqında bildirişi təsdiqləyən yazılı arayış (məlumat) almaq hüququna malikdir.

3. Cinayət haqqında şifahi bildiriş üzrə protokol tərtib edilir, hansı ki ərizəçi və ərizəni qəbul edən vəzifəli şəxs tərəfindən imzalanır. Müstəntiq cinayət haqqında anonim bildiriş (xəbər) əsasında istintaqı başlatmaq səlahiyyətinə malikdir. Yalnız anonim bildiriş (xəbər) əsasında şəxsə qarşı cinayət təqibini həyata keçirmək yolverilməzdir.

4. 14 yaşına çatmış ərizəçidən qəbz (əl yazısı) alınmaqla, yalan məlumata (xəbərə) görə məsuliyyət barədə ona xəbərdarlıq edirlər.

Gürcüstanın 24 sentyabr 2010-cu il tarixli qanunu №3616 - SSM I, №50, 24.09.2010-cu il, maddə328

Gürcüstanın 24 iyul 2014-cü il tarixli qanunu №2518 - veb-səhifə, 06.08.2014-cü il.

Maddə 102. İşin tabe olduğu yer üzrə göndərilməsi

İstintaq başlandıqdan sonra cinayət işinin istintaqının başqa istintaq orqanının səlahiyyətinə aid olduğu aşkar edilərsə, təxirəsalınmaz istintaq hərəkətləri aparıldıqdan sonra prokuror işi dərhal tabe olduğu yer üzrə göndərir.

Maddə 103. İstintaq müddəti

İstintaq ağlabatan müddətdə aparılır, lakin müvafiq cinayətə görə Gürcüstan Cinayət Məcəlləsi ilə müəyyən edilmiş cinayətin təqibinin iddia müddətindən çox olmamaq şərti ilə.

Maddə 104. İstintaq məlumatlarının açıqlanmasının yolverilməzliyi

1. Prokuror/müstəntiq istintaqın gedişi haqqında məlumatın ictimaiyyətə açıqlanmamasını təmin etməyə borcludur. Bu məqsədlə o, cinayət mühakiməsi prosesinin iştirakçısını onun icazəsi olmadan işdə olan məlumatları açıqlamamağa məcbur etmək və ona cinayət məsuliyyəti barədə xəbərdarlıq etmək səlahiyyətinə malikdir.

2. Ədalət mühakiməsinə və tərəflərin maraqlarına əsaslanaraq, işin istintaqının və məhkəmə müzakirəsinin istənilən mərhələsində məhkəmə tərəfin vəsatəti ilə və ya öz təşəbbüsü ilə işin iştirakçılarına və/və ya məhkəmə iclasının zalındakı şəxslərə qarşı baxılan işin müəyyən məlumatlarının ictimaiyyətə yayılmasından qorunması haqqında qərar qəbul etmək səlahiyyətinə malikdir. Qeyd olunan tələbin pozulması Gürcüstan qanunvericiliyi ilə müəyyən edilmiş qaydada cinayət məsuliyyətinə səbəb olur.

Gürcüstanın 22 may 2012-ci il tarixli qanunu №6253 – veb-səhifə, 29.05.2012-ci il.

Maddə 105. İstintaqın dayandırılması və/və ya cinayət təqibinin başlanmaması və ya xitam verilməsi üçün əsaslar

1. İstintaq dayandırılmalı, cinayət təqibi isə başlanmamalı və ya xitam verilməlidir:

a) cinayət qanununda nəzərdə tutulmuş əməl yoxdursa;

b) əməl qanunsuz deyilsə;

q) əgər yeni qanun əməlin cinayətkarlığını ləğv edirsə;

d) ittihamın əsaslandığı qanun konstitusiyaya zidd elan edildikdə;

e) Gürcüstan Cinayət Məcəlləsi ilə müəyyən edilmiş cinayətin təqibi üçün iddia müddəti keçibsə;

v) törətdiyi əmələ görə şəxsi cinayət məsuliyyətindən və cəzadan azad edən amnistiya aktı qəbul edilibsə;

z) eyni ittiham üzrə məhkəmənin qanuni qüvvəyə minmiş hökmü və/və ya eyni ittiham üzrə cinayət təqibinə xitam verilməsi haqqında məhkəmənin qərardadı olduqda;

t) cinayət təqibinə və/və ya istintaqa xitam verilməsi haqqında prokurorun qətnaməsi olduqda;

i) prokuror bu məcəllədə nəzərdə tutulmuş hallarda və müəyyən edilmiş qaydada ittihamı irəli sürməkdən imtina etdikdə;

k) cinayətdən könüllü olaraq əl götürməyə görə (Gürcüstan Cinayət Məcəlləsinin 21-ci maddəsi);

l) səmərəli peşmançılığa görə (Gürcüstan Cinayət Məcəlləsinin 68-ci və 322-ci maddələri və eyni məcəllənin 1641, 203-cü, 221-ci, 223-cü, 2231, 2233, 2234, 236-cı, 260-cı, 339-cu, 339​1, 348​1, 371-ci, 375-ci, 388-ci və 389-cu maddələrinin qeydlərində nəzərdə tutulmuş hallar);

m) vəziyyət dəyişibsə.

2. Bu maddənin birinci hissəsində nəzərdə tutulmuş hallar istisna olmaqla, cinayət təqibi başlanmamalı, başlanmış təqibə isə xitam verilməlidir, əgər:

a) şəxs cinayət məsuliyyətinin yarandığı yaşa çatmamışsa;

b) cinayəti törədərkən şəxs anlaqsız idi, bu da məhkəmə-psixiatrik ekspertizanın rəyi ilə təsdiqlənib;

q) təqsirləndirilən şəxs vəfat etdisə;

d) Gürcüstan Cinayət Məcəlləsinin 2862, 322​1, 344-cü və ya 362-ci maddəsində nəzərdə tutulmuş əməl şəxs tərəfindən Gürcüstan Cinayət Məcəlləsinin 1431 və/və ya 143​2 maddəsində nəzərdə tutulmuş cinayətdə zərərçəkmiş olduğuna görə törədilmişdirsə.

3. Cinayət hüququ siyasətinin rəhbər prinsiplərinə zidd olduqda, cinayət təqibi başlamaya və ya xitam verilməyə də bilər.

4. (çıxarılıb - 12.06.2015, №3715).

5. (çıxarılıb - 12.06.2015, №3715).

6. (çıxarılıb - 12.06.2015, №3715).

Gürcüstanın 24 sentyabr 2010-cu il tarixli qanunu №3616 - SSM I, №50, 24.09.2010-cu il, maddə328

Gürcüstanın 30 may 2013-cü il tarixli qanunu №662 – veb-səhifə, 24.06.2013-cü il.

Gürcüstanın 14 iyun 2013-cü il tarixli qanunu №741 – veb-səhifə, 27.06.2013-cü il.

Gürcüstanın 12 iyun 2015-ci il tarixli qanunu №3715 – veb-səhifə, 24.06.2015-ci il.

Gürcüstanın 18 aprel 2018-ci il tarixli qanunu №2153 – veb-səhifə, 01.05.2018-ci il.

Gürcüstanın 27 aprel 2021-ci il tarixli qanunu №461 – veb-səhifə, 04.05.2021-ci il.

Maddə 106. İstintaqa və/və ya cinayət təqibinə xitam verilməsi barədə qərar

1. Bu maddənin 3-cü hissəsində nəzərdə tutulmuş hal istisna olmaqla, istintaqa və/və ya cinayət təqibinə xitam verilməsi haqqında qərarı prokuror qətnamə ilə qəbul edir. Prokuror bu qətnamənin surətini qərar qəbul edildikdən sonra 1 həftə ərzində zərərçəkmişə göndərir. Diskresiya səlahiyyətlərindən istifadə etməklə cinayət təqibinə xitam verilməsi haqqında qətnamə çıxarılanadək prokuror zərərçəkmişə bu barədə məlumat verməyə və bu məcəllənin 56-cı maddəsinin 51 hissəsində müəyyən edilmiş qaydada protokol tərtib etməyə borcludur.

11. Zərərçəkmişin istintaqa və/və ya cinayət təqibinə xitam verilməsi haqqında prokurorun qətnaməsindən yuxarı prokurora birdəfəlik şikayət vermək hüququ vardır. Yuxarı prokurorun qərarı qətidir (yekundur) və xüsusilə ağır cinayətin törədildiyi, Gürcüstan Cinayət Məcəlləsinin 1261 maddəsində nəzərdə tutulmuş ailə zorakılığının törədildiyi, həmin məcəllənin 111 maddəsində nəzərdə tutulmuş ailə zorakılığının törədildiyi və ya qanuna əsasən, Xüsusi İstintaq Xidmətinin tabeliyinə aid olan cinayətin törədildiyi hallar istisna olmaqla, şikayət edilmir. Bu halda, yuxarı prokuror şikayəti təmin etmədikdə, zərərçəkmiş, prokurorun qərarından istintaq yeri üzrə rayon (şəhər) məhkəməsinə şikayət vermək hüququna malikdir. Məhkəmə, şifahi dinləmə ilə və ya onsuz, 15 gün ərzində qərardad çıxarır. Məhkəmənin çıxardığı qərardad şikayət edilmir.

2. Bu maddənin birinci hissəsində göstərilən qərar barədə təqsirləndirilən şəxsə, onun vəkilinə və zərərçəkmişə məlumat verilir.

3. Cinayət təqibinə bu məcəllənin 105-ci maddəsinin 2-ci hissəsinin “b” alt bəndinin əsasında xitam verildikdə, prokuror bu məcəllənin 191-ci maddəsinin 2-ci hissəsində nəzərdə tutulmuş qərarın qəbul edilməsi üçün vəsatətlə yurisdiksiya üzrə müvafiq məhkəməyə müraciət etməyə borcludur.

Gürcüstanın 24 iyul 2014-cü il tarixli qanunu №2518 - veb-səhifə, 06.08.2014-cü il.

Gürcüstanın 26 iyul 2014-cü il tarixli qanunu №2539 - veb-səhifə, 06.08.2014-cü il.

Gürcüstanın 21 iyul 2018-ci il tarixli qanunu №3276 – veb-səhifə, 09.08.2018-ci il.

Gürcüstanın 8 may 2019-cu il tarixli qanunu №4604 - veb-səhifə, 08.05.2019-cu il.

Gürcüstanın 20 sentyabr 2019-cu il tarixli qanunu №5026 – veb-səhifə, 01.10.2019-cu il.

Gürcüstanın 30 dekabr 2021-ci il tarixli qanunu №1314 – veb-səhifə, 13.01.2022-ci il.

Maddə 107. Cinayət təqibinə xitam verilməsi barədə qərardadın şikayət edilməsi

1. Cinayət təqibinə xitam verilməsi barədə qərardadı prokuror şikayət edə bilər.

2. Məhkəmə bu maddədə nəzərdə tutulmuş şikayətə şifahi dinləmə olmadan baxmaq səlahiyyətinə malikdir. Şifahi dinləmə zamanı məhkəmə qərardadın qətnamə (rezolyusiya) hissəsini elan edir.

3. Bu maddədə nəzərdə tutulmuş şikayətlə bağlı çıxarılmış qərardad şikayət edilmir.

Maddə 108. Xitam verilmiş cinayət təqibinin yenilənməsi

1. Yuxarı prokuror cinayət təqibinə xitam verilməsi haqqında qərarı ləğv etdikdə və ya məhkəmə cinayət təqibinə xitam verilməsi haqqında qərarı/qərardadı ləğv etdikdə və cinayət məsuliyyətinə cəlb etmənin iddia müddəti keçməyibsə, cinayət təqibi yenilənməlidir. Bu halda, Gürcüstanın Baş Prokuroru və ya onun səlahiyyət verdiyi şəxs cinayət təqibinin yenilənməsi və digər prokurorluq fəaliyyətinin həyata keçirilməsi öhdəliyini başqa prokurora həvalə edir.

2. Cinayət təqibinin yenilənməsi barədə təqsirləndirilən şəxsə, onun vəkilinə və zərərçəkmişə yazılı məlumat verilir.

Gürcüstanın 24 iyul 2014-cü il tarixli qanunu №2518 - veb-səhifə, 06.08.2014-cü il.

Gürcüstanın 30 noyabr 2018-ci il tarixli qanunu №3814 – veb-səhifə, 13.12.2018-ci il.

Maddə 109. Cinayət işlərinin birləşdirilməsi

Cinayət işlərinin birləşdirilməsi istintaq mərhələsində prokurorun qərarı ilə, məhkəmədə isə –tərəfin vəsatəti əsasında məhkəmənin qərardadı ilə həyata keçirilir.

Maddə 110. Cinayət işinin ayrılması (bölünməsi)

1. İstintaq mərhələsində prokurorun cinayət işini cinayət işindən ayrıca icraat üçün ayırmaq hüququ vardır.

2. Cinayət işi məhkəmədə cinayət işindən məhkəmənin qərardadı ilə, tərəfin vəsatəti əsasında, ayrıca icraat aparılması üçün ayrılır (bölünür).

Fəsil XV

İstintaq hərəkətləri

Maddə 111. İstintaq hərəkətinin aparılmasının ümumi qaydası

1. Bu məcəllə ilə müəyyən edilmiş qaydada istintaq hərəkətləri aparılarkən tərəflər bərabər hüquq və vəzifələrə malikdirlər. Tərəflər istintaq hərəkətlərini bu məcəllə ilə müəyyən edilmiş qaydada və hüdudlarda aparırlar. Müdafiə tərəfinin əsaslandırılmış vəsatəti ilə müstəntiq məhkəmənin qərardadı əsasında istintaq hərəkətini aparır, hansı ki bu iş üzrə istintaqı aparan eyni şəxs ola bilməz. Müstəntiq istintaq orqanının rəhbəri tərəfindən seçilməli, onun şəxsiyyəti və əlaqə məlumatları vəsatətlə tələb olunan istintaq hərəkəti aparılmazdan əvvəl müdafiə tərəfinə bildirilməlidir. Bu halda istintaq hərəkətinin aparılması ilə bağlı xərclərin ödənilməsi təqsirləndirilən şəxsin üzərinə düşür, bir haldan başqa - təqsirləndirilən şəxs bu xərcləri ödəmək iqtidarında olmadığını təsdiqləyə biləcək sübutları məhkəməyə təqdim etdikdə. Müdafiə tərəfi onun tələbi ilə aparılan istintaq hərəkətində iştirak etmək hüququna malikdir.

2. Müdafiə tərəfinin istintaq hərəkəti aparılması üçün məhkəməyə vəsatətlə müraciət etmək hüququ bu məcəllənin 112-ci maddəsinin 5-ci hissəsində nəzərdə tutulmuş hallara şamil edilmir. Müdafiə tərəfinin məhkəmənin icazəsi olmadan elə istintaq hərəkətini həyata keçirmək hüququ yoxdur, hansının ki həyata keçirilməsi üçün, bu məcəlləyə əsasən, belə icazə lazımdır.

3. İstintaq hərəkətini həyata keçirən şəxs istintaq hərəkətinə başlamazdan əvvəl iştirakçılara hüquq və vəzifələri, istintaq hərəkətinin aparılması qaydalarını izah edir. İstintaq hərəkətini aparan şəxs iştirakçıların hüquqlarını həyata keçirmək imkanını təmin etməyə borcludur.

4. İstintaq hərəkəti müstəntiqin qərarı və ya məhkəmənin qərardadı əsasında aparılırsa, müstəntiq bu barədə o şəxsə məlumat verir, hansına ki qərarın (qərardadın) icrası məcburidir, bunu o imzası ilə təsdiqləyir.

5. Təcili zərurət istisna olmaqla, istintaq hərəkətinin gecə aparılmasına yol verilmir. İstintaq hərəkəti ağlabatan müddətdə aparılmalıdır.

6. İstintaq hərəkəti zamanı cinayət izlərinin və əşyavi sübutların aşkar edilməsi, təsbit edilməsi və götürülməsi üçün elmi-texniki vasitələrdən və üsullardan istifadə edilə bilər.

7. İstintaq hərəkətinin həyata keçirilməsinə müqavimət göstərildikdə proporsional (münasib) məcburetmə tədbirinin tətbiqinə yol verilir.

8. İstintaq hərəkəti zamanı şiddətli ağrılara səbəb olan cərrahi və ya digər tibbi müayinə üsul və vasitələrinin tətbiqinə yalnız müstəsna hallarda bu şəxsin razılığı ilə yol verilir. Bu şəxs 16 yaşına çatmamışsa və ya psixi xəstədirsə, valideynin, himayədarın və ya qəyyumun razılığı və ya məhkəmə qərardadı tələb olunur.

9. İstintaq hərəkətinin aparılması xüsusi peşəkar bilik tələb etdikdə, tərəf onu ekspertin iştirakı ilə aparır. İstintaq hərəkəti soyunmağı nəzərdə tutursa, yoxlanılmalı şəxsin tələbi ilə ekspert və tərəf yoxlanılan (müayinə olunan) şəxslə eyni cinsdən olmalıdır.

Gürcüstanın 24 sentyabr 2010-cu il tarixli qanunu №3616 - SSM I, №50, 24.09.2010-cu il, maddə328

Gürcüstanın 14 iyun 2013-cü il tarixli qanunu №741 – veb-səhifə, 27.06.2013-cü il.

Maddə 112. Məhkəmə qərardadı ilə aparılan istintaq hərəkəti

1. Özəl (şəxsi) mülkiyyəti, sahibliyi və ya şəxsi həyatın toxunulmazlığını məhdudlaşdıran istintaq hərəkəti tərəfin vəsatəti əsasında, məhkəmə qərardadı ilə aparılır. Hakim, vəsatət və ona baxılması üçün lazım olan məlumatlar daxil edildikdən sonra 24 saatdan gec olmayaraq, şifahi dinləmə olmadan, vəsatəti həll edir. Hakim vəsatətə, vəsatət verən tərəfin iştirakı ilə baxmaq səlahiyyətinə malikdir. Bu halda vəsatətə baxılarkən bu məcəllənin 206-cı maddəsində nəzərdə tutulmuş qaydadan istifadə olunur. Məhkəmə qərardadı olmadan bu hissədə nəzərdə tutulmuş istintaq hərəkətinin aparılması üçün şərikli (ortaq) mülkiyyətçinin və ya şərikli (ortaq) sahibin (istifadəçinin) və ya kommunikasiyanın bir tərəfinin razılığı kifayətdir.

2. Məhkəmə qərardadında qeyd edilməlidir: onun tərtib olunma tarixi və yeri; hakimin adı və soyadı; ona vəsatətlə müraciət edən şəxs; mahiyyətinin nədən ibarət olduğu və kimə şamil edildiyi dəqiq göstərilməklə istintaq hərəkətinin aparılması haqqında sərəncam; qərardadın qüvvədə olma müddəti; qərardadı icra etməli olan şəxs və ya orqan; hakimin imzası.

3. Axtarış və ya götürmə barədə qərardadda, həmçinin, qeyd edilməlidir: daşınmaz və daşınar əmlak, harada ki istintaq hərəkətinin aparılmasına icazə verilir və onun sahibi olan fiziki və ya hüquqi şəxs (əgər onun kimliyi məlumdursa); üzərində şəxsi axtarış aparılmalı olan fiziki şəxs; axtarış və ya götürmə zamanı aşkar edilməli və götürülməli olduğu iddia edilən predmet, əşya, maddə və ya digər obyekt və onun ümumi əlamətləri; müqavimət göstərərkən proporsional məcburetmə tədbirindən istifadə etmək hüququ. Axtarış və ya götürmə haqqında qərardad (cinayət mühakiməsi sahəsində beynəlxalq əməkdaşlıq çərçivəsində verilmiş qərardad istisna olmaqla) - 30 gün ərzində bu istintaq hərəkətinə başlanmazsa, qüvvədən düşmüş sayılır.

31. Kompüter sistemindən və ya kompüter məlumatlarının saxlanması vasitəsindən sənədin və ya məlumatın tələb edilməsi barədə qərardadda, həmçinin, qeyd edilməlidir: fiziki və ya hüquqi şəxs, hansından ki kompüter sistemində və ya kompüter məlumatlarının saxlanma vasitəsində mövcud olan məlumatlar tələb edilməlidir (əgər onun kimliyi məlumdursa); ümumi əlamətə görə − o kompüter sistemi və ya kompüter məlumatlarının saxlanması vasitəsi, haradan ki kompüter məlumatları tələb edilməlidir; kompüter sistemindən və ya kompüter məlumatlarının saxlanma vasitəsindən tələb edilməsi nəzərdə tutulan, iddia edilən sənəd və ya məlumat; müqavimət göstərərkən proporsional məcburetmə tədbirindən istifadə etmək hüququ. Kompüter sistemindən və ya kompüter məlumatlarının saxlanma vasitəsindən sənəd və ya məlumat tələb etmək barədə qərardad (cinayət mühakiməsi sahəsində beynəlxalq əməkdaşlıq çərçivəsində verilmiş qərardad istisna olmaqla) - 30 gün ərzində bu istintaq hərəkətinə başlanmazsa, qüvvədən düşmüş sayılır.

4. Texniki rabitə vasitələri ilə həyata keçirilən göndərimin üzərinə həbs (qadağa) qoyulması və götürülməsi barədə qərardadda, həmçinin, qeyd edilməlidir: üzərinə həbs (qadağa) qoyulmalı göndərimin göndərildiyi şəxsin adı və soyadı; göndərən şəxsin adı və soyadı, ünvanı (əgər o məlumdursa); üzərinə həbs (qadağa) qoyulmuş göndərimin növü; həbsin (qadağanın) qoyulması müddəti; o müəssisənin adı, hansına ki göndərimi tutmaq həvalə edilir; müstəntiqin göndərimə baxış keçirmək və götürmək hüququ.

5. Bu maddənin birinci hissəsində nəzərdə tutulmuş istintaq hərəkəti təcili (təxirəsalınmaz) zərurət yarandıqda - nə vaxt ki, gecikmə istintaq üçün vacib olan faktiki məlumatların məhvinə səbəb ola bilər və ya nə vaxt ki, gecikmə həmin məlumatları əldə etməyi qeyri-mümkün edəcək və ya nə vaxt ki, digər istintaq hərəkətləri zamanı iş üçün zəruri olan predmet, sənəd, maddə və ya məlumatları əks etdirən başqa obyekt aşkar edilmişdir (yalnız səthi baxış nəticəsində aşkar edilibsə) və ya nə vaxt ki, həyat və ya sağlamlıq üçün real təhlükə mövcuddur, - məhkəmə qərardadı olmadan da həyata keçirilə bilər, bu barədə prokuror istintaq hərəkətinin başlanmasından 24 saat ərzində fəaliyyəti ərazisində həmin istintaq hərəkətinin aparıldığı hakimə və ya istintaqın aparıldığı yer üzrə hakimə məlumat verməli və istintaq hərəkətinin təcili aparılmasının zərurətini əsaslandıran cinayət işi materiallarını (və ya onların surətlərini) təqdim etməlidir. Hakim, materiallar daxil edildikdən sonra 24 saatdan gec olmayaraq, şifahi dinləmə olmadan, vəsatəti həll edir. Hakim, vəsatətə tərəflərin (əgər cinayət təqibi başlanmışsa) və barəsində istintaq hərəkəti aparılmış şəxsin iştirakı ilə baxmağa səlahiyyətlidir. Vəsatətə baxarkən hakim məhkəmənin qərardadı olmadan aparılmış istintaq hərəkətinin qanuniliyini yoxlayır. Hakim, məhkəmənin qərardadı olmadan istintaq hərəkətini aparmış şəxsi izahat verməyə çağırmaq səlahiyyətinə malikdir. Bu halda vəsatətə baxılarkən bu məcəllənin 206-cı maddəsində nəzərdə tutulmuş qaydadan istifadə edilir.

6. Məhkəmə, materialları nəzərdən keçirdikdən sonra qərardad çıxarır:

a) aparılmış istintaq hərəkətinin qanuni tanınması barədə;

b) aparılmış istintaq hərəkətinin qanunsuz tanınması və əldə edilmiş məlumatın qəbuledilməz sübut kimi tanınması barədə.

7. Məhkəmə bu maddədə nəzərdə tutulmuş məsələlər üzrə vəsatətə şifahi dinləmə olmadan baxmağa səlahiyyətlidir.

8. Məhkəmənin bu maddəyə əsasən çıxardığı qərardad bu məcəllənin 207-ci maddəsində nəzərdə tutulmuş qaydada şikayət edilir. Qərardadı şikayət etmək müddəti qərardadın icrasından hesablanır.

Gürcüstanın 24 sentyabr 2010-cu il tarixli qanunu №3616 - SSM I, №50, 24.09.2010-cu il, maddə328

Gürcüstanın 5 may 2011-ci il tarixli qanunu №4631 – veb-səhifə, 19.05.2011-ci il.

Gürcüstanın 22 iyun 2012-ci il tarixli qanunu №6549 – veb-səhifə, 04.07.2012-ci il.

Gürcüstanın 21 aprel 2017-ci il tarixli qanunu №665 - veb-səhifə, 10.05.2017-ci il.

Gürcüstanın 24 may 2022-ci il tarixli qanunu №1575 – veb-səhifə, 06.06.2022-ci il.

Maddə 113. Sorğulama qaydası

1. İş üçün vacib olan məlumatları bilməsi mümkün olan hər hansı şəxs tərəflər tərəfindən könüllü olaraq sorğulana bilər. Sorğulanan şəxsi sübut təqdim etməyə və ya məlumat verməyə məcbur etməyə yol verilmir.

2. Sorğulanan şəxsin öz xərci ilə vəkilin xidmətindən istifadə etmək, özünün və/və ya öz yaxın qohumunun əleyhinə məlumat verməmək hüququ var. Sorğunu aparan tərəf sorğuya başlanana qədər sorğusu aparılacaq şəxsə bu hüquqların, habelə bu məcəllənin 50-ci maddəsində nəzərdə tutulmuş hüquqların izahatını verməlidir.

3. Sorğu başlamazdan əvvəl, sorğusu aparılacaq şəxsin kimliyi (şəxsiyyəti) və digər zəruri məlumatlar müəyyən edilməlidir. Bu məlumatlar sorğu protokolunda qeyd edilməlidir.

4. Sorğunu aparan tərəf sorğusu aparılan şəxsə sorğunun könüllü olduğunu izah etməyə borcludur. Sorğu protokolunda izahat haqqında qeyd edilməlidir.

5. Sorğunun keçirilməsinə razılıq verildikdə və ya rədd edildikdə, sorğusu aparılan şəxs sorğunu aparan şəxsə öz şəxsi məlumatları barədə düzgün məlumat çatdırmağa borcludur.

6. Sorğulanan şəxs sorğulanmağa razıdırsa, o, sorğunu aparan tərəfə iş üzrə ona məlum olan hallar barədə düzgün məlumat çatdırmağa borcludur.

7. Sorğunu aparan tərəf sorğusu aparılan şəxsə yalan xəbər (yalan bildiriş) (Gürcüstan Cinayət Məcəlləsinin 373-cü maddəsi ilə nəzərdə tutulmuş cinayət) və yalan məlumat çatdırmağa (Gürcüstan Cinayət Məcəlləsinin 370-ci maddəsi ilə nəzərdə tutulmuş cinayət) görə gözlənilən cinayət məsuliyyəti barədə yazılı xəbərdarlıq etməyə borcludur. Sorğu protokolunda xəbərdarlıq haqqında qeyd edilməlidir.

8. Sorğulanmalı şəxs sorğudan imtina etdikdə, tərəf, sorğulanmalı şəxsə onun magistrat hakim qarşısında ifadə verməyə çağırıla biləcəyini, ifadə vermənin məcburi olduğunu və bu öhdəliyin yerinə yetirilməməsinin sorğulanmalı şəxsin cinayət məsuliyyətinə səbəb olacağını izah etmək hüququna malikdir. Bu məlumat protokolda qeyd edilməlidir.

9. Sorğu zamanı səs və/və ya təsvirin (görüntünün) qeydə alınmasının texniki vasitələrindən istifadə oluna bilər. Onların istifadəsi barədə sorğulanmalı şəxsə əvvəlcədən məlumat verilməlidir.

10. Bu məcəllədə təqsirləndirilən şəxsə qarşı bu maddənin müddəalarından fərqli qayda müəyyən edilmədikdə, bu maddənin müddəaları təqsirləndirilən şəxsə də şamil edilir.

11. Prokuror və ya prokurorun razılığı ilə müstəntiq, xarici dövlətin ərazisində olan şəxsi hüquqi yardımın tapılması haqqında vəsatət göndərmədən, uzaqdan (distant), elektron vasitələrdən istifadə etməklə sorğulamaq səlahiyyətinə malikdir, əgər şəxsin bu cür qaydada sorğulanmasına Gürcüstanın müvafiq beynəlxalq müqaviləsi, həmin şəxsin yaşadığı dövlətin qanunvericiliyi və/və ya bu dövlətin aydın şəkildə formalaşdırılmış praktikası ilə icazə verilirsə.

12. Sorğulanmalı şəxs sorğunun aparılmasına birbaşa və açıq-aydın razılığını bildirməmişdirsə, bu maddənin 11-ci hissəsində müəyyən edilmiş qaydada şəxsin sorğulanmasına yol verilmir.

13. Bu maddənin 11-ci və 12-ci hissələrində müəyyən edilmiş qaydada şəxsin istintaq mərhələsində dindirilməsi də mümkündür.

Gürcüstanın 18 dekabr 2015-ci il tarixli qanunu №4677 - veb-səhifə, 29.12.2015-ci il.

Gürcüstanın 20 iyul 2018-ci il tarixli qanunu №3157 – veb-səhifə, 06.08.2018-ci il.

Gürcüstanın 20 mart 2020-ci il tarixli qanunu №5862 – veb-səhifə, 23.03.2020-ci il.

Maddə 114. İstintaq zamanı şəxsin şahid qismində dindirilməsi qaydası

1. İstintaq mərhələsində həm ittiham tərəfinin, həm də müdafiə tərəfinin vəsatəti ilə, istintaqın yerindən və ya şahidin olduğu yerdən asılı olaraq, şəxs aşağıdakı hallarda magistrat hakim qarşısında şahid qismində dindirilə bilər:

a) məhkəmədə işə mahiyyəti üzrə baxılarkən onun şahid qismində dindirilməsinə mane ola biləcək, həyatının itirilməsi və ya sağlamlığının pisləşməsi üçün real təhlükə mövcud olduqda;

b) o, Gürcüstanı uzun müddətə tərk edir;

q) mahiyyəti üzrə baxılması üçün işin məhkəməyə aparılmasına zəruri olan sübutların başqa mənbələrdən əldə edilməsi əsassız səy (zəhmət) tələb edir;

d) bu, xüsusi mühafizə (qorunma) tədbirlərinin tətbiqi ilə əlaqədar zəruridir.

2. İttiham tərəfinin vəsatəti ilə, istintaqın yerindən və ya şahidin olduğu yerdən asılı olaraq, sorğulanmalı şəxs də magistrat hakim qarşısında şahid qismində dindirilə bilər - əgər obyektiv şəxsi həmin şəxsin cinayət işinin hallarını müəyyən etmək üçün zəruri olan məlumatları bilə biləcəyi qənaətinə gətirən fakt və/və ya məlumat varsa və bu şəxs sorğudan imtina edirsə. Eyni hüquqdan müdafiə tərəfi də bu məcəllə ilə müəyyən edilmiş qaydada istifadə edir.

21. Müdafiə tərəfinin vəsatəti ilə, istintaqın yerindən və ya şahidin olduğu yerdən asılı olaraq, sorğulanmalı şəxs də magistrat hakim qarşısında şahid qismində dindirilə bilər - əgər obyektiv şəxsi həmin şəxsin cinayət işinin hallarını müəyyən etmək üçün zəruri olan məlumatları bilə biləcəyi qənaətinə gətirən fakt və/və ya məlumat varsa və bu şəxsin dindirilməsi müdafiə tərəfi üçün vacibdirsə, eyni zamanda, bu şəxs sorğudan imtina edirsə.

22. Müdafiə tərəfinin bu maddənin 21 hissəsində nəzərdə tutulmuş hüququ aşağıdakılara şamil edilmir:

a) gizli istintaq hərəkətini həyata keçirən orqanın əməkdaşı/onun yuxarı vəzifəli şəxsi, aparılmış/aparılacaq gizli istintaq hərəkəti ilə əlaqədar;

b) əməliyyat-axtarış tədbirini həyata keçirən orqanın əməkdaşı/onun yuxarı vəzifəli şəxsi/əməliyyat-axtarış tədbirinin həyata keçirilməsində iştirak edən şəxs, aparılmış/aparılacaq əməliyyat-axtarış tədbiri ilə əlaqədar;

q) prokuror, müstəntiq, onların yuxarı vəzifəli şəxsi, bu məcəllə ilə həyata keçirilmiş/həyata keçirilməli olan hərəkətlə əlaqədar.

3. Bu maddə ilə müəyyən edilmiş qaydada magistrat hakim qarşısında ifadə vermək məcburidir. İfadə verməkdən imtina şəxsin cinayət məsuliyyətinə cəlb edilməsi ilə nəticələnir. Bu maddənin 15-ci hissəsinin “b” alt bəndində nəzərdə tutulmuş halda bu qayda tətbiq edilmir.

4. Bu maddənin 2-ci hissəsində nəzərdə tutulmuş halda, şəxsin magistrat hakim qarşısında şahid qismində dindirilməsi üçün vəsatətin daxil edilməsinin məqsədəuyğunluğu barədə qərarı prokuror qəbul edir. Prokurorun özü magistrat hakimə vəsatətlə müraciət etmək və ya vəsatətlə müraciəti müstəntiqə həvalə etmək səlahiyyətinə malikdir.

5. Bu maddədə nəzərdə tutulmuş hallarda, tərəf, istintaqın aparıldığı yer və ya şahidin olduğu yer üzrə magistrat hakimə vəsatətlə müraciət edir. Vəsatətdə şahidin adı, soyadı, ünvanı və şəxsin müəyyən edilməsi üçün zəruri olan digər məlumatlar, habelə magistrat hakim qarşısında bu şəxsin şahid qismində dindirilməsinin əsasları qeyd edilir. Bu maddənin 21 hissəsində nəzərdə tutulmuş halda, müdafiə tərəfinin vəsatətində sorğulanmalı şəxsin magistrat hakim qarşısında dindirilməsinin vacibliyi ilə bağlı əsaslandırma da göstərilməlidir.

6. Magistrat hakim, şifahi dinləmə olmadan, vəsatətə baxır. Vəsatət təmin edildikdə, şahidin dindirilməsi ağlabatan müddətdə, lakin vəsatət məhkəməyə verildikdən sonra 24 saatdan gec olmayaraq başlanmalıdır. Şahid üzrlü səbəbdən, müəyyən edilmiş müddətdə məhkəməyə gələ bilmədikdə, bu müddət magistrat hakimin qərarı ilə uzadıla bilər. Şahidin gecə dindirilməsinə icazə verilmir. Başlanmış dindirmə gecə düşən kimi dayandırılmalı və növbəti (səhəri) günə təxirə salınmalıdır.

7. Vəsatəti təmin etməkdən imtina etdikdə, magistrat hakim əsaslandırılmış qərardad çıxarır və onu dindirməyə təşəbbüs göstərən tərəfə göndərir/verir. Vəsatətin təmin edilməsindən imtina haqqında qərardad onun çıxarıldığından 24 saat ərzində Apellyasiya Məhkəməsinin istintaq kollegiyasına birdəfəlik şikayət edilir. Apellyasiya Məhkəməsinin İstintaq Kollegiyasının hakimi şikayətə, şikayət daxil edildikdən sonra 24 saatdan gec olmayaraq təkbaşına baxır. Şikayət təmin edildikdə, Apellyasiya Məhkəməsinin istintaq kollegiyasının hakiminin qərardadı dərhal şikayətin müəllifinə və şikayət edilmiş qərardadı çıxarmış magistrat hakimə göndərilir. Bu halda, şahidin magistrat hakim qarşısında dindirilməsi ağlabatan müddətdə, lakin Apellyasiya Məhkəməsinin İstintaq Kollegiyasının hakiminin qərardadı magistrat hakimə çatdırıldıqdan sonra 24 saatdan gec olmayaraq başlanmalıdır. Şahid üzrlü səbəbdən, müəyyən edilmiş müddətdə məhkəməyə gələ bilmədikdə, bu müddət magistrat hakimin qərarı ilə uzadıla bilər.

8. Bu maddədə nəzərdə tutulmuş vəsatət təmin edildikdə, məhkəmə şahid qismində dindirilməli olan şəxsi çağırış vərəqəsi, telefon və ya digər texniki rabitə vasitəsi ilə çağırır. Çağırış vərəqəsində/ digər bildirişdə kimin, hansı məqsədlə, kimin yanına və hansı ünvana, dəqiq nə vaxta çağırıldığı, habelə üzrsüz səbəbdən gəlməməyin nəticələri qeyd edilməlidir. Şahid gəlmədikdə bu məcəllənin 149-cu maddəsi ilə müəyyən edilmiş qayda tətbiq edilir. Bu halda, bu maddənin 6-cı və 7-ci hissələrində müəyyən edilmiş müddətlər tətbiq edilmir. Şahidin dindirilməsinə - o gətirilən kimi, ağlabatan müddət ərzində başlanmalıdır. Dindirməyə təşəbbüs göstərən tərəfin özü şahid qismində dindirilməli olan şəxsin yazılı razılığı ilə onun magistrat hakimə təqdim olunmasını təmin etmək hüququna malikdir.

9. Bu maddənin birinci hissəsinin „a“–„d“ alt bəndlərində, 2-ci və 21 hissələrində və 15-ci hissəsinin „b“ alt bəndində nəzərdə tutulmuş hallarda, şəxsin şahid qismində dindirilməsi tərəflərin iştirakı ilə aparılır. Dindirməyə təşəbbüs göstərən tərəf gəlmədiyi halda, şahid dindirilməyəcək. Qarşı (digər) tərəfin gəlməməsi dindirilmənin aparılmasına mane olmur. Ədalət mühakiməsinin maraqları naminə və/və ya cinayət mühakiməsi prosesinin iştirakçısının həyatını, sağlamlığını, əmlakını, şəxsi həyatını qorumaq məqsədi ilə, tərəfin əsaslandırılmış vəsatəti və magistrat hakimin qərarı ilə, şahidi qarşı (digər) tərəfə əvvəlcədən məlumat vermədən və onun iştirakı olmadan dindirmək mümkündür. Bu halda şahidin verdiyi ifadə, əgər onu yenidən dindirmək mümkündürsə, məhkəmədə işə mahiyyəti üzrə baxılması zamanı qəbuledilməz sübutdur.

10. (çıxarılıb - 20.03.2020, №5862)..

11. Şahid öz xərci ilə vəkilin xidmətlərindən istifadə etmək hüququna malikdir.

12. Bu maddədə nəzərdə tutulmuş hallarda şahidin dindirilməsi, bu məcəllənin 115-ci maddəsi ilə müəyyən edilmiş qaydada, qapalı məhkəmə iclasında aparılır. Şəxs magistrat hakim qarşısında şahid qismində dindirildikdə, bu məcəllənin 115-ci maddəsinin 4-cü hissəsində nəzərdə tutulmuş məhdudiyyət tətbiq edilmir.

13. Şahidin dindirilməsi başa çatan kimi magistrat hakim onun məhkəmədə verdiyi ifadənin həm yazılı, həm də elektron formada dindirmənin təşəbbüskarına verilməsini təmin edir.

14. Tərəf, şahid qismində dindirilən şəxsin ifadəsinin qəbuledilməz sübut kimi tanınması barədə vəsatətlə məhkəməyəqədərki iclasda magistrat hakim qarşısında çıxış etmək hüququna malikdir, əgər magistrat hakim qarşısında bu şəxsin şahid qismində ciddi qanun pozuntusuna yol verilərək dindirildiyini hesab edirsə.

15. İstintaq mərhələsində dindirilməli olan şəxsin olduğu yer üzrə, şəxs aşağıdakı hallarda da magistrat hakim qarşısında dindirilə bilər:

a) Gürcüstanın beynəlxalq müqaviləsinə, fərdi razılaşmasına və ya əvəz etmə şərtlərinə əsasən hüquqi yardımın tapılması barədə, xarici dövlətin səlahiyyətli orqanından vəsatət daxil olub;

b) dindirilməli olan şəxs “Cinayət hüququ sahəsində beynəlxalq əməkdaşlıq haqqında” Gürcüstan Qanununun 7-ci maddəsində müəyyən edilmiş qaydada çağırılıb.

16. Bu maddənin müddəaları təqsirləndirilən şəxsə şamil edilmir.

Gürcüstanın 24 sentyabr 2010-cu il tarixli qanunu №3616 - SSM I, №50, 24.09.2010-cu il, maddə328

Gürcüstanın 7 dekabr 2010-cu il tarixli qanunu №3891 - SSM I, №67, 09.12.2010-cu il, maddə418

Gürcüstanın 28 oktyabr 2011-ci il tarixli qanunu №5170 - veb-səhifə, 11.11.2011-ci il.

Gürcüstanın 18 dekabr 2015-ci il tarixli qanunu №4677 - veb-səhifə, 29.12.2015-ci il.

Gürcüstanın Konstitusiya Məhkəməsinin 20 mart 2020-ci il tarixli Qərarı №5862 – veb-səhifə, 23.03.2020-ci il.

Maddə 115. Dindirilmənin ümumi qaydası

1. Dindirilməzdən əvvəl məhkəmə şahidin kimliyini (şəxsiyyətini) müəyyən edir. Məhkəmə and içdikdən sonra şahidə onun hansı hüquq və vəzifələri olduğunu, hansı iş üzrə çağırıldığını, iş haqqında bildiyi hər şeyi deməyə borclu olduğunu izah edir və ifadə verməkdən imtinaya və yalan ifadə verməyə görə cinayət məsuliyyəti barədə xəbərdarlıq edir, həmçinin izah edir ki, cinayət törətməkdə özünü və ya öz yaxın qohumunu ifşa edən ifadə verməyə borclu deyil. Məhkəmə şahidin təqsirləndirilən şəxslə və zərərçəkmişlə münasibətini də (asılılığını da) müəyyən edir.

2. Dindirilmənin əvvəlində çağırışa (dəvətə) təşəbbüs göstərən tərəf şahidə iş haqqında bildiyi hər şeyi söyləməyi təklif etməlidir. Cavab verilərkən onun kəsilməsinə (dayandırılmasına) yol verilmir, lakin əgər dindirilən şəxs açıq-aşkar işə aidiyyatı olmayan hallar barədə danışırsa, hakim, tərəfin vəsatəti ilə onu dayandıra bilər. Bundan sonra, dindirmənin təşəbbüskarı ifadəsini tamamlamaq və dəqiqləşdirmək məqsədi ilə bu məcəllənin 244-cü maddəsinə uyğun olaraq dindirilən şəxsə suallar verə bilər. Birbaşa dindirmə başa çatdıqdan sonra qarşı tərəf bu məcəllənin 245-ci maddəsi ilə nəzərdə tutulmuş qaydada şahidi çarpaz dindirmək hüququna malikdir.

3. Şahid yalnız iş üçün vacib olan hallar barədə dindirilə bilər.

4. Şahidin etibarlılığını müəyyən etmək zərurəti yarandıqda, şahidə məhkumluq haqqında sual verilə bilər.

5. Əgər şahid - şahidi olduğu (öz gözü ilə gördüyü) hadisəni şifahi şəkildə təsvir etməkdə çətinlik çəkirsə, o, öz ifadəsini başqa simvolik (işarəli) formada, yəni, rəsm, sxem, çizgi və ya digər bu kimi formalarda tərtib edə bilər.

6. Dindirilmə zamanı şahid sənəddən, qeyddən və ya məlumatı özündə əks etdirən başqa obyektdən istifadə edə bilər.

7. Tərəflər dindirilən şəxsdən dindirilmə zamanı istifadə etdiyi sənədi, qeydi və ya məlumatı özündə əks etdirən başqa obyekti tələb edə, yoxladıqdan sonra isə ona qaytara və ya işə əlavə edə bilərlər.

8. Dindirilmə zamanı tərəflər şahidə işə əlavə edilmiş əşya, sənəd və ya məlumatları özündə əks etdirən başqa obyekti təqdim edə bilərlər.

Gürcüstanın 18 dekabr 2015-ci il tarixli qanunu №4677 - veb-səhifə, 29.12.2015-ci il.

Maddə 116. (çıxarılıb)

Gürcüstanın 11 dekabr 2013-cü il tarixli qanunu №1729 - veb-səhifə, 25.12.2013-cü il.

Gürcüstanın 12 iyun 2015-ci il tarixli qanunu №3715 – veb-səhifə, 24.06.2015-ci il.

Maddə 117. Əlil və/və ya ağır xəstənin sorğulanması/dindirilməsi

1. Əlilliyi olan şəxsin sorğulanması/dindirilməsi, onun birbaşa və dolayı iştirakçı rolunu səmərəli şəkildə yerinə yetirə bilməsini təmin etmək üçün, məhdudiyyətə müvafiq düzəlişlər nəzərə alınmaqla aparılmalıdır.

2. Kar və zəif eşitmə qabiliyyəti olan şəxsin sorğulanması/dindirilməsi jest dilini bilən tərcüməçinin (əlillik-xəstəlik üzrə tərcüməçinin) iştirakı ilə aparılır. Sorğulanan/dindirilən şəxs kardırsa, ona yazılı şəkildə suallar verilə bilər, lal olduqda isə o yazılı şəkildə cavablar verə bilər.

3. Ağır xəstənin sorğulanması/dindirilməsi həkimin icazəsi ilə və lazım gəldikdə onun iştirakı ilə həyata keçirilir.

Gürcüstanın 18 dekabr 2015-ci il tarixli qanunu №4677 - veb-səhifə, 29.12.2015-ci il.

Gürcüstanın 14 iyul 2020-ci il tarixli qanunu №6842 – veb-səhifə, 28.07.2020-ci il.

Maddə 118. İşə mahiyyəti üzrə baxılarkən şahidin dindirilməsi

1. İttiham tərəfi ittiham şahidinin dindirilməsinə başlayır, müdafiə tərəfi davam edir və əksinə.

2. Şahid hələ dindirilməmiş şahidlərdən ayrıca dindirilməlidir. Bundan başqa, məhkəmə eyni iş üzrə çağırılan şahidlərin dindirilmə başa çatana qədər bir-biri ilə ünsiyyət qurmaması üçün tədbirlər görür. Dindirildikdən sonra hakim şahidə məhkəmə iclasında iştirak etmək hüququnu izah etməlidir.

3. Bu məcəllənin 114-cü maddəsinin birinci hissəsinin “a”, “b” və ya “d” alt bəndində nəzərdə tutulmuş halların mövcudluğuna görə, dindirilmək üçün məhkəməyə gələ bilməyən şahid dindirilməyəcək. Bu halda, şəxsin məhkəməyəqədərki ifadəsi işə mahiyyəti üzrə baxılan iclasda dərc edilir. Şəxsin təqsirli olduğunu təsdiqləyən digər sübutla təsdiq edilmədiyi təqdirdə, ittiham hökmü yalnız bu ifadəyə əsaslana bilməz.

Gürcüstanın 7 dekabr 2010-cu il tarixli qanunu №3891 - SSM I, №67, 09.12.2010-cu il, maddə418

Gürcüstanın 24 iyul 2014-cü il tarixli qanunu №2518 - veb-səhifə, 06.08.2014-cü il.

Gürcüstanın 18 dekabr 2015-ci il tarixli qanunu №4677 - veb-səhifə, 29.12.2015-ci il.

Maddə 119. Götürmənin və axtarışın məqsədi və əsası

1. Əsaslandırılmış ehtimal (fərziyyə) mövcud olduqda götürmə və axtarış iş üçün mühüm əhəmiyyət kəsb edən əşyanın, sənədin, maddənin və ya məlumatı özündə əks etdirən digər obyektin tapılıb götürülməsi məqsədi ilə aparılır.

2. Axtarışda olan şəxsin və meyitin tapılması üçün də axtarış aparıla bilər.

3. İş üçün mühüm əhəmiyyət kəsb edən əşya, sənəd, maddə və ya məlumatı özündə əks etdirən digər obyektin müəyyən yerdə, müəyyən şəxsdə saxlanması barədə əsaslandırılmış ehtimal mövcud olduqda və onun axtarılmasına ehtiyac olmadığı halda, götürülə bilər.

4. İş üçün mühüm əhəmiyyət kəsb edən əşyanın, sənədin, maddənin və ya məlumatı özündə əks etdirən digər obyektin müəyyən yerdə, müəyyən şəxsdə saxlanması barədə əsaslandırılmış ehtimal mövcud olduqda və onun aşkar edilməsi üçün axtarış zəruri olduqda, onun axtarışı aparıla bilər.

(Qüvvədən düşmüş elan edildi119-cu maddənin birinci və 4-cü hissələrinin və 121-ci maddənin birinci hissəsinin o normativ məzmunu, hansı ki axtarışın nəticəsinə axtarış üçün zəruri olan əsaslandırılmış ehtimalı yaratmanın əsaslarından biri kimi baxır) – Gürcüstanın Konstitusiya Məhkəməsinin 25 dekabr 2020-ci il tarixli Qərarı №2/2/1276 – veb-səhifə, 30.12.2020-ci il.

Gürcüstanın Konstitusiya Məhkəməsinin 25 dekabr 2020-ci il tarixli Qərarı №2/2/1276 – veb-səhifə, 30.12.2020-ci il.

Maddə 120. Götürmə və axtarış qaydası

1. Götürmə və ya axtarış aparılması haqqında məhkəmənin qərardadı, təcili (təxirəsalınmaz) zərurət mövcud olduqda isə − müstəntiqin qətnaməsi əsasında müstəntiq əşyanı, sənədi, maddəni və ya məlumatı özündə əks etdirən digər obyekti aşkar edib götürmək (çıxarmaq) üçün anbara, dayanacağa (tövləyə), saxlanc (yerləşdirmə) yerlərinə və ya digər sahiblik (istifadəçilik) yerinə daxil olmaq hüququna malikdir.

2. Müstəntiq götürmə və ya axtarışa başlamazdan əvvəl, məhkəmənin qərardadını, təcili (təxirəsalınmaz) zərurət yarandıqda isə – qətnaməni götürmənin və ya axtarışın aparıldığı məkanın sahibi (istifadəçisi) olan şəxsə bildirməyə (göstərməyə) borcludur. Qərardad ilə (qətnamə ilə) tanış olduğunu şəxs öz imzası ilə təsdiq edir.

3. Müstəntiq götürmə və ya axtarış başa çatana qədər, götürmənin və ya axtarışın aparıldığı yerdə olan və ya oraya gələn şəxslərə oradan çıxmağı (getməyi), bir-biri ilə və ya başqa şəxslə ünsiyyət qurmağı qadağan etmək hüququna malikdir, bu isə protokolda qeyd olunur.

4. Qərardad, təcili (təxirəsalınmaz) zərurət yarandıqda isə – qətnamə təqdim edildikdən sonra müstəntiq, məkanında götürmə və ya axtarış aparılan şəxsə götürülməli (çıxarılmalı) əşyanı, sənədi, maddəni və ya məlumatı özündə əks etdirən digər obyekti könüllü olaraq verməsini təklif edir. Götürülməli obyekt könüllü olaraq təhvil verildikdə, qeyd olunan fakt protokolda qeyd edilir, onun könüllü olaraq təhvil verilməsindən imtina edildikdə və ya natamam təhvil verildikdə isə məcburi götürmə aparılır.

5. Axtarış zamanı qərardadda və ya qətnamədə qeyd olunan əşya, sənəd, maddə və ya məlumatı özündə əks etdirən digər obyekt axtarılır və götürülür. Həmçinin, bu iş üçün sübut əhəmiyyəti ola bilən və ya başqa cinayəti açıq-aydın göstərən məlumatları özündə əks etdirən bütün digər obyektlər, habelə mülki dövriyyədən götürülmüş əşya, sənəd, maddə və ya məlumatı özündə əks etdirən digər obyektlər götürülməlidir (çıxarılmalıdır).

6. Axtarış və ya götürmə zamanı aşkar edilmiş əşya, sənəd, maddə və ya məlumatı özündə əks etdirən digər obyekt, mümkünsə, götürülməzdən əvvəl bu istintaq hərəkətində iştirak edən şəxslərə təqdim edilməli, sonra götürülməli, ətraflı təsvir edilməli, möhürlənməli və mümkün olduqda bükülməlidir (qablaşdırılmalıdır). Qablaşdırılmış (bükülmüş) əşyanın üzərində möhürdən əlavə, tarix və istintaq hərəkətində iştirak etmiş şəxslərin imzaları qeyd olunur. Öz məzmununa görə götürülmüş (çıxarılmış) sənəd möhürlənməyəcək.

7. Müstəntiq götürmə və ya axtarış zamanı bağlı anbarı, dayanacağı (tövləni) və saxlanc (yerləşdirmə) yerlərini, axtarış aparılacaq yerin sahibi olan şəxs onları könüllü olaraq açmaqdan imtina etdikdə, açmaq hüququna malikdir.

8. Götürülməli əşyanı, sənədi, maddəni və ya məlumatı özündə əks etdirən digər obyekti şəxsin gizlətməsinə dair əsaslandırılmış ehtimal (əsaslı şübhə) mövcud olduqda, axtarış və/və ya götürmə yerində olan şəxsin üzərində şəxsi axtarış aparılmasına icazə verilir. Belə bir hal təcili (təxirəsalınmaz) zərurət sayılır və məhkəmənin qərardadı olmadan şəxsi axtarış aparılır. Axtarışın və/və ya götürmənin qanuniliyi bu məcəllədə nəzərdə tutulmuş qaydada məhkəmə tərəfindən yoxlanılır.

9. Hüquqi şəxsin və ya inzibati orqanın binasında götürmə və ya axtarış onun rəhbərinin və ya nümayəndəsinin iştirakı ilə aparılmalıdır.

10. İttiham tərəfinin, bu məcəllə ilə müəyyən edilmiş qaydada, müdafiə tərəfinin vəsatəti əsasında əldə edilmiş predmetə, sənədə, əşyaya, maddəyə, məlumatı özündə əks etdirən digər obyektə ilkin baxış keçirmək hüququ var.

Gürcüstanın 24 sentyabr 2010-cu il tarixli qanunu №3616 - SSM I, №50, 24.09.2010-cu il, maddə328

Gürcüstanın 22 iyun 2012-ci il tarixli qanunu №6549 – veb-səhifə, 04.07.2012-ci il.

Gürcüstanın 14 iyun 2013-cü il tarixli qanunu №741 – veb-səhifə, 27.06.2013-cü il.

Gürcüstanın 19 fevral 2015-ci il tarixli qanunu №3090 - veb-səhifə, 06.03.2015-ci il.

Gürcüstanın Konstitusiya Məhkəməsinin 14 dekabr 2018-ci il tarixli Qərarı №1/4/809 – veb-səhifə, 20.12.2018-ci il.

Gürcüstanın 17 oktyabr 2019-cu il tarixli qanunu №5186 – veb-səhifə, 23.10.2019-cu il.

Maddə 121. Şəxsi axtarış

1. Prokurorun, müstəntiqin, həbs etmək səlahiyyətinə malik olan şəxsin, əsaslandırılmış ehtimal mövcud olduqda, bu məcəllənin 120-ci maddəsində nəzərdə tutulmuş qaydada, şəxsi axtarış yolu ilə, iş üçün əhəmiyyət kəsb edən əşyanı, sənədi, maddəni və ya məlumatı özündə əks etdirən digər obyekti götürmək hüququ var, hansı ki şəxsin paltarında, onun əlindəki əşyada və ya nəqliyyat vasitəsində, bədəninin üzərində və ya bədəninin daxilində aşkar edilmişdir.

(Qüvvədən düşmüş elan edildi119-cu maddənin birinci və 4-cü hissələrinin və 121-ci maddənin birinci hissəsinin o normativ məzmunu, hansı ki axtarışın nəticəsinə axtarış üçün zəruri olan əsaslandırılmış ehtimalı yaratmanın əsaslarından biri kimi baxır) - Gürcüstanın Konstitusiya Məhkəməsinin 25 dekabr 2020-ci il tarixli Qərarı №2/2/1276 – veb-səhifə, 30.12.2020-ci il.

2. Həbs edilən şəxsdə silah olması barədə və ya cinayəti törətməkdə onu ifşa edən sübutlardan qurtulmaq (yaxa qurtarmaq) niyyətində olduğu barədə əsaslandırılmış ehtimal (əsaslı şübhə) mövcud olduqda, həbs edən vəzifəli şəxsin bu məcəllə ilə nəzərdə tutulmuş qaydada məhkəmənin qərardadı olmadan şəxsi axtarış aparmaq hüququ var ki, bu, həbs protokolunda qeyd edilir. Bu halda, şəxsi axtarış haqqında protokol tərtib edilmir. Şəxsi axtarışın qanuniliyi bu məcəllə ilə nəzərdə tutulmuş qaydada məhkəmə tərəfindən yoxlanılır.

3. Həbs edən fiziki şəxs məhbusu tərksilah etmək hüququna malikdir.

4. Əgər şəxsi axtarış soyunma ilə bağlıdırsa, onu eyni cinsdən olan şəxs aparmalıdır. Bu zaman yalnız eyni cinsdən olan şəxslərin iştirakına icazə verilir.

Gürcüstanın 24 sentyabr 2010-cu il tarixli qanunu №3616 - SSM I, №50, 24.09.2010-cu il, maddə328

Gürcüstanın 22 iyun 2012-ci il tarixli qanunu №6549 – veb-səhifə, 04.07.2012-ci il.

Gürcüstanın Konstitusiya Məhkəməsinin 25 dekabr 2020-ci il tarixli Qərarı №2/2/1276 – veb-səhifə, 30.12.2020-ci il.

Maddə 122. Diplomatik nümayəndəliyin binasında və diplomatik nümayəndənin yanında götürmə və axtarış

1. Diplomatik nümayəndəliyin ərazisində, diplomatik toxunulmazlığı olan şəxsin, habelə onun və/və ya onun ailə üzvünün yaşadığı (olduğu) binada və nəqliyyat vasitəsində götürmənin və ya axtarışın aparılmasına yalnız bu diplomatik nümayəndəliyin rəhbərinin razılığı və ya xahişi ilə icazə verilir.

2. Gürcüstanın Xarici İşlər Nazirliyi vasitəsilə götürmə və ya axtarış aparılması üçün diplomatik nümayəndəlik rəhbərinin razılığı tələb olunur.

3. Bu maddənin birinci hissəsində nəzərdə tutulmuş halda götürmə və ya axtarış zamanı Gürcüstanın Xarici İşlər Nazirliyinin nümayəndəsinin iştirakı məcburidir.

Gürcüstanın 24 sentyabr 2010-cu il tarixli qanunu №3616 - SSM I, №50, 24.09.2010-cu il, maddə328

Maddə 123. Kütləvi informasiya vasitələrinin, nəşriyyat redaksiyasının, elmi, maarifləndirici, dini, ictimai təşkilatların və siyasi partiyaların anbarlarında axtarış, götürmə aparılması və qadağa (həbs) qoyulması

1. Kütləvi informasiya vasitələrinin, nəşriyyat redaksiyasının, elmi, maarifləndirici, dini, ictimai təşkilatın və siyasi partiyanın anbarında mövcud olan, ictimai (açıq) yayılmasına dair ağlabatan gözlənti olan əşyanın, sənədin, maddənin və ya məlumatı özündə əks etdirən digər elmi, təhsil obyektinin axtarışına, götürülməsinə və/və ya üzərinə qadağa (həbs) qoyulmasına icazə verilmir.

2. Bu maddənin birinci hissəsində nəzərdə tutulmuş qadağan etmə götürülməli əşyanın, sənədin, maddənin və ya məlumatı özündə əks etdirən digər obyektin cinayət predmeti və ya silahı olması barədə əsaslandırılmış ehtimalın mövcud olduğu hallara şamil edilmir.

3. Məhkəmə axtarış, götürmə və/və ya qadağa (həbs) qoyulması barədə qərardadı yalnız o halda qəbul etmək səlahiyyətinə malikdir, nə vaxt ki aydın və inandırıcı əsaslandırma var ki, qeyd olunan istintaq hərəkətinin aparılması Gürcüstan Konstitusiyası ilə qorunan söz, fikir, vicdan, azadlıq, din, etiqad və ya birləşmək hüququnun pozulmasına səbəb olmayacaq. Bu istintaq hərəkəti səmərəli və bu hüquq və azadlıqları ən minimal məhdudlaşdırıcı şəkildə aparılmalıdır.

Maddə 124. Götürülmüş obyektin geri qaytarılması

1. Götürülmüş əşya, sənəd, maddə və ya məlumatı özündə əks etdirən digər obyekti tərəf məhkəməyə sübut kimi təqdim etmədikdə, o, adətən, (bir qayda olaraq) götürüldüyü şəxsə qaytarılır.

2. Bu maddəyə uyğun olaraq geri qaytarılmış əşya, sənəd, maddə və ya məlumatı özündə əks etdirən digər obyektlə bağlı üçüncü şəxs iddia irəli sürərsə, davaya (mübahisəyə) mülki qaydada baxılır.

Maddə 1241. Bank hesablarının monitorinqi

1. Şəxsin, bank hesabından/hesablarından istifadə etməklə və/və ya müsadirə edilməli əmlakı tapmaq/müəyyən etmək məqsədi ilə cinayət əməli törətməsinə dair əsaslandırılmış ehtimal mövcud olduqda - prokuror, Gürcüstanın Baş Prokurorunun və ya onun müavininin razılığı ilə, istintaq yeri üzrə, bank hesablarının monitorinqi barədə qərardad çıxarılması üçün məhkəməyə vəsatətlə müraciət etmək səlahiyyətinə malikdir, hansına ki əsasən bank istintaqla əməkdaşlıq etməyə və ona bir və ya bir neçə bank hesabı üzrə həyata keçirilən əməliyyatlar haqqında cari rejimdə məlumat çatdırmağa borcludur.

2. Bu maddənin birinci hissəsində qeyd olunan məlumat, əməliyyat yerinə yetirildikdən dərhal sonra, cinayət işini aparan orqana bildirilməlidir.

3. Bank hesabından pul (məbləğ) köçürüldükdə və/və ya çıxarıldıqda məlumat, əməliyyat həyata keçirilməzdən əvvəl, işi aparan orqana bildirilməlidir.

4. Bank hesablarının monitorinqi müddəti cinayət işi üzrə sübutların əldə edilməsi üçün zəruri olan müddətdən artıq (çox) olmamalıdır.

5. Bu maddənin birinci hissəsində nəzərdə tutulmuş vəsatətə məhkəmə bu məcəllənin 112-ci maddəsində müəyyən edilmiş qaydada baxır.

Gürcüstanın 28 oktyabr 2011-ci il tarixli qanunu №5170 - veb-səhifə, 11.11.2011-ci il.

Gürcüstanın 30 noyabr 2018-ci il tarixli qanunu №3814 – veb-səhifə, 13.12.2018-ci il.

Maddə 125. Baxış (nəzərdən keçirmək)

1. Cinayətin izlərini, əşyavi sübutların aşkar edilməsini, hadisənin baş vermə şəraitini və cinayət işi üçün vacib olan digər halları aydınlaşdırmaq məqsədi ilə, tərəfin - hadisə yerinə, anbara, dayanacağa (tövləyə), saxlanc (yerləşdirmə) yerinə, meyitə, əşyaya, sənədə və ya məlumatı özündə əks etdirən digər obyektə baxış keçirmək hüququ var.

2. Baxış keçirilməsi özəl (xüsusi) mülkiyyətə toxunursa, o, məhkəmənin qərardadı ilə həyata keçirilir. Tərəf, təcili (təxirəsalınmaz) zərurət halında baxış keçirdikdə və ya sahib (istifadəçi) yazılı şəkildə razılığını bildirdikdə, məhkəmənin qərardadı zəruri deyil. Həmçinin, ictimaiyyətə açıq olan məlumata, sənədə və ya obyektə baxış keçirmək üçün məhkəmənin qərardadı lazım deyil.

Gürcüstanın 24 may 2022-ci il tarixli qanunu №1575 – veb-səhifə, 06.06.2022-ci il.

Maddə 126. Baxış keçirilməsinin ümumi qaydası

1. Baxış zamanı aşkar edilmiş əşya, sənəd, maddə və ya məlumatı özündə əks etdirən digər obyekt, mümkünsə, götürülməzdən əvvəl, bu istintaq hərəkətində iştirak edən şəxslərə təqdim edilməli, sonra götürülməli, ətraflı təsvir edilməli, möhürlənməli və mümkün olduqda qablaşdırılmalıdır (bükülməlidir). Qablaşdırılan əşyanın üzərində möhürdən başqa, tarix və istintaq hərəkətində iştirak etmiş şəxslərin imzaları qeyd olunur. Baxışda iştirak edən şəxsin, onun fikrincə iş üçün vacib olan halların aşkarlanmasına kömək edə biləcək hər şeyə tərəfin diqqətini yönəltmək hüququ var.

2. Götürülmüş əşyaya, sənədə, maddəyə və ya məlumatı özündə əks etdirən digər obyektə baxış üçün uzun müddət (daha çox vaxt) və ya əlavə texniki vasitə lazımdırsa, istintaq hərəkəti istintaqın aparıldığı yerdə davam etdirilə bilər.

3. Əgər bu, əşyanın, sənədin, maddənin və ya məlumatı özündə əks etdirən digər obyektin və ya onun üzərindəki izlərin məhv olmasına və ya zədələnməsinə səbəb olmazsa, baxış texniki vasitələrlə keçirilə bilər.

Maddə 127. Hadisə yerinə və başqa yerə baxış

1. Hadisə yerinə baxış cinayətin baş verdiyi və ya onun izlərinin aşkar edildiyi yerdə keçirilir. Baxış başa çatana qədər hadisə yeri mühafizə olunmalıdır (qorunmalıdır).

11. Gürcüstan Cinayət Məcəlləsinin 276-cı və 281-ci maddələrində nəzərdə tutulmuş cinayətlər üzrə işlərdə sübutların məhv edilməsi, itirilməsi və ya zədələnməsi (korlanması) təhlükəsi mövcud olduqda, hadisə yerinin mühafizəsini təmin edən səlahiyyətli vəzifəli şəxs hadisə yerinə baxış keçirilənədək texniki vasitələrdən istifadə etməklə sübutları təsbit edə və saxlaya bilər.

2. Yaşayış məntəqəsində, iş (xidmət) stansiyasında (dayanacağında) və ya qapalı ərazidə sahib (istifadəçi) olan şəxslərin iradəsinə zidd olaraq baxış keçirilməsi zərurəti yarandıqda, tərəf, məhkəməyə vəsatətlə müraciət edir. Bu məcəllənin 112-ci maddəsində nəzərdə tutulmuş əsas mövcud olduqda, məhkəmə baxış keçirilməsi haqqında qərardad çıxarır. Qərardad, mənzilinə (məkanına) baxış keçirilən şəxsə imza ilə bildirilməlidir, əgər baxış hüquqi şəxsin və ya inzibati orqanın mülkiyyətində keçirilirsə – onun rəhbərinə və ya nümayəndəsinə imza ilə bildirilməlidir.

3. Təcili (təxirəsalınmaz) zərurət yarandıqda, bu maddədə nəzərdə tutulmuş istintaq hərəkəti bu məcəllənin 112-ci maddəsinin 5-ci hissəsində nəzərdə tutulmuş qaydada aparıla bilər.

Gürcüstanın 2 mart 2012-ci il tarixli qanunu №5743 – veb-səhifə, 09.03.2012-ci il.

Maddə 128. Meyitə baxış keçirilməsi

1. Meyitə kənar (xarici) baxışı ekspertin iştirakı ilə tərəf keçirir.

2. Şəxsiyyəti (kimliyi) müəyyən edilməmiş meyitin daktiloskopiyası və ekspertiza tədqiqatı üçün nümunə götürülməsi məcburidir.

3. Prokurorun icazəsi olmadan, kimliyi müəyyən edilməmiş meyitin basdırılmasına və ya kremasiyasına, insan həyatı və ya sağlamlığı üçün təhlükə yarandığı hallar istisna olmaqla, yol verilmir.

4. Sahibsiz meyitin (cəsədin) və/və ya kimliyi məlum olmayan meyitin tədris və/və ya elmi tədqiqat məqsədi ilə təhsil və elm müəssisələrinə, habelə tibb və/və ya ekspertiza müəssisələrinə verilməsi prokurorun icazəsi ilə həyata keçirilir, hansı ki icra üçün istintaqı aparan orqana verilir.

Gürcüstanın 18 aprel 2018-ci il tarixli qanunu №2157 – veb-səhifə, 04.05.2018-ci il.

Maddə 129. İstintaq eksperimentinin keçirilməsinin məqsədi

Alınmış məlumatı (ifadələri) və istintaq prosesində ortaya çıxan versiyanı yoxlamaq üçün tərəfin istintaq eksperimenti keçirmək hüququ var.

Maddə 130. İstintaq eksperimentinin keçirilməsi qaydası

1. İstintaq eksperimentində iştirak etmək üçün ekspert dəvət edilə bilər. Sınaq hərəkətlərinin aparılmasına başqa şəxslər də cəlb edilə bilər.

2. Məlumatı (ifadəsi) yoxlanılmalı olan şəxs istintaq eksperimentində iştirak etmək üçün dəvət edilə bilər. Tərəflər istintaq eksperimentində iştirak etmək hüququna malikdirlər. İstintaq eksperimentinin iştirakçısı eksperimentin məqsədi və onun keçirilməsi qaydası haqqında məlumatlandırılmalıdır.

3. Əgər tədqiq edilən (araşdırılan) halları yenidən yaratmaq (bərpa etmək) üçün istintaq eksperimenti keçirilərsə, o, yoxlanılan məlumata (ifadəyə) və ya versiyaya uyğun gəlməlidir. Verdiyi məlumat (ifadəsi) yoxlanılan şəxsə iştirakçısı və ya şahidi olduğu hadisənin vəziyyətini yenidən qurmaq təklif edilir. Lazım gələrsə, istintaq eksperimenti bir dəfədən çox (dəfələrlə) keçirilir.

4. İstintaq eksperimenti bərpa edilə bilən hadisənin baş verdiyi vəziyyətə mümkün qədər (maksimum) yaxın olmalıdır.

5. İstintaq eksperimenti məlumatları (ifadələri) yerində yoxlamaq məqsədi ilə keçirilirsə, tərəf istintaq hərəkətinin bütün iştirakçılarının yanında (onların iştirakı ilə), yoxlanılmalı olan məlumatları (ifadələri) oxuyur və məlumatı (ifadəni) verən şəxsə, onun verdiyi məlumatı (ifadəni) müəyyən hərəkətlərin nümayişi ilə müşayiət olunan şəkildə təsdiq etməyi və ya dəqiqləşdirməyi təklif edir.

6. Eyni zamanda bir neçə şəxsin məlumatının (ifadəsinin) yerində yoxlanılmasına yol verilmir.

7. Məlumatı (ifadəsi) yerində yoxlanılan şəxs başqaları müdaxilə etmədən, diktə və cavabı göstərən suallar olmadan izahat verir.

8. İstintaq hərəkətinin iştirakçısı suallar verə bilər, hərəkətin təkrar edilməsini tələb edə bilər, aşkar edilmiş əşyanın, sənədin, izlərin və ya məlumatı özündə əks etdirən digər obyektin baxışında iştirak edə bilər və tərəfin və digər iştirakçıların diqqətini onun fikrincə iş üçün vacib olan hallara yönəldə bilər.

Maddə 131. Şəxsin və obyektin tanınması üçün təqdim edilməsi

1. İstintaq zamanı şəxsiyyətin (kimliyin) müəyyən edilməsi üçün təqdim etmə kimliyi müəyyən edənin razılığı ilə həyata keçirilir.

2. İdentifikasiya (tanınma) üçün təqdim edilməzdən əvvəl, bu məcəllə ilə müəyyən edilmiş qaydada, tanıyan (müəyyən edən) şəxs tanınmalı (müəyyən edilməli) obyektin fərdi və ümumi əlamətləri-xüsusiyyətləri və onun müəyyən edilməli obyektlə hansı şəraitdə təmasda olduğu barədə sorğulanmalıdır/dindirilməlidir. Tanınma zamanı tanıyan (müəyyən edən) şəxs tanınmalı (müəyyən edilməli) obyekti hansı əlamətləri-xüsusiyyətləri ilə tanıdığını (müəyyən etdiyini) izah etməlidir.

3. Tanınmalı (müəyyən edilməli) şəxs tanıyan (müəyyən edən) şəxsə eyni cinsdən olan, bir-birindən və xarici görünüşünə, geyiminə görə kimliyi müəyyən edilməli şəxsdən kəskin şəkildə fərqlənməyən ən azı 2 şəxslə birlikdə təqdim edilməlidir.

4. Tanınmalı (müəyyən edilməli) obyekt tanıyan (müəyyən edən) şəxsə ən azı 2 digər eyni cinsli (eyni cür) əşya ilə birlikdə təqdim edilməlidir. Tanıyan şəxsə tanıya biləcəyi obyekti göstərməsi və onu hansı əlamətləri-xüsusiyyətləri ilə tanıdığını izah etməsi təklif olunur.

5. Tanınmalı (müəyyən edilməli) obyekti tanıyan şəxsə identifikasiya üçün təqdim etmək mümkün olmadıqda və ya bu, əsassız səy (zəhmət) tələb etdikdə, identifikasiya fotoşəkil vasitəsilə həyata keçirilə bilər. Belə halda, tanıyan şəxsə ən azı 3 digər fotoşəkil təqdim edilməlidir, hansıların ki üzərində çəkilmiş (çap edilmiş) obyektlər bir-birindən və tanınmalı obyektdən kəskin şəkildə fərqlənmir. Fotoşəkillər şəxsiyyəti tanımaq (müəyyən etmək) üçün elektron formada təqdim edilə bilər.

6. Əgər tanıyan şəxs tanınmalı obyektin identifikasiyası üçün kifayət etməyən (yetərli olmayan) əlamətlərə-xüsusiyyətlərə işarə edirsə və ya tanıyan şəxsə tanınmalı obyekti göstərdilərsə, identifikasiya aparılmır, aparılmış identifikasiya isə qəbuledilməz (qeyri-məqbul) sübutdur.

7. Əvvəlki identifikasiyanın fotoşəkillə həyata keçirilmiş olması halı istisna olmaqla, tanıyan şəxs tərəfindən tanınmalı obyektin təkrar tanınmasına yol verilmir.

8. Meyit, onun hissəsi, habelə analoqunu (oxşarını) seçmək mümkün olmayan obyekt müəyyən edilərkən, identifikasiya yalnız 1 tanınmalı (müəyyən edilməli) obyekt üzrə aparılır.

9. Tanıyan (müəyyən edən) şəxs tanınmalı (müəyyən edilməli) şəxsi dəqiq müəyyən edə bilən şəxsi (fərdi) məlumatları adlandırırsa (deyirsə), identifikasiya aparmaq zəruri deyil.

Gürcüstanın 24 sentyabr 2010-cu il tarixli qanunu №3616 - SSM I, №50, 24.09.2010-cu il, maddə328

Gürcüstanın 22 iyun 2012-ci il tarixli qanunu №6549 – veb-səhifə, 04.07.2012-ci il.

Gürcüstanın 18 dekabr 2015-ci il tarixli qanunu №4677 - veb-səhifə, 29.12.2015-ci il.

Maddə 132. Eksqumasiyanın əsası və məqsədi

1. İş üçün vacib olan halların müəyyən edilməsi üçün, tərəfin vəsatəti əsasında, məhkəmənin qərardadı ilə, eksqumasiya (meyitin qəbirdən çıxarılması) həyata keçirilə bilər.

2. Tərəf, istintaq yeri üzrə, magistrat hakimə vəsatətlə müraciət edir, hansı ki vəsatətə verildikdən sonra 48 saat ərzində, şifahi dinləmə olmadan, baxır. Məhkəmənin qərardadı şikayət edilmir.

3. Eksqumasiya haqqında qərardad dəfn (məzar) yerinin müdiriyyəti üçün (əgər varsa), ölənin qohumları və digər şəxslər üçün məcburidir.

Maddə 133. Eksqumasiya qaydası

1. Eksqumasiyanı tərəf bu məcəllənin 112-ci maddəsinin birinci hissəsi ilə nəzərdə tutulmuş qaydada, istintaq yeri üzrə məhkəmənin qərardadı əsasında, dəfn (məzar) yerinin müdiriyyətinin (əgər varsa) nümayəndəsinin iştirakı ilə həyata keçirir. Eksqumasiyada ekspert iştirak edir. Bu istintaq hərəkətində prokurorun iştirakı məcburidir.

2. Mərhumun (ölənin) qohumlarının eksqumasiyada iştirak etmək hüququ var.

Maddə 134. İstintaq hərəkətinin protokolu haqqında ümumi müddəalar

1. İstintaq hərəkətinin protokolu bilavasitə istintaq hərəkətinin gedişi zamanı və ya başa çatdıqdan dərhal sonra tərtib edilir.

2. İstintaq hərəkətinin protokolu əl ilə yazıla və ya texniki vasitələrlə tərtib edilə bilər.

3. İstintaq hərəkətinin protokolunda qeyd edilməlidir: istintaq hərəkətinin aparıldığı yer və tarix; onun başlama və bitmə vaxtı; istintaq hərəkətinin aparılmasının şəraiti (şərtləri); istintaq hərəkətini aparan şəxsin vəzifəsi və soyadı; istintaq hərəkəti iştirakçılarının adları və soyadları, lazım olduqda isə – onların ünvanları da. Protokolda iş üçün mühüm hallar, habelə istintaq hərəkəti iştirakçılarının bəyanatları (ərizələri) və qeydləri (iradları) göstərilməlidir.

4. İstintaq hərəkəti zamanı hər hansı texniki vasitələrlə səs və/və ya təsvirin qeydə alınmasından istifadə olunubsa, iz damğası və ya ayaq izinin forması hazırlanıbsa, rəsm (çizgi) və ya sxem tərtib edilibsə, istifadə olunan texniki vasitələrin texniki xüsusiyyətləri, onlardan istifadə şərtləri və əldə edilmiş nəticələr istintaq hərəkətinin protokolunda qeyd edilməlidir. İstintaq hərəkəti iştirakçılarına texniki vasitələrin tətbiqi barədə əvvəlcədən məlumat verilməli və bu barədə protokolda qeyd edilməlidir. Bu hissədə göstərilən məlumatları özündə əks etdirən material möhürlənməli, istintaq hərəkətinin iştirakçılarının imzaları ilə təsdiq edilməli və işə əlavə edilməlidir.

5. İstintaq hərəkətinin protokolu tərtib edildikdən sonra istintaq hərəkətinin bütün iştirakçılarına tanış olmaları üçün təqdim edilir. Elə onlara izah edilməlidir ki, onların irad (qeyd), əlavə və ya düzəliş bildirmək hüququ var ki, bu da protokolda öz əksini tapır. Protokola daxil edilən bütün qeydlər, əlavələr və düzəlişlər müvafiq imza ilə təsdiq edilməlidir.

6. İstintaq hərəkətinin protokolunu istintaq hərəkətinin bütün iştirakçıları imzalayırlar. İstintaq hərəkətinin iştirakçısı protokolu imzalamaqdan imtina etdikdə, bu fakt haqqında protokolda qeyd aparılır, hansını ki istintaq hərəkətini həyata keçirən şəxs imzası ilə təsdiq edir. Protokolu imzalamaqdan imtina edən şəxsə protokolu imzalamaqdan imtinanın səbəbini izah etmək imkanı verilməlidir ki, bu da protokolda qeyd olunur. İstintaq hərəkətinin iştirakçısı fiziki qüsur və ya sağlamlıq vəziyyətinə görə protokolu imzalaya bilmədikdə, onun əvəzinə protokolu imzalayaraq təsdiq etmək üçün kənar (yad) şəxs dəvət edilir.

Gürcüstanın 22 iyun 2012-ci il tarixli qanunu №6549 – veb-səhifə, 04.07.2012-ci il.

Maddə 135. Ayrı-ayrı istintaq hərəkəti protokolunun tərtib edilməsinin özünə məxsus xüsusiyyətləri

1. Sorğu protokolunda qeyd edilməlidir: sorğulanacaq şəxsin adı, soyadı, yaşı, vətəndaşlığı, təhsili, iş yeri, fəaliyyəti və/və ya vəzifəsi, yaşayış yeri, ailə vəziyyəti, onun təqsirləndirilən şəxslə və ya zərərçəkmişlə münasibəti (əlaqəsi), onun verdiyi məlumatın məzmunu, onun məhkəməyə gəlmək və ifadə verməklə bağlı münasibəti, habelə bu məcəllənin 113-cü maddəsində nəzərdə tutulmuş digər məlumatlar.

2. Qadağa (həbs) qoyulma, axtarış və/və ya götürmə protokolunda göstərilməlidir: Əşya, sənəd, maddə və ya məlumatı özündə əks etdirən digər obyekt hansı yerdə və hansı şəraitdə aşkar edilmişdir; o könüllü olaraq verilir, yoxsa zorla (məcbur edilərək) müsadirə olunur. Protokolda bütün obyektlər miqdarı (sayı), çəkisi, dəyəri (əgər bu mümkünsə), fərdi və ümumi əlamətləri-xüsusiyyətləri göstərilməklə təsvir edilməlidir. Götürmə və ya axtarış zamanı axtarılıb tapılmalı olan əşyanın, sənədin, maddənin və ya məlumatı özündə əks etdirən digər obyektin məhv edilməsinə və ya gizlədilməsinə cəhd ediblərsə və/və ya üzərində axtarış aparılacaq şəxs və ya digər şəxs müqavimət göstəribsə, bu barədə protokolda qeyd edilməlidir. Götürmə və ya axtarış protokolunun surəti özünə qarşı götürmə və ya axtarış aparılmış şəxsə və ya onun yetkinlik yaşına çatmış ailə üzvünə verilir, onların yoxluğunda isə – evin sahibinə və/və ya kənar (yad) şəxsə (qonşuya, yaxın qohuma, bələdiyyənin müvafiq orqanının nümayəndəsinə), hansı ki götürmədə və ya axtarışda iştirak edirdi. Götürmə və ya axtarış hüquqi şəxsin və ya inzibati orqanın mülkiyyətində və ya diplomatik nümayəndəliyin ərazisində aparılıbsa, protokolun surəti müvafiq olaraq bu istintaq hərəkətində iştirak edən hüquqi şəxsin, inzibati orqanın və ya Gürcüstanın Xarici İşlər Nazirliyinin nümayəndəsinə veriləcək.

3. Texniki kommunikasiya vasitələri ilə həyata keçirilmiş göndərimin (yükün) üzərinə qadağa (həbs) qoyulma, baxış və götürmə, dayandırılmış göndərimə (yükə) baxış protokolunda qeyd olunur: texniki kommunikasiya vasitələri ilə həyata keçirilmiş hansı göndərimə (yükə) baxış keçiriblər və götürüblər, hansı ünvan sahibinə verilməli və ya müvəqqəti dayandırılmalıdır və hansı müddətlə, hansı yazışmaların (korrespondensiyanın) surətini çıxarıblar (kopyalanıb), hansı texniki vasitədən istifadə ediblər və bunun nəticəsində nələr aşkarlanıb (üzə çıxıb).

4. Tapılmış bütün izlər, əşyalar, sənədlər və ya məlumatları özündə əks etdirən digər obyektlər fərdi və/və ya ümumi əlamətlərinə-xüsusiyyətlərinə istinad edilməklə baxış protokolunda təsvir edilməlidir. Protokolda baxışın hansı vaxtda, hansı hava şəraitində və hansı işıqlandırma şəraitində keçirildiyi, hansı texniki vasitələrdən istifadə olunduğu və hansı nəticələrin əldə edildiyi, istintaq hərəkətində kimin iştirak etdiyi, hansı əşya, sənəd, maddə və ya məlumatı özündə əks etdirən digər obyektin möhürləndiyi qeyd edilməlidir. Protokolda möhürün fərdi nişanları və meyitin və/və ya iş üçün əhəmiyyət kəsb edən digər obyektin baxışdan sonra hara göndərildiyi də qeyd edilməlidir. Protokolun surəti götürülmüş obyektin sahibinə veriləcək. Əşya, sənəd, maddə və ya məlumatı özündə əks etdirən digər obyekt götürüldükdə ayrıca protokol tərtib edilmir və bu istintaq hərəkəti baxış protokolunda təsvir olunur.

5. İstintaq eksperimentinin protokolunda qeyd edilməlidir: eksperiment hansı məqsədlə, harada və hansı şəraitdə, kimin yanında və iştirakı ilə keçirilmişdir; hadisə vəziyyətinin bərpası konkret olaraq nədə ifadə edildi; yerində alınan məlumatın (ifadənin) məzmunu nədən ibarətdir; hansı əşya, sənəd, maddə və ya məlumatı özündə əks etdirən digər obyekt aşkar edilib, baxış keçirilib və götürülüb; şəxs öz məlumatında (ifadəsində) nəyi dəqiqləşdirdi; hansı sınaq hərəkətləri hansı ardıcıllıqla, kim tərəfindən, neçə dəfə aparılıb və hansı nəticə əldə edilmişdir.

6. İdentifikasiya üçün təqdim etmə protokolunda öz əksini tapır: tanıyan şəxsin, habelə tanınma (müəyyən etmə) üçün təqdim edilmiş şəxsin kimliyi (o cümlədən, onun ünvanı), tanınma (müəyyən etmə) üçün təqdim edilmiş digər obyektin fərdi və/və ya ümumi əlamətləri-xüsusiyyətləri.

7. Eksqumasiya zamanı baxışın və ya identifikasiyanın həyata keçirilməsi üçün ayrıca protokol tərtib edilmir və bu istintaq hərəkətinin məzmunu eksqumasiya protokolunda qeyd edilir.

Gürcüstanın 22 iyun 2012-ci il tarixli qanunu №6549 – veb-səhifə, 04.07.2012-ci il.

Gürcüstanın 18 dekabr 2015-ci il tarixli qanunu №4677 - veb-səhifə, 29.12.2015-ci il.

Gürcüstanın 15 iyul 2020-ci il tarixli qanunu №6949 – veb-səhifə, 28.07.2020-ci il.

Fəsil XVI

Kompüter məlumatları ilə bağlı istintaq hərəkətləri

Gürcüstanın 24 sentyabr 2010-cu il tarixli qanunu №3616 - SSM I, №50, 24.09.2010-cu il, maddə328

Maddə 136. Sənədi və ya məlumatı tələb etmək

1. Kompüter sistemində və ya kompüter məlumatlarının saxlanma vasitəsində cinayət işi üçün vacib olan məlumatın və ya sənədin olması barədə əsaslandırılmış ehtimal varsa, prokuror, müdafiə tərəfi müvafiq məlumatın və ya sənədin tələb edilməsi barədə qərardadın çıxarılması üçün, istintaq yeri üzrə, məhkəməyə vəsatətlə müraciət etmək hüququna malikdirlər. Təcili (təxirəsalınmaz) zərurət yarandıqda, bu maddədə nəzərdə tutulmuş istintaq hərəkəti, bu məcəllənin 112-ci maddəsinin 5-ci hissəsi ilə müəyyən edilmiş qaydada, prokurorun qətnaməsi əsasında aparıla bilər.

2. Şəxsin, kompüter sistemindən istifadə edərək cinayət əməli törətdiyinə dair əsaslandırılmış ehtimal varsa, prokurorun, xidmət təminatçısından istifadəçi haqqında mövcud olan məlumatın tələb edilməsi barədə qərardadın çıxarılması üçün, istintaq yeri üzrə, məhkəməyə vəsatətlə müraciət etmək səlahiyyəti var.

3. Bu maddənin məqsədləri üçün, istifadəçi haqqında mövcud olan məlumat - xidmət təminatçısının kompüter məlumatlarında və ya hər hansı digər formada saxladığı hər hansı məlumatdır, hansı ki onun xidmətlərindən istifadə edənlərlə əlaqədardır, internet trafikindən və məzmun məlumatlarından fərqlidir və hansına görə ki, təyin etmək/müəyyən etmək mümkündür:

a) istifadə olunan kommunikasiya xidmətinin tipi, istifadə olunan texniki vasitələr və xidmət vaxtı;

b) istifadəçinin kimliyi, poçt və ya yaşayış ünvanı, telefon və digər əlaqə nömrələri, hesab və vergilər haqqında məlumat, hansı ki xidmət müqaviləsi və ya razılaşma əsasında əlçatandır;

q) quraşdırılmış kommunikasiya avadanlığının yeri haqqında mövcud olan hər hansı digər məlumat, hansı ki xidmət müqaviləsi və ya razılaşma əsasında əlçatandır.

4. (çıxarılıb - 24.05.2022, №1575).

41. Bu maddədə nəzərdə tutulmuş istintaq hərəkətinə bu məcəllənin 111, 112 və 134-cü maddələrinin müddəaları şamil edilir.

42. Müstəntiq Gürcüstanın "Elektron Kommunikasiyalar haqqında" Qanunu ilə nəzərdə tutulmuş mobil rabitə şəbəkələri və vasitələri ilə təminatı və/və ya xidməti həyata keçirən elektron rabitə şirkətinə, mümkün cinayətin törədilməsi nəticəsində mənimsənilmiş mobil rabitə avadanlığının işə salınması (aktivləşdirilməsi) faktının qeydə alınması barədə və zəruri hallarda onun funksionallığının məhdudlaşdırılması (bloklanması) barədə dərhal məlumat (bildiriş) verilməsinə dair yazılı şəkildə və ya vahid axtarış sistemi vasitəsilə tələb (sorğu) təqdim etmək səlahiyyətinə malikdir. Qeyd olunan məlumatların alındığı halda, prokuror, bu maddənin birinci hissəsi ilə müəyyən edilmiş qaydada, Gürcüstanın "Elektron Kommunikasiyalar haqqında" Qanunu ilə nəzərdə tutulmuş elektron rabitə şirkətindən telefon nömrəsi və onun sahibi, mobil rabitə avadanlığının işə salınması (aktivləşdirilməsi) faktının qeydə alınmasının vaxtı və yeri haqqında məlumat tələb edir. Müstəntiq və prokuror bu hissədə nəzərdə tutulmuş tələbi (sorğunu) elektron sənəd formasında təqdim etdikdə, elektron sənədin bütövlüyünü və mənşəyinin həqiqiliyini təsdiq etmək üçün ona ixtisaslı elektron ştamp vurmaq kifayətdir.

5. Fərdi (şəxsi) məlumatların mühafizəsi xidməti, Gürcüstanın “Fərdi (şəxsi) məlumatların mühafizəsi haqqında” Qanununa uyğun olaraq, bu maddədə nəzərdə tutulmuş istintaq hərəkətinə kontrolu və nəzarəti həyata keçirir.

Gürcüstanın 24 sentyabr 2010-cu il tarixli qanunu №3616 - SSM I, №50, 24.09.2010-cu il, maddə328

Gürcüstanın 1 avqust 2014-cü il tarixli qanunu №2634 – veb-səhifə, 18.08.2014-cü il.

Gürcüstan Konstitusiya Məhkəməsinin 27 yanvar 2017-ci il tarixli Qərarı №1/1/650,699 ­– veb-səhifə, 03.02.2017-ci il.

Gürcüstanın 30 dekabr 2021-ci il tarixli qanunu №1314 – veb-səhifə, 13.01.2022-ci il.

Gürcüstanın 24 may 2022-ci il tarixli qanunu №1575 – veb-səhifə, 06.06.2022-ci il.

Maddə 137. İnternet trafiki məlumatlarının cari toplanması

1. Şəxsin, kompüter sistemindən istifadə edərək cinayət əməli törətdiyinə dair əsaslandırılmış ehtimal varsa, prokuror, istintaqın aparıldığı yer üzrə, internet trafiki məlumatlarının cari toplanması haqqında qərardad çıxarılması üçün məhkəməyə vəsatətlə müraciət etmək səlahiyyətinə malikdir, hansına ki əsasən, xidmət təminatçısı (provayderi) istintaqla əməkdaşlıq etməyə və Gürcüstan ərazisində həyata keçirilən və kompüter sistemi vasitəsilə ötürülən konkret kommunikasiyalarla bağlı internet trafiki məlumatlarının cari rejimdə (davamlı olaraq) toplanması və ya qeydə alınmasında ona kömək etməyə borcludur.

2. Bu maddənin birinci hissəsində qeyd olunan vəsatətdə xidmət təminatçısının (provayderinin) internet trafiki məlumatlarının cari toplanması və qeydə alınması üçün texniki imkanları nəzərə alınmalıdır. İnternet trafiki məlumatlarının cari toplanması və qeydə alınması müddəti cinayət işi üzrə sübutların əldə edilməsi üçün zəruri olan müddətdən artıq (çox) olmamalıdır.

3. Bu maddədə nəzərdə tutulmuş istintaq hərəkətinə bu məcəllənin 1432–14310 maddələrinin müddəaları şamil edilir.

Gürcüstanın 24 sentyabr 2010-cu il tarixli qanunu №3616 - SSM I, №50, 24.09.2010-cu il, maddə328

Gürcüstanın 1 avqust 2014-cü il tarixli qanunu №2634 – veb-səhifə, 18.08.2014-cü il.

Maddə 138. Məzmun məlumatlarının əldə edilməsi

1. Şəxsin, kompüter sistemindən istifadə edərək cinayət əməli törətdiyinə dair əsaslandırılmış ehtimal varsa, prokuror, istintaqın aparıldığı yer üzrə, məzmun məlumatlarının cari toplanması barədə qərardad çıxarılması üçün məhkəməyə vəsatətlə müraciət etmək səlahiyyətinə malikdir, hansına ki əsasən, xidmət təminatçısı (provayderi) istintaqla əməkdaşlıq etməyə və Gürcüstan ərazisində həyata keçirilən və kompüter sistemi vasitəsilə ötürülən konkret kommunikasiyalarla bağlı məzmun məlumatlarının cari rejimdə (davamlı olaraq) toplanması və ya qeydə alınmasında ona kömək etməyə borcludur.

2. Bu maddənin birinci hissəsində qeyd olunan vəsatətdə məzmun məlumatlarının cari rejimdə toplanması və qeydə alınması üçün xidmət təminatçısının texniki imkanları nəzərə alınmalıdır. Məzmun məlumatlarının cari toplanması və qeydə alınması müddəti cinayət işi üzrə sübutların əldə edilməsi üçün zəruri olan müddətdən artıq (çox) olmamalıdır.

3. Bu maddədə nəzərdə tutulmuş istintaq hərəkətinə bu məcəllənin 1432–14310 maddələrinin müddəaları şamil edilir.

Gürcüstanın 24 sentyabr 2010-cu il tarixli qanunu №3616 - SSM I, №50, 24.09.2010-cu il, maddə328

Gürcüstanın 1 avqust 2014-cü il tarixli qanunu №2634 – veb-səhifə, 18.08.2014-cü il.

Maddə 1381. Xarici dövlətdən hüquqi yardım istəmək üçün vəsatət vermədən kompüter məlumatının və ya sənədin əldə edilməsi

1. Prokuror, xarici dövlətin (mənşə dövlətinin) ərazisində yaşayan və ya qeydiyyatda olan şəxsdən həmin şəxsin mülkiyyətində və/və ya nəzarəti altında olan, cinayət işi üçün vacib olan kompüter məlumatını və ya sənədi bilavasitə almaq səlahiyyətinə malikdir, əgər kompüter məlumatlarının və/və ya sənədlərin bu qaydada əldə edilməsinə müvafiq beynəlxalq müqavilə, mənşə dövlətin qanunvericiliyi və/və ya həmin dövlətin aydın şəkildə formalaşmış təcrübəsi ilə icazə verilirsə. Prokuror bu səlahiyyəti həyata keçirərkən Gürcüstanın “Cinayət hüququ sahəsində beynəlxalq əməkdaşlıq haqqında” Qanununun II fəsli ilə müəyyən edilmiş qaydalar tətbiq edilmir.

2. Xarici dövlətin ərazisində yaşayan və ya qeydiyyatda olan şəxsi bu maddənin birinci hissəsində nəzərdə tutulmuş tələbi yerinə yetirməyə məcbur etmək və ya bu tələbə əməl etmədiyinə görə onu Gürcüstan qanunvericiliyi ilə müəyyən edilmiş məsuliyyətə cəlb etmək yolverilməzdir.

3. Prokuror, bu maddə ilə müəyyən edilmiş qaydada, müvafiq kompüter məlumatlarını və ya sənədləri əldə edərkən bu məcəllədə nəzərdə tutulmuş tələblərə riayət etməyə borcludur.

4. Bu maddə ilə müəyyən edilmiş qaydada kompüter məlumatlarını və ya sənədləri Gürcüstanın Baş Prokuroru tərəfindən lazımi qaydada səlahiyyət verilmiş prokuror və/və ya prokurorluğun struktur bölməsi əldə edə bilər.

Gürcüstanın 20 iyul 2018-ci il tarixli qanunu №3157 – veb-səhifə, 06.08.2018-ci il.

Maddə 139. (çıxarılıb)

Gürcüstanın 24 sentyabr 2010-cu il tarixli qanunu №3616 - SSM I, №50, 24.09.2010-cu il, maddə328

Maddə 140. (çıxarılıb)

Gürcüstanın 24 sentyabr 2010-cu il tarixli qanunu №3616 - SSM I, №50, 24.09.2010-cu il, maddə328

Maddə 141. (çıxarılıb)

Gürcüstanın 24 sentyabr 2010-cu il tarixli qanunu №3616 - SSM I, №50, 24.09.2010-cu il, maddə328

Maddə 142. (çıxarılıb)

Gürcüstanın 24 sentyabr 2010-cu il tarixli qanunu №3616 - SSM I, №50, 24.09.2010-cu il, maddə328

Maddə 143. (çıxarılıb)

Gürcüstanın 24 sentyabr 2010-cu il tarixli qanunu №3616 - SSM I, №50, 24.09.2010-cu il, maddə328

Fəsil XVI1

Gizli istintaq hərəkətləri

Gürcüstanın 1 avqust 2014-cü il tarixli qanunu №2634 – veb-səhifə, 18.08.2014-cü il.

Maddə 1431. Gizli istintaq hərəkətinin növləri

1. Gizli istintaq hərəkətinin növləri bunlardır:

a) telefon kommunikasiyasını gizli izləmək və qeydə almaq;

b) informasiyanın rabitə kanalından çıxarılması və fiksasiyası (rabitə vasitələrinə, kompüter şəbəkələrinə, xətt kommunikasiyalarına və stansiya aparaturasına qoşulmaqla), kompüter sistemindən (həm bilavasitə, həm də distant) və bu məqsədlə kompüter sistemində müvafiq proqram təminatı vasitələrinin quraşdırılması;

q) real vaxtda geolokasiyanın müəyyən edilməsi;

d) poçt və teleqraf göndərimlərinə (diplomatik poçtdan başqa) nəzarət;

e) gizli video çəkiliş və/və ya səs yazısı, foto çəkiliş;

v) istifadəsi insan həyatına, sağlamlığına və ətraf mühitə ziyan vurmayan texniki vasitələrlə elektron izləmə (təqib) aparmaq.

2. Eyni zamanda bir neçə gizli istintaq hərəkətinin aparılmasına icazə verilir.

Gürcüstanın 1 avqust 2014-cü il tarixli qanunu №2634 – veb-səhifə, 18.08.2014-cü il.

Gürcüstanın 22 mart 2017-ci il tarixli qanunu №476 - veb-səhifə, 27.03.2017-ci il.

Maddə 1432. Gizli istintaq hərəkətinin aparılmasının prinsipləri

1. Gizli istintaq hərəkətinin aparılması yalnız bu məcəllənin 1433 maddəsinin 2-ci hissəsinin «a» alt bəndində nəzərdə tutulmuş cinayətin istintaqı zamanı mümkündür.

2. Gizli istintaq hərəkəti yalnız bu məcəllə ilə onun aparılması nəzərdə tutulduqda və o, demokratik cəmiyyətdə qanuni məqsədə çatmaq üçün zəruri olduqda həyata keçirilir − milli təhlükəsizliyi və ya ictimai təhlükəsizliyi təmin etmək üçün, iğtişaşların və ya cinayətlərin qarşısını almaq üçün, ölkənin iqtisadi rifahının maraqlarını və ya başqa şəxslərin hüquq və azadlıqlarını qorumaq üçün.

3. Gizli istintaq hərəkəti demokratik cəmiyyətdə zəruridir, əgər onun həyata keçirilməsi təcili (təxirəsalınmaz) ictimai ehtiyacdan irəli gəlirsə və qanuni məqsədə nail olmaq üçün münasib və mütənasib vasitədirsə.

4. Gizli istintaq hərəkəti yalnız istintaq üçün mühüm əhəmiyyət kəsb edən sübutları başqa vasitələrlə əldə etmək mümkün olmadıqda və ya əsassız böyük səy (zəhmət) tələb etdikdə həyata keçirilə bilər.

5. Gizli istintaq hərəkətinin həyata keçirilməsinin əhatə dairəsi (intensivliyi) gizli istintaq hərəkətinin qanuni məqsədinə mütənasib olmalıdır.

Gürcüstanın 1 avqust 2014-cü il tarixli qanunu №2634 – veb-səhifə, 18.08.2014-cü il.

Maddə 1433. Gizli istintaq hərəkətinin aparılmasının qaydası

1. Gizli istintaq hərəkəti hakimin qərardadı ilə həyata keçirilir. Bu maddənin 17-ci hissəsində nəzərdə tutulmuş hal istisna olmaqla, prokurorun əsaslandırılmış vəsatəti əsasında rayon (şəhər) məhkəməsinin hakimi istintaqın aparıldığı yer üzrə qərardad çıxarır.

2. Prokurorun vəsatətində bunları təsdiqləyən hallar göstərilməlidir:

a) istintaq başlanılıb və/və ya cinayət təqibi aparılır qəsdən ağır və/və ya xüsusilə ağır cinayətə və ya Gürcüstan Cinayət Məcəlləsinin aşağıdakı maddələri ilə və fəsli ilə nəzərdə tutulmuş hər hansı cinayətə görə: 134-cü maddə, 139-cu maddənin birinci hissəsi, 142-ci maddə, 1421 maddənin birinci və 2-ci hissələri, 143-cü maddənin birinci hissəsi, 1433 maddənin birinci hissəsi, 1442 maddə, 155-ci maddə, 180-ci maddənin birinci hissəsi, 181-ci maddənin birinci hissəsi, 186-cı maddənin 2-ci hissəsi, 187-ci maddənin 2-ci hissəsi, 192-ci maddə, 198-ci maddənin birinci hissəsi, 210-cu maddənin birinci hissəsi, 223-cü maddənin 3-cü və 6-cı hissələri, 2233 maddənin birinci hissəsi, 226-cı maddə, 235-ci maddə, 2391 maddə, 252-ci maddə, 253-cü maddənin birinci hissəsi, 254-cü maddənin birinci və 2-ci hissələri, 2594 maddə, 261-ci maddənin 5-ci hissəsi, 262-ci maddənin 11 hissəsi, 263-cü maddənin birinci hissəsi, 284-cü maddənin birinci və 2-ci hissələri, 285-ci maddənin birinci hissəsi, 286-cı maddənin birinci−3-cü hissələri, 2861 maddənin birinci hissəsi, 2862 maddənin birinci hissəsi, 287-ci maddə, 288-ci maddənin birinci və 2-ci hissələri, 289-cu, 290-cı və 292-ci−302-ci maddələr, 303-cü maddənin birinci−3-cü hissələri, 304-cü maddənin birinci hissəsi, 305-ci−3061 maddələr, 317-ci maddə, 318-ci maddənin birinci hissəsi, 320-ci maddənin birinci hissəsi, 321-ci maddənin birinci hissəsi, 3221 maddə, 3222 maddənin birinci hissəsi, 3301 maddənin birinci hissəsi, 3312 maddə, XXXIX fəsil, 343-cü maddə, 3431 maddə, 344-cü maddə, 3441 maddənin birinci hissəsi, 3442 maddənin birinci hissəsi, 345-ci maddənin birinci hissəsi və 405-ci maddə;

b) Barəsində gizli istintaq hərəkəti aparılmalı olan şəxsin bu hissənin „a“ alt bəndində nəzərdə tutulmuş cinayətlərdən hər hansı birini (“cinayətlə birbaşa əlaqəsi olan şəxs”) törətməsinə dair və ya şəxsin cinayətlə birbaşa əlaqəsi olan şəxsə məxsus və ya ondan qaynaqlanan məlumatı almasına və ya ötürməsinə dair və ya cinayətlə birbaşa əlaqəsi olan şəxsin həmin şəxsin ünsiyyət vasitələrindən istifadə etməsinə dair əsaslandırılmış ehtimal mövcud olduqda;

q) Gizli istintaq hərəkətinin aparılması təcili (təxirəsalınmaz) ictimai ehtiyacdan irəli gəlir və o, demokratik cəmiyyətdə qanuni məqsədə çatmaq üçündür − milli təhlükəsizliyi və ya ictimai təhlükəsizliyi təmin etmək üçün, iğtişaşların və ya cinayətlərin qarşısını almaq üçün, ölkənin iqtisadi rifahının maraqlarını və ya başqa şəxslərin hüquq və azadlıqlarını qorumaq üçün – zəruri, ona nail olmaq üçün münasib və mütənasib vasitədir;

d) Tələb olunan gizli istintaq hərəkəti nəticəsində istintaq üçün mühüm əhəmiyyət kəsb edən, başqa üsullarla əldə edilə bilməyən və ya əsassız böyük səy (zəhmət) tələb edən məlumatlar əldə ediləcək.

3. Prokurorun vəsatətində vəsatət verilməmişdən əvvəl bu məcəllə ilə müəyyən edilmiş qaydada aparılmış və qarşıya qoyulan məqsədə nail olunmamış istintaq hərəkəti (əgər varsa) barədə məlumatlar öz əksini tapmalıdır.

4. Müvafiq səlahiyyətə malik olan dövlət orqanı:

a) Gürcüstanın yurisdiksiyasının yayıldığı ərazidə bu məcəllənin 1431 maddəsinin birinci hissəsinin “a” alt bəndində nəzərdə tutulmuş gizli istintaq hərəkətinin həyata keçirilməsini təmin etmək üçün rabitənin real vaxtda əldə edilməsinin stasionar və ya yarımstasionar texniki imkanlarından istifadə etməyə borcludur;

b) Gürcüstanın yurisdiksiyasının yayıldığı ərazidə bu məcəllənin 1431 maddəsinin birinci hissəsinin “b” alt bəndində nəzərdə tutulmuş gizli istintaq hərəkətinin həyata keçirilməsini təmin etmək üçün rabitənin real vaxtda əldə edilməsinin stasionar, yarımstasionar və ya qeyri-stasionar texniki imkanlarından istifadə etməyə borcludur;

q) Bu məcəllənin 1431 maddəsinin birinci hissəsinin “q” alt bəndində nəzərdə tutulmuş gizli istintaq hərəkətinin həyata keçirilməsini təmin etmək üçün real vaxtda geolokasiyanı müəyyən etmək üçün stasionar və/və ya qeyri-stasionar texniki imkanlardan istifadə etmək səlahiyyətinə malikdir.

5. Prokurorun vəsatəti və onun əsaslandırılması üçün zəruri olan, ona əlavə edilmiş material məhkəməyə təqdim edildikdən sonra 24 saatdan gec olmayaraq, hakim vəsatətə bu fəsildə və bu məcəllənin 112-ci maddəsində müəyyən edilmiş qaydada baxır. Hakim vəsatətə şifahi dinləmə olmadan baxa bilər. Hakim vəsatətə prokurorun iştirakı ilə, şifahi dinləmə yolu ilə, qapalı məhkəmə iclasında baxır və gizli istintaq hərəkətinin aparılmasına icazə verilməsi və ya onun aparılmasına icazənin verilməsindən imtina edilməsi haqqında qərardad ilə qərar qəbul edir. Qərardad 4 nüsxədə tərtib edilir, onlardan biri məhkəmədə qalır, ikisi vəsatəti verən prokurora və ya müvafiq istintaq orqanının səlahiyyətli nümayəndəsinə verilir, hansılardan ki biri müvafiq səlahiyyəti olan dövlət orqanına çatdırılır, yalnız rekvizitləri və qətnamə hissəsini özündə əks etdirən bir qərardad isə məhkəmə tərəfindən fərdi (şəxsi) məlumatların mühafizəsi xidmətinə çatdırılır. Hakimin qərardadının nüsxələri qərardad çıxarıldıqdan dərhal sonra, lakin 48 saatdan gec olmayaraq maddi (sənədli) formada müvafiq səlahiyyəti olan dövlət orqanına və Fərdi (Şəxsi) Məlumatların Mühafizəsi Xidmətinə təqdim edilir.

51. Bu məcəllənin 1431 maddəsinin birinci hissəsinin «a» alt bəndində nəzərdə tutulmuş gizli istintaq hərəkətinin aparılmasına icazə verilməsi haqqında hakimin qərardadı, hansı ki yalnız rekvizitləri və qətnamə hissəsini özündə əks etdirir, agentliyə daxil olduqdan dərhal sonra elektron nüsxə şəklində, elektron nəzarət sistemi vasitəsilə Fərdi (Şəxsi) Məlumatların Mühafizəsi Xidmətinə çatdırılır. Hakimin qərardadının elektron nüsxəsinin proqram təminatı vasitəsilə Fərdi (Şəxsi) Məlumatların Mühafizəsi Xidmətinə çatdırılması təsdiq edildikdən sonra agentlik bu məcəllənin 1431 maddəsinin 1-ci hissəsinin “a” alt bəndində nəzərdə tutulmuş gizli istintaq hərəkətinə başlayır. Bu hissədə nəzərdə tutulmuş elektron nüsxənin çatdırılması qaydası stasionar texniki imkandan istifadə edildikdə tətbiq edilir.

52. Gizli istintaq hərəkətinin aparılmasına icazə verilməsi haqqında hakimin müvafiq səlahiyyəti olan dövlət orqanına təqdim etdiyi qərardadda qeyri-müəyyənlik və qeyri-dəqiqlik olduqda, müvafiq səlahiyyəti olan dövlət orqanı bu barədə dərhal prokurora və ya müvafiq istintaq orqanının səlahiyyətli nümayəndəsinə məlumat verir.

53. Qərardadı çıxarmış məhkəmə prokurorun yazılı müraciəti əsasında, müraciəti aldıqdan 12 saat ərzində və ya öz təşəbbüsü ilə, bu məcəllənin 287-ci maddəsində müəyyən edilmiş qaydada, hakimin qərardadındakı qeyri-müəyyənliyin və qeyri-dəqiqliyin aradan qaldırılmasını təmin edir.

54. Fərdi (Şəxsi) Məlumatların Mühafizəsi Xidmətinə elektron formada və maddi (sənədli) formada təqdim edilmiş gizli istintaq hərəkətinin aparılmasına icazə verilməsi haqqında hakimin qərardadının rekvizitlərindəki və/və ya qətnamə hissəsindəki məlumat və ya rekvizit bir-birinə uyğun gəlmədikdə, bu barədə fərdi (şəxsi) məlumatların mühafizəsi xidmətinin rəhbəri elektron sistem vasitəsilə agentliyə məlumat verir, hansı ki öz növbəsində, qeyd olunanlar barədə dərhal prokurora və ya müvafiq istintaq orqanının səlahiyyətli nümayəndəsinə məlumat verir.

55. Fərdi (Şəxsi) Məlumatların Mühafizəsi Xidmətinə elektron formada və/və ya maddi (sənədli) formada təqdim edilmiş gizli istintaq hərəkətinin aparılmasına icazə verilməsi haqqında hakimin qərardadının rekvizitlərində və/və ya qətnamə hissəsində qeyri-müəyyənlik və qeyri-dəqiqlik olduqda, bu barədə fərdi (şəxsi) məlumatların mühafizəsi xidmətinin rəhbəri elektron sistem vasitəsilə agentliyə məlumat verir, hansı ki öz növbəsində, qeyd olunanlar barədə dərhal prokurora və ya müvafiq istintaq orqanının səlahiyyətli nümayəndəsinə məlumat verir.

5​6. Bu maddənin 5​4 və 5​5 hissələrində nəzərdə tutulmuş məlumatı aldıqdan dərhal sonra prokuror qərardadı çıxaran məhkəməyə yazılı müraciət edir, hansı ki müraciəti aldıqdan sonra 12 saat ərzində, bu məcəllənin 287-ci maddəsində müəyyən edilmiş qaydada, hakimin qərardadındakı qeyri-müəyyənliyin və qeyri-dəqiqliyin aradan qaldırılmasını təmin edir. Məhkəmə hakimin qərardadındakı qeyri-müəyyənliyi və qeyri-dəqiqliyi aradan qaldırdıqdan sonra 24 saat ərzində bu qərardadın Fərdi (Şəxsi) Məlumatların Mühafizəsi Xidmətinə çatdırılmasını təmin etməyə borcludur.

57. (çıxarılıb - 30.12.2021, №1314).

58. (çıxarılıb - 30.12.2021, №1314).

59. (çıxarılıb - 30.12.2021, №1314).

510. (çıxarılıb - 30.12.2021, №1314).

6. Təcili (təxirəsalınmaz) zərurət yarandıqda, gecikdirmə iş (istintaq) üçün mühüm əhəmiyyət kəsb edən faktiki məlumatların məhv edilməsinə səbəb ola bildikdə və ya bu məlumatların əldə edilməsini qeyri-mümkün etdikdə, gizli istintaq hərəkəti hakimin qərardadı olmadan, prokurorun əsaslandırılmış qərarı ilə aparıla/başlana bilər. Prokurorun qərarında müvafiq rekvizitlər göstərilməlidir (qərarın tərtib olunduğu tarix və yer; Gürcüstan Cinayət Məcəlləsinin istintaqın aparıldığı maddəsinə istinad; prokurorun adı və soyadı, imzası; məxfiliyi ifadə edən qrif; möhür), qərarın qətnamə hissəsi isə gizli istintaq hərəkətinin obyektinə/obyektlərinə, habelə həyata keçiriləcək gizli istintaq hərəkətinin növünə istinadı özündə əks etdirməlidir və tədbirin həyata keçirilmə dövrünü müəyyən etməlidir (başlama və bitmə tarixləri və vaxtları göstərilməklə), hansı ki 48 saatı aşmamalıdır. Bu məcəllənin 1431 maddəsinin birinci hissəsinin „a“−„q“ alt bəndlərində nəzərdə tutulmuş hər hansı bir gizli istintaq hərəkəti aparıldığı təqdirdə qərarın qətnamə hissəsində, həmçinin, gizli istintaq hərəkəti obyektinin/obyektlərinin texniki identifikatorunun/ identifikatorlarının ən azı bir müvafiq məlumatına istinad göstərilməlidir. Prokuror gizli istintaq hərəkətinin qərarında göstərilən başlanma vaxtından 24 saatdan gec olmayaraq, fəaliyyət ərazisində həmin gizli istintaq hərəkətinin aparılmış olduğu/aparıldığı rayon (şəhər) məhkəməsinə və ya təcili (təxirəsalınmaz) zərurət yarandıqda aparılmış/aparılan gizli istintaq hərəkətinin qanuni tanınması üçün istintaqın aparıldığı yer üzrə məhkəməyə vəsatətlə müraciət etməyə borcludur. Prokuror vəsatətdə bu maddənin 2-ci hissəsində nəzərdə tutulmuş halların, habelə hakimin qərardadı olmadan təcili (təxirəsalınmaz) gizli istintaq hərəkətinin aparılmasına/başlanmasına səbəb olmuş halların mövcudluğunu əsaslandırmalıdır. Hakim prokurorun vəsatətinə bu maddənin 5-ci hissəsində müəyyən edilmiş qaydada məhkəməyə təqdim edildikdən sonra 24 saatdan gec olmayaraq baxır. Vəsatətə baxarkən hakim aparılmış/aparılan gizli istintaq hərəkətinin bu maddənin 2-ci hissəsinin tələblərinə uyğun olub-olmamasını, həmin gizli istintaq hərəkətinin təcili (təxirəsalınmaz) aparılmasının/başlanmasının zəruri olub-olmamasını yoxlayır və qərardad ilə aşağıdakı qərarlardan birini qəbul edir:

a) aparılmış gizli istintaq hərəkətinin qanuni tanınması haqqında;

b) aparılan (cari) gizli istintaq hərəkətinin qanuni tanınması və onun aparılması müddətinin 48 saatdan çox olmayaraq uzadılması haqqında. Bu müddət prokurorun qərarında göstərilən gizli istintaq hərəkətinin başlandığı vaxtdan hesablanır;

q) aparılmış/aparılan gizli istintaq hərəkətinin qanunsuz tanınması, ona xitam verilməsi, nəticələrinin ləğvi və onun nəticəsində əldə edilmiş materialın/məlumatın məhv edilməsi haqqında.

61. Bu maddənin 6-cı hissəsində nəzərdə tutulmuş qərarı qəbul etmək üçün hakim tələb (sorğu) anı etibarı ilə əldə edilmiş materialın elektron nüsxəsini səlahiyyətli orqandan yazılı şəkildə tələb edə bilər. Hakim materialla tanış olduqdan sonra onun müəyyən edilmiş qaydada məhv edilməsini təmin edir.

62. Təcili (təxirəsalınmaz) zərurət yarandıqda, prokurorun yalnız rekvizitləri və qətnamə hissəsini özündə əks etdirən gizli istintaq hərəkətinin aparılması haqqında qərarını, gizli istintaq hərəkətinin qərarında göstərilən başlanma vaxtından 12 saatdan gec olmayaraq, prokuror və ya prokurorun tapşırığı ilə müstəntiq maddi (sənədli) formada Fərdi (Şəxsi) Məlumatların Mühafizəsi Xidmətinə təqdim edir. Bu məcəllənin 1431 maddəsinin birinci hissəsinin «a» alt bəndində nəzərdə tutulmuş gizli istintaq hərəkətinin aparılması haqqında prokurorun yalnız rekvizitləri və qətnamə hissəsini özündə əks etdirən qərarı agentliyə daxil olduqdan dərhal sonra elektron nüsxə şəklində, elektron nəzarət sistemi vasitəsilə Fərdi (Şəxsi) Məlumatların Mühafizəsi Xidmətinə çatdırılır. Prokurorun qərarının elektron nüsxəsinin proqram təminatı vasitəsilə çatdırılması təsdiq edildikdən sonra agentlik bu məcəllənin 1431 maddəsinin 1-ci hissəsinin “a” alt bəndində nəzərdə tutulmuş gizli istintaq hərəkətinə başlayır. Bu hissədə nəzərdə tutulmuş elektron nüsxənin çatdırılması qaydası stasionar texniki imkandan istifadə edildikdə tətbiq edilir.

63. Təcili (təxirəsalınmaz) zərurət yarandıqda gizli istintaq hərəkətinin aparılması haqqında prokurorun müvafiq səlahiyyəti olan dövlət orqanına təqdim etdiyi qərarda qeyri-müəyyənlik və qeyri-dəqiqlik olduqda, müvafiq səlahiyyəti olan dövlət orqanı bu barədə dərhal prokurora və ya müvafiq istintaq orqanının səlahiyyətli nümayəndəsinə məlumat verir. Prokuror qərardakı qeyri-müəyyənliyin və qeyri-dəqiqliyin aradan qaldırılmasını təmin edir.

64. (çıxarılıb - 30.12.2021, №1314).

7. Gizli istintaq hərəkətinin qanuni/qanunsuz tanınması haqqında hakimin qərardadı 4 nüsxədə tərtib edilir, onlardan biri məhkəmədə qalır, ikisi vəsatəti verən prokurora və ya müvafiq istintaq orqanının səlahiyyətli nümayəndəsinə verilir, hansılardan ki biri müvafiq səlahiyyəti olan dövlət orqanına çatdırılır, yalnız rekvizitləri və qətnamə hissəsini özündə əks etdirən bir qərardad isə məhkəmə tərəfindən fərdi (şəxsi) məlumatların mühafizəsi xidmətinə çatdırılır. Hakimin qərardadının nüsxələri qərardad çıxarıldıqdan dərhal sonra, lakin 48 saatdan gec olmayaraq maddi (sənədli) formada müvafiq səlahiyyəti olan dövlət orqanına və Fərdi (Şəxsi) Məlumatların Mühafizəsi Xidmətinə təqdim edilir.

8. İttiham tərəfi təcili (təxirəsalınmaz) zərurət yarandıqda aparılmış gizli istintaq hərəkəti nəticəsində əldə edilmiş məlumatın sübut kimi istifadə edilməsini zəruri hesab etmədikdə, o bu gizli istintaq hərəkətinin qanuni tanınması haqqında, onun başlanmasından sonra 24 saatdan gec olmayaraq, fəaliyyət ərazisində həmin istintaq hərəkətinin aparılmış olduğu rayon (şəhər) məhkəməsinə və ya istintaqın aparıldığı yer üzrə məhkəməyə vəsatətlə müraciət etməlidir. Gizli istintaq hərəkəti nəticəsində əldə edilmiş məlumatlar məhkəmə tərəfindən müvafiq qərar qəbul edildikdən sonra bu məcəllənin 1438 maddəsinin 5-ci hissəsində müəyyən edilmiş qaydada dərhal məhv edilməlidir.

9. Gizli istintaq hərəkəti ilə başqa cinayətin əlamətləri aşkar edildikdə, hansının ki haqqında istintaq aparılmır, bu gizli istintaq hərəkəti nəticəsində əldə edilən məlumatlar başqa cinayət işi üzrə istintaqın başlanması üçün əsasdır, bu məlumatların yeni iş üzrə qəbuledilən (məqbul) sübut kimi tanınması məsələsi isə gizli istintaq hərəkətləri üçün bu maddənin 2-ci hissəsində müəyyən edilmiş hallar nəzərə alınmadan, bu məcəllə ilə müəyyən edilmiş ümumi qaydada həll edilir.

10. Gizli istintaq hərəkətinin aparılmasına icazənin verilməsi haqqında və ya təcili (təxirəsalınmaz) zərurət yarandıqda hakimin qərardadı olmadan aparılmış/aparılan gizli istintaq hərəkətinin qanuni tanınması haqqında qərardadda hakim bu maddənin 2-ci hissəsində nəzərdə tutulmuş halların mövcudluğunu və gizli istintaq hərəkətinin hakimin qərardadı olmadan, təcili (təxirəsalınmaz) aparılmasının/başlanmasının zəruriliyini əsaslandırmalıdır. Hakimin qərardadında müvafiq rekvizitlər göstərilməlidir: (qərardadın nömrəsi; tərtib edildiyi tarix və yer; hakimin adı və soyadı, imzası; məxfiliyi ifadə edən qrif; möhür). Hakimin qərardadının qətnamə hissəsində göstərilməlidir:

a) vəsatəti hakimə təqdim etmiş şəxs;

b) gizli istintaq hərəkətinin aparılmalı olduğu, aparılmış olduğu və ya aparıldığı cinayət işinin nömrəsi;

q) gizli istintaq hərəkətinin aparılması və ya aparılmış/aparılan gizli istintaq hərəkətinin qanuni tanınması haqqında sərəncamda hansı növ gizli istintaq hərəkətinin aparılmasına icazə verildiyi və ya hansı gizli istintaq hərəkətinin qanuni tanındığı dəqiq qeyd edilməlidir;

d) gizli istintaq hərəkəti hansı vaxt ərzində (başlama və bitmə tarixləri və vaxtı göstərilməklə) aparılmalıdır və ya aparılmışdır;

e) gizli istintaq hərəkətinin obyekti/obyektləri;

v) bu məcəllənin 1431 maddəsinin birinci hissəsinin „a“−„q“ alt bəndlərində nəzərdə tutulmuş hər hansı gizli istintaq hərəkəti aparıldıqda − gizli istintaq hərəkəti obyektinin/obyektlərinin texniki identifikatorunun/identifikatorlarının ən azı bir uyğun məlumatı, hansının/hansıların ki nəzarəti də gizli istintaq hərəkəti çərçivəsində həyata keçirilməlidir;

z) lazım olduğu təqdirdə, gizli istintaq hərəkətinin həyata keçirildiyi yer;

t) lazım olduğu təqdirdə, gizli istintaq hərəkətinin kimə şamil edildiyi;

i) müvafiq səlahiyyəti olan dövlət orqanı, hansı ki gizli istintaq hərəkətini həyata keçirməlidir;

k) gizli istintaq hərəkəti nəticəsində əldə edilmiş materialla tanış olmalı və təhvil verilməli olan səlahiyyətli istintaq orqanı;

l) gizli istintaq hərəkətinin davam etdirildiyi (uzadıldığı) halda − həmin qərardadın rekvizitləri, hansına ki əsasən gizli istintaq hərəkəti aparılır (davam edir);

m) gizli istintaq hərəkətinin aparılması üçün lazım olan digər məlumatlar.

11. Gizli istintaq hərəkətinin aparılmasına icazə verilməsindən imtina və ya aparılmış/aparılan gizli istintaq hərəkətinin qanuni tanınmasından imtina haqqında hakimin qərardadında göstərilməlidir ki, təqdim edilmiş vəsatət bu maddənin 2-ci hissəsində nəzərdə tutulmuş halların mövcudluğunu və hakimin qərardadı olmadan gizli istintaq hərəkətinin təcili (təxirəsalınmaz) aparılmasının/başlanmasının zəruriliyini təsdiq etmir. Hakimin qərardadında qeyd edilməlidir: bu maddənin 10-cu hissəsində nəzərdə tutulmuş rekvizitlər; hakimə vəsatətlə müraciət etmiş şəxs; hakimin gizli istintaq hərəkətinin aparılmasına icazə verilməsindən imtina və ya aparılmış/aparılan gizli istintaq hərəkətinin qanuni tanınmasından imtina haqqında və onun nəticəsində əldə edilmiş materialın məhv edilməsi haqqında qərarı.

12. Gizli istintaq hərəkəti hakimin qərardadında göstərilən müddətdə aparılır. Həmin müddət istintaqın məqsədinə nail olmaq (çatmaq) üçün lazım olan qədər uzun olmalıdır.

121. Bu maddənin 127-ci hissəsində nəzərdə tutulmuş hal istisna olmaqla, gizli istintaq hərəkəti üç mərhələdə aparıla bilər. Birinci mərhələdə gizli istintaq hərəkəti prokurorun əsaslandırılmış vəsatəti əsasında qəbul edilmiş hakimin qərardadı ilə 90 gündən çox olmayan müddətdə keçirilir, ikinci mərhələdə − yuxarı prokurorun əsaslandırılmış vəsatəti əsasında qəbul edilmiş hakimin qərardadı ilə − 90 gündən çox olmayan müddətdə, üçüncü mərhələdə isə − Gürcüstanın Baş Prokurorunun və ya onun müavininin əsaslandırılmış vəsatəti əsasında qəbul edilmiş hakimin qərardadı ilə − 90 gündən çox olmayan müddətdə.

122. Gizli istintaq hərəkətinin aparılmasının birinci mərhələsində müvafiq məqsədə nail olunmayıbsa və gizli istintaq hərəkətinin aparılmasının birinci mərhələsi üçün müəyyən edilmiş müddət başa çatmayıbsa, prokuror gizli istintaq hərəkətinin aparılması müddətinin qalan müddətə uzadılması barədə vəsatətlə məhkəməyə müraciət etmək səlahiyyətinə malikdir.

123. Gizli istintaq hərəkətinin aparılmasının birinci mərhələsi üçün müəyyən edilmiş 90 günlük müddət başa çatdıqda və müvafiq məqsədə nail olunmadıqda, yuxarı prokurorun əsaslandırılmış vəsatəti əsasında qəbul edilmiş hakimin qərardadı ilə gizli istintaq hərəkətinin aparılması müddəti gizli istintaq hərəkətinin aparılmasının ikinci mərhələsi üçün müəyyən edilmiş müddətdən çox olmayaraq - 90 gün uzadıla bilər.

124. Gizli istintaq hərəkətinin aparılmasının ikinci mərhələsində də müvafiq məqsədə nail olunmadıqda və gizli istintaq hərəkətinin aparılmasının ikinci mərhələsi üçün müəyyən edilmiş müddət başa çatmadıqda, yuxarı prokuror gizli istintaq hərəkətinin aparılması müddətinin qalan müddətə uzadılması barədə vəsatətlə məhkəməyə müraciət etmək səlahiyyətinə malikdir.

125. Gizli istintaq hərəkətinin aparılmasının ikinci mərhələsi üçün müəyyən edilmiş 90 günlük müddət başa çatdıqda və müvafiq məqsədə nail olunmadıqda, Gürcüstanın Baş Prokurorunun və ya onun müavininin əsaslandırılmış vəsatəti əsasında qəbul edilmiş hakimin qərardadı ilə gizli istintaq hərəkətinin aparılması müddəti gizli istintaq hərəkətinin aparılmasının üçüncü mərhələsi üçün müəyyən edilmiş müddətdən çox olmayaraq - 90 gün uzadıla bilər.

126. Əgər gizli istintaq hərəkətinin aparılmasının üçüncü mərhələsində də müvafiq məqsədə nail olunmayıbsa və gizli istintaq hərəkətinin aparılmasının üçüncü mərhələsi üçün müəyyən edilmiş müddət başa çatmayıbsa, Gürcüstanın Baş Prokuroru və ya onun müavini gizli istintaq hərəkətinin aparılması müddətinin qalan müddətə uzadılması barədə vəsatətlə məhkəməyə müraciət etmək səlahiyyətinə malikdir. Bu maddənin 127 hissəsində nəzərdə tutulmuş hal istisna olmaqla, gizli istintaq hərəkətinin aparılmasının müddətinin daha da (sonrakı) uzadılması yolverilməzdir.

127. Gizli istintaq hərəkətinin aparılmasının üçüncü mərhələsi üçün müəyyən edilmiş 90 günlük müddət başa çatdıqda və müvafiq məqsədə nail olunmadıqda, Gürcüstanın Baş Prokurorunun və ya onun müavininin əsaslandırılmış vəsatəti əsasında qəbul edilmiş hakimin qərardadı ilə:

a) gizli istintaq hərəkətinin aparılması müddəti bir daha 90 gündən çox olmayaraq uzadıla bilər - əgər gizli istintaq hərəkəti Gürcüstanın "Cinayət hüququ sahəsində beynəlxalq əməkdaşlıq haqqında" qanununda nəzərdə tutulmuş halda qəbul edilmiş məhkəmənin qərardadı əsasında keçirilirsə. Əgər gizli istintaq hərəkətinin aparılmasının bu mərhələsində də müvafiq məqsədə nail olunmayıbsa və gizli istintaq hərəkətinin aparılmasının bu mərhələ üçün müəyyən edilmiş müddəti başa çatmayıbsa, Gürcüstanın Baş Prokuroru və ya onun müavini gizli istintaq hərəkətinin aparılması müddətinin qalan müddətə uzadılması barədə vəsatətlə məhkəməyə müraciət etmək səlahiyyətinə malikdir. Gizli istintaq hərəkətinin aparılması müddətinin daha da (sonrakı) uzadılması yolverilməzdir;

b) gizli istintaq hərəkətinin aparılması müddəti bu fəsildə müəyyən edilmiş, gizli istintaq hərəkətinin aparılması üçün lazım olan hüquqi əsasların mövcud olduğu qədər uzadıla bilər - əgər istintaq Gürcüstan Cinayət Məcəlləsinin 108-ci, 109-cu, 143-cü−1432, 144-cü−1443, 223-cü−2241, 230-cu−232-ci, 234-cü−2351 və 2551 maddələri ilə, 260-cı maddəsinin 4-cü−7-ci hissələri ilə, 261-ci maddəsinin 4-cü−8-ci hissələri ilə, 262-ci və 263-cü maddələri ilə və XXXVII−XXXVIII və XLVII fəsilləri ilə nəzərdə tutulmuş cinayətlə əlaqədar aparılırsa. Bu halda gizli istintaq hərəkətinin aparılması müddəti hər dəfə 90 gündən çox olmayaraq uzadıla bilər.

128. Bu maddənin 121−127 hissələri ilə nəzərdə tutulmuş gizli istintaq hərəkətinin aparılması müddətinin uzadılması barədə vəsatətdə, eyni maddənin 2-ci hissəsində müəyyən edilmiş hallar istisna olmaqla, başlanmış gizli istintaq hərəkətinin nəticəsində əldə edilmiş məlumatlar barədə informasiya öz əksini tapmalı və istintaq üçün kifayət qədər məlumat əldə etməyin niyə mümkün olmadığı göstərilməlidir. Bu maddənin 121−127 hissələri ilə nəzərdə tutulmuş qərardadı qəbul edərkən hakim gizli istintaq hərəkətinin aparılması üçün lazım olan, bu fəsildə müəyyən edilmiş müvafiq hüquqi əsasları nəzərə alır.

129. Gizli istintaq hərəkətinə xitam verildikdə və sonra yenidən gizli istintaq hərəkətinin aparılması üçün lazım olan müvafiq hüquqi əsas yarandıqda, gizli istintaq hərəkəti ona xitam verildiyi mərhələdən davam etdirilməlidir. Gizli istintaq hərəkəti bu fəsildə müəyyən edilmiş qaydada davam etdirilməlidir

13. Gizli istintaq hərəkətləri haqqında qərardad ictimaiyyətə açıqlanmır. Hakimin qərardadı qəbul edildiyi gündən 30 gün keçdikdən sonra qüvvəsini itirir, əgər bu müddət ərzində gizli istintaq hərəkəti başlanmayıbsa.

14. Barəsində gizli istintaq hərəkətinin aparılması ona, verilən iş üzrə hüquq icraatı zamanı məlum olan şəxs gizli istintaq hərəkəti haqqında qərardaddan müvafiq apellyasiya məhkəməsinin istintaq kollegiyasına birdəfəlik şikayət edə bilər, qeyd olunan məlumatlar və qərardaddan şikayət etmək hüququ haqqında izahat alındıqdan sonra 48 saat ərzində. Şikayət edilmiş qərardadın apellyasiya məhkəməsi tərəfindən ləğv edilməsi və aparılmış gizli istintaq hərəkətinin qanunsuz tanınması bu hərəkət nəticəsində əldə edilmiş məlumatların bu məcəllə ilə müəyyən edilmiş qaydada qəbuledilməz sübut kimi tanınmasına əsas yaradır. Apellyasiya məhkəməsi tərəfindən şikayət üzrə qəbul edilmiş qərar şəxs üçün - onun şəxsi həyatı/şəxsi (fərdi) məlumatları haqqında informasiyanın qanunsuz əldə edilməsi, saxlanması və ya açıqlanması nəticəsində ona vurulmuş zərərin ödənilməsi ilə bağlı bu məcəllənin 7-ci maddəsinin 3-cü hissəsində nəzərdə tutulmuş tələbin (sorğunun) əsasına qoyula bilər.

15. Barəsində gizli istintaq hərəkətinin aparılması ona, verilən iş üzrə hüquq icraatı başa çatdıqdan sonra məlum olan şəxs gizli istintaq hərəkəti haqqında qərardaddan müvafiq apellyasiya məhkəməsinin istintaq kollegiyasına şikayət edə bilər, qeyd olunan məlumatlar və qərardaddan şikayət etmək hüququ haqqında izahat alındıqdan sonra 1 ay ərzində. Apellyasiya məhkəməsi tərəfindən aparılmış gizli istintaq hərəkətinin qanunsuz tanınması, bu məcəllənin 310-cu maddəsinin “t” alt bəndində nəzərdə tutulmuş, hökmə yenidən baxılması üçün yeni aşkar edilmiş hal kimi hesab edilə bilər, əgər bu gizli istintaq hərəkəti nəticəsində əldə edilmiş sübutlar hökm üçün əsas olaraq götürülübsə. Apellyasiya məhkəməsi tərəfindən şikayət üzrə qəbul edilmiş qərar şəxs üçün - onun şəxsi həyatı/şəxsi (fərdi) məlumatları haqqında informasiyanın qanunsuz əldə edilməsi, saxlanması və ya açıqlanması nəticəsində ona vurulmuş zərərin ödənilməsi ilə bağlı bu məcəllənin 7-ci maddəsinin 3-cü hissəsində nəzərdə tutulmuş tələbin (sorğunun) əsasına qoyula bilər.

16. Bu maddənin 14-cü və 15-ci hissələrində nəzərdə tutulmuş şikayətdə gizli istintaq hərəkətinin aparılmasının bu fəsildə müəyyən edilmiş qaydasının pozulması barədə qeyd edilməlidir. Şikayət qərardadı çıxaran məhkəməyə verilir. Apellyasiya məhkəməsinin istintaq kollegiyası şikayətə daxil edildikdən sonra 72 saatdan gec olmayaraq baxır. Apellyasiya məhkəməsi şikayətə baxılmasında şikayəti edənin və ittiham tərəfinin iştirakını bildirişlə (xəbər etməklə) təmin edir. Onların gəlməməsi şikayətə baxılmasına mane olmur. Şikayət üzrə qəbul edilmiş qərar ictimaiyyətə açıqlanır və tələb edildiyi təqdirdə şikayətçiyə və ittiham tərəfinə verilir.

17. Dövlət-siyasi vəzifəli şəxsə, hakimə və toxunulmazlığı olan şəxsə qarşı gizli istintaq hərəkəti Gürcüstanın Baş Prokurorunun və ya onun müavininin əsaslandırılmış vəsatəti əsasında, Gürcüstan Ali Məhkəməsinin hakiminin qərardadı ilə aparıla bilər.

Gürcüstanın 1 avqust 2014-cü il tarixli qanunu №2634 – veb-səhifə, 18.08.2014-cü il.

Gürcüstanın 30 noyabr 2014-cü il tarixli qanunu №2870 - veb-səhifə, 30.11.2014-cü il.

Gürcüstanın Konstitusiya Məhkəməsinin 14 aprel 2016-cı il tarixli Qərarı №1/1/625,640 - veb-səhifə, 22.04.2016-cı il.

Gürcüstanın 22 mart 2017-ci il tarixli qanunu №476 - veb-səhifə, 27.03.2017-ci il.

Gürcüstanın 1 iyun 2017-ci il tarixli qanunu №911 - veb-səhifə, 21.06.2017-ci il.

Gürcüstanın 17 may 2018-ci il tarixli qanunu №2355 – veb-səhifə, 29.05.2018-ci il.

Gürcüstanın 21 iyul 2018-ci il tarixli qanunu №3276 – veb-səhifə, 09.08.2018-ci il.

Gürcüstanın 30 noyabr 2018-ci il tarixli qanunu №3814 – veb-səhifə, 13.12.2018-ci il.

Gürcüstanın 17 aprel 2019-cu il tarixli qanunu №4512 - veb-səhifə, 22.04.2019-cu il.

Gürcüstanın 8 may 2019-cu il tarixli qanunu №4604 - veb-səhifə, 08.05.2019-cu il.

Gürcüstanın 29 may 2019-cu il tarixli qanunu №4620 – veb-səhifə, 03.06.2019-cu il.

Gürcüstanın 13 iyul 2020-ci il tarixli qanunu №6755 – veb-səhifə, 20.07.2020-ci il.

Gürcüstanın 27 aprel 2021-ci il tarixli qanunu №461 – veb-səhifə, 04.05.2021-ci il.

Gürcüstanın 30 dekabr 2021-ci il tarixli qanunu №1314 – veb-səhifə, 13.01.2022-ci il.

Gürcüstanın 6 sentyabr 2022-ci il tarixli qanunu №1722 – veb-səhifə, 14.09.2022-ci il.

Maddə 1434. Gizli istintaq hərəkətlərinin həyata keçirilməsi, kontrolu və nəzarəti

1. Gizli istintaq hərəkəti, bu məcəllə ilə müəyyən edilmiş qaydada, müvafiq səlahiyyətə malik olan dövlət orqanı tərəfindən həyata keçirilir.

2. Gizli istintaq hərəkətinə kontrol və nəzarət, Gürcüstanın “Fərdi (şəxsi) məlumatların mühafizəsi haqqında” Qanununa uyğun olaraq, Fərdi (Şəxsi) Məlumatların Mühafizəsi Xidməti tərəfindən həyata keçirilir.

Gürcüstanın 1 avqust 2014-cü il tarixli qanunu №2634 – veb-səhifə, 18.08.2014-cü il.

Gürcüstanın 30 noyabr 2014-cü il tarixli qanunu №2870 - veb-səhifə, 30.11.2014-cü il.

Gürcüstanın 22 mart 2017-ci il tarixli qanunu №476 - veb-səhifə, 27.03.2017-ci il.

Gürcüstanın 21 iyul 2018-ci il tarixli qanunu №3276 – veb-səhifə, 09.08.2018-ci il.

Gürcüstanın 8 may 2019-cu il tarixli qanunu №4604 - veb-səhifə, 08.05.2019-cu il.

Gürcüstanın 30 dekabr 2021-ci il tarixli qanunu №1314 – veb-səhifə, 13.01.2022-ci il.

Maddə 1435. Gizli istintaq hərəkətini aparan orqanın məlumatları saxlamaq və qeyd etmək öhdəliyi

1. Gizli istintaq hərəkəti nəticəsində əldə edilmiş məlumatların lazımi qaydada mühafizəsinə görə məsuliyyət gizli istintaq hərəkətini həyata keçirən orqanın və müvafiq istintaq orqanının üzərinə düşür.

2. Gizli istintaq hərəkətini həyata keçirən orqan gizli istintaq hərəkətinin aparılması ilə bağlı aşağıdakı məlumatları qeyd etməlidir: gizli istintaq hərəkətinin növü; gizli istintaq hərəkətinin başlanma və bitmə vaxtı; gizli istintaq hərəkətinin obyekti; bu məcəllənin 1431 maddəsinin birinci hissəsinin „a“−„q“ alt bəndlərində nəzərdə tutulmuş gizli istintaq hərəkətləri aparılarkən − gizli istintaq hərəkəti obyektinin texniki identifikatoru; hakimin qərardadının və/və ya prokurorun əsaslandırılmış qərarının rekvizitləri.

Gürcüstanın 1 avqust 2014-cü il tarixli qanunu №2634 – veb-səhifə, 18.08.2014-cü il.

Gürcüstanın 30 noyabr 2014-cü il tarixli qanunu №2870 - veb-səhifə, 30.11.2014-cü il.

Gürcüstanın 22 mart 2017-ci il tarixli qanunu №476 - veb-səhifə, 27.03.2017-ci il.

Maddə 1436. Gizli istintaq hərəkətinə xitam verilməsi və dayandırılması

1. Prokuror müstəntiqin müraciəti əsasında və ya öz təşəbbüsü ilə gizli istintaq hərəkətinə xitam verilməsi haqqında qərar qəbul edir. Prokuror gizli istintaq hərəkətinə xitam verilməsi haqqında qərar qəbul etdiyi barədə dərhal müvafiq səlahiyyəti olan dövlət orqanına məlumat verməyə borcludur ki, o da qeyd olunan qərarı aldıqdan sonra gizli istintaq hərəkətinə xitam versin.

2. Gizli istintaq hərəkətinə xitam verilir, əgər:

a) gizli istintaq hərəkəti haqqında qərardadda nəzərdə tutulmuş konkret tapşırıq (vəzifə) yerinə yetiriləcəksə;

b) gizli istintaq hərəkəti haqqında qərardadda nəzərdə tutulmuş konkret tapşırığın yerinə yetirilməsinin obyektiv cəhətdən qeyri-mümkün olduğunu və ya gizli istintaq hərəkətinin aparılmasının istintaq üçün vacib olmadığını (mühüm əhəmiyyət daşımadığını) təsdiq edən hallar müəyyən edilirsə;

q) istintaqa və/və ya cinayət təqibinə xitam veriləcəksə;

d) gizli istintaq hərəkətinin aparılması üçün hüquqi əsas yoxdursa.

3. Gizli istintaq hərəkətinin aparılmasının müddəti keçibsə və ya gizli istintaq hərəkəti dayandırıldıqdan sonra 3 gün ərzində onun dayandırılması üçün əsaslar aradan qaldırılmadıqda, bu hissədə göstərilən müddət keçdikdən sonra, müvafiq səlahiyyəti olan dövlət orqanı gizli istintaq hərəkətinə xitam verir.

4. Təcili (təxirəsalınmaz) zərurət yarandıqda başlanmış gizli istintaq hərəkətini məhkəmə qanunsuz tanıdıqda və ya təcili (təxirəsalınmaz) zərurət yarandıqda başlanmış gizli istintaq hərəkətinin aparılması haqqında qərarda göstərilən 48-saatlıq müddət keçdikdə, müvafiq səlahiyyəti olan dövlət orqanı məhkəmənin qərardadını aldıqdan sonra dərhal və ya təcili (təxirəsalınmaz) zərurət yarandıqda başlanmış gizli istintaq hərəkətinin aparılması üçün 48-saatlıq müddət keçdikdən sonra gizli istintaq hərəkətinə xitam verir.

5. Gizli istintaq hərəkəti Fərdi (Şəxsi) Məlumatların Mühafizəsi Xidmətinin rəhbəri tərəfindən elektron nəzarət sistemi ilə dayandırıla bilər, əgər:

a) bu məcəllənin 1431 maddəsinin birinci hissəsinin “a” alt bəndində nəzərdə tutulmuş gizli istintaq hərəkətinin aparılmasına icazə verilməsi haqqında hakimin qərardadının yalnız rekvizitləri və qətnamə hissəsini özündə əks etdirən elektron nüsxəsi bu məcəllənin 1433 maddəsinin 51 hissəsində müəyyən edilmiş qaydada ona çatdırılmayıbsa;

b) bu məcəllənin 1431 maddəsinin birinci hissəsinin “a” alt bəndində nəzərdə tutulmuş gizli istintaq hərəkətinin aparılmasına icazə verilməsi haqqında hakimin qərardadının yalnız rekvizitləri və qətnamə hissəsini özündə əks etdirən nüsxəsi, bu məcəllənin 1433 maddəsinin 5-ci hissəsində müəyyən edilmiş qaydada, maddi (sənədli) formada ona təqdim edilməyibsə;

q) prokurorun qərarının yalnız rekvizitləri və qətnamə hissəsini özündə əks etdirən elektron nüsxəsi, bu məcəllənin 1433 maddəsinin 62 hissəsində müəyyən edilmiş qaydada, ona çatdırılmayıbsa;

d) təcili (təxirəsalınmaz) zərurət yarandıqda bu məcəllənin 1431 maddəsinin birinci hissəsinin “a” alt bəndində nəzərdə tutulmuş, yalnız rekvizitləri və qətnamə hissəsini özündə əks etdirən gizli istintaq hərəkətinin aparılması haqqında prokurorun qərarı, bu məcəllənin 1433 maddəsinin 62 hissəsində müəyyən edilmiş qaydada, maddi (sənədli) formada ona təqdim edilməyibsə;

e) prokurorun ona elektron sistem vasitəsilə və ya maddi (sənədli) formada təqdim etdiyi qərarın rekvizitlərində və/və ya qətnamə hissəsində qeyri-müəyyənlik və qeyri-dəqiqlik varsa;

v) prokurorun elektron sistem vasitəsilə ona təqdim etdiyi qərarın elektron nüsxəsinin rekvizitlərində və qətnamə hissəsində və maddi (sənədli) formada təqdim edilmiş prokurorun qərarının rekvizitlərində və qətnamə hissəsində bu məcəllənin 1433 maddəsinin 6-cı hissəsində nəzərdə tutulmuş məlumatlar bir-birinə uyğun gəlmirsə.

51. (çıxarılıb - 30.12.2021, №1314).

52. (çıxarılıb - 30.12.2021, №1314).

53. (çıxarılıb - 30.12.2021, №1314).

54. (çıxarılıb - 30.12.2021, №1314).

55. (çıxarılıb - 30.12.2021, №1314).

56. (çıxarılıb - 30.12.2021, №1314).

57. (çıxarılıb - 30.12.2021, №1314).

58. (çıxarılıb - 30.12.2021, №1314).

59. (çıxarılıb - 30.12.2021, №1314).

510. (çıxarılıb - 30.12.2021, №1314).

6. Bu maddənin 5-ci hissəsində nəzərdə tutulmuş əsaslarla aparılan gizli istintaq hərəkəti dayandırıldıqda, agentlik onun dayandırılması barədə dərhal müvafiq prokurora və ya müvafiq istintaq orqanının səlahiyyətli nümayəndəsinə məlumat verir.

7. Aparılan (cari) gizli istintaq hərəkəti bu maddənin 5-ci hissəsinin “a” və ya “q” alt bəndində nəzərdə tutulmuş əsaslar üzrə dayandırıldıqda, onun dayandırılması üçün əsasları aradan qaldırmağı, yəni hakimin qərardadının yalnız rekvizitləri və qətnamə hissəsini özündə əks etdirən elektron nüsxəsini Fərdi (Şəxsi) Məlumatların Mühafizəsi Xidmətinə təqdim etməyi və ya prokurorun yalnız rekvizitləri və qətnamə hissəsini özündə əks etdirən qərarının elektron nüsxəsini təqdim etməyi agentlik təmin edir.

8. Aparılan (cari) gizli istintaq hərəkəti bu maddənin 5-ci hissəsinin „b“ alt bəndində nəzərdə tutulmuş əsaslar üzrə dayandırıldıqda, onun dayandırılması üçün əsasları aradan qaldırmağı, yəni, hakimin qərardadının yalnız rekvizitləri və qətnamə hissəsini özündə əks etdirən nüsxəsini maddi (sənədli) formada Fərdi (Şəxsi) Məlumatların Mühafizəsi Xidmətinə təqdim etməyi məhkəmə təmin edir.

9. Aparılan (cari) gizli istintaq hərəkəti bu maddənin 5-ci hissəsinin „d“ alt bəndində nəzərdə tutulmuş əsaslar üzrə dayandırıldıqda, onun dayandırılması üçün əsasları aradan qaldırmağı, yəni, prokurorun yalnız rekvizitləri və qətnamə hissəsini özündə əks etdirən qərarını maddi (sənədli) formada Fərdi (Şəxsi) Məlumatların Mühafizəsi Xidmətinə təqdim etməyi prokuror və ya müvafiq istintaq orqanının səlahiyyətli nümayəndəsi təmin edir.

10. Aparılan (cari) gizli istintaq hərəkəti bu maddənin 5-ci hissəsinin „e“ və ya „v“ alt bəndində nəzərdə tutulmuş əsaslar üzrə dayandırıldıqda, onun dayandırılması üçün əsasları aradan qaldırmağı, yəni, prokurorun qərarında bu məcəllənin 1433 maddəsinin 6-cı hissəsində nəzərdə tutulmuş məlumatları müvafiq qaydada göstərməyi və həmin qərarı agentliyə və Fərdi (Şəxsi) Məlumatların Mühafizəsi Xidmətinə təqdim etməyi prokuror və ya müvafiq istintaq orqanının səlahiyyətli nümayəndəsi təmin edir.

11. Aparılan (cari) gizli istintaq hərəkəti bu maddənin 5-ci hissəsinin „a“ və ya „q“ alt bəndində nəzərdə tutulmuş əsaslar üzrə dayandırıldıqda, hakimin qərardadının və ya prokurorun qərarının elektron nüsxəsinin bu məcəllə ilə müəyyən edilmiş ümumi qaydada Fərdi (Şəxsi) Məlumatların Mühafizəsi Xidmətinə çatdırılması proqramla təsdiq edildikdən sonra agentlik gizli istintaq hərəkətini davam etdirir.

12. Aparılan (cari) gizli istintaq hərəkəti bu maddənin 5-ci hissəsinin „b“ alt bəndində nəzərdə tutulmuş əsaslar üzrə dayandırıldıqda, hakimin qərardadının Fərdi (Şəxsi) Məlumatların Mühafizəsi Xidməti tərəfindən elektron kontrol sistemi ilə qəbul edilməsi proqramla təsdiq edildikdən sonra agentlik gizli istintaq hərəkətini davam etdirir.

13. Aparılan (cari) gizli istintaq hərəkəti bu maddənin 5-ci hissəsinin „d“, „e“ və ya „v“ alt bəndində nəzərdə tutulmuş əsaslar üzrə dayandırıldıqda, prokurorun qərarının Fərdi (Şəxsi) Məlumatların Mühafizəsi Xidməti tərəfindən elektron kontrol sistemi ilə qəbul edilməsi proqramla təsdiq edildikdən sonra agentlik gizli istintaq hərəkətini davam etdirir.

14. Gizli istintaq hərəkəti başa çatdıqdan dərhal sonra müvafiq səlahiyyəti olan dövlət orqanı protokol tərtib edir. Protokolda dəqiq qeyd edilməlidir: gizli istintaq hərəkətinin aparılmasının hüquqi əsasları, onun başlanma və bitmə vaxtı, protokolun tərtib edildiyi yer, aparılmış gizli istintaq hərəkətinin növü və onun aparılmasında istifadə olunan texniki vasitələr, gizli istintaq hərəkətinin aparıldığı yer, gizli istintaq hərəkətinin obyekti, bu məcəllənin 1431 maddəsinin birinci hissəsinin "a"-"q" alt bəndlərində nəzərdə tutulmuş hər hansı gizli istintaq hərəkəti aparılarkən isə − habelə gizli istintaq hərəkəti obyektinin texniki identifikatoru. Protokol müvafiq səlahiyyətli istintaq orqanına verilir, hansı ki onu dərhal prokurora, gizli istintaq hərəkətlərinin məhkəmə reyestrinə və fərdi (şəxsi) məlumatların mühafizəsi xidmətinə təqdim edir. Bu fəsildə nəzərdə tutulmuş hallarda və müəyyən edilmiş qaydada protokol həm də müdafiə tərəfinə verilir.

15. Gizli istintaq hərəkətinin aparılması zamanı prokuror/hakim tələb etdikdə, gizli istintaq hərəkətini həyata keçirən orqan aralıq protokol tərtib etməyə borcludur.

16. Gizli istintaq hərəkəti dayandırıldıqdan sonra 3 gün ərzində onun dayandırılmasının əsası aradan qaldırılmadıqda, gizli istintaq hərəkəti nəticəsində əldə edilmiş material bu məcəllə ilə müəyyən edilmiş qaydada məhv edilir.

Gürcüstanın 1 avqust 2014-cü il tarixli qanunu №2634 – veb-səhifə, 18.08.2014-cü il.

Gürcüstanın 22 mart 2017-ci il tarixli qanunu №476 - veb-səhifə, 27.03.2017-ci il.

Gürcüstanın 21 iyul 2018-ci il tarixli qanunu №3276 – veb-səhifə, 09.08.2018-ci il.

Gürcüstanın 8 may 2019-cu il tarixli qanunu №4604 - veb-səhifə, 08.05.2019-cu il.

Gürcüstanın 30 dekabr 2021-ci il tarixli qanunu №1314 – veb-səhifə, 13.01.2022-ci il.

Maddə 1437. Gizli istintaq hərəkətinin aparılmasını minimuma endirmək

1. Gizli istintaq hərəkətini həyata keçirən orqan, habelə istintaq orqanı və ya şəxs, öz səlahiyyətləri çərçivəsində, istintaqla əlaqəsi olmayan kommunikasiyanın və şəxsin monitorinqini maksimum məhdudlaşdırmağa borcludurlar.

2. Din xadiminə, vəkilə, həkimə, jurnalistə və toxunulmazlığı olan şəxsə qarşı gizli istintaq hərəkətinin aparılmasına yalnız o halda icazə verilir, nə vaxt ki, müvafiq olaraq, bu onların dini fəaliyyətləri və ya peşə fəaliyyətləri zamanı qanunla qorunan məlumatları əldə etmələri ilə bağlı deyil.

3. Vəkilin şəxsi kommunikasiyası haqqında gizli istintaq hərəkəti nəticəsində əldə edilmiş məlumat vəkil və müştəri arasında həyata keçirilən kommunikasiya haqqında məlumatdan ayrılmalıdır. Vəkil və müştəri arasında həyata keçirilən, vəkilin peşə fəaliyyəti ilə bağlı olan kommunikasiyanın (ünsiyyətin) məzmunu dərhal məhv edilməlidir.

Gürcüstanın 1 avqust 2014-cü il tarixli qanunu №2634 – veb-səhifə, 18.08.2014-cü il.

Gürcüstanın 30 noyabr 2014-cü il tarixli qanunu №2870 - veb-səhifə, 30.11.2014-cü il.

Maddə 1438. Gizli istintaq hərəkəti nəticəsində əldə edilmiş məlumatın/materialın məhv edilməsi

1. Gizli istintaq hərəkəti nəticəsində əldə edilmiş məlumatlar, əgər istintaq üçün dəyəri yoxdursa (əhəmiyyət kəsb etmirsə), gizli istintaq hərəkətinə xitam verildikdən və ya başa çatdırıldıqdan dərhal sonra, prokurorun qərarı ilə məhv edilməlidir. Hakimin qərardadı olmadan, təcili (təxirəsalınmaz) zərurət yarandıqda aparılmış gizli istintaq hərəkəti nəticəsində əldə edilmiş məlumatlar da dərhal məhv edilməlidir və məhkəmə tərəfindən onun qanuni tanınmasına baxmayaraq, ittiham tərəfi onu bu məcəllənin 83-cü maddəsində müəyyən edilmiş qaydada işə mahiyyəti üzrə baxan məhkəməyə sübut kimi təqdim etməmişdir. Əməliyyat-axtarış tədbiri nəticəsində əldə edilmiş, şəxsin cinayətkar fəaliyyətinə istinad etməyən (toxunmayan), lakin onun və ya digər şəxsin şəxsi həyatı haqqında məlumatları özündə əks etdirən material da dərhal məhv edilməlidir və Gürcüstanın “Əməliyyat-axtarış fəaliyyəti haqqında” Qanununun 6-cı maddəsinin 4-cü bəndinə əsasən məhv edilməlidir.

2. Gizli istintaq hərəkəti nəticəsində əldə edilmiş və məhkəmənin qəbuledilməz sübut kimi tanıdığı material iş üzrə yekun instansiya məhkəməsinin hökmü çıxarıldıqdan 6 ay keçdikdən sonra, dərhal məhv ediləcək. Bu material məhv edilməzdən əvvəl məhkəmənin xüsusi saxlanc (anbar) otağında saxlanılır. Tərəflərin öz prosessual hüquqlarını həyata keçirmək üçün istifadə etmələri istisna olmaqla, qeyd olunan materialı heç kimin oxumasına (tanış olmasına), surətini çıxarmasına və istifadə etməsinə icazə verilmir.

3. Gizli istintaq hərəkəti nəticəsində əldə edilmiş və əşyavi sübut kimi işə əlavə ediləcək material, bu məcəllənin 79-cu maddəsinin 2-ci hissəsinə əsasən, bu cinayət işinin saxlandığı müddət ərzində məhkəmədə saxlanılacaq. Bu müddət keçdikdən sonra, qeyd olunan material dərhal məhv edilməlidir.

4. Bu maddənin 2-ci və 3-cü hissələrində nəzərdə tutulmuş hallarda, gizli istintaq hərəkəti nəticəsində əldə edilmiş materialın lazımi qaydada qorunması üçün məsuliyyət bu materialın məhv edilməzdən əvvəl saxlandığı məhkəmənin müdiriyyətinin üzərinə düşür.

5. Bu maddənin birinci hissəsində nəzərdə tutulmuş hallarda, gizli istintaq hərəkəti nəticəsində əldə edilmiş məlumatı müvafiq iş üzrə istintaqa prosessual nəzarəti həyata keçirən və ya dövlət ittihamını dəstəkləyən prokuror və ya onların yuxarı prokuroru məhv edir - o hakimin/o məhkəmənin hakiminin iştirakı ilə, hansı ki/hansının ki hakimi qeyd edilən gizli istintaq hərəkətinin aparılması barədə və ya təcili (təxirəsalınmaz) zərurət yarandıqda hakimin qərardadı olmadan aparılmış gizli istintaq hərəkətinin qanuni/qanunsuz tanınması barədə qərar qəbul etmişdir. Gizli istintaq hərəkəti nəticəsində əldə edilmiş materialın məhv edilməsi haqqında müvafiq prokurorun və hakimin imzaları ilə təsdiq edilmiş protokol Fərdi (Şəxsi) Məlumatların Mühafizəsi Xidmətinə veriləcək və gizli istintaq hərəkətlərinin məhkəmə reyestrində öz əksini tapacaqdır.

6. Bu maddənin 2-ci və 3-cü hissələrində nəzərdə tutulmuş hallarda, gizli istintaq hərəkəti nəticəsində əldə edilmiş materialı məhv edir - o hakim və ya o məhkəmənin hakimi, hansı ki və ya hansının ki hakimi qeyd edilən gizli istintaq hərəkətinin aparılması barədə və ya təcili (təxirəsalınmaz) zərurət yarandıqda hakimin qərardadı olmadan aparılmış gizli istintaq hərəkətinin qanuni və ya qanunsuz tanınması barədə qərar qəbul etmişdir.

Gürcüstanın 1 avqust 2014-cü il tarixli qanunu №2634 – veb-səhifə, 18.08.2014-cü il.

Gürcüstanın 22 mart 2017-ci il tarixli qanunu №476 - veb-səhifə, 27.03.2017-ci il.

Gürcüstanın 21 iyul 2018-ci il tarixli qanunu №3276 – veb-səhifə, 09.08.2018-ci il.

Gürcüstanın 8 may 2019-cu il tarixli qanunu №4604 - veb-səhifə, 08.05.2019-cu il.

Gürcüstanın 30 dekabr 2021-ci il tarixli qanunu №1314 – veb-səhifə, 13.01.2022-ci il.

Maddə 1439. Gizli istintaq hərəkəti haqqında bildiriş (xəbər)

1. Gizli istintaq hərəkəti başa çatana qədər, bu hərəkət nəticəsində əldə edilmiş məlumatlarla yalnız müstəntiqin, prokurorun və hakimin tanış olmaq hüququ var (əgər bu məlumat onların müzakirə etdiyi məsələyə mahiyyət etibarı ilə bağlıdırsa).

2. Gizli istintaq hərəkəti nəticəsində əldə edilmiş məlumatlar müdafiə tərəfinə bu məcəllənin 83-cü maddəsinin 6-cı hissəsinə uyğun olaraq, habelə prosessual razılaşma təsdiq edildikdə verilir.

3. Gizli istintaq hərəkətinin aparılması, bu hərəkət nəticəsində əldə edilmiş materialın məzmunu və həmin materialın məhv edilməsi barədə - haqqında həmin gizli istintaq hərəkəti aparılmış şəxsə yazılı məlumat verilməlidir. Bu cür məlumatların çatdırılması ilə yanaşı, həmin şəxsə onun haqqında gizli istintaq hərəkətinin aparılması barədə hakimin qərardadı da təqdim olunur, habelə o material, hansının ki əsasında hakim belə bir qərar qəbul edib, və ona bu məcəllənin 1433 maddəsinin 15-ci hissəsində müəyyən edilmiş qaydada həmin qərardadı şikayət etmək hüququ izah edilir. Ona qarşı gizli istintaq hərəkətinin aparılması haqqında şəxsə nə vaxt məlumat verilməsinə və müvafiq qərardadın və materialın təqdim edilməsinə dair qərarı, hüquq icraatının maraqlarına əsasən, həm hüquq icraatı zamanı, həm də icraat başa çatdıqdan sonra, prokuror qəbul edir.

4. Prokuror gizli istintaq hərəkəti başa çatdıqdan/xitam verildikdən sonra 12 ay müddətində şəxsə ona qarşı bu hərəkətin aparılması barədə məlumatı verməməyə qərar verərsə, o, qeyd olunan müddətin keçməsinə ən geci 72 saat qalmış, hakimi gizli istintaq hərəkətinin aparılması haqqında qərardad qəbul etmiş məhkəməyə vəsatətlə müraciət etməyə və gizli istintaq hərəkətinin aparılması barədə məlumatın (informasiyanın) müvafiq şəxsə çatdırılmasının 12 aydan çox olmamaq şərti ilə təxirə salınmasını tələb etməyə borcludur. Vəsatətdə o təhlükə əsaslandırılmış olmalıdır, hansı ki şəxsə bildirişlə (məlumat verməklə) gizli istintaq hərəkətinin qanuni məqsədinə nail olunmasına, tapşırığın yerinə yetirilməsinə və hüquq icraatının (prosesin) maraqlarına yaranacaq. Hakim vəsatətə təqdim edildikdən sonra 48 saat ərzində, bu məcəllənin 112-ci maddəsində müəyyən edilmiş qaydada, öz mülahizəsinə uyğun olaraq, şifahi dinləmə ilə və ya şifahi dinləmə olmadan baxır. Vəsatətə şifahi dinləmə ilə baxılarkən hakim müvafiq prokurorun müzakirədə (iclasda) iştirakını bildirişlə təmin edir. Onun gəlməməsi vəsatətə baxılmasına mane olmur. Müzakirə nəticəsində hakim: prokurorun vəsatətinin təmin edilməsi və gizli istintaq hərəkətinin aparılması barədə müvafiq şəxsə bildirişin təxirə salınması haqqında və ya vəsatətin təmin edilməsindən imtina və bu cür məlumatın çatdırılmasını təxirə salmaqdan imtina barədə qərar qəbul edir.

Gürcüstanın 1 avqust 2014-cü il tarixli qanunu №2634 – veb-səhifə, 18.08.2014-cü il.

Gürcüstanın 6 sentyabr 2022-ci il tarixli qanunu №1722 – veb-səhifə, 14.09.2022-ci il.

5. Bu maddənin 4-cü hissəsində nəzərdə tutulmuş vəsatət təmin edildikdən və müvafiq müddət keçdikdən (tamamlandıqdan) sonra eyni hissə ilə müəyyən edilmiş təhlükə hələ də qalırsa (mövcuddursa), prokuror həmin hissə ilə müəyyən edilmiş qaydada gizli istintaq hərəkətinin aparılması haqqında məlumatın müvafiq şəxsə çatdırılmasının təxirə salınmasını iki dəfə tələb etmək səlahiyyətinə malikdir. Prokuror həmin məlumatın çatdırılmasının hər dəfə 12 aydan çox olmayaraq təxirə salınmasını tələb etmək səlahiyyətinə malikdir.

6. Əgər gizli istintaq hərəkəti Gürcüstan Cinayət Məcəlləsinin 108-ci, 109-cu, 143-cü−1432, 144-cü−1443, 223-cü−2241, 230-cu−232-ci, 234-cü−2351 və 2551 maddələri ilə, 260-cı maddəsinin 4-cü−7-ci hissələri ilə, 261-ci maddəsinin 4-cü−8-ci hissələri ilə, 262-ci və 263-cü maddələri ilə və XXXVII−XXXVIII və XLVII fəsilləri ilə nəzərdə tutulmuş cinayətlə əlaqədar keçirilibsə, barəsində gizli istintaq hərəkəti aparılmış şəxsə gizli istintaq hərəkətinin aparılması barədə bildiriş - dövlət təhlükəsizliyinə, ictimai asayişə və hüquq icraatının (prosesin) maraqlarına təhlükə yaratmamaq üçün nə qədər lazım olarsa, o qədər təxirə salına bilər. Bu halda gizli istintaq hərəkətinin aparılması haqqında müvafiq şəxsə bildiriş (məlumat vermək) bu maddənin 4-cü hissəsi ilə müəyyən edilmiş qaydada hər dəfə 12 aydan çox olmayaraq təxirə salına bilər.

7. Prokuror bu maddənin 6-cı hissəsində nəzərdə tutulmuş halda cinayət işi üzrə cəmləşdirici (yekun) qərar qəbul etdikdə, barəsində gizli istintaq hərəkəti aparılmış şəxsə gizli istintaq hərəkətinin aparılması barədə məlumat qeyd olunan cəmləşdirici (yekun) qərar qəbul edildikdən dərhal sonra verilməlidir.

Maddə 14310. Gizli istintaq hərəkətlərinin reyestri

1. Gürcüstanın Ali Məhkəməsi gizli istintaq hərəkətləri ilə bağlı statistik məlumatları özündə əks etdirən gizli istintaq hərəkətlərinin reyestrini yaradır, yəni: gizli istintaq hərəkətlərinin aparılması ilə bağlı məhkəmələrə verilmiş vəsatətlər və məhkəmələrin onlarla bağlı qəbul etdiyi qərardadlar haqqında məlumat, habelə əməliyyat-axtarış tədbiri nəticəsində əldə edilmiş materialın məhv edilməsi barədə məlumat, hansının ki şəxsin cinayətkar fəaliyyətinə aidiyyatı yox idi, lakin onun və ya digər şəxsin şəxsi həyatı haqqında məlumatları özündə əks etdirirdi və Gürcüstanın “Əməliyyat-axtarış fəaliyyəti haqqında” Qanununun 6-cı maddəsinin 4-cü bəndinə əsasən məhv edilib.

2. Gürcüstanın Ali Məhkəməsi bu maddənin birinci hissəsində nəzərdə tutulmuş məlumatları hər ilin sonunda dərc etməyə borcludur.

Gürcüstanın 1 avqust 2014-cü il tarixli qanunu №2634 – veb-səhifə, 18.08.2014-cü il.

Fəsil XVII

Digər prosessual hərəkətlər

Maddə 144. Ekspertizanın təyin edilməsi üçün əsaslar

1. Müvafiq elm, texnika, incəsənət və ya bu və ya digər sənət sahəsi üzrə mütəxəssislərin iştirakı olmadan iş üçün vacib olan faktiki halları müəyyən etmək mümkün olmadıqda, həmçinin, məlumatı özündə əks etdirən cismin və ya obyektin - iş üçün vacib olan, xüsusi bilik olmadan düzgün başa düşülməsi və dərk edilməsi mümkün olmayan izi, əlaməti və ya özünə məxsus xüsusiyyəti varsa, ekspertiza keçirilir.

2. Ekspertiza tərəfin təşəbbüsü ilə keçirilir.

3. Ekspertiza tədqiqatının obyekti qarşı tərəfdə saxlanılırsa, o, obyekti ekspertizanın keçirilməsinə təşəbbüs göstərən tərəfin ekspertinə təhvil verməyə borcludur. Ekspertizanın keçirilməsinə təşəbbüs göstərən tərəf ekspertiza keçirmək səlahiyyətinə malikdir. Əgər tərəf, obyekti könüllü olaraq ala (əldə edə) bilmirsə, o, ekspertiza tədqiqatının obyektinin istintaq yeri üzrə ekspertə təhvil verilməsi üçün məhkəməyə vəsatətlə müraciət etmək hüququna malikdir. Vəsatətə 48 saatdan gec olmayaraq baxılmalıdır. Vəsatətə baxılma vaxtı və yeri tərəflərə bildirilir. Vəsatətin müəllifi gəlmədiyi təqdirdə, vəsatətə baxılmayacaq. Məhkəmə vəsatətə şifahi dinləmə olmadan baxmaq səlahiyyətinə malikdir. Məhkəmənin qərardadı şikayət edilmir.

31. Bu maddənin 3-cü hissəsində nəzərdə tutulmuş halda, ekspertizaya təşəbbüs göstərən tərəfin eksperti - ekspertiza tədqiqatının obyektinin qorunmasını təmin edə bilmədikdə və ya təmin etmədikdə, ekspertin rəyi qəbuledilməz sübutdur, ekspertin şahid qismində dindirilməsi isə yolverilməzdir.

32. İlkin araşdırma çərçivəsində müdafiə tərəfinin vəsatəti əsasında əldə edilmiş predmet, sənəd, əşya, maddə, məlumatı özündə əks etdirən digər obyekt ekspertə təhvil verildikdən sonra ekspert ekspertiza tədqiqatının obyekti üzrə bir neçə dəfə (dəfələrlə) ekspertizanın keçirilməsinin mümkünlüyünü müəyyən edir.

33. Bu maddənin 32 hissəsində nəzərdə tutulmuş halda, ekspert ekspertiza tədqiqatının obyektinin yalnız bir dəfə ekspertizanın keçirilməsi üçün yararlı ola biləcəyini müəyyən edərsə (tükənəndirsə (qurtarandırsa), məhv edilməlidirsə), həmçinin, əgər bunu müəyyən etmək mümkün deyilsə, ekspert bunu dərhal ittiham tərəfinə, ittiham tərəfi isə öz növbəsində dərhal - müdafiə tərəfinə bildirməlidir.

34. Bu maddənin 33 hissəsində nəzərdə tutulmuş halda müdafiə tərəfi müvafiq bildirişi aldıqdan sonra 3 gün müddətində ittiham tərəfinə yazılı suallar təqdim etmək hüququna malikdir. İttiham tərəfi bu sualları dərhal ekspertə göndərir.

35. İlkin araşdırma çərçivəsində tərtib edilmiş ekspertizanın rəyi bu məcəllənin 146-cı maddəsinin 4-cü hissəsi ilə müəyyən edilmiş qaydada müdafiə tərəfinə verilir.

4. Ekspertizanın keçirilməsi haqqında müstəntiqin, prokurorun qərarı və müdafiə tərəfinin müraciəti ekspertiza müəssisəsi, ekspert və ekspertiza tədqiqatının obyekti olan şəxs üçün məcburidir.

5. Ekspertizanın keçirilməsi haqqında qərarda və müdafiə tərəfinin müraciətində ekspertizanın təyin edilməsi üçün əsaslar, ekspertə verilən suallar, ekspertiza müəssisəsinin adı və ya ekspertizanı keçirmək həvalə edilmiş şəxsin soyadı qeyd olunur.

6. Müdafiə tərəfi, bu məcəllənin 46-cı maddəsi ilə müəyyən edilmiş çərçivədə və müəyyən edilmiş qaydada, onun təşəbbüsü ilə keçirilmiş ekspertizaya çəkilən xərclərin dövlət hesabına ödənilməsini tələb etmək hüququna malikdir.

7. Müstəntiqin və ya prokurorun qərarı ilə, hüquqi yardım tapmaq barədə vəsatət göndərmədən xarici dövlətin ərazisində ekspertiza keçirmək o halda mümkündür, əgər hüquqi yardımın tapılması barədə vəsatət təqdim edilmədən belə bir prosessual hərəkətin keçirilməsinə müvafiq xarici dövlətin qanunvericiliyi ilə icazə verilirsə.

Gürcüstanın 5 may 2011-ci il tarixli qanunu №4631 - veb-səhifə, 19.05.2011-ci il.

Gürcüstanın 14 iyun 2013-cü il tarixli qanunu №741 – veb-səhifə, 27.06.2013-cü il.

Gürcüstanın 20 iyul 2018-ci il tarixli qanunu №3157 – veb-səhifə, 06.08.2018-ci il.

Gürcüstanın 17 oktyabr 2019-cu il tarixli qanunu №5186 – veb-səhifə, 23.10.2019-cu il.

Maddə 145. Ekspert tədqiqatının obyekti

1. Ekspert tədqiqatının obyekti, əgər onun həcmi və xüsusiyyəti buna imkan verirsə, qablaşdırılmış və möhürlənmiş formada ekspertə təhvil verilməlidir.

2. Ekspert tədqiqatının obyekti ekspert tədqiqatı üçün tələb olunan miqdarda xərclənə bilər.

3. Ekspertiza başa çatdıqdan sonra ekspert tədqiqatının obyektinin xərclənməmiş hissəsi qablaşdırılmış və möhürlənmiş formada ekspertizanı təyin edən şəxsə və ya orqana qaytarılmalıdır, ekspertiza bu məcəllənin 144-cü maddəsinin 3-cü hissəsinin əsasında aparıldıqda isə, ekspertiza təyin olunana qədər ekspertizanın tədqiqat obyekti yanında (məkanında) saxlandığı tərəfə qaytarılır.

Maddə 146. Ekspertin rəyi

1. Lazımi ekspertizanı keçirdikdən sonra ekspert rəy verir. Yazılı rəyi, o, imzası ilə təsdiqləyir.

2. Ekspertin rəyində qeyd edilməlidir: ekspertin şəxsiyyəti (kimliyi) (ad, soyad, təhsil, ixtisas, ixtisas üzrə iş stajı, elmi dərəcə və elmi rütbə, iş yeri və vəzifəsi), qəsdən yanlış rəy verməyə görə ekspertə cinayət məsuliyyəti barədə xəbərdarlıq edildiyi, ekspertizanın keçirilməsi üçün əsaslar, kimin iştirak etdiyi, hansı materiallardan istifadə edildiyi, hansı əşyanı, sənədi, nümunəni və ya digər obyekti tədqiq etdiyi, ekspertin hansı tədqiqatı apardığı və hansı üsullardan istifadə etdiyi, verilən suallara əsaslandırılmış cavablar, ekspertin təşəbbüsü ilə müəyyən edilmiş və iş üçün vacib olan hallar.

3. Ekspertin rəyinə tədqiqatdan sonra qalan, ekspertin rəyini təsdiq edən əşyalar, nümunələr, fotoşəkillər, sxemlər və digər materiallar əlavə edilməlidir.

4. Ekspertizanın rəyini aldıqdan sonra, ekspertizaya təşəbbüs göstərən tərəf belə bir tələb olduqda onu dərhal qarşı tərəfə ötürməlidir.

Maddə 147. Nümunə götürmə

1. Nümunələrin götürülməsini tərəf həyata keçirir. Tərəf - insanın, meyitin, heyvanın, maddənin, əşyanın və ya məlumatı özündə əks etdirən digər obyektin xüsusiyyətlərini göstərən nümunələri götürmək hüququna malikdir.

2. Nümunə götürmək üçün cərrahi və ya tibbi vasitələrdən istifadə etmək zərurəti yarandıqda, nümunə ekspert tərəfindən götürülür.

3. Şiddətli ağrıya səbəb olmayan nümunənin götürülməsinə nümunə götürüləcək şəxsin razılığı ilə icazə verilir. Nümunə götürmək şiddətli ağrıya səbəb olmursa və şəxs könüllü olaraq nümunə verməkdən imtina edirsə və ya şəxsin ondan nümunə götürmək barədə öz iradəsini ifadə etmək qabiliyyəti (bacarığı) yoxdursa, nümunələrin götürülməsi tərəfin vəsatəti əsasında, məhkəmənin qərardadı ilə həyata keçirilir. Bu məcəllənin 112-ci maddəsinin 5-ci hissəsində nəzərdə tutulmuş təcili (təxirəsalınmaz) zərurət yarandıqda nümunə məhkəmənin qərardadı olmadan, müstəntiqin qərarı ilə götürülə bilər.

4. Təcili (təxirəsalınmaz) zərurət yarandıqda nümunə götürmə başlandıqdan sonra 12 saat ərzində (bu müddətin başa çatması qeyri-iş vaxtı ilə üst-üstə düşərsə − bu vaxt keçdikdən sonra 1 saatdan gec olmayaraq) prokuror istintaqın aparıldığı yer üzrə məhkəməyə və ya fəaliyyət ərazisində prosessual hərəkətin aparıldığı məhkəməyə nümunə götürülməsi barədə bildiriş etməlidir, nümunə götürmənin qanuniliyini yoxlamaq haqqında ona vəsatət təqdim etməlidir və bu prosessual hərəkətin təcili (təxirəsalınmaz) aparılmasının zəruriliyini əsaslandıran cinayət işi materiallarını (və ya onların surətlərini) verməlidir. Məhkəmə işin materialları daxil olduqdan sonra 24 saatdan gec olmayaraq, şifahi dinləmə olmadan, vəsatətlə bağlı qərar qəbul edir. Məhkəmə vəsatətə prokurorun və haqqında prosessual hərəkət aparılmış şəxsin iştirakı ilə baxmaq səlahiyyətinə malikdir.

5. Şiddətli ağrılara səbəb olan nümunənin götürülməsinə yalnız müstəsna hallarda və nümunə götürüləcək şəxsin razılığı ilə icazə verilir, habelə valideynin, qəyyumun və ya himayədarın razılığı ilə - əgər bu şəxs 16 yaşını tamamlamamışsa və ya əgər o ruhi xəstədirsə və ya məhkəmənin qərardadı ilə.

Gürcüstanın 19 fevral 2015-ci il tarixli qanunu №3090 - veb-səhifə, 06.03.2015-ci il.

Maddə 148. Nümunə götürmənin əsasları

Nümunələrin götürülməsi üçün məhkəmənin qərardadı bu məcəllənin 144-cü maddəsinin 3-cü hissəsində nəzərdə tutulmuş qaydada çıxarılır.

Maddə 149. Gəlmək məcburiyyəti, gətirilmə

1. Tərəfin, məhkəmə iclasında öz şahidinin çağırılması barədə vəsatətlə çıxış etmək hüququ var.

2. Qanunla müəyyən edilmiş hallarda məhkəmə tərəfindən çağırılmış şəxs təyin olunmuş dəqiq vaxtda və yerdə gəlməyə borcludur. Gəlmədiyi halda, o, məcburi gətirilə bilər.

3. Gətirilmə, şahid könüllü olaraq gəlməkdən imtina etdikdə, istintaq və ya digər prosessual hərəkətdə və ya məhkəmə iclasında onun iştirakını təmin etmək məqsədi ilə həyata keçirilir.

4. Təqsirləndirilən şəxsin, zərərçəkmişin və şahidin, onların bədəninin və ya psixikasının müayinəsi zərurəti yaranarsa və ya qeyd olunan şəxslərin ekspertizada iştirakı zəruri hesab edildikdə, ekspertizaya təşəbbüs göstərən tərəf onların ekspertin yanına gətirilməsini təmin etməyə borcludur. Məcburi gətirilmə, bu məcəllənin 144-cü maddəsinin 3-cü hissəsində nəzərdə tutulmuş qaydada, tərəfin vəsatəti əsasında çıxarılan məhkəmənin qərardadı ilə həyata keçirilir. Təqsirləndirilən şəxsin istintaq mərhələsində gətirilməsinə yalnız məhkəmənin qərardadı ilə icazə verilir.

5. Gətirilmə haqqında qərarda qeyd edilməlidir: gətiriləcək şəxsin adı, soyadı, prosessual vəziyyəti, yaşayış yeri və ya iş yeri, onun gətirilməsinin əsası, şəxsin nə vaxt və hara gətirilməli olduğu, onu gətirməkdə kimin məsuliyyət daşıdığı (cavabdeh olduğu).

Maddə 150. Gətirilmə haqqında qərarın icrası

1. Gətirilmə haqqında qərar icra edilmək üçün müvafiq hüquq-mühafizə orqanına verilir.

2. Gətirilməli olan şəxs aşkar edildikdə səlahiyyətli vəzifəli şəxs onun gətirilməsi haqqında qərarı ona qəbz (əl yazısı) ilə bildirir və onu qərarda göstərilən orqana (şəxsin yanına) aparır. Eyni zamanda, şəxsin aşkar edildiyi vaxt və yer, gətirilmə vaxtı, habelə gətirilmə ilə bağlı onun ərizələri (bəyanatları) və şikayətləri haqqında - qərarda qeyd (yazı) aparılmalıdır.

3. Gətirilmə haqqında qərar ağlabatan müddətdə icra edilməlidir.

4. Səlahiyyətli vəzifəli şəxs şəxsin gətirilməsinin qeyri-mümkün olduğunu müəyyən etdikdə, o, gətirilmə haqqında qərarda bunun səbəblərini yazılı şəkildə göstərir və qərarı icra edilmədən gətirmənin təşəbbüskarına qaytarır.

Maddə 151. Əmlak üzərinə həbs (qadağa) qoyulmasının məqsədi və əsasları

1. Cinayət-Prosessual məcburiyyət tədbirini, əmlakın mümkün müsadirəsini təmin etmək üçün, məhkəmə tərəfin vəsatəti əsasında, təqsirləndirilən şəxsin, onun hərəkətinə görə maddi məsuliyyət daşıyan şəxsin və/və ya onunla əlaqəli şəxsin əmlakına, o cümlədən, bank hesablarına həbs (qadağa) qoya bilər, əgər əmlakın gizlədiləcəyinə və ya xərclənəcəyinə və/və ya əmlakın cinayət yolu ilə əldə edildiyinə dair məlumatlar varsa. Əmlakın cinayət yolu ilə əldə edilməsinə dair məlumatlar mövcud olduqda, lakin onu tapmaq mümkün olmadıqda, məhkəmə bu əmlakın ekvivalent dəyəri olan əmlaka həbs (qadağa) qoymaq səlahiyyətinə malikdir. Bu hissədə göstərilən şərtlər mövcud olduqda, əgər təqsirləndirilən şəxs vəzifəli şəxsdirsə (məmurdursa), prokuror vəzifəli şəxsin əmlakına, o cümlədən, bank hesablarına həbs (qadağa) qoyulması, habelə vəzifəli şəxsin dövlət adından bağlanmış müqavilələr üzrə öhdəliklərinin yerinə yetirilməsinin dayandırılması və ya iddianın (şikayətin) təmin edilməsi üçün digər tədbirlərin həyata keçirilməsi barədə məhkəmənin qarşısında vəsatətlə çıxış etməyə borcludur.

2. Bu məcəllədə nəzərdə tutulmuş əmlakın üzərinə həbs (qadağa) qoyulması Gürcüstan Cinayət Məcəlləsinin 323-330-cu və 3311 maddələrində nəzərdə tutulmuş cinayətlərdən birinin və ya digər xüsusilə ağır cinayətlərin hazırlanması zamanı da, habelə onların qarşısının alınmasını təmin etmək üçün tətbiq edilir, əgər bu əmlakın cinayət törətmək üçün istifadə olunacağına dair kifayət qədər məlumatlar varsa.

3. Məhkəmə əmlakın üzərinə də həbs (qadağa) qoya bilər - əgər bunun korrupsiya, reket, "Oğru dünyası"nın üzvünün/"Qanuni oğrunun" və ya Gürcüstan Cinayət Məcəlləsinin 194-cü maddəsinin 3-cü hissəsinin “q” alt bəndi ilə nəzərdə tutulmuş cinayəti törətdiyinə görə məhkum edilmiş şəxsin əmlakı olduğuna dair kifayət qədər məlumatlar varsa.

31. İttiham tərəfinin vəsatəti əsasında əmlakın üzərinə həbs (qadağa) qoyulması haqqında məhkəmənin qəbul etdiyi qərardadla əmlakın üzərinə də həbs (qadağa) qoyula bilər - əgər bu əmlaka qarşı cinayətin törədildiyinə və/və ya bu əmlakın cinayət yolu ilə əldə edildiyinə dair əsaslı ehtimal varsa, bundan əlavə, sözügedən əmlakın üzərinə həbs (qadağa) qoymaq aşağıdakı məqsədlərdən birinə və ya bir neçəsinə nail olmaq üçün lazımdırsa:

a) yeni cinayətin törədilməsinin qarşısını almaq üçün;

b) onu məhv olmaqdan və ya zədələnməkdən qorumaq üçün;

q) onun gizlədilməsinin, özgəninkiləşdirilməsinin və ya xərclənməsinin qarşısını almaq üçün;

d) Gürcüstan Cinayət Məcəlləsinin 52-ci maddəsinin əsasında onun mümkün müsadirə olunmasını təmin etmək üçün.

4. Gürcüstanın Mülki-Prosessual Məcəlləsinin müddəaları bu məcəllə ilə ziddiyyət təşkil etmədikdə, əmlakın üzərinə həbs (qadağa) qoyulması ilə bağlı məsələlərin həllində istifadə oluna bilər.

Gürcüstanın 24 sentyabr 2010-cu il tarixli qanunu №3616 - SSM I, №50, 24.09.2010-cu il, maddə328

Gürcüstanın 18 aprel 2018-ci il tarixli qanunu №2153 – veb-səhifə, 01.05.2018-ci il.

Gürcüstan Konstitusiya Məhkəməsinin 25 fevral 2022-ci il tarixli Qərarı №2/1/1434,1466 – veb-səhifə, 01.03.2022-ci il.

Gürcüstanın 23 sentyabr 2022-ci il tarixli qanunu №1854 – veb-səhifə, 28.09.2022-ci il.

Maddə 152. Əmlakın üzərinə həbs (qadağa) qoyulması zamanı səlahiyyətlərin məhdudlaşdırılması

1. Bu məcəllənin 151-ci maddəsinin birinci, 2-ci və ya 3-cü hissəsi ilə və ya eyni maddənin 31 hissəsinin „a“ və ya „q“ alt bəndi ilə nəzərdə tutulmuş halda əmlakın üzərinə həbs (qadağa) qoyulması onun mülkiyyətçisinə və ya sahibinə (istifadəçisinə) əmlaka dair sərəncam verməyi, zərurət yarandıqda isə – əmlakdan istifadə etməyi də qadağan edir.

11. Bu məcəllənin 151-ci maddəsinin 31 hissəsinin „b“ alt bəndi ilə nəzərdə tutulmuş halda əmlakın üzərinə həbs (qadağa) qoyulması onun mülkiyyətçisinə və ya sahibinə (istifadəçisinə) yalnız həmin əmlakdan istifadə etməyi, eyni hissənin “d” alt bəndi ilə nəzərdə tutulmuş halda isə − yalnız əmlaka dair sərəncam verməyi qadağan edir.

2. Kommersiya bankının ləğvedicisi və ya xüsusi inzibatçısı, üzərinə həbs (qadağa) qoyulmuş hesabları "Kommersiya banklarının fəaliyyəti haqqında" Gürcüstan qanununa uyğun olaraq başqa kommersiya bankına və/və ya Gürcüstanın Milli Bankına köçürmək hüququna malikdir.

[2. Kommersiya bankının ləğvedicisi, xüsusi idarəçi və ya ödəniş xidməti təminatçısı, mikrobankın ləğvedicisi üzərinə həbs (qadağa) qoyulmuş hesabları "Kommersiya banklarının fəaliyyəti haqqında" Gürcüstan qanununa, "Ödəniş sistemi və ödəniş xidməti haqqında" Gürcüstan qanununa və “Mikrobankların fəaliyyəti haqqında” Gürcüstan qanununa uyğun olaraq başqa kommersiya bankına, başqa ödəniş xidməti təminatçısına, başqa mikrobanka və/və ya Gürcüstanın Milli Bankına köçürmək səlahiyyətinə malikdir. (2023-cü il iyulun 1-dən qüvvəyə minsin)].

Gürcüstanın 23 dekabr 2017-ci il tarixli qanunu №1902 – veb-səhifə, 11.01.2018-ci il.

Gürcüstanın 20 dekabr 2019-cu il tarixli qanunu №5660 – veb-səhifə, 31.12.2019-cu il.

Gürcüstanın 9 sentyabr 2022-ci il tarixli qanunu №1805 – veb-səhifə, 23.09.2022-ci il.

Gürcüstanın 23 sentyabr 2022-ci il tarixli qanunu №1854 – veb-səhifə, 28.09.2022-ci il.

Gürcüstanın 22 fevral 2023-ci il tarixli qanunu №2619 – veb-səhifə, 10.03.2023-ci il.

Maddə 153. Əmlak, hansının ki üzərinə həbs (qadağa) qoymaq olmaz

1. Qida məhsulları, istilik, peşə fəaliyyətinin inventarı və insanın normal yaşayış şəraitini təmin edən digər əşyaların, habelə „Maliyyə girovu, qarşılıqlı əvəzləşdirmə və törəmələri haqqında” Gürcüstan Qanunu ilə nəzərdə tutulmuş maliyyə girovunun (maliyyə girovu predmetinin) və „Ödəniş sistemi və ödəmə xidmətləri haqqında” Gürcüstan Qanunu ilə nəzərdə tutulmuş sistem iştirakçısının hesablaşma hesabının üzərinə həbs (qadağa) qoymaq olmaz.

[1. Qida məhsullarının, istilik, peşə fəaliyyəti inventarının və insanın normal yaşayış şəraitini təmin edən digər lazımi əşyaların üzərinə, habelə “Maliyyə girovu, qarşılıqlı tutulma (çıxılma) və törəmələr haqqında” Gürcüstan qanunu ilə nəzərdə tutulmuş maliyyə girovunun (maliyyə girovu predmetinin) üzərinə, "İpoteka ilə təmin edilmiş istiqrazlar haqqında" Gürcüstan qanununun 2-ci maddəsinin birinci bəndinin ,,b’’ alt bəndi ilə müəyyən edilmiş təminat aktivlərinin birləşməsinə daxil olan aktivlərin üzərinə və "Ödəniş sistemi və ödəniş xidməti haqqında" Gürcüstan qanunu ilə nəzərdə tutulmuş sistem iştirakçısının hesablaşma hesabının üzərinə həbs (qadağa) qoyula bilməz. (2023-cü il martın 15-dən qüvvəyə minsin)]

2. Gürcüstanın Milli Bankının müraciəti əsasında, “Gürcüstanın Milli Bankı haqqında” Gürcüstanın Üzvi Qanununa və “Kommersiya banklarının fəaliyyəti haqqında” Gürcüstan Qanununa uyğun olaraq, rezolyusiya rejimində olan kommersiya bankının əmlakının və onda olan bank hesablarının üzərinə həbs (qadağa) qoymaq olmaz, üzərinə həbs (qadağa) qoyulmuş əmlakın və bank hesablarının üzərində həbsin (qadağanın) fəaliyyəti isə Gürcüstanın Milli Bankının müraciətində göstərilən müddətə dayandırılmalıdır, hansı ki 90 təqvim gününü aşmamalıdır. Hakim Gürcüstanın Milli Bankının müraciətindən sonra 24 saat ərzində qərardad çıxaracaq. Rezolyusiya rejimi qərardadda müəyyən edilmiş müddətdən tez başa çatarsa, Gürcüstanın Milli Bankı bu barədə məhkəməyə bildiriş (xəbər) etməyə borcludur ki, bu da dayandırma haqqında qərardadın fəaliyyətini (qüvvəsini) ləğv edir.

Gürcüstanın 25 may 2012-ci il tarixli qanunu №6314 – veb-səhifə, 12.06.2012-ci il.

Gürcüstanın 20 dekabr 2019-cu il tarixli qanunu №5660 – veb-səhifə, 31.12.2019-cu il.

Gürcüstanın 20 dekabr 2019-cu il tarixli qanunu №5684 – veb-səhifə, 31.12.2019-cu il.

Gürcüstanın 29 noyabr 2022-ci il tarixli qanunu №2118 – veb-səhifə, 16.12.2022-ci il.

Maddə 154. Əmlakın üzərinə həbs (qadağa) qoyulması haqqında vəsatət və ona baxılma qaydası

1. Tərəf, əmlakın üzərinə həbs (qadağa) qoyulması haqqında tərtib etdiyi əsaslandırılmış vəsatəti və ona baxılması üçün zəruri olan məlumatları istintaqın aparıldığı yer üzrə məhkəməyə göndərir.

11. Bu məcəllənin 158-ci maddəsinin 2-ci və ya 3-cü hissəsi ilə nəzərdə tutulmuş halda əmlakın üzərinə həbs (qadağa) qoyulmasının əvvəlki mərhələsində müəyyən edilmiş 12 aylıq müddətin bitməsinə qədər, əgər əmlakın üzərinə həbs (qadağa) qoyulması üçün hələ də müvafiq əsas varsa, ittiham tərəfi sonrakı (növbəti) mərhələdə müəyyən edilmiş 12 ay müddətinə əmlakın üzərinə həbs (qadağa) qoyulması haqqında vəsatətlə məhkəməyə müraciət etmək səlahiyyətinə malikdir.

12. Bu məcəllənin 158-ci maddəsinin 2-ci və ya 3-cü hissəsi ilə nəzərdə tutulmuş halda, əgər əmlakın üzərinə həbs (qadağa) qoyulması haqqında qərardad ləğv edilibsə, lakin həmin hissədə nəzərdə tutulmuş müddət başa çatmayıbsa və həmin məcəllənin 151-ci maddəsinin 31 hissəsi ilə nəzərdə tutulmuş əsas varsa, ittiham tərəfi qalan mərhələlərdə müəyyən edilmiş müddətə əmlakın üzərinə həbs (qadağa) qoyulması haqqında vəsatətlə məhkəməyə müraciət etmək səlahiyyətinə malikdir.

13. Bu məcəllənin 151-ci maddəsinin 31 hissəsi ilə nəzərdə tutulmuş əsasla əmlakın üzərinə həbs (qadağa) qoyulduqdan sonra, bu məcəllənin 151-ci maddəsinin birinci, 2-ci və ya 3-cü hissəsində nəzərdə tutulmuş əsasların mövcudluğu təsdiq edildikdə, ittiham tərəfi dəyişdirilmiş əsasla əmlakın üzərinə həbs (qadağa) qoyulması haqqında vəsatətlə məhkəməyə müraciət etmək səlahiyyətinə malikdir.

14. İttiham tərəfi əmlakın üzərinə həbs (qadağa) qoyulması haqqında qərardadın tam və ya qismən ləğv edilməsi barədə vəsatətlə cinayət prosesinin istənilən mərhələsində məhkəməyə müraciət etmək səlahiyyətinə malikdir.

2. Hakim, vəsatət və ona baxılması üçün zəruri olan məlumatlar daxil olduqdan sonra 48 saatdan gec olmayaraq, şifahi dinləmə olmadan, vəsatətlə bağlı qərar qəbul edir. Hakim vəsatətə, vəsatət verən tərəfin iştirakı ilə baxmaq səlahiyyətinə malikdir. Bu halda vəsatətə baxılarkən bu məcəllənin 144-cü maddəsinin 3-cü hissəsində nəzərdə tutulmuş qaydadan istifadə edilir.

Gürcüstanın 23 sentyabr 2022-ci il tarixli qanunu №1854 – veb-səhifə, 28.09.2022-ci il.

Maddə 155. Təcili (təxirəsalınmaz) zərurət yarandıqda əmlakın üzərinə həbs (qadağa) qoyulması haqqında qərar

1. Təcili (təxirəsalınmaz) zərurət yarandıqda (bu məcəllənin 153-cü maddəsinin 2-ci hissəsində nəzərdə tutulmuş hal istisna olmaqla), əmlakın gizlədiləcəyinə və ya məhv ediləcəyinə dair əsaslandırılmış ehtimal mövcud olduqda, prokuror əmlakın üzərinə həbs (qadağa) qoyulması haqqında əsaslandırılmış qərar çıxarmaq hüququna malikdir.

2. Təcili (təxirəsalınmaz) zərurət yarandıqda əmlakın üzərinə həbs (qadağa) qoyulması haqqında qərar icra olunduqdan sonra 12 saat ərzində (bu müddətin başa çatması qeyri-iş vaxtı ilə üst-üstə düşərsə − bu vaxt keçdikdən sonra 1 saatdan gec olmayaraq) prokuror istintaqın aparıldığı yer üzrə məhkəməyə və ya fəaliyyət ərazisində prosessual hərəkətin aparıldığı məhkəməyə həbsin (qadağanın) qoyulması barədə bildiriş etməlidir, həbsin (qadağanın) qoyulmasının qanuniliyini yoxlamaq haqqında vəsatət təqdim etməlidir və istintaq hərəkətinin təcili (təxirəsalınmaz) aparılmasının zəruriliyini əsaslandıran cinayət işi materiallarını (və ya onların surətlərini) verməlidir. Məhkəmə materiallar daxil olduqdan sonra 24 saatdan gec olmayaraq, şifahi dinləmə olmadan, vəsatətlə bağlı qərar qəbul edir. Məhkəmə vəsatətə prokurorun və barəsində istintaq hərəkəti aparılmış şəxsin iştirakı ilə baxmaq səlahiyyətinə malikdir.

Gürcüstanın 20 dekabr 2019-cu il tarixli qanunu №5660 – veb-səhifə, 31.12.2019-cu il.

Maddə 156. Əmlakın üzərinə həbs (qadağa) qoyulması haqqında məhkəmənin qərardadını şikayət etmək

Əmlakın üzərinə həbs (qadağa) qoyulması haqqında məhkəmənin qərardadı, qərardad çıxarıldıqdan sonra 48 saat ərzində, onu şikayət etmək hüququna malik olan şəxsə çatdırılmalıdır. Bu qərardad bu məcəllənin 207-ci maddəsində müəyyən edilmiş qaydada şikayət edilir. Qərardad - prokuror, təqsirləndirilən şəxs və/və ya bu qərardad nəticəsində əmlak hüquqları pozula biləcək şəxs, habelə onların vəkilləri tərəfindən şikayət edilə bilər. Qərardadın şikayət müddəti onun səlahiyyətli şəxsə verildiyi andan hesablanır.

Gürcüstanın 14 iyun 2013-cü il tarixli qanunu №741 – veb-səhifə, 27.06.2013-cü il.

Maddə 157. Əmlakın üzərinə həbs (qadağa) qoyulması haqqında qərardadın (qərarın) icra qaydası

1. Tərəf məhkəmənin qərardadını, təcili (təxirəsalınmaz) zərurət yarandıqda isə – əmlakın üzərinə həbs (qadağa) qoyulması haqqında prokurorun qərarını əmlakın yanında olduğu şəxsə təqdim edir və bu əmlakın təhvil verilməsini tələb edir. Bu tələbin yerinə yetirilməsindən imtina edildikdə və ya əmlakın bütünlüklə təhvil verilmədiyi barədə etibarlı məlumatlar olduqda, bu məcəllə ilə müəyyən edilmiş qaydada axtarış aparılır.

2. Həbs (qadağa) qoyularkən qərardadda (qərarda) göstərilən məbləğ çərçivəsində hansı əşyanın və dəyərin üzərinə həbs (qadağa) qoyulmalı olduğu müəyyən edilir.

3. Əmlakın üzərinə həbs (qadağa) qoyulmasında əmlakın dəyərini müəyyən edən ekspert iştirak edə bilər.

4. Cinayət nəticəsində dəymiş zərərin miqdarı və üzərinə həbs (qadağa) qoyulmalı olan əmlakın dəyəri orta bazar qiymətləri ilə müəyyən edilir.

5. Bank hesabının üzərinə həbs (qadağa) qoyularkən şəxsin öz bank hesabında mövcud olan və ya köçürülmüş pul vəsaitlərinə sərəncam vermək hüququ məhdudlaşdırılır, müəyyən məbləğdə pulun üzərinə həbs (qadağa) qoyularkən isə şəxsin öz bank hesabında mövcud olan və ya köçürülmüş pul vəsaitlərinə sərəncam vermək hüququ həbsin (qadağanın) həcmi çərçivəsində məhdudlaşdırılır. Mülkiyyət cinayət yolu ilə qazanılmış vəsaitlə (gəlirlə) əldə edildikdə və ya artırıldıqda, bütün əmlaka və ya onun böyük bir hissəsinə həbs (qadağa) qoyula bilər. Təqsirləndirilən şəxsin, onun ailə üzvünün, yaxın qohumunun, əlaqəli şəxsin və/və ya reket qrupunun (o cümlədən, hüquqi şəxsin və onun törəmə şirkətlərinin) əmlakına həbs (qadağa) qoyulur, bu əmlakda təqsirləndirilən şəxsin payına baxmayaraq, əgər bu əmlakın və ya onun bir hissəsinin reketçiliyə aid olduğuna dair kifayət qədər sübutlar varsa.

6. Əmlakın üzərinə həbs (qadağa) qoyulması haqqında protokol tərtib edilir.

7. Daşınmaz və böyük ölçülü əşyalar istisna olmaqla, üzərinə həbs (qadağa) qoyulmuş əmlak götürülməlidir.

Gürcüstanın 25 may 2012-ci il tarixli qanunu №6314 – veb-səhifə, 12.06.2012-ci il.

Maddə 158. Əmlakın üzərinə həbs (qadağa) qoyulması haqqında məhkəmə qərardadının qüvvədə olma müddəti

Bu məcəllənin 151-ci maddəsinin 31 hissəsi ilə nəzərdə tutulmuş hal istisna olmaqla, əmlakın üzərinə həbs (qadağa) hökm icra edilənədək, cinayət təqibinə və/və ya istintaqa xitam verilənədək qoyulur.

Bu məcəllənin 151-ci maddəsinin 31 hissəsi ilə nəzərdə tutulmuş halda əmlakın üzərinə həbs (qadağa) 2 mərhələdə qoyulur və hər mərhələdə əmlakın üzərinə həbsin (qadağanın) qoyulma müddəti 12 aydır.

Bu məcəllənin 151-ci maddəsinin 31 hissəsi ilə nəzərdə tutulmuş halda, “Cinayət hüququ sahəsində beynəlxalq əməkdaşlıq haqqında” Gürcüstan qanununda nəzərdə tutulmuş hüquqi yardımın tapılması üçün müvafiq prosedurlara başlanılıbsa, əmlakın üzərinə həbs (qadağa) 4 mərhələdə qoyulur və hər mərhələdə həbsin (qadağanın) qoyulma müddəti 12 aydır.

Gürcüstan Konstitusiya Məhkəməsinin 25 fevral 2022-ci il tarixli Qərarı №2/1/1434,1466 – veb-səhifə, 01.03.2022-ci il.Gürcüstanın 23 sentyabr 2022-ci il tarixli qanunu №1854 – veb-səhifə, 28.09.2022-ci il.

Maddə 159. Təqsirləndirilən şəxsin vəzifədən (işdən) azad edilməsinin əsasları

Təqsirləndirilən şəxsin bu vəzifədə (işdə) qalmaqla istintaqa, cinayət nəticəsində dəymiş zərərin ödənilməsinə mane olacağı və ya cinayət fəaliyyətini davam etdirəcəyi barədə əsaslandırılmış ehtimal mövcud olduqda, o, vəzifədən (işdən) azad edilə bilər.

(Qüvvədən düşmüş elan edildi 159-cu maddənin o normativ məzmunu, hansı ki yerli özünüidarəetmənin ümumi, bərabər və birbaşa seçki hüququ əsasında, gizli səsvermə yolu ilə seçilmiş şəxslərinin vəzifədən (işdən) azad edilməsini nəzərdə tutur)

Gürcüstan Konstitusiya Məhkəməsinin 23 may 2014-cü il tarixli Qərarı №3/1/574 – veb-səhifə, 29.05.2014-cü il.

Maddə 160. Təqsirləndirilən şəxsin vəzifədən (işdən) azad edilməsi haqqında məhkəmənin qərardadı

1. Təqsirləndirilən şəxsin vəzifədən (işdən) azad edilməsi haqqında qərar qəbul edildikdən sonra, prokuror istintaqın aparıldığı yer üzrə məhkəməyə yazılı vəsatətlə müraciət edir, hansı ki kifayət qədər əsaslar mövcud olduqda, bu tədbirin tətbiqi barədə qərardad çıxarır.

2. Təqsirləndirilən şəxsin vəzifədən (işdən) azad edilməsi haqqında məhkəmənin qərardadında qeyd edilməlidir: vəzifədən (işdən) azad edilməli olan şəxsin kimliyi, onun vəzifəsi (iş yeri), vəzifədən (işdən) azad edilmənin əsasları, təqsirləndirilən şəxsin vəzifədən (işdən) azad edilməsi barədə tələb, hansı ki qurumun, müəssisənin və ya təşkilatın rəhbərinə göndərilir.

3. Təqsirləndirilən şəxsin vəzifədən (işdən) azad edilməsi haqqında məhkəmənin qərardadı müvafiq qurumun, müəssisənin və ya təşkilatın rəhbəri üçün məcburidir. O, məhkəmənin qərardadı daxil olduqda dərhal icra etməyə və bu barədə məhkəməyə bildiriş (xəbər) etməyə borcludur.

Gürcüstanın 24 sentyabr 2010-cu il tarixli qanunu №3616 - SSM I, №50, 24.09.2010-cu il, maddə328

Gürcüstan Konstitusiya Məhkəməsinin 23 may 2014-cü il tarixli Qərarı №3/1/574 – veb-səhifə, 29.05.2014-cü il.

Maddə 161. Təqsirləndirilən şəxsin vəzifədən (işdən) azad edilmə müddəti

1. Hakim iş üzrə icmal (cəmləşdirici) qərar qəbul etməzdən əvvəl təqsirləndirilən şəxsin vəzifədən (işdən) azad edilməsi haqqında qərardad çıxarmaq hüququna malikdir.

2. Təqsirləndirilən şəxsin vəzifədən (işdən) azad edilməsi və ya azad edilməsindən imtina edilməsi haqqında məhkəmənin qərardadı bu məcəllənin 207-ci maddəsində nəzərdə tutulmuş qaydada şikayət edilə bilər.

Maddə 162. Bəzi şəxslərin tutduqları vəzifələrdən azad edilməsi (vəzifə səlahiyyətlərini həyata keçirməkdən kənarlaşdırılması)

1. Gürcüstan parlamentinin üzvünün, Abxaziya və Acarıstan muxtar respublikalarının ali nümayəndəlik orqanlarının deputatlarının, Gürcüstanın xalq müdafiəçisinin (Ombudsmanın), hakimin, Baş Auditorun vəzifədən azad edilməsi (vəzifə səlahiyyətlərini həyata keçirməkdən kənarlaşdırılması) məsələsi Gürcüstan qanunvericiliyi ilə müəyyən edilmiş qaydada həll edilir.

2. Gürcüstanın Baş Prokuroru bu maddənin birinci hissəsində qeyd olunan şəxslərin vəzifədən azad edilməsi (vəzifə səlahiyyətlərini həyata keçirməkdən kənarlaşdırılması) tələbi ilə müraciət etmək hüququna malikdir.

Gürcüstanın 22 iyun 2012-ci il tarixli qanunu №6550 – veb-səhifə, 29.06.2012-ci il.

Gürcüstanın 30 noyabr 2018-ci il tarixli qanunu №3814 – veb-səhifə, 13.12.2018-ci il.

Maddə 163. Təqsirləndirilən şəxsin (məhkumun) Gürcüstan vətəndaşı pasportunun, neytral səyahət sənədinin qüvvəsinin dayandırılması üçün əsaslar

Gürcüstan vətəndaşının pasportunun, neytral səyahət sənədinin qüvvəsi dayandırıla bilər, əgər Gürcüstan vətəndaşının pasportu, neytral səyahət sənədi verilmiş şəxs bu məcəllə ilə müəyyən edilmiş qaydada təqsirləndirilən şəxsdirsə (məhkumdursa) və həmin pasportdan/sənəddən istifadə etməklə onun Gürcüstanı tərk edə və ya xarici ölkəyə köçə biləcəyinə dair əsaslandırılmış ehtimal varsa.

Gürcüstanın 1 iyul 2011-ci il tarixli qanunu №4995 - veb-səhifə, 15.07.2011-ci il.

Maddə 164. Axtarışda olan təqsirləndirilən şəxs (məhkum) üçün Gürcüstan vətəndaşının pasportunun, neytral səyahət sənədinin qüvvəsinin dayandırılması haqqında qərar

1. Axtarışda olan təqsirləndirilən şəxs (məhkum) üçün Gürcüstan vətəndaşının pasportunun, neytral səyahət sənədinin qüvvəsinin dayandırılması haqqında qərar qəbul edildikdən sonra, prokuror istintaqın aparıldığı yer üzrə məhkəməyə yazılı vəsatətlə müraciət edir, hansı ki kifayət qədər əsaslar mövcud olduqda, bu tədbirin tətbiqi barədə qərardad çıxarır. Məhkəmə vəsatətə şifahi dinləmə olmadan baxmaq səlahiyyətinə malikdir. Məhkəmənin qərardadı bu məcəllənin 207-ci maddəsində müəyyən edilmiş qaydada şikayət edilə bilər.

2. Gürcüstan vətəndaşının pasportunun, neytral səyahət sənədinin qüvvəsinin dayandırılması haqqında məhkəmənin qərardadında qeyd edilməlidir: qərardadın tərtib edildiyi tarix və yer; qərardadın icrasının hansı vəzifəli şəxsin və ya orqanın səlahiyyətində olduğu; pasport/sənəd sahibinin adı, soyadı, doğum tarixi, şəxsi nömrəsi; pasport/sənəd nömrəsi, pasportu/sənədi verən orqan və pasportun/sənədin verildiyi tarix.

3. Gürcüstan vətəndaşının pasportunun, neytral səyahət sənədinin qüvvəsinin dayandırılması - axtarışda olan təqsirləndirilən şəxsin (məhkumun) Gürcüstanı tərk etmək və ya xarici ölkəyə getmək hüququnun məhdudlaşdırılması deməkdir. Gürcüstan vətəndaşının qüvvəsi dayandırılmış pasportu, neytral səyahət sənədi Gürcüstanı tərk etmək və ya xarici ölkəyə köçmək üçün kifayət qədər (zəruri) sənəd kimi istifadə oluna bilməz (qəbul edilə bilməz).

Gürcüstanın 24 sentyabr 2010-cu il tarixli qanunu №3616 - SSM I, №50, 24.09.2010-cu il, maddə328

Gürcüstanın 1 iyul 2011-ci il tarixli qanunu №4995 – veb-səhifə, 15.07.2011-ci il.

Maddə 165. Axtarışda olan təqsirləndirilən şəxs (məhkum) üçün Gürcüstan vətəndaşının pasportunun, neytral səyahət sənədinin qüvvəsinin dayandırılması müddəti

1. Axtarışda olan təqsirləndirilən şəxs (məhkum) üçün Gürcüstan vətəndaşının pasportunun, neytral səyahət sənədinin qüvvəsi hökmün icrasına qədər, cinayət təqibinə xitam verilənə qədər dayandırılır.

2. Prokuror bu maddənin birinci hissəsində nəzərdə tutulmuş müddətdən əvvəl, istənilən vaxt Gürcüstan vətəndaşının pasportunun, neytral səyahət sənədinin qüvvəsinin dayandırılmasının ləğvi haqqında qərar çıxarmaq səlahiyyətinə malikdir.

3. Prokuror Gürcüstan vətəndaşının pasportunun, neytral səyahət sənədinin qüvvəsinin dayandırılmasının ləğvi haqqında qərar barədə dərhal Dövlət Servislərinin İnkişafı Agentliyinə məlumat verməlidir.

4. Şəxs, hansının ki Gürcüstan vətəndaşının pasportunun, neytral səyahət sənədinin qüvvəsi dayandırılıb - həmin pasportun/sənədin qüvvəsinin dayandırılmasının ləğv edilməsi barədə Dövlət Servislərinin İnkişafı Agentliyinə məlumat vermək hüququna malikdir.

Gürcüstanın 1 iyul 2011-ci il tarixli qanunu №4995 - veb-səhifə, 15.07.2011-ci il.

Gürcüstanın 25 may 2012-ci il tarixli qanunu №6317 - veb-səhifə, 19.06.2012-ci il.

Maddə 1651. Penitensiar müəssisədən və ya digər yerləşdirmə yerindən çıxarılması/köçürülməsi və ya ekstradisiya edilməsi zamanı qaçmış (fərari) təqsirləndirilən şəxsin/məhkumun axtarışı

Gürcüstanın Ədliyyə Nazirliyinin sisteminə daxil olan dövlət alt idarəsi qurumunun − Xüsusi Penitensiar Xidmətin (bundan sonra - Xüsusi Penitensiar Xidmət) Baş Direktorunun vəsatəti əsasında, prokuror, cəzaçəkmə müəssisəsindən və ya başqa yerləşdirmə yerindən çıxarıldıqda/köçürüldükdə və ya ekstradisiya edildikdə qaçmış təqsirləndirilən şəxsin/məhkumun polis orqanları vasitəsilə axtarışa verilməsi haqqında qərar çıxarır.

Gürcüstanın 1 iyun 2017-ci il tarixli qanunu №945 - veb-səhifə, 20.06.2017-ci il.

Gürcüstanın 5 iyul 2018-ci il tarixli qanunu №3126 – veb-səhifə, 11.07.2018-ci il.

Qapı V

Cinayət təqibinin başlanması, qətimkan tədbirinin seçilməsi, prosessual razılaşma

Fəsil XVIII

Cinayət təqibinin əsasları, həbs, təqsirləndirilən şəxs kimi tanınma

Maddə 166. Cinayət təqibi

Cinayət təqibinin başlanması və həyata keçirilməsi yalnız prokurorun ixtiyari (diskresiya) səlahiyyətidir.

Maddə 167. Cinayət təqibinin və/və ya məhkəmə müzakirəsinin başlanmaması və dayandırılması

1. Cinayət təqibi şəxs həbs edildikdən (tutulduqdan) və ya təqsirləndirilən şəxs kimi tanındıqdan sonra (əgər həbs edilməmişdirsə) dərhal başlanır.

2. Cinayət təqibi və/və ya məhkəmə müzakirəsi aşağıdakı hallarda başlanmamalıdır və ya dayandırılmalıdır:

a) əgər Gürcüstan Parlamenti/Gürcüstan Konstitusiya Məhkəməsi/Gürcüstan Ali Ədliyyə Şurası xüsusi istintaq xidmətinin rəisinin, fərdi (şəxsi) məlumatların mühafizəsi xidmətinin rəhbərinin, baş auditorun/hakimin - həmin şəxsin toxunulmazlıqla müdafiə olunduğu müddət ərzində cinayət məsuliyyətinə cəlb edilməsinə razılıq verməmişdirsə;

b) əcnəbinin toxunulmazlığından məhrum edilməsi məsələsi qaldırılıbsa - məsələ qaldırıldığı gündən rəsmi həll edilənə qədər;

q) Gürcüstan Cinayət Məcəlləsinin 1431 və/və ya 1432 maddəsində nəzərdə tutulmuş cinayətdə zərərçəkmiş şəxsə qarşı – düşünməli (fikirləşməli) müddət ərzində;

d) Məhkəmə, qanunun konstitusiyaya uyğunluğu ilə bağlı Gürcüstan Konstitusiya Məhkəməsinə müraciət etmişsə – müraciət edildiyi gündən Konstitusiya Məhkəməsi tərəfindən qərar qəbul edilənə qədər.

3. Bu maddənin 2-ci hissəsində göstərilən hallardan hər hansı biri mövcud olduqda, istintaq zamanı prokuror, işə məhkəmədə baxılması zamanı isə – məhkəmə, tərəfin vəsatəti ilə, cinayət təqibinin və/və ya məhkəmə müzakirəsinin dayandırılması haqqında qərar qəbul edir.

4. Bu maddənin 2-ci hissəsində qeyd olunan dayandırma əsası artıq mövcud olmadıqda (yox olduqda), məhkəmə müzakirəsi/cinayət təqibi başlanmalıdır/yenilənməlidir.

5. Gürcüstan Prezidentinə, Gürcüstan Parlamentinin üzvünə, Gürcüstan Konstitusiya Məhkəməsinin üzvünə, Gürcüstan Ali Məhkəməsinin üzvünə, Gürcüstan Ümumi Məhkəməsinin başqa hakiminə, Baş Auditora, Gürcüstanın xalq müdafiəçisinə (Ombudsmana), Xüsusi İstintaq Xidmətinin rəisinə, Fərdi (Şəxsi) Məlumatların Mühafizəsi Xidmətinin rəhbərinə, diplomatik toxunulmazlığı olan şəxsə, habelə öz səlahiyyətlərini həyata keçirərkən Beynəlxalq Cinayət Məhkəməsinin Nizamnaməsinə uyğun olaraq toxunulmazlıqdan istifadə edən Beynəlxalq Cinayət Məhkəməsinin nümayəndəsinə qarşı cinayət məsuliyyətinə cəlb etmənin, həbsin (dustaqlığın) və digər cinayət-prosessual məcburetmə tədbirlərinin tətbiqinin xüsusi qaydası Gürcüstanın Konstitusiyası, Gürcüstanın beynəlxalq müqavilələri, bu məcəllə və Gürcüstanın digər qanunvericilik aktları ilə müəyyən edilir.

Gürcüstanın 24 sentyabr 2010-cu il tarixli qanunu №3616 - SSM I, №50, 24.09.2010-cu il, maddə328

Gürcüstanın 22 iyun 2012-ci il tarixli qanunu №6550 – veb-səhifə, 29.06.2012-ci il.

Gürcüstanın 4 aprel 2014-cü il tarixli qanunu №2209 – veb-səhifə, 08.04.2014-cü il.

Gürcüstanın 1 avqust 2014-cü il tarixli qanunu №2634 – veb-səhifə, 18.08.2014-cü il.

Gürcüstanın 21 iyul 2018-ci il tarixli qanunu №3276 – veb-səhifə, 09.08.2018-ci il.

Gürcüstanın 5 sentyabr 2018-ci il tarixli qanunu №3373 – veb-səhifə, 21.09.2018-ci il.

Gürcüstanın 8 may 2019-cu il tarixli qanunu №4604 - veb-səhifə, 08.05.2019-cu il.

Gürcüstanın 30 dekabr 2021-ci il tarixli qanunu №1314 – veb-səhifə, 13.01.2022-ci il.

Maddə 168. İxtiyari (diskresiya-istəyə bağlı) təqib

1. Prokuror, diskresiya səlahiyyətindən istifadə edərək, cinayət təqibinin başlanmasından imtina haqqında müvafiq qərar imzalayır. Cinayət təqibinin başlanmasından imtina haqqında qərar çıxarmazdan əvvəl prokuror zərərçəkmişlə məsləhətləşməyə və bu məcəllənin 56-cı maddəsinin 51 hissəsində müəyyən edilmiş qaydada protokol tərtib etməyə, qərar çıxarıldıqda isə onun surətini qərar çıxarıldıqdan sonra 1 həftə müddətində zərərçəkmişə göndərməyə borcludur.

2. Zərərçəkmiş şəxs cinayət təqibinin başlanmasından imtina haqqında prokurorun qərarını yuxarı prokurora birdəfəlik şikayət etmək hüququna malikdir. Yuxarı prokurorun qərarı qətidir (yekundur) və xüsusilə ağır cinayətin və ya qanuna əsasən Xüsusi İstintaq Xidmətinin tabeliyində olan cinayətin törədilməsi halları istisna olmaqla, o, şikayət edilə bilməz. Bu halda, yuxarı prokuror şikayəti təmin etmədikdə, zərərçəkmiş şəxsin prokurorun qərarını, istintaqın aparıldığı yer üzrə, rayon (şəhər) məhkəməsinə şikayət etmək hüququ var. Məhkəmə, şifahi dinləmə ilə və ya onsuz, 15 gün ərzində qərardad çıxarır. Məhkəmənin qəbul etdiyi qərar şikayət edilmir.

3. Yuxarı prokuror və ya məhkəmə cinayət təqibinin başlanmasından imtina haqqında prokurorun qərarını ləğv etdikdə və əgər cinayət məsuliyyətinə cəlb etmə üzrə iddia müddəti keçməyibsə, cinayət təqibi başlanmalıdır. Bu halda, Gürcüstanın Baş Prokuroru və ya onun səlahiyyət verdiyi şəxs cinayət təqibinə başlamaq və digər prokurorluq fəaliyyətini həyata keçirmək öhdəliyini başqa prokurora həvalə edir (tapşırır).

4. Bu maddədə göstərilən qərar barədə zərərçəkmiş məlumatlandırılır.

Gürcüstanın 24 iyul 2014-cü il tarixli qanunu №2518 - veb-səhifə, 06.08.2014-cü il.

Gürcüstanın 21 iyul 2018-ci il tarixli qanunu №3276 – veb-səhifə, 09.08.2018-ci il.

Gürcüstanın 30 noyabr 2018-ci il tarixli qanunu №3814 – veb-səhifə, 13.12.2018-ci il.

Gürcüstanın 8 may 2019-cu il tarixli qanunu №4604 - veb-səhifə, 08.05.2019-cu il.

Gürcüstanın 30 dekabr 2021-ci il tarixli qanunu №1314 – veb-səhifə, 13.01.2022-ci il.

Maddə 1681. Yayındırma (uzaqlaşdırma)

1. Prokuror, az ağır və ya ağır cinayət törətmə faktına görə, şəxsə (yayındırma subyektinə) qarşı cinayət təqibinə başlamaya və ya ona xitam verə bilər, əgər şəxs (yayındırma subyekti) aşağıda sadalanmış şərtlərdən birini və ya bir neçəsini yerinə yetirirsə:

a) qanunsuz yol ilə əldə edilmiş əmlakın dövlətə verilməsi və ya bu əmlakın dəyərinin ödənilməsi;

b) cinayət silahının və/və ya mülki dövriyyədən götürülmüş obyektin dövlətə verilməsi;

q) onun əməli nəticəsində vurulmuş zərərin tam və ya qismən ödənilməsi;

d) dövlət büdcəsinin xeyrinə pulun ödənilməsi, hansının ki minimum məbləği 500 laridir;

e) 40 saatdan 400 saata qədər cəmiyyət üçün faydalı işin təmənnasız (pulsuz) yerinə yetirilməsi;

v) ailə (məişət) cinayəti halında − zorakı münasibət və davranışların dəyişdirilməsinə yönəldilmiş məcburi təlim (tədris) kursundan keçmək.

2. Yayındırma, Gürcüstan Cinayət Məcəlləsinin 1431, 1432, 1433, 144-ე, 1441, 1442 və 1443 maddələri ilə, habelə cinayət hüququ siyasətinin rəhbər prinsipləri ilə müəyyən edilmiş cinayət işləri üzrə tətbiq edilmir.

3. Şəxs (yayındırma subyekti) yayındırma şərtlərinə əməl etmədikdə, prokuror cinayət təqibinə başlamaq və ya onu yeniləmək (təzələmək) hüququna malikdir.

Gürcüstanın 21 iyun 2011-ci il tarixli qanunu №4868 - veb-səhifə, 06.07.2011-ci il.

Gürcüstanın 25 noyabr 2011-ci il tarixli qanunu №5352 - veb-səhifə, 05.12.2011-ci il.

Gürcüstanın 17 oktyabr 2014-cü il tarixli qanunu №2706 - veb-səhifə, 31.10.2014-cü il.

Maddə 1682. Yayındırmanın (uzaqlaşdırmanın) tətbiqi qaydası

1. Şəxsə (yayındırma subyektinə) yayındırma təklifi yazılı formada edilir. Orada yayındırma şərtləri, onların yerinə yetirilməsi vaxtı, yeri və vasitələri verilmişdir.

2. Şəxsə (yayındırma subyektinə) yazılı şəkildə izah edilir ki, yayındırma şərtlərinə əməl etmək könüllüdür və o, təqsirləndirilən şəxsin bütün hüquqlarından istifadə edir.

3. Prokuror yayındırma haqqında qərar qəbul etməzdən əvvəl zərərçəkmişlə (əgər varsa) məsləhətləşir.

4. Yayındırma, adətən, məhkəməyəqədərki iclasdan əvvəl tətbiq olunur. Əgər yayındırmanın tətbiqi məqsədi ilə tərəflər işin prokurora qaytarılması barədə vəsatətlə məhkəməyə müraciət etsələr, yayındırma məhkəməyəqədərki iclasdan sonra da tətbiq edilə bilər. Bu halda, məhkəmə təqsirləndirilən şəxsə yayındırmanı təklif edəcək prokurora işi qaytarmaq səlahiyyətinə malikdir.

5. Qətimkan tədbiri olaraq barəsində həbs (dustaqlıq) seçilmiş təqsirləndirilən şəxsə yayındırma tətbiq edilmir.

6. Prokuror yayındırma haqqında qərar qəbul edərkən bu məcəlləni və cinayət hüququ siyasətinin rəhbər prinsiplərini rəhbər tutur.

Gürcüstanın 21 iyun 2011-ci il tarixli qanunu №4868 - veb-səhifə, 06.07.2011-ci il.

Gürcüstanın 25 noyabr 2011-ci il tarixli qanunu №5352 - veb-səhifə, 05.12.2011-ci il.

Maddə 169. Şəxsin təqsirləndirilən şəxs kimi tanınması

1. Şəxsin təqsirləndirilən şəxs kimi tanınması üçün əsas - istintaq mərhələsində toplanmış sübutlar toplusudur, hansılar ki bu şəxsin cinayət törətdiyinə dair əsaslandırılmış ehtimal üçün kifayətdir.

(Qüvvədən düşmüş elan edildi 169-cu maddənin birinci hissəsinin o normativ məzmunu, hansı ki elə bu məcəllənin 76-cı maddəsi ilə müəyyən edilmiş (2013-cü ilin 14 iyun redaksiyası) sübutun – dolayı ifadənin əsasında şəxsin təqsirləndirilən şəxs kimi tanınmasının mümkünlüyünü nəzərdə tutur) - Gürcüstan Konstitusiya Məhkəməsinin 22 yanvar 2015-ci il tarixli Qərarı №1/1/548 – veb-səhifə, 04.02.2015-ci il.

2. İttihamın irəli sürülməsi üçün kifayət qədər əsaslar mövcud olduqda, prokuror, şəxsin ittihamlandırılması haqqında qərar qəbul etmək səlahiyyətinə malikdir. Qərarı çıxardıqdan sonra, prokuror, ittihamın irəli sürüləcəyi (elan ediləcəyi) vaxtı və yeri müəyyənləşdirir. İttiham qərar çıxarıldıqdan sonra 24 saatdan gec olmayaraq irəli sürülməlidir.

3. İttiham haqqında qərarda qeyd edilməlidir:

a) təqsirləndirilən şəxsin adı və soyadı, atasının adı, doğum günü, ayı və ili, şəxsi nömrəsi;

b) ittihamın mətni – şəxsin ittihamlandırıldığı əməlin təsviri - onun törədilməsinin yeri, vaxtı, üsulu, vasitələri, silahı, habelə bu əməlin səbəb olduğu nəticə göstərilməklə;

q) istintaqın əldə etdiyi sübutlar, hansılar ki qeyd olunan cinayəti bu şəxsin törətdiyinə dair əsaslandırılmış ehtimal üçün kifayətdir;

d) Gürcüstan Cinayət Məcəlləsinin bu cinayəti nəzərdə tutan maddəsi, hissəsi və alt bəndi.

4. İttiham haqqında qərar qətnamə hissəsində şəxsin ittihamlandırılmasına dair qərarı özündə əks etdirməlidir.

5. Prokuror və ya onun tapşırığı ilə müstəntiq, ittiham haqqında qərarla təqsirləndirilən şəxsi və onun vəkilini tanış edir (əgər təqsirləndirilən şəxsin maraqlarını vəkil müdafiə edirsə), hansılar ki qərarla tanış olmaq və onun surətini almaq faktını imzalayaraq təsdiq edirlər. Qərarın təqsirləndirilən şəxsin hüquq və vəzifələrinin siyahısını özündə əks etdirən surəti təqsirləndirilən şəxsə və/və ya onun vəkilinə verilir. Təqsirləndirilən şəxs və ya onun vəkili qərarla tanış olmaq və onun surətini almaq faktını öz imzası ilə təsdiq etməkdən imtina etdikdə, imzalamaqdan imtinanın səbəbi qərarda qeyd edilir.

6. Təqsirləndirilən şəxs istintaq orqanına gəlməkdən yayınırsa (qaçırsa), ona və ya onun yaxın qohumuna vəkil tutmaq üçün ağlabatan vaxt verilir. Əgər bu müddət ərzində vəkil tutmazsa, təqsirləndirilən şəxsə məcburi qaydada vəkil təyin olunacaq. Prokuror və ya onun tapşırığı ilə müstəntiq ittihamı irəli sürmək üçün təqsirləndirilən şəxsin vəkilini çağırır və ittiham haqqında qərarla onu tanış edir, bu da ittihamın irəli sürülməsi sayılacaq. Təqsirləndirilən şəxsin vəkili ittihamla tanış olması faktını yazılı şəkildə təsdiq edir.

7. Gürcüstan Konstitusiya Məhkəməsinin üzvünü ittihamlandırmaq üçün Gürcüstan Konstitusiya Məhkəməsi Plenumunun razılığı zəruridir. Xüsusi İstintaq Xidmətinin rəisinə, Fərdi (Şəxsi) Məlumatların Mühafizəsi Xidmətinin rəhbərinə, Baş Auditora qarşı ittiham irəli sürmək üçün Gürcüstan Parlamentinin razılığı zəruridir. Gürcüstan Ali Məhkəməsinin üzvünə, Gürcüstan Ümumi Məhkəməsinin başqa bir hakiminə qarşı ittiham irəli sürmək üçün Gürcüstan Ali Ədliyyə Şurasının razılığı zəruridir.

8. Əgər bu müddət başa çatanadək başqa cinayət hadisəsinə görə ona qarşı yeni ittiham irəli sürülməyibsə, şəxs bir cinayət hadisəsinə görə məhkəməyəqədərki iclas başlayanadək 9 aydan çox olmayaraq təqsirləndirilən şəxs kimi tanınmış qala bilər. Belə bir ittiham irəli sürüldükdə, qeyd olunan müddətin axınına xitam verilir və müddət yeni ittihamın irəli sürüldüyü gündən hesablanır. Həmin müddət keçdikdən sonra şəxsə qarşı cinayət təqibinə xitam verilir. Bu hissədə nəzərdə tutulmuş halda şəxsə qarşı cinayət təqibinə xitam verildikdə, gələcəkdə ona qarşı eyni ittihamın irəli sürülməsinə yol verilmir.

9. Şəxsin, ittiham haqqında qərar verildikdən sonra 10 gün müddətində, cinayət təqibinin başlanmasının bilə-bilə (qəsdən) yubadılması (gecikdirilməsi) barədə, bu məcəllə ilə müəyyən edilmiş qaydada, yuxarı prokurora və ya istintaq yeri üzrə rayon (şəhər) məhkəməsinə şikayət etmək hüququ var, hansı ki şikayətə, daxil olduqdan sonra 3 gün-gecə ərzində baxır. Məhkəmə şikayətə şifahi dinləmə olmadan baxmaq səlahiyyətinə malikdir. Şikayətin təmin edilməsi - həmin şəxsə qarşı cinayət təqibinin başlanması üçün kifayət qədər əsaslar müəyyən edildikdən sonra ona qarşı irəli sürülən ittihamla bağlı istintaq zamanı əldə edilmiş bütün sübutların qəbuledilməz (qeyri-məqbul) tanınması üçün əsasdır. Bu hissədə nəzərdə tutulmuş halda, məhkəmənin qərardadı bu məcəllənin 207-ci maddəsində nəzərdə tutulmuş qaydada müvafiq apellyasiya məhkəməsinin istintaq kollegiyasına şikayət edilə bilər.

Gürcüstanın 24 sentyabr 2010-cu il tarixli qanunu №3616 - SSM I, №50, 24.09.2010-cu il, maddə328

Gürcüstanın 22 iyun 2012-ci il tarixli qanunu №6550 – veb-səhifə, 29.06.2012-ci il.

Gürcüstanın 4 aprel 2014-cü il tarixli qanunu №2209 – veb-səhifə, 08.04.2014-cü il.

Gürcüstanın 1 avqust 2014-cü il tarixli qanunu №2634 – veb-səhifə, 18.08.2014-cü il.

Gürcüstan Konstitusiya Məhkəməsinin 22 yanvar 2015-ci il tarixli Qərarı№1/1/548 – veb-səhifə, 04.02.2015-ci il.

Gürcüstanın 21 iyul 2018-ci il tarixli qanunu №3276 – veb-səhifə, 09.08.2018-ci il.

Gürcüstanın 5 sentyabr 2018-ci il tarixli qanunu №3373 – veb-səhifə, 21.09.2018-ci il.

Gürcüstanın 8 may 2019-cu il tarixli qanunu №4604 - veb-səhifə, 08.05.2019-cu il.

Gürcüstanın 30 dekabr 2021-ci il tarixli qanunu №1314 – veb-səhifə, 13.01.2022-ci il.

Maddə 170. Həbs

1. Həbs qısa müddətli azadlıqdan məhrumetmədir.

2. Şəxs yerdəyişmə (gediş-gəliş) azadlığının məhdudlaşdırıldığı andan həbs edilmiş sayılır. Həbs edildiyi andan şəxs təqsirləndirilən şəxs kimi sayılır.

Maddə 171. Həbs üçün əsaslar

1. Əgər əsaslandırılmış bir ehtimal (fərziyyə) varsa ki, şəxs, barəsində qanunla cəza növü olaraq azadlıqdan məhrumetmə nəzərdə tutulan cinayət törətmişdir, bundan əlavə, ehtimal varsa ki, şəxs gizlənəcək və ya məhkəməyə gəlməyəcək, iş üçün vacib olan məlumatları məhv edəcək və ya yeni cinayət törədəcək və ya əgər xarici dövlətdən razılığın tələb edilməsi məsələsinə “Cinayət hüququ sahəsində beynəlxalq əməkdaşlıq haqqında” Gürcüstan Qanununun 16-cı maddəsinin 4-cü bəndinə uyğun olaraq baxılırsa, istintaq yeri üzrə məhkəmə prokurorun vəsatəti ilə, şifahi dinləmə olmadan, şəxsin həbsi haqqında qərardad çıxarır. Bu qərardad şikayət edilməyəcək.

2. Məhkəmənin qərardadı olmadan şəxsin həbs edilməsi mümkündür, əgər:

a) şəxs cinayəti törədərkən və ya törətdikdən dərhal sonra yaxalanmışdırsa;

b) şəxsi cinayətin törədildiyi yerdə görüblərsə və onu həbs etmək məqsədi ilə ona qarşı dərhal cinayət təqibi həyata keçirilirsə;

q) şəxsin üzərində, yanında və ya geyimində (paltarında) törədilmiş cinayətin açıq-aydın izləri aşkar edilibsə;

d) şəxs cinayəti törətdikdən sonra gizlənsə də, sonradan hadisə şahidi (hadisəni görən) tərəfindən müəyyən edilibsə (tanınıbsa);

e) şəxs gizlənə bilərsə;

v) şəxs axtarışa verilibsə;

z) bu imkan Gürcüstanın “Cinayət hüququ sahəsində beynəlxalq əməkdaşlıq haqqında” Qanununda nəzərdə tutulubsa.

3. Məhkəmənin qərardadı olmadan şəxsin həbs edilməsinə yalnız o halda icazə verilir, əgər əsaslandırılmış bir ehtimal (fərziyyə) varsa ki, şəxs cinayət törədib və onun gizlənməsi, məhkəməyə gəlməməsi, iş üçün mühüm əhəmiyyət kəsb edən məlumatları məhv etməsi və ya yeni cinayət törətməsi təhlükəsinin digər alternativ tədbirlərlə qarşısını almaq mümkün olmayacaq, hansı ki törədildiyi iddia edilən cinayətin hallarına (şəraitinə) və təqsirləndirilən şəxsin şəxsi məlumatlarına mütənasibdir.

4. Gürcüstan qanunvericiliyində nəzərdə tutulmuş hallar istisna olmaqla, Uşaq Hüquqları Məcəlləsinin 26-cı maddəsinin 8-ci hissəsində nəzərdə tutulmuş yetkinlik yaşına (həddi-büluğa) çatmayan şəxs həbs edilə bilməz.

Gürcüstanın 20 iyul 2018-ci il tarixli qanunu №3157 – veb-səhifə, 06.08.2018-ci il.

Gürcüstanın 20 sentyabr 2019-cu il tarixli qanunu №5010 – veb-səhifə, 27.09.2019-cu il.

Gürcüstanın 21 may 2020-ci il tarixli qanunu №5910 – veb-səhifə, 25.05.2020-ci il.

Maddə 172. Həbs etməyə hüququ olan şəxs

İstintaqı həyata keçirmək səlahiyyəti ilə təchiz edilmiş, əməliyyat (operativ) funksiyalarını, ictimai asayişi qorumaq vəzifəsini yerinə yetirən, istintaqı aparan və ya cinayət təqibini həyata keçirən orqanın əməkdaşının həbs etmək hüququ var.

Maddə 173. Həbs zamanı toxunulmazlıq

Həbs edilə bilməzlər: diplomatik toxunulmazlığı olan şəxs və onun ailə üzvləri, Gürcüstan Prezidenti, Gürcüstan Parlamentinin üzvü, Baş Auditor, Gürcüstanın xalq müdafiəçisi (Ombudsman), Xüsusi İstintaq Xidmətinin rəisi, Fərdi (Şəxsi) Məlumatların Mühafizəsi Xidmətinin rəhbəri, hakim. Bu qadağa, Gürcüstan Prezidenti, diplomatik toxunulmazlığı olan şəxs və onun ailə üzvləri istisna olmaqla, bu məcəllənin 171-ci maddəsinin 2-ci hissəsinin “a” alt bəndində nəzərdə tutulmuş hala şamil edilmir.

Gürcüstanın 22 iyun 2012-ci il tarixli qanunu №6550 – veb-səhifə, 29.06.2012-ci il.

Gürcüstanın 1 avqust 2014-cü il tarixli qanunu №2634 – veb-səhifə, 18.08.2014-cü il.

Gürcüstanın 21 iyul 2018-ci il tarixli qanunu №3276 – veb-səhifə, 09.08.2018-ci il.

Gürcüstanın 8 may 2019-cu il tarixli qanunu №4604 - veb-səhifə, 08.05.2019-cu il.

Gürcüstanın 30 dekabr 2021-ci il tarixli qanunu №1314 – veb-səhifə, 13.01.2022-ci il.

Maddə 174. Həbs qaydası

1. Həbs üçün əsaslar mövcud olduqda, həbs edən məmur həbs edilən (saxlanılan) şəxsə bu barədə başa düşülən şəkildə məlumat verməyə, onun hansı cinayəti törətməkdə ittiham olunduğunu izah etməyə və ona vəkil tutmaq, susmaq və suallara cavab verməkdən çəkinmək, cinayəti boynuna almamaq hüququnun olduğunu bildirməyə, onun deyəcəyi hər şeyin məhkəmədə onun əleyhinə istifadə oluna biləcəyini bildirməyə borcludur. Məhbusun (həbs edilmiş şəxsin) bu hissədə nəzərdə tutulmuş izahatı almazdan əvvəl verdiyi ifadə (bəyanat) qəbuledilməz (qeyri-məqbul) sübutdur.

2. Həbs edən məmur məhbusu dərhal ən yaxın polis bölməsinə və ya digər hüquq-mühafizə orqanına aparmalıdır.

3. Əgər əsaslandırılmış bir ehtimal (fərziyyə) varsa ki, həbs edilən şəxsin silahı var və/və ya sübut əhəmiyyəti daşıyan əşyadan, maddədən və ya məlumatı özündə əks etdirən digər obyektdən qurtulmaq, onu zədələmək və ya məhv etmək niyyətindədir, həbs edən məmurun bu məcəllənin 121-ci maddəsinin 2-ci hissəsində nəzərdə tutulmuş qaydada şəxsi axtarış aparmaq hüququ var.

4. Həbs edilmiş şəxsin səhhətinin ümumi vəziyyətini müəyyən etmək üçün həbs yerinə gətirildikdən dərhal sonra, o tələb etdikdə, həkim müayinəsindən keçirilməli və müvafiq arayış tərtib edilməlidir.

5. Həbs müddəti 72 saatı aşmamalıdır. Həbs edildikdən sonra 48 saatdan gec olmayaraq, ittiham haqqında qərar həbs edilmiş şəxsə verilməlidir. Əgər bu müddət ərzində qərar həbs edilmiş şəxsə verilməyibsə, o dərhal azad edilməlidir.

6. Həbsdə olma müddəti təqsirləndirilən şəxsin azadlıqdan məhrumetmə (dustaqlıq) müddətinə hesablanır.

Gürcüstanın 7 dekabr 2010-cu il tarixli qanunu №3891 - SSM I, №67, 09.12.2010-cu il, maddə418

Maddə 175. Həbs protokolu

1. Həbs edən məmur həbs etdikdən dərhal sonra həbs protokolunu tərtib etməlidir. Obyektiv səbəbə (səbəblərə) görə, həbsdən dərhal sonra həbs protokolunu tərtib etmək mümkün olmadıqda, o, həbs edilmiş şəxs polis bölməsinə və ya digər hüquq-mühafizə orqanına gətirildikdən dərhal sonra tərtib edilməlidir.

2. Həbs protokolunda qeyd edilməlidir: kim, harada, nə vaxt, hansı şəraitdə (halda), bu məcəllədə göstərilən hansı əsasla həbs edilib, həbs edilən şəxsin həbs anında fiziki vəziyyəti, hansı cinayəti törətməkdə günahlandırılır, onun polis bölməsinə və ya digər hüquq-mühafizə orqanına gətirilməsinin dəqiq vaxtı, təqsirləndirilən şəxsin bu məcəllədə nəzərdə tutulmuş hüquq və vəzifələrinin nüsxəsi, həmçinin, müvafiq halda həbsdən dərhal sonra həbs protokolunun tərtib edilməsini qeyri-mümkün edən obyektiv səbəb (səbəblər) də göstərilməlidir.

3. Həbs protokolunu imzalayırlar: həmin şəxsi həbs edən vəzifəli şəxs, həbs edilmiş şəxs (məhbus) və onun vəkili (əgər varsa). Təqsirləndirilən şəxs polis bölməsinə və ya digər hüquq-mühafizə orqanına gətirildikdən dərhal sonra protokol polisin və ya digər hüquq-mühafizə orqanının səlahiyyətli şəxsi tərəfindən imzalanır. Həbs protokolunun surəti həbs edilmiş şəxsə verilir. Həbs zamanı şəxsin üzərində şəxsi axtarış aparılıbsa, bu istintaq hərəkəti ilə bağlı ayrıca protokol tərtib edilmir.

4. Həbs zamanı şəxsə bu məcəllənin 174-cü maddəsində nəzərdə tutulmuş hüquqları izah edilmədikdə və həbs protokolu ona verilmədikdə və ya həbs protokolu şəxsin hüquqi vəziyyətini pisləşdirən əhəmiyyətli pozuntu ilə tərtib edildikdə, azadlığı məhdudlaşdırılan şəxs dərhal azad edilməlidir (azadlığa buraxılmalıdır).

Maddə 176. Həbs edilmiş şəxsin azad edilməsinin əsasları və qaydası

1. Həbs edilmiş şəxs azad edilməlidir, əgər:

a) onun cinayət törətdiyinə dair şübhə sübuta yetirilməmişdirsə;

b) ona qarşı qətimkan tədbiri olaraq dustaqlıq seçilməsi ilə bağlı qərar qəbul edilməyibsə;

q) bu məcəllə ilə müəyyən edilmiş həbsdə saxlamaq müddəti keçmişdirsə;

d) səlahiyyətli dövlət orqanının və ya vəzifəli şəxsin həbs haqqında razılığı alınmamışdırsa;

e) həbs zamanı cinayət-prosessual qanun əhəmiyyətli dərəcədə pozulubsa;

v) cinayət mühakiməsi prosesinin məqsədlərinə çatmaq üçün həbs artıq zəruri deyilsə.

2. Həbs edilmiş şəxs prokurorun və ya hakimin qərarı ilə azadlığa buraxılır.

3. Həbs edilmiş şəxs, həbsdə saxlamaq müddəti keçdikdə, məhbusların saxlanma yeri rəisinin qərarı ilə azad edilir.

4. Azad edilərkən, azadlığa buraxılması barədə qərarın surəti məhbusa verilir.

5. Həbs edilmiş şəxsin məhkum edilib-edilməməsindən asılı olmayaraq, qanunsuz və əsassız həbs nəticəsində ona dəymiş ziyan (zərər) mülki hüquq icraatı qaydasında dövlət büdcəsindən tam həcmdə ödəniləcəkdir.

6. Təqsirləndirilən şəxs istintaq hərəkətində iştirak etmək üçün, prokurorun qərarı ilə, müvəqqəti olaraq həbs (saxlanma) yerindən çıxarıla bilər, bir haldan başqa – nə vaxt ki elə bir istintaq hərəkəti aparılmalıdır ki, orada iştirak etmək üçün məhbusun razılığı tələb olunur. İstintaq hərəkəti başa çatdıqdan sonra, məhbus dərhal saxlanma yerinə qaytarılır.

Gürcüstanın 24 sentyabr 2010-cu il tarixli qanunu №3616 - SSM I, №50, 24.09.2010-cu il, maddə328

Gürcüstanın 7 dekabr 2010-cu il tarixli qanunu №3891 - SSM I, №67, 09.12.2010-cu il, maddə418

Maddə 177. Həbs, dustaqlıq və ya ekspertiza üçün tibb müəssisəsinə yerləşdirmə haqqında bildiriş

1. Prokuror və ya onun tapşırığı ilə müstəntiq, şəxs həbs edildikdən, dustaq olduqdan və ya ekspertiza üçün tibb müəssisəsinə yerləşdirildikdən sonra 3 saatdan gec olmayaraq onun ailə üzvlərindən hər hansı birinə bu barədə bildiriş (xəbər) etməyə borcludur, əgər belə biri yoxdursa – hər hansı bir qohumuna və ya yaxınına, dustaq edildikdə və ya tibb müəssisəsinə yerləşdirildikdə isə, habelə, iş yerinə və ya təhsil aldığı yerə bildiriş (xəbər) etməyə borcludur.

2. Həbs edilmiş, dustaq olmuş və ya ekspertiza üçün tibb müəssisəsinə yerləşdirilən şəxs başqa dövlətin vətəndaşıdırsa, bu maddənin birinci hissəsində qeyd olunan müddət ərzində, Gürcüstan Xarici İşlər Nazirliyinə bu barədə məlumat verilməlidir, hansı ki dərhal müvafiq dövlətin diplomatik nümayəndəliyinə və ya konsulluq qurumuna bu barədə bildiriş edir.

Gürcüstanın 24 sentyabr 2010-cu il tarixli qanunu №3616 - SSM I, №50, 24.09.2010-cu il, maddə328

Gürcüstanın 12 iyun 2012-ci il tarixli qanunu №6439 – veb-səhifə, 22.06.2012-ci il.

Maddə 178. Həbs edilmiş, dustaq olmuş və ya ekspertiza üçün tibb müəssisəsinə yerləşdirilən şəxsin himayəsində olan şəxsin, onun yaşayış mənzili və digər əmlakı üzərində qəyyumluq tədbirləri

1. Həbs edilmiş, dustaq olmuş və ya ekspertiza üçün tibb müəssisəsinə yerləşdirilən şəxsin yetkinlik yaşına çatmayan uşağı (övladı), qoca valideyni və ya onun himayəsində olan nəzarətsiz və yardımsız qalan digər şəxs olduqda, prokuror və məhkəmə onları qohumuna, başqa şəxsə və ya müvafiq quruma qəyyumluğa verməyə, şəxsin əmlakı nəzarətsiz qaldıqda isə – onun mühafizəsi üçün tədbir həyata keçirməyə borcludurlar.

2. Həbs edilmiş, dustaq olmuş və ya ekspertiza üçün tibb müəssisəsinə yerləşdirilən şəxsə görülmüş tədbirlər barədə dərhal bildiriş edilməlidir, bu barədə müstəntiq və ya prokuror arayış tərtib edir, hansı ki cinayət işinə əlavə olunacaq və/və ya məhkəmə iclasının protokolunda qeyd aparılır.

Maddə 179. Şəxsiyyəti (kimliyi) məlum olmayan təqsirləndirilən şəxsə, məhkuma qarşı cinayət mühakiməsi prosesinin icraatı

1. Cinayət törətdiyinə görə həbs edilmiş şəxsin kimliyi (adı, soyadı, yaşı, cinsi, vətəndaşlığı) məlum olmadıqda və o, özünü tanıtmaqdan imtina etdikdə və ya fiziki qüsura və ya digər obyektiv hallara görə onu müəyyən etmək mümkün olmursa, müstəntiq və ya prokuror müvafiq ekspertlərin iştirakı ilə, şəxsin bütün mümkün xarici əlamətlərinin təsvir olunduğu protokol tərtib edir (təxmini yaş, cins, boy (hündürlüyü), saç rəngi, göz rəngi, xarici görünüşün və mənzərənin digər xüsusiyyətləri), hansılarla ki onu müəyyən etmək olar (şəxsin fotoşəkili protokola əlavə olunmalıdır). Bundan əlavə, prosessual rəhbərliyi həyata keçirən prokurorluğun struktur vahidi rəhbərinin razılığı ilə, işin faktiki hallarına əsaslanaraq, sonrakı prosessual hərəkətlər zamanı bu şəxsin kimliyini müəyyən etməyə imkan verəcək rəqəmlərin və/və ya hərflərin belə bir kombinasiyası ilə ona (şəxsə) şərti ad vermək mümkündür. Şərti ad insanın şərəf və ləyaqətini alçaldıcı (ləkələyici) və təhqiredici ola bilməz.

2. Bu maddənin birinci hissəsində göstərilən halda, bu məcəllədə nəzərdə tutulmuş bütün sonrakı prosessual hərəkətlər maneəsiz olaraq, tam həcmdə həyata keçirilir. Bundan əlavə, kimliyi müəyyən edilməmiş təqsirləndirilən şəxsə, məhkuma qarşı bütün prosessual hərəkətlər vəkilin məcburi iştirakı ilə həyata keçirilir. Təyin edilmiş vəkilin xərcləri dövlət tərəfindən ödəniləcək.

3. Kimliyi müəyyən edilməmiş şəxsə qarşı ittiham irəli sürüldükdən sonra 3 gün-gecədən gec olmayaraq, zəruri hallarda, bu məcəllə ilə müəyyən edilmiş qaydada, tibbi-psixiatrik ekspertiza təyin edilir, hansının ki nəticəsində digər məsələlərlə yanaşı, bu şəxsin psixi vəziyyəti, qan qrupu, digər biometrik məlumatları müəyyən edilməli və daktiloskopik qeydiyyat aparılmalıdır.

4. Müstəntiq, prokuror bu maddədə qeyd olunan şəxsin müəyyən edilməsi üçün Gürcüstan qanunvericiliyində nəzərdə tutulmuş bütün ağlabatan tədbirlərin həyata keçirilməsini təmin etməyə borcludurlar (onun adını, soyadını, yaşını, vətəndaşlığını və anlaqlılığını müəyyən etmək üçün).

5. Cinayət mühakiməsi prosesinin hər hansı mərhələsində məhkəmə tərəfindən ittiham hökmü çıxarılana qədər, kimliyi müəyyən edilməmiş şəxsin kimliyi müəyyən edildikdə, müstəntiq, prokuror, məhkəmə 48 saat ərzində cinayət işi üzrə mövcud olan icmal (cəmləşdirici) qərarları bu vəziyyətə uyğunlaşdırmağa borcludurlar.

6. Məhkəmə, kimliyi müəyyən edilməmiş şəxsə qarşı hökm çıxarmazdan əvvəl, həmin şəxsin kimliyinin müəyyən edilməsi üçün Gürcüstan qanunvericiliyində nəzərdə tutulmuş bütün ağlabatan tədbirlərin görüldüyündən əmin olmağa borcludur.

7. Kimliyi müəyyən edilməmiş şəxsin kimliyi ona qarşı ittiham hökmü qüvvəyə mindikdən sonra müəyyən edildikdə və bu hal cinayətin kvalifikasiyasına və ya cəzanın ölçüsünə təsir edirsə və ya cinayət məsuliyyətindən azad edilməsinə səbəb olursa, hökm yeni aşkarlanmış hallara görə bu məcəllə ilə müəyyən edilmiş qaydada yenidən nəzərdən keçirilməlidir, əgər bu hallar pis tərəfə çevrilməyə (şəxsin hüquqi vəziyyətinin pisləşməsinə) səbəb olmursa.

Gürcüstanın 22 may 2012-ci il tarixli qanunu №6253 – veb-səhifə, 29.05.2012-ci il.

Maddə 180. Şəxsin tibb müəssisəsinə yerləşdirilməsi

1. Təqsirləndirilən şəxsin cinayət törətdiyi zaman anlaqsız olması və ya onu törətdikdən sonra anlaqsıza dönüşməsi (anlaqsız hala düşməsi) barədə əsaslandırılmış ehtimal varsa və ictimai təhlükəsizlik maraqları onun tibb müəssisəsində təcrid olunmasını tələb edirsə, məhkəmə istintaqın aparıldığı yer üzrə prokurorun və ya vəkilin vəsatəti ilə, şəxsin dövlət tibb müəssisəsinə yerləşdirilməsi haqqında qərardad çıxarır. Vəsatətə şifahi dinləmə olmadan baxılır 48 saat ərzində, qəbul edilmiş qərar isə şikayət edilmir.

(Qüvvədən düşmüş elan edildi 180-ci maddənin birinci hissəsinin 2-ci cümləsinin sözləri „Vəsatətə şifahi dinləmə olmadan baxılır“ və „qəbul edilmiş qərar isə şikayət edilmir“) - Gürcüstan Konstitusiya Məhkəməsinin 13 aprel 2022-ci il tarixli Qərarı №2/2/1506 – veb-səhifə, 15.04.2022-ci il.

2. Şəxsin tibb müəssisəsinə yerləşdirilməsi haqqında məhkəmənin qərardadı ekspertizanın təyin edilməsi haqqında qərardan (qərardaddan) asılı olmayaraq (müstəqil olaraq) qəbul edilir. Onda qeyd edilməlidir: tibb müəssisəsinə yerləşdiriləcək şəxsin adı, soyadı və prosessual vəziyyəti; şəxsin yerləşdiriləcəyi tibb müəssisəsinin adı.

Gürcüstan Konstitusiya Məhkəməsinin 13 aprel 2022-ci il tarixli Qərarı №2/2/1506 – veb-səhifə, 15.04.2022-ci il.

Maddə 181. Şəxsin tibb müəssisəsində qalma müddəti

1. Təqsirləndirilən şəxs ekspertiza üçün tibb müəssisəsinə 20 gündən çox olmayan müddətə yerləşdirilə bilər.

2. Xüsusi hallarda, stasionar ekspertizanı aparan həkimlərin rəyi əsasında, bu müddət məhkəmənin qərardadı ilə daha 10 gün uzadıla bilər. Tibb müəssisəsinə yerləşdirilən şəxs bununla razılaşsa belə, müddətin sonrakı (daha da) uzadılmasına yol verilmir.

3. Əgər şəxs bir cinayət işi üzrə bir neçə dəfə tibb müəssisəsinə yerləşdirilibsə, onun bu müəssisədə qalmasının ümumi müddəti bu maddə ilə müəyyən edilmiş müddətdən artıq olmamalıdır.

4. Təqsirləndirilən şəxs və ya onun vəkili stasionar ekspertizaya qalma müddətinin uzadılması barədə məhkəməyə vəsatətlə müraciət etmək hüququna malikdir. Stasionar ekspertizaya qalmanın ümumi müddəti 2 aydan çox olmamalıdır.

5. Təqsirləndirilən şəxsin vəkilinin vəsatəti ilə aparılan stasionar ekspertizada olma müddəti istisna olmaqla, onun stasionar ekspertizada olduğu müddət dustaqlıq müddətinə hesablanır.

Fəsil XIX

Məhkəmə müzakirəsinin ümumi müddəaları

Maddə 182. Məhkəmə iclasının açıq (ictimai) olması

1. Məhkəmə iclası, adətən, şifahi və açıq şəkildə keçirilir.

2. Məhkəmə dövlət sirrini özündə əks etdirən materiallara qapalı iclasda baxır.

3. Məhkəmə, tərəfin vəsatəti ilə və ya öz təşəbbüsü ilə, iclasın qismən və ya tam bağlanması haqqında qərar qəbul edə bilər:

a) fərdi (şəxsi) məlumatların, peşə və ya kommersiya sirrinin qorunması məqsədi ilə;

b) (çıxarılıb - 12.06.2015, №3715);

q) proses iştirakçısının və/və ya onun ailə üzvünün (yaxın qohumunun) şəxsi təhlükəsizliyinin qorunması məqsədi ilə və ya proses iştirakçısının məhkəmə iclasının bağlanmasını tələb edən xüsusi müdafiə tədbiri tətbiq edildikdə;

d) cinsi cinayətlərin, insan alveri (trefikinq) və ya ailə cinayətlərinin qurbanlarının maraqlarını qorumaq məqsədi ilə;

e) məhkəmə iclasında şəxsi yazışmaları və şəxsi mesajları dərc edərkən, şəxs buna razılıq vermədikdə.

4. Hakim asayişi qorumaq üçün öz təşəbbüsü ilə məhkəmə iclasını qismən və ya tam bağlamaq səlahiyyətinə malikdir.

41. Məhkəmə iclasının qismən və ya tam bağlanması haqqında qərardadın çıxarılmasına baxmayaraq, hakim bu işdə zərərçəkmiş kimi tanınan şəxsə iclasda və ya iclasın bir hissəsində iştirak etmək hüququ vermək səlahiyyətinə malikdir.

42. Prokurorluğun şahid və zərərçəkmiş üzrə koordinatoru (əlaqələndiricisi), şahidin/zərərçəkmişin arzuladığı halda, qapalı məhkəmə iclasında şahidin və zərərçəkmişin iştirakı ilə sübutların tədqiqi prosesində iştirak edir.

5. İşə qapalı məhkəmə iclasında baxılması məsələsinin həlli açıq elan edilməməli olan halın açıq (ictimai) müzakirəsini tələb etdikdə və qarşı tərəf iclasın bağlanması haqqında vəsatətlə razılaşmadıqda, bu məsələ qapalı iclasda müzakirə olunacaq.

6. Hakim məhkəmə iclasının bağlanmasının əsasını (səbəbini) açıq elan etməyə borcludur.

7. Məhkəmə qapalı iclasda iştirak edən şəxsi bu iclasda ona məlum olmuş məlumatları açıqlamamağa məcbur edə bilər (açıqlamamaq öhdəliyi qoya bilər).

8. 14 yaşına çatmamış şəxs, əgər o, prosesin iştirakçısı deyilsə, məhkəmə iclasına buraxılmır. İclasın sədri 14 yaşına çatmamış şəxsin məhkəmə iclasında iştirakına icazə vermək səlahiyyətinə malikdir.

9. Silahlı şəxs məhkəmə iclasının zalına yalnız iclasın sədrinin icazəsi ilə buraxılır.

10. İclasın sədri, qeyri-adekvat formada və ya vəziyyətdə gəlmiş şəxsi məhkəmə iclasına buraxmamaq səlahiyyətinə malikdir.

Gürcüstanın 25 may 2012-ci il tarixli qanunu №6328 – veb-səhifə, 12.06.2012-ci il.

Gürcüstanın 24 iyul 2014-cü il tarixli qanunu №2518 - veb-səhifə, 06.08.2014-cü il.

Gürcüstanın 17 oktyabr 2014-cü il tarixli qanunu №2706 - veb-səhifə, 31.10.2014-cü il.

Gürcüstanın 12 iyun 2015-ci il tarixli qanunu №3715 – veb-səhifə, 24.06.2015-ci il.

Gürcüstanın 4 may 2018-ci il tarixli qanunu №2270 – veb-səhifə, 21.05.2018-ci il.

Gürcüstanın 22 iyun 2021-ci il tarixli qanunu №663 – veb-səhifə, 24.06.2021-ci il.

Maddə 1821. (çıxarılıb)

Gürcüstanın 18 yanvar 2013-cü il tarixli qanunu №205 - veb-səhifə, 28.01.2013-cü il.

Gürcüstanın 1 may 2013-cü il tarixli qanunu №583 – veb-səhifə, 20.05.2013-cü il.

Maddə 183. İşə baxılarkən məhkəmə tərkibinin dəyişməzliyi (sabitliyi)

Məhkəmə işə dəyişməz tərkibdə baxmalıdır. Hakimlərdən biri məhkəmə iclasında iştirak edə bilmədikdə, bu məcəllənin 184-cü maddəsində nəzərdə tutulmuş hal istisna olmaqla, o, həmin məhkəmənin başqa hakimi ilə əvəz olunur və işin müzakirəsinə yenidən başlanır.

Maddə 184. Ehtiyatda (tədarükdə) olan hakim

1. Məhkəmənin sədrinin qərarı ilə, iş üzrə məhkəmə tərkibini tərk etmiş hakimi əvəz edən ehtiyatda olan hakim təyin edilə bilər və işin müzakirəsi davam etdirilir.

2. İşə andlılar məhkəməsi tərəfindən baxıldıqda, məhkəmənin sədrinin qərarı ilə, işə, məcburi qaydada, ehtiyatda olan hakim təyin edilir, hansı ki andlılar heyətinin seçilməsi iclasının sədri olmadıqda onu əvəz edir və andlılar heyətinin seçilməsi prosesi davam edir.

Gürcüstanın 28 iyun 2021-ci il tarixli qanunu №707 – veb-səhifə, 29.06.2021-ci il.

Maddə 185. Məhkəmə müzakirəsinin yeri və davamlılığı

1. Məhkəmə müzakirəsi məhkəmə iclasının zalında aparılır. Hadisə yerinə və ya məhkəmə iclasının zalına gətirilməsi mümkün olmayan başqa yerə, binaya (tikiliyə), nəqliyyata və ya digər bu kimi obyektə baxış keçirmək məqsədi ilə, habelə, dindiriləcək şəxsin ağır xəstəliyi və ya digər obyektiv səbəbindən, tərəflərin vəsatəti ilə, məhkəmə müzakirəsi məhkəmə iclasının zalından kənarda keçirilə bilər.

2. Fasilə üçün lazım olan vaxt istisna olmaqla, məhkəmə müzakirəsi davamlı olaraq (ara vermədən) aparılır. Məhkəmənin qərardadı ilə, tərəfin vəsatəti əsasında, işin məhkəmədə müzakirəsini təxirə salmaq yalnız hakimin, andlı iclasçının, tərəfin, şahidin və ya tərcüməçinin gəlməməsi, istintaq hərəkətinin aparılması halında, habelə bu məcəllə ilə birbaşa nəzərdə tutulmuş halda mümkündür. İşin müzakirəsinin təxirə salınma dövründə məhkəmə başqa cinayət işinə (vəsatətə, şikayətə) baxmaq səlahiyyətinə malikdir.

3. Saat 18-dən sonra, məhkəmə, tərəfin vəsatəti ilə və ya öz təşəbbüsü ilə, işin müzakirəsini təxirə sala bilər.

4. Tərəfin, məhkəmə iclasının tarixinin dəyişdirilməsi (müəyyən edilmiş tarixdən tez və ya gec təyin edilməsi) haqqında əsaslandırılmış vəsatətlə əvvəlcədən məhkəməyə müraciət etmək hüququ var ki, bu barədə qarşı tərəfə məlumat verməlidir. Məhkəmə vəsatətə şifahi dinləmə olmadan baxır. Qəbul edilmiş qərar şikayət edilmir.

5. Tərəflər qarşılıqlı razılaşma əsasında məhkəmə iclasının vaxtının dəyişdirilməsi (müəyyən edilmiş tarixdən tez və ya gec təyin edilməsi) haqqında əsaslandırılmış vəsatətlə əvvəlcədən məhkəməyə birgə müraciət etmək hüququna malikdirlər. Məhkəmə vəsatətə şifahi dinləmə olmadan baxır. Onun qəbul etdiyi qərar şikayət edilmir.

6. Birinci instansiya məhkəməsi, məhkəməyəqədərki iclasın hakiminin işə mahiyyəti üzrə baxılması üçün ötürülməsi haqqında qərar qəbul etməsindən sonra 24 aydan gec olmayaraq hökm çıxarır.

7. Bu maddənin 6-cı hissəsində müəyyən edilmiş müddət təqsirləndirilən şəxsin məhkəməyə gəlməkdən yayındığı (qaçdığı) və/və ya təqsirləndirilən şəxs barəsində axtarış elan edildiyi cinayət işinə şamil edilmir.

Gürcüstanın 24 sentyabr 2010-cu il tarixli qanunu №3616 - SSM I, №50, 24.09.2010-cu il, maddə328

Gürcüstanın 7 dekabr 2010-cu il tarixli qanunu №3891 - SSM I, №67, 09.12.2010-cu il, maddə418

Gürcüstanın 5 may 2011-ci il tarixli qanunu №4631 - veb-səhifə, 19.05.2011-ci il.

Gürcüstanın 8 iyul 2015-ci il tarixli qanunu №3976 - veb-səhifə, 20.07.2015-ci il.

Maddə 186. Məhkəmə iclasının qrafiki (cədvəli)

1. Məhkəmə iclasının katibi, məhkəmə zala daxil olmamışdan və zaldan çıxmazdan əvvəl, müvafiq olaraq elan edir: „Ayağa qalxın, məhkəmə gəlir!“, „Ayağa qalxın, məhkəmə gəlir!“. Bu sözlər deyilən kimi məhkəmə iclasında iştirak edənlərin hamısı ayağa qalxır.

2. Məhkəmə prosesinin iştirakçısı məhkəməyə nəzakətlə və hörmətlə müraciət edir, bundan sonra ayaq üstə duraraq lazımi ifadəni (bəyanatı) verir. Məhkəmədə davranış qaydalarından istisnaya məhkəmə iclasına sədrlik edənin icazəsi ilə yol verilir.

Maddə 187. Məhkəmə iclasının başlanması

Məhkəmə iclası hakimin (işə kollegial qaydada baxılması zamanı – məruzəçi hakimin) iclasın başlanması haqqında məruzəsi ilə başlayır.

Maddə 188. Məhkəmə iclasına tərəfin gəlməsi

1. Tərəf təyin olunmuş vaxtda məhkəmə iclasına gəlməyə borcludur.

2. Tərəf, bu məcəllə ilə müəyyən edilmiş qaydada, məhkəmə iclası başlayanadək, üzrlü səbəbdən gəlməməsi barədə məhkəməyə məlumat verməyə borcludur.

3. Tərəfin vəsatəti əsasında, məhkəmənin qərarı ilə, həmin tərəfin texniki vasitələrdən istifadə etməklə, distant şəkildə (uzaqdan) məhkəmə müzakirəsində iştirak etməsi mümkündür və tərəflərə bu barədə əvvəlcədən məlumat verilir.

Gürcüstanın 5 iyun 2012-ci il tarixli qanunu №6392 - veb-səhifə, 19.06.2012-ci il.

Maddə 189. İşə təqsirləndirilən şəxsin iştirakı olmadan baxılması

1. Təqsirləndirilən şəxs məhkəməyə gəlməkdən boyun qaçırdıqda, işə qiyabi baxılmasına yol verilir. Belə olan halda, müzakirədə təqsirləndirilən şəxsin vəkilinin iştirakı məcburidir.

2. Dustaq olan təqsirləndirilən şəxs nəqliyyatla daşınma həyata keçirilmədiyinə görə məhkəmə iclasına gətirilmədikdə, məhkəmə işin müzakirəsini ağlabatan müddətə, lakin 10 gündən çox olmamaq şərti ilə təxirə salır və bu barədə Xüsusi Penitensiar Xidmətin Baş Direktoruna məlumat verir, hansı ki təqsirləndirilən şəxsin növbəti iclasa gətirilməsini təmin etməyə və təqsirləndirilən şəxsin nəqliyyatla daşınmamasının səbəbini məhkəməyə bildirməyə borcludur.

Gürcüstanın 1 may 2015-ci il tarixli qanunu №3528 - veb-səhifə, 18.05.2015-ci il.

Gürcüstanın 5 iyul 2018-ci il tarixli qanunu №3126 – veb-səhifə, 11.07.2018-ci il.

Maddə 190. Prokurorun və vəkilin məhkəmə iclasında iştirakı və onların gəlməməsinin nəticələri

1. Vəkil məhkəmə iclasına gəlmədikdə, məhkəmə təqsirləndirilən şəxsin müdafiəsini bu məcəllə ilə müəyyən edilmiş qaydada dövlət hesabına təmin edir və işin müzakirəsini ağlabatan müddətə, lakin 10 gündən çox olmamaq şərti ilə təxirə salır. Növbəti iclasda müdafiə tərəfi vəkilin gəlməməsinin obyektiv səbəbinin əsaslandırılmış olduğu vəsatəti təqdim etdikdə, məhkəmə işin müzakirəsini bir daha (yenə) 5 gündən çox olmayaraq təxirə salmaq səlahiyyətinə malikdir. Vəsatət təqdim edilmədikdən, təqdim edilmiş vəsatət təmin edilmədikdən və ya təmin edildikdən sonra vəkil yenə gəlmədikdə, iclas müvafiq hüquqi yardım xidmətinin vəkilinin iştirakı ilə davam etdirilir.

2. İki və ya daha çox təqsirləndirilən şəxs barəsində işə baxıldıqda və onlardan birinin vəkili məhkəmə iclasına gəlmədikdə, əgər bu, təqsirləndirilən şəxsin maraqlarına xələl gətirmirsə və sübutların tədqiqinin tamlığına və obyektivliyinə təsir etmirsə, məhkəmə digər təqsirləndirilən şəxslərə qarşı işin müzakirəsini davam etdirə bilər. Bundan əlavə, məhkəmə vəkilin iştirakı olmadan keçirilmiş məhkəmə iclasının protokolu ilə onun tanış olmasını təmin etməlidir.

3. Prokuror gəlmədikdə, məhkəmə işin müzakirəsini ağlabatan müddətə, lakin 10 gündən çox olmamaq şərti ilə təxirə salır və bu barədə Gürcüstanın Baş Prokurorluğuna və yuxarı prokurora bildirir, hansı ki növbəti iclasda prokurorun iştirakını təmin etməyə və gəlməmənin səbəbini məhkəməyə bildirməyə borcludur.

Gürcüstanın 24 sentyabr 2010-cu il tarixli qanunu №3616 - SSM I, №50, 24.09.2010-cu il, maddə328

Gürcüstanın 30 noyabr 2018-ci il tarixli qanunu №3814 – veb-səhifə, 13.12.2018-ci il.

Maddə 191. İşə mahiyyəti üzrə baxılarkən cinayət təqibinə xitam verilməsi. Anlaqsızlıq məsələsinin müzakirəsi

1. Bu məcəllə ilə müəyyən edilmiş əsaslar mövcud olduqda, işə mahiyyəti üzrə baxan məhkəmə tərəfin vəsatəti ilə cinayət təqibinə xitam verir. Bundan əlavə, məhkəmə tətbiq edilmiş qətimkan tədbirini ləğv edir, habelə, bu məcəllə ilə nəzərdə tutulmuş başqa məsələni həll edir.

2. Təqsirləndirilən şəxsin cinayəti törədərkən anlaqsız olduğu müəyyən edildikdə, tərəfin vəsatəti ilə, məhkəmə onun barəsində cinayət təqibinə xitam verir. Bundan əlavə, "Psixi sağlamlıq haqqında" Gürcüstan Qanununun 221 maddəsinin birinci bəndində nəzərdə tutulmuş əsaslar mövcud olduqda, işə baxan hakim məhkəmə-psixiatriya ekspertizasının rəyi əsasında həmin şəxsə məcburi psixiatrik müalicə keçirilməsi məsələsini eyni qərardadla həll etməyə borcludur. Bu qərardad bu məcəllənin 207-ci maddəsində müəyyən edilmiş qaydada şikayət edilə bilər.

21. Bu maddənin 2-ci hissəsində nəzərdə tutulmuş halda, psixiatrik məcburi müalicənin müddətini hakim qərardadla müəyyən edir. Bu müddət 4 ildən çox olmamalıdır. Müddət təyin edilərkən təqsirləndirilən şəxsin psixi sağlamlığının vəziyyəti və təqsirləndirilən şəxsin özünə və/və ya başqa şəxsə zərər vurma, hədələmə və/və ya zorakılıqla müşayiət olunan davranışının risk dərəcəsi nəzərə alınır, hansıların ki qiymətləndirilməsi təqsirləndirilən şəxsin anlaqlılığı haqqında məhkəmə-psixiatriya ekspertizasının rəyində verilir. Bundan əlavə, qərardadda göstərilir ki, məcburi psixiatrik müalicəyə müəyyən edilmiş müddətdən tez, “Psixi sağlamlıq haqqında” Gürcüstan Qanununun 221 maddəsinin birinci bəndində nəzərdə tutulmuş əsaslar aradan qaldırıldıqdan dərhal sonra xitam verilə bilər, əgər onların aradan qaldırılması eyni qanunla müəyyən edilmiş qaydada təsdiq olunarsa.

3. Təqsirləndirilən şəxsin cinayəti törədərkən anlaqlı (qavraya bilən) olduğu, lakin onu törətdikdən sonra anlaqsız hala düşdüyü müəyyən edildikdə, məhkəmə ittiham hökmü çıxarır və bu hökmlə məhkumun sağalana qədər müvafiq tibb (müalicə) müəssisəsində cəzasını çəkməsini müəyyən edir, bundan sonra isə məhkumun cəzasının çəkilməsi ümumi qaydada davam edir.

4. Cəzaçəkmə müəssisəsinə yerləşdirilən və barəsində iş üzrə icraat başa çatmış məhkumda psixi pozğunluq əlamətlərinin olması müəyyən edildikdə, ona psixiatrik yardımın göstərilməsi məsələsi “Psixi sağlamlıq haqqında” Gürcüstan Qanununa və dustaqlıq məcəlləsinə uyğun olaraq həll edilir. Məhkum sağaldıqda, onun cəza çəkməsi ümumi qaydada davam etdirilir.

Gürcüstanın 24 sentyabr 2010-cu il tarixli qanunu №3616 - SSM I, №50, 24.09.2010-cu il, maddə328

Gürcüstanın 26 iyul 2014-cü il tarixli qanunu №2539 - veb-səhifə, 06.08.2014-cü il.

Gürcüstanın 1 may 2015-ci il tarixli qanunu №3528 - veb-səhifə, 18.05.2015-ci il.

Gürcüstanın 23 iyun 2020-ci il tarixli qanunu №6363 – veb-səhifə, 01.07.2020-ci il.

Maddə 1911. Təqsirləndirilən şəxsə/məhkuma qarşı işgəncə, alçaldıcı və/və ya qeyri-insani rəftar həyata keçirildiyi halda və ya mümkün həyata keçirilməsi halında hakimin səlahiyyəti

1. Hakim, cinayət mühakiməsi prosesinin hər hansı mərhələsində təqsirləndirilən şəxsin/məhkumun işgəncəyə, alçaldıcı və/və ya qeyri-insani rəftara məruz qalmasından şübhələnirsə və ya bu barədə məhkəməyə təqsirləndirilən şəxsin/məhkumun özü məlumat veribsə, hakim cavab (reaksiya) almaq üçün müvafiq istintaq orqanına müraciət edir.

2. Penitensiar müəssisədə olan təqsirləndirilən şəxsin/məhkumun həyatı və ya sağlamlığı təhlükə altında olduqda və/və ya hakim təqsirləndirilən şəxsə/məhkuma qarşı işgəncə, alçaldıcı və/və ya qeyri-insani rəftarın həyata keçirildiyindən və ya həyata keçirilə biləcəyindən şübhələnirsə, hakim Gürcüstan Ədliyyə Nazirliyinin sisteminə daxil olan dövlət alt idarə müəssisəsinin − Xüsusi Penitensiar Xidmətin Baş Direktoruna belə təqsirləndirilən şəxsin/məhkumun təhlükəsizliyini təmin etmək üçün zəruri olan xüsusi tədbirlərin görülməsini qərardadla tapşırmaq səlahiyyətinə malikdir.

Gürcüstanın 21 iyul 2018-ci il tarixli qanunu №3276 – veb-səhifə, 09.08.2018-ci il.

Gürcüstanın 8 may 2019-cu il tarixli qanunu №4604 - veb-səhifə, 08.05.2019-cu il.

Maddə 192. Məhkəmə iclasında qərardadın çıxarılması qaydası

Məhkəmə müzakirəsi zamanı, hökmdən başqa, məhkəmə, qərar veriləcək (həll edilməli) bütün məsələlər üzrə qərardad çıxarır.

11. Məhkəmənin qərardadında İnsan Hüquqlarının və Əsas Azadlıqların Müdafiəsi haqqında Konvensiyanın və onun əlavə protokollarının normalarına və oxşar hüquqi məsələlər üzrə məhkəmənin rəhbər tutduğu Avropa İnsan Hüquqları Məhkəməsinin presedentlərinə istinad edilə bilər.

2. Məhkəmə müşavirə otağına getmədən qərardad çıxarır. Qərardad məhkəmə iclasının protokoluna daxil edilir.

3. Məhkəmə müşavirə otağında qərardad çıxarmaq səlahiyyətinə malikdir.

4. Məhkəmənin qərardadı açıq elan edilir.

Gürcüstanın 18 oktyabr 2022-ci il tarixli qanunu №1918 – veb-səhifə, 24.10.2022-ci il.

Maddə 193. Kollegial müzakirə zamanı məhkəmə müşavirəsi və səsvermə

1. Məhkəmənin müşavirəsi sirrdir. Müşavirə otağında hər cür texniki kommunikasiya vasitəsindən istifadə etmək qadağandır.

2. Məhkəmə işə baxılması ilə bağlı məsələləri yerindəcə iclas keçirməklə həll edə bilər.

3. Məhkəmənin müşavirələrində və səsvermədə yalnız işə baxan hakim iştirak edir.

4. İclasın sədri məhkəmə müşavirəsinə rəhbərlik edir və barəsində qərar qəbul edilməli məsələləri formalaşdırır.

5. Məhkəmə səsvermə yolu ilə, səs çoxluğu ilə qərar qəbul edir. Cəza tədbiri kimi ömürlük azadlıqdan məhrumetmənin təyin edilməsi haqqında qərar yalnız yekdilliklə qəbul edilir.

6. Hakimin səsvermədə iştirak etməkdən çəkinmək hüququ yoxdur. Sonda iclasın sədri səs verir.

7. Məhkəmə müşavirəsi zamanı məsələ ilə bağlı fikir ayrılığı yarandıqda, təqsirləndirilən şəxs üçün əlverişli (faydalı) olan mövqeyə ilk (birinci) olaraq səs verilir.

8. Hakim hüquqi məsələ üzrə səsvermə zamanı azlıqda olarsa, o, yazılı şəkildə fərqli rəy (fikir) formalaşdırmağa borcludur. Fərqli rəy iclasın sədrinə təqdim edilir və qərara əlavə edilir.

Maddə 194. Məhkəmə qərarının dərc olunması

1. Məhkəmə iclası zamanı məhkəmənin qəbul etdiyi qərar şifahi elan edilir. Şifahi qərar məhkəmə iclasının protokolunda qeyd edilir, yazılı qərar isə protokola əlavə edilir və bu barədə protokolda qeyd aparılır.

2. Məhkəmənin qərarı əsaslandırılmış olmalıdır.

Maddə 195. Məhkəmə iclasının protokolu

1. Məhkəmə iclası haqqında protokol tərtib edilir. O, stenoqrafiya və digər texniki vasitələrdən istifadə etməklə tərtib edilə bilər. Protokolda məhkəmə prosesinin gedişatı tam əks olunur.

2. Məhkəmə iclasının sədri və katibi məhkəmə iclası başa çatdıqdan sonra və ya iclas təxirə salındığı təqdirdə, iclasın təxirə salınmasından 5 gündən gec olmayaraq protokolu imzalamalıdırlar, bu barədə dərhal tərəflərə bildirilməlidir.

3. İclasın sədri, tərəflərə protokolla tanış olmaq imkanı yaratmağa (təmin etməyə) borcludur.

4. Tərəflər məhkəmə iclasının protokolunun imzalanması haqqında məlumat aldıqdan sonra 5 gün müddətində protokola şərhlərini (qeydlərini) bildirmək hüququna malikdirlər. Bu şərhlərə, şifahi dinləmə olmadan, 5 gün ərzində, bu işə baxan məhkəmə tərəfindən baxılacaq.

5. Şərhlərə baxdıqdan sonra məhkəmə şərhlərin düzgünlüyünü təsdiq edən və ya onları rədd edən qərardad çıxarır. Protokol haqqında şərhlər (qeydlər) və məhkəmənin qərardadı işə əlavə edilir. Şərhləri təqdim edən tərəf hökmlə birlikdə məhkəmənin qərardadını da şikayət edə bilər.

Gürcüstanın 14 iyun 2013-cü il tarixli qanunu №741 – veb-səhifə, 27.06.2013-cü il.

Fəsil XX

Təqsirləndirilən şəxsin məhkəməyə ilk çıxışı, qətimkan tədbirləri

Maddə 196. Təqsirləndirilən şəxsin məhkəməyə ilk çıxışı

1. Həbsdən sonra 48 saatdan gec olmayaraq prokuror istintaq yeri üzrə qətimkan tədbirinin tətbiqi barədə magistrat hakimə vəsatət təqdim edir.

2. Xüsusi halda, təqsirləndirilən şəxsin xəstəliyi və ya təbii fəlakət və ya başqa obyektiv səbəbdən onun məhbusların yerləşdirildikləri yerdən məhkəməyə gətirilməsi mümkün olmadıqda, hakim məhkəmə iclasını məhbusların yerləşdirildikləri yerdə keçirə bilər.

3. Bu maddədə nəzərdə tutulmuş vəsatət həbsdən sonra 48 saat ərzində magistrat hakimə təqdim edilməzsə, həbs edilmiş şəxs dərhal azad edilməlidir.

Maddə 197. Təqsirləndirilən şəxsin məhkəmədə ilk çıxışının iclası, hüquqlarının izahı

1. Qətimkan tədbirinin tətbiqi barədə vəsatət təqdim edildikdən sonra 24 saatdan gec olmayaraq, tərəflərin iştirakı ilə, təqsirləndirilən şəxsin məhkəmədə ilk çıxışının iclasında, magistrat hakim:

a) təqsirləndirilən şəxsin kimliyini müəyyən edir;

b) təqsirləndirilən şəxsin cinayət mühakiməsi prosesinin dilini başa düşüb-düşmədiyini müəyyən edir;

q) təqsirləndirilən şəxsə ittihamın mahiyyətini və onun hüquqlarını, o cümlədən, işgəncə və qeyri-insani rəftardan şikayət (iddia ərizəsi) vermək hüququnu izah edir;

d) təqsirləndirilən şəxsə ittihamda nəzərdə tutulmuş cəzanın növü və ölçüsü barədə məlumat verir;

e) prosessual razılaşmanın bağlanmasının mümkünlüyünü müəyyən edir və tərəflərin razılığı olduqda müvafiq qərar qəbul edir;

v) qətimkan tədbirinin tətbiqi barədə vəsatətə baxır;

z) təqsirləndirilən şəxsdən onun hüquqlarının pozulması ilə bağlı hər hansı şikayət və ya vəsatətinin olub-olmadığını öyrənir;

t) bu məcəllə ilə nəzərdə tutulmuş digər səlahiyyətləri həyata keçirir.

2. Təqsirləndirilən şəxsin məhkəmədə ilk çıxışının iclası davamlı olaraq (ara vermədən) aparılır.

Maddə 198. Qətimkan tədbirinin tətbiqinin məqsədləri və əsasları

1. Qətimkan tədbiri o məqsədlə tətbiq olunur ki, təqsirləndirilən şəxs məhkəməyə gəlməkdən yayınmasın (boyun qaçırmasın), onun sonrakı cinayətkar fəaliyyətinin qarşısı alınsın, hökmün icrası təmin edilsin. Təqsirləndirilən şəxsə dustaqlıq və ya digər qətimkan tədbiri tətbiq edilə bilməz, əgər bu hissədə nəzərdə tutulmuş məqsədlərə başqa, az ağır (az sərt) qətimkan tədbirini tətbiq etməklə nail olmaq mümkündürsə.

2. Qətimkan tədbirinin tətbiqi üçün əsas - təqsirləndirilən şəxsin gizlənəcəyi və ya məhkəməyə gəlməyəcəyi, iş üçün vacib olan məlumatı məhv edəcəyi və ya yeni cinayət törədəcəyi barədə əsaslandırılmış ehtimaldır.

3. Prokuror qətimkan tədbirinin tətbiqi barədə vəsatət təqdim edərkən onun tələb etdiyi qətimkan tədbirinin məqsədəuyğunluğunu və digər, az ağır (az sərt) qətimkan tədbirinin tətbiqinin məqsədəuyğun olmadığını əsaslandırmağa borcludur.

4. Məhkəmə təqsirləndirilən şəxsə qətimkan tədbiri olaraq dustaqlığı seçməyə yalnız o halda səlahiyyətlidir, nə vaxt ki bu maddənin birinci hissəsində nəzərdə tutulmuş məqsədlərə başqa, az ağır (az sərt) qətimkan tədbirindən istifadə etməklə nail olmaq mümkün deyil.

5. Qətimkan tədbiri və onun konkret növünün tətbiqi məsələsinə qərar verərkən məhkəmə təqsirləndirilən şəxsin şəxsiyyətini, fəaliyyətini, yaşını, sağlamlığını, ailə və əmlak vəziyyətini, əmlaka dəymiş zərərin ödənilməsini, əvvəllər seçilmiş hər hansı qətimkan tədbirinin pozulması faktını və digər halları nəzərə alır.

6. Qətimkan tədbirinin növü olaraq ekstradisiya dustaqlığı, bu maddədə və bu məcəllənin 205-ci maddəsində nəzərdə tutulmuş hallar istisna olmaqla, Gürcüstan Ədliyyə nazirinin ekstradisiyanın təmin edilməsi haqqında əmrinin icrası (mərhələləşdirilməsi) məqsədilə də tətbiq olunur. Bu halda, məhkəmə yalnız “Cinayət hüququ sahəsində beynəlxalq əməkdaşlıq haqqında” Gürcüstan Qanununun 30-cu maddəsinin 111 bəndində müəyyən edilmiş halları nəzərə alır.

Gürcüstanın 30 mart 2021-ci il tarixli qanunu №430 – veb-səhifə, 13.04.2021-ci il.

Maddə 199. Qətimkan tədbirinin növləri

1. Qətimkan tədbirinin növləri bunlardır: girov, başqa yerə getməmək və düzgün davranış haqqında iltizam, şəxsi zaminlik, hərbi qulluqçunun davranışına komandanlığın nəzarəti və dustaqlıq.

2. Təqsirləndirilən şəxsə qarşı qətimkan tədbiri ilə yanaşı, bunlar da tətbiq edilə bilər: təyin olunmuş vaxtda və ya çağırıldıqdan dərhal sonra məhkəməyə gəlmək öhdəliyi; müəyyən fəaliyyətin və ya peşənin qadağan edilməsi; hər gün və ya digər dövri fasilələrlə (vaxtaşırı) məhkəməyə, polisə və ya digər dövlət orqanına gəlmək və hesabat vermək öhdəliyi; məhkəmənin təyin etdiyi quruma nəzarət; elektron monitorinq; müəyyən saatlarda və ya səbəbsiz olaraq müəyyən yerdə olmaq öhdəliyi; müəyyən bir yeri tərk etməmək və ya oraya girməmək qadağası; xüsusi icazə olmadan müəyyən şəxslərlə görüşün qadağan edilməsi; pasportu və ya digər şəxsiyyəti təsdiq edən sənədi təhvil vermək öhdəliyi; məhkəmənin müəyyən etdiyi hər hansı digər tədbir, hansı ki qətimkan tədbirinin tətbiqi məqsədlərinə çatmaq üçün zəruridir.

3. Əgər şəxs barəsində, qadınlara qarşı zorakılıq və/və ya ailə (məişət) zorakılığı və ya ailə cinayətində günahlandırıldığına görə, cinayət təqibi başlanılıbsa, məhkəmə qətimkan tədbirinin tətbiqi məsələsi ilə yanaşı, təqsirləndirilən şəxsə silahın müsadirə edilməsi öhdəliyinin qoyulması və/və ya onun müəyyən yerə girməsinin və zərərçəkmiş şəxsə yaxınlaşmasının qadağan edilməsi məsələsinə də prioritet məsələ kimi baxır.

Gürcüstanın 17 oktyabr 2014-cü il tarixli qanunu №2706 - veb-səhifə, 31.10.2014-cü il.

Gürcüstanın 12 iyun 2015-ci il tarixli qanunu №3715 – veb-səhifə, 24.06.2015-ci il.

Gürcüstanın 4 may 2017-ci il tarixli qanunu №768 - veb-səhifə, 25.05.2017-ci il.

Gürcüstanın 30 may 2018-ci il tarixli qanunu №2396 – veb-səhifə, 08.06.2018-ci il.

Maddə 200. Girov

1. Girov - pul məbləği və ya daşınmaz əmlakdır. Pul məbləği təqsirləndirilən şəxs və ya onun adından və ya onun xeyrinə başqa şəxs tərəfindən Gürcüstan Ədliyyə Nazirliyinin idarəetmə sahəsinə daxil olan ictimai hüququn hüquqi şəxsinin – Milli İcra Bürosunun depozit hesabına yatırılır – təqsirləndirilən şəxsin düzgün davranışının və müstəntiqin, prokurorun yanına, məhkəməyə vaxtında gəlməsinin təmin edilməsi barədə məhkəməyə verilmiş yazılı öhdəliklə. Pul məbləğinin əvəzinə qoyulan daşınmaz əmlakın üzərinə həbs (qadağa) qoyulur. Girovun qəbulu haqqında protokol tərtib edilir, hansının ki bir surəti girovu qoyana verilir.

2. Prokuror təqsirləndirilən şəxsə qarşı qətimkan tədbiri kimi girovun tətbiqi barədə məhkəməyə vəsatət təqdim edərkən girov məbləğinin miqdarını və onun qoyulmasının müddətini göstərir. Təqsirləndirilən şəxs, onun adından və ya onun xeyrinə başqa şəxs girov məbləğinin miqdarı müəyyən edildikdən sonra, girov məbləği əvəzinə - pul məbləğinə bərabər dəyərdə olan daşınmaz əmlakı qoya bilər. Girovun məbləğinin miqdarı törədilmiş cinayətin ağırlığı və təqsirləndirilən şəxsin əmlak imkanı nəzərə alınmaqla müəyyən edilir. Girov məbləği 1 000 laridən az ola bilməz.

3. Girovu qoymazdan əvvəl, onu qoyana bu maddənin 7-ci hissəsində göstərilən yazılı öhdəlikdə müəyyən edilmiş şərtin yerinə yetirilməməsinin mümkün nəticələri barədə xəbərdarlıq edilir.

4. Prokuror təqsirləndirilən şəxsə qarşı qətimkan tədbiri kimi girovun tətbiqi barədə vəsatətlə, istintaqın aparıldığı yer üzrə, bu məcəllə ilə müəyyən edilmiş qaydada, məhkəməyə müraciət edir.

5. Təqsirləndirilən şəxs məhkəmənin girov kimi təyin etdiyi pul məbləğinin təyin edilmiş müddət ərzində Gürcüstan Ədliyyə Nazirliyinin idarəetmə sahəsinə daxil olan ictimai hüququn hüquqi şəxsinin – Milli İcra Bürosunun depozit hesabına qoyulmasını və ya daşınmaz əmlakın qoyulmasını təmin etmədikdə, prokuror daha sərt qətimkan tədbirinin tətbiqi barədə vəsatətlə məhkəməyə müraciət edir.

6. Məhkəmə prokurorun vəsatəti ilə və ya öz təşəbbüsü ilə, girovun tətbiqini təmin etmək məqsədi ilə dustaqlığı (həbsi) seçir o təqsirləndirilən şəxsə, hansının ki barəsində cinayət-prosessual hüquqi məcburetmə tədbiri kimi həbs tətbiq olunub, - o, Gürcüstan Ədliyyə Nazirliyinin idarəetmə sahəsinə daxil olan ictimai hüququn hüquqi şəxsinin – Milli İcra Bürosunun depozit hesabına girovu tam və ya qismən (lakin 50%-dən az olmamaq şərti ilə) qoyanadək. Girovun qoyulmasını məhkəmə və ya prokuror təsdiq edir.

(Qüvvədən düşmüş elan edildi 200-cü maddənin 6-cı hissəsinin birinci cümləsinin o normativ məzmunu, hansı ki hakimin təqsirləndirilən şəxsi girov qoyulanadək azadlığa buraxmasını istisna edir) - Gürcüstan Konstitusiya Məhkəməsinin 24 iyun 2022-ci il tarixli Qərarı №3/5/1341,1660 – veb-səhifə, 28.06.2022-ci il.

7. Barəsində girov qətimkan tədbiri seçilmiş təqsirləndirilən şəxs bu tədbirin tətbiqi şərtini və ya qanunu pozduqda, prokurorun vəsatəti əsasında məhkəmənin qərardadı ilə, girov daha sərt qətimkan tədbiri ilə əvəz olunacaq. Həmin qərardada əsasən, girov kimi qoyulan pul məbləği dövlət büdcəsinə köçürüləcək, daşınmaz əmlak isə girov kimi seçilmiş pul məbləğini götürmək məqsədilə, “İcra işləmləri haqqında” Gürcüstan Qanunu ilə müəyyən edilmiş qaydada icra olunacaq.

8. Girov kimi qoyulmuş pul məbləği (girovun qoyulduğu zamandakı cari məzənnə nəzərə alınmaqla) və daşınmaz əmlak hökmün icrasından sonra 1 ay müddətində təqsirləndirilən şəxsə və ya onun xeyrinə girovu qoyana tam qaytarılacaq, əgər təqsirləndirilən şəxs üzərinə götürdüyü öhdəliyi dəqiq və vicdanla yerinə yetirirdisə və ona qarşı seçilmiş qətimkan tədbiri daha sərt qətimkan tədbiri ilə əvəz olunmayıbsa.

9. Əgər təqsirləndirilən şəxsin xeyrinə girovu qoyan şəxs iş üzrə yekun qərar qəbul edilənədək müvafiq prokurora və ya məhkəməyə yazılı müraciət edirsə ki, o, təqsirləndirilən şəxsin düzgün davranışını və onun müstəntiqin, prokurorun yanına, məhkəməyə vaxtında gəlməsini təmin edə bilmir, girovu qoyan şəxsə girov kimi qoyulmuş pul məbləği (girovun qoyuluşu zamanı mövcud olan inflyasiya göstəricisi nəzərə alınmaqla) və daşınmaz əmlak 1 ay müddətində tamamilə geri qaytarılacaqdır, təqsirləndirilən şəxsə qarşı isə daha sərt qətimkan tədbiri seçilə bilər.

10. Girov məbləği, işə baxan məhkəmənin və ya prokurorun qərarını Gürcüstan Ədliyyə Nazirliyinin idarəetmə sahəsinə daxil olan ictimai hüququn hüquqi şəxsinə – Milli İcra Bürosuna təqdim etmək yolu ilə, girovu qoyana qaytarılacaqdır.

11. Təqsirləndirilən şəxs üzərinə götürdüyü öhdəliyi vicdanla yerinə yetirirsə, prokuror girov məbləğinin azaldılması barədə vəsatətlə istintaq yeri üzrə və ya yurisdiksiyaya görə məhkəməyə müraciət etmək hüququna malikdir. Göstərilən vəsatətin təqdim edilməsi və baxılması zamanı bu hissədə və bu məcəllədə müəyyən edilmiş qaydalar tətbiq edilir. İstintaq mərhələsində vəsatətə, təqdim edildikdən sonra 24 saat ərzində, şifahi dinləmə olmadan, baxılır.

Gürcüstanın 24 sentyabr 2010-cu il tarixli qanunu №3616 - SSM I, №50, 24.09.2010-cu il, maddə328

Gürcüstanın 10 dekabr 2010-cu il tarixli qanunu №3972 - SSM I, №72, 22.12.2010-cu il, maddə436

Gürcüstan Konstitusiya Məhkəməsinin 24 iyun 2022-ci il tarixli Qərarı №3/5/1341,1660–veb-səhifə, 28.06.2022-ci il.

Maddə 201. (çıxarılıb)

Gürcüstanın 12 iyun 2015-ci il tarixli qanunu №3715 – veb-səhifə, 24.06.2015-ci il.

Maddə 202. Başqa yerə getməmək və düzgün davranış haqqında iltizam

Başqa yerə getməmək və düzgün davranış haqqında iltizam yalnız 1 ildən artıq müddətə azadlıqdan məhrumetmə ilə cəzalandırılmayan cinayət işi üzrə tətbiq oluna bilər.

Maddə 203. Şəxsi zaminlik

1. Şəxsi zaminlik zamanı etibarlı şəxslər təqsirləndirilən şəxsin düzgün davranışını və onun müstəntiqin, prokurorun yanına, məhkəməyə gəlməsini təmin edəcəklərinə dair yazılı öhdəliyi yerinə yetirməyi öz üzərlərinə götürürlər.

2. Zaminlərin sayını məhkəmə müəyyən edir.

3. Şəxsi zaminliyin seçilməsinə yalnız zaminin vasitəçiliyi və ya razılığı ilə, habelə, təqsirləndirilən şəxsin razılığı ilə yol verilir.

4. Zaminə - barəsində bu qətimkan tədbirinin seçildiyi ittihamın mahiyyəti, təqsirləndirilən şəxsə təyin oluna biləcək cəza və zaminin daşıyacağı məsuliyyət haqqında məlumat verilməlidir, əgər təqsirləndirilən şəxs elə bir əməl törətsə, hansının ki qarşısını almaq üçün zaminlik tətbiq edilmişdir. Bundan əlavə, hər bir zamindən zaminlik haqqında qəbz (əl yazısı) alınır, hansı ki cinayət işinə əlavə edilir.

5. Zamin üzərinə götürdüyü öhdəliyi yerinə yetirməkdən imtina edə bilər o əsas aşkarlanana qədər, hansının ki ardınca məsuliyyət gəlir. Zamin üzərinə götürdüyü öhdəliyi yerinə yetirmədikdə, təqsirləndirilən şəxsin davranışına nəzarət etmək imkanının olmaması ilə özünə haqq qazandırmaq hüququna malik deyil, bir hal istisna olmaqla – nə vaxt ki o, qarşısıalınmaz qüvvənin (fors-majorun) olduğunu (təsirini) sübut edir.

6. Təqsirləndirilən şəxs elə bir əməl törətsə, hansının ki qarşısını almaq üçün zaminlik tətbiq edilmişdir, məhkəmə tərəfin vəsatəti ilə bu məcəllənin 91-ci maddəsinin 8-ci hissəsinə uyğun olaraq hər bir zaminə cərimə təyin edə bilər.

Maddə 204. Hərbi qulluqçunun davranışına komandanlığın nəzarəti

1. Məcburi, müqaviləli (peşəkar) və ya ehtiyat (rezerv) hərbi xidmətinin qulluqçusu olan təqsirləndirilən şəxs məhkəmənin qərardadı ilə hərbi hissənin, bölmənin, hərbi qurumun komandanlığının nəzarətinə verilə bilər.

2. Komandanlığın nəzarəti təqsirləndirilən şəxsin düzgün davranışını və onun müstəntiqin, prokurorun yanına, məhkəməyə gəlməsini təmin etmək üçün Gürcüstan Müdafiə Qüvvələrinin nizamnaməsində nəzərdə tutulmuş tədbirlərin görülməsi deməkdir.

3. Bu qətimkan tədbirinin qüvvədə olduğu müddətdə təqsirləndirilən şəxs gözətçi (qarovulçu) və başqa məsul vəzifəyə (mövqeyə) təyin edilə bilməz. O, sülh vaxtında silah gəzdirmək hüququndan məhrum edilməlidir, tək işləmək üçün hissədən kənara göndərilməməlidir, hissədən buraxılmamalıdır və hərbi komandirlərin və rəislərin nəzarəti altında olmalıdır.

4. Hərbi hissənin, bölmənin, hərbi qurumun komandanlığına barəsində bu qətimkan tədbirinin seçildiyi ittihamın mahiyyəti izah edilməlidir.

5. Bu qətimkan tədbirinin seçilməsi, dəyişdirilməsi və ya ləğv edilməsi haqqında məhkəmənin qərardadı hərbi hissənin, bölmənin, hərbi qurumun komandanlığı üçün məcburidir.

6. Nəzarətin təşkili (qoyulduğu) barədə hərbi hissənin, bölmənin, hərbi qurumun komandanlığı prokurora və ya məhkəməyə məlumat verir.

7. Təqsirləndirilən şəxsə nəzarət edən hərbi komandir (rəis) bu təqsirləndirilən şəxsin düzgün olmayan (pis) davranışı barədə dərhal müstəntiqə, prokurora, məhkəməyə məlumat verməyə borcludur, hansının ki qarşısını almaq üçün bu qətimkan tədbiri seçilmişdir. Belə olan halda prokurorun vəsatəti ilə daha sərt qətimkan tədbiri seçilməlidir.

Gürcüstanın 31 oktyabr 2018-ci il tarixli qanunu №3610 – veb-səhifə, 21.11.2018-ci il.

Maddə 205. Dustaqlıq (Həbs)

1. Dustaqlıq (həbs), qətimkan tədbiri olaraq, yalnız aşağıdakıların qarşısını almağın yeganə vasitəsidirsə, tətbiq edilir:

a) təqsirləndirilən şəxsin gizlənməsi və onun ədalət mühakiməsinin həyata keçirilməsinə maneçilik törətməsi;

b) təqsirləndirilən şəxsin sübutların əldə edilməsinə maneçilik törətməsi;

q) təqsirləndirilən şəxsin yeni cinayət törətməsi.

2. Təqsirləndirilən şəxsin dustaqlığının (həbsinin) ümumi müddəti 9 aydan çox olmamalıdır. Bu müddət keçdikdən sonra təqsirləndirilən şəxs dustaqlıqdan (həbsdən) azad edilməlidir. Təqsirləndirilən şəxsin dustaqlıq müddəti onun həbs edildiyi andan hesablanır, həbs edilmədikdə isə – bu qətimkan tədbirinin seçilməsi haqqında məhkəmənin qərardadının icra edildiyi andan işə mahiyyəti üzrə baxan birinci instansiya məhkəməsinin hökmü çıxarılanadək.

(Qüvvədən düşmüş elan edildi 205-ci maddənin 2-ci hissəsinin o normativ məzmunu, hansı ki konkret cinayət işi üzrə təqsirləndirilən şəxsin həbsinə yol verir, bu iş üzrə ittiham irəli sürüldükdən və ya ittihamın irəli sürülməsi üçün kifayət qədər əsaslar aşkarlandıqdan sonra ona qarşı aparılan hər hansı cinayət işinin çərçivəsində, o, ümumilikdə 9 ay həbsdə qalıbsa) – Gürcüstan Konstitusiya Məhkəməsinin 15 sentyabr 2015-ci il tarixli Qərarı №3/2/646 – veb-səhifə, 29.09.2015-ci il.

3. Təqsirləndirilən şəxsin məhkəməyəqədərki iclasadək dustaqlıq (həbsdə saxlanma) müddəti həbs olunduqdan sonra 60 günü aşmamalıdır. Bu məcəllənin 208-ci maddəsinin 3-cü hissəsində nəzərdə tutulmuş hal istisna olmaqla, bu müddət keçdikdən sonra təqsirləndirilən şəxs həbsdən azad edilməlidir.

4. Eyni cinayət işində təqsirləndirilən şəxslər ayrı-ayrılıqda yerləşdirilirlər. İstintaq təcridxanasının müdiriyyəti onların bir-biri ilə əlaqələrinin yolverilməzliyini təmin etmək üçün tədbirlər görməyə borcludur. Bu qayda müstəntiqin, prokurorun və ya məhkəmənin qərarı ilə digər təqsirləndirilən şəxslərə də şamil edilə bilər.

5. Məhkum - əgər o, başqa iş üzrə şahid, zərərçəkmiş və ya təqsirləndirilən şəxsdirsə, hökm qanuni qüvvəyə mindikdən sonra cəzaçəkmə müəssisəsindən istintaq təcridxanasına keçirilə və ya istintaq təcridxanasında qala bilər.

6. Məhkəmə cəzaçəkmə müəssisəsindən ərazi baxımından uzaqdırsa və təqsirləndirilən şəxsin çıxarılması/köçürülməsi çətinləşirsə, məhkəmənin qərardadı ilə, işə baxılarkən təqsirləndirilən şəxs müvəqqəti olaraq ən yaxın cəzaçəkmə müəssisəsinə və ya müvəqqəti saxlanma (həbs) təcridxanasına yerləşdirilə bilər, harada ki ona xüsusi penitensiar xidmət nəzarət edəcək.

Gürcüstanın 24 sentyabr 2010-cu il tarixli qanunu №3616 - SSM I, №50, 24.09.2010-cu il, maddə328

Gürcüstanın 19 aprel 2013-cü il tarixli qanunu №560 – veb-səhifə, 10.05.2013-cü il.

Gürcüstanın 13 dekabr 2013-cü il tarixli qanunu №1797 - veb-səhifə, 28.12.2013-cü il.

Gürcüstanın 1 may 2015-ci il tarixli qanunu №3528 - veb-səhifə, 18.05.2015-ci il.

Gürcüstanın Konstitusiya Məhkəməsinin 15 sentyabr 2015-ci il tarixli Qərarı №3/2/646 – veb-səhifə, 29.09.2015-ci il.

Gürcüstanın 5 iyul 2018-ci il tarixli qanunu №3126 – veb-səhifə, 11.07.2018-ci il.

Maddə 206. Qətimkan tədbirinin tətbiqi, dəyişdirilməsi və ləğvi

1. Qətimkan tədbirinin tətbiqi, dəyişdirilməsi və ləğv edilməsi bu məcəllənin 20-ci maddəsinin 2-ci hissəsində nəzərdə tutulmuş yurisdiksiya üzrə həyata keçirilir. Qətimkan tədbiri məsələsi, bu məcəllə ilə müəyyən edilmiş qaydada, məhkəməyəqədərki iclasda və işə mahiyyəti üzrə baxılarkən də müzakirə edilə bilər.

2. Prokuror, həbsdən sonra 48 saatdan gec olmayaraq, qətimkan tədbirinin tətbiq edilməsi barədə vəsatətlə məhkəməyə müraciət edir.

3. Hakim qətimkan tədbirinin tətbiqi barədə vəsatətə təqdim edildikdən sonra 24 saatdan gec olmayaraq baxır. Bu məcəllədə nəzərdə tutulmuş məhkəmə iclasının bağlanması üçün əsasların mövcud olduğu hallar istisna olmaqla, qətimkan tədbirinin tətbiqi, dəyişdirilməsi və ləğvi məsələlərinə açıq məhkəmə iclasında baxılır. Hakim vəsatətə təkbaşına, tərəflərin iştirakı ilə baxır. Hakim məhkəmə iclasını açır və hansı vəsatətlərə baxılacağını elan edir, prosesdə iştirak edənlərin adlarını çəkir və kənarlaşdırma tələblərinin (etirazların) olub-olmadığını müəyyən edir. Vəsatətin müəllifi onu əsaslandırır. Sonra söz qarşı tərəfə verilir, bundan sonra isə tərəflərin bir-birlərinə suallar vermələrinə icazə verilir. Tərəflərin gəlməməsi vəsatətə baxılmasının təxirə salınmasına səbəb olmur.

4. Tərəf vəsatətin yoxlanılması üçün zəruri olan sənədləri və məlumatları məhkəməyə təqdim etmək hüququna malikdir.

5. Vəsatətdə: təqsirləndirilən şəxsin identifikasiya məlumatları, ittihamın mahiyyəti, habelə, ittihamın əsaslandığı (söykəndiyi) hər hansı məlumat və ya sübut və tələb olunan qətimkan tədbiri göstərilməlidir. Hakim vəsatətin əsaslandırılmasının və qətimkan tədbirinin tətbiqinin həm formal (prosessual), həm də faktiki əsaslarını yoxladıqdan sonra əsaslandırılmış qərardad çıxarır. Hakim qətimkan tədbirinin tətbiqi barədə vəsatətə baxarkən vəsatətdə qeyd olunan qətimkan tədbirini müvafiq əsası göstərməklə rədd etmək və təqsirləndirilən şəxs barəsində başqa, daha az sərt qətimkan tədbiri seçmək və ya qətimkan tədbirini ümumiyyətlə tətbiq etməmək hüququna malikdir.

6. Qətimkan tədbirinin tətbiqi, dəyişdirilməsi və ya ləğv edilməsi haqqında qərardadda qeyd edilməlidir: qərardadın tərtib edildiyi tarix və yer, hakimin, prokurorun, təqsirləndirilən şəxsin və onun vəkilinin kimliyi, irəli sürülən ittihamın mahiyyəti, qətimkan tədbirinin tətbiqi, dəyişdirilməsi və ya ondan imtina edilməsi (rədd edilməsi) haqqında göstəriş (istinad). Eyni zamanda, qərardadda dəqiq göstərilməlidir: qərardadın mahiyyəti nədir və qərardad kimə şamil edilir; sübutlar, hansılara ki əsaslanaraq (söykənərək) hakim qətimkan tədbirinin tətbiqi, dəyişdirilməsi və ya ləğv edilməsinin zəruriliyindən əmin oldu; qərardadı hansı vəzifəli şəxs və ya orqan icra etməyə borcludur; qərardadın şikayət edilməsi qaydası; hakimin imzası.

7. Qətimkan tədbirinin tətbiqi, dəyişdirilməsi və ya ləğv edilməsi barədə qərardadın 1 nüsxəsi məhkəmədə qalır və bir-bir nüsxəsi təqsirləndirilən şəxsə və ya onun vəkilinə, müstəntiqə, prokurora, qətimkan tədbirini icra edən quruma verilir, azadlıqdan məhrumetmə ilə əlaqədar olmayan cəzaya və ya şərti cəzaya məhkum edilmiş məhkum barəsində qətimkan tədbiri olaraq dustaqlığın (həbsin) tətbiqi, dəyişdirilməsi və ya ləğv edilməsi barədə qərardadın 1 nüsxəsi isə Gürcüstan Ədliyyə Nazirliyinin idarəetmə sahəsində fəaliyyət göstərən ictimai hüququn hüquqi şəxsinin – Cinayətlərin qarşısının alınması, Azadlıqdan məhrumetmə ilə əlaqədar olmayan cəzaların icrası və Probasiya Milli Agentliyinin (sonrakı − Cinayətlərin qarşısının alınması, Azadlıqdan məhrumetmə ilə əlaqədar olmayan cəzaların icrası və Probasiya Milli Agentliyi) müvafiq ərazi orqanına göndərilir.

8. Tərəf, təqsirləndirilən şəxs barəsində tətbiq edilmiş qətimkan tədbirinin dəyişdirilməsi və ya ləğv edilməsi haqqında vəsatətlə istintaq yeri üzrə magistrat hakimə müraciət etmək hüququna malikdir. Magistrat hakim vəsatət təqdim edildikdən sonra 24 saat ərzində, şifahi dinləmə olmadan, vəsatətin qəbuledilənliyi (məqbulluğu) məsələsini həll edir, yəni, tətbiq edilmiş qətimkan tədbirinin dəyişdirilməsi və ya ləğv edilməsinin mümkünlüyünü göstərə biləcək hansı yeni, əhəmiyyətli məsələlərin qaldırıldığına və sübutların təqdim edildiyinə baxır. Magistrat hakim vəsatətin qəbuledilənliyi haqqında qərardad çıxarır. Vəsatət məqbul sayıldıqda, məhkəmə bu məcəllə ilə müəyyən edilmiş müddətdə, bu maddə ilə müəyyən edilmiş qayda və standartlara uyğun olaraq, şifahi dinləmə keçirir.

9. Qətimkan tədbirinin tətbiqi, dəyişdirilməsi və ya ləğvi məsələsinə baxılarkən sübut yükü həmişə ittiham tərəfinin üzərinə düşür.

10. Həbsin (dustaqlığın) seçilməsi haqqında vəsatət, hətta təqsirləndirilən şəxs gizləndiyi halda belə, bu məcəllədə nəzərdə tutulmuş qaydada, məhkəməyə verilə bilər. Belə olan halda, təqsirləndirilən şəxs həbs edildikdən sonra istintaq yerinə gətirildikdən 48 saatdan gec olmayaraq, istintaq yeri üzrə magistrat hakimə təqdim edilməlidir. Təbii fəlakət zamanı və ya digər qarşısıalınmaz qüvvə (fors-major) baş verdikdə, habelə, təqsirləndirilən şəxsin sağlamlıq vəziyyəti tibbi arayışla təsdiq edilmiş kəskin şəkildə pisləşdikdə və buna görə təqsirləndirilən şəxsin müvafiq məhkəməyə təqdim edilməsi mümkün olmadıqda, bu müddət 15 gündən çox olmamaq şərti ilə uzadıla bilər, axtarışda olan təqsirləndirilən şəxs xarici ölkədə həbs edildikdə isə, Gürcüstanda istintaq yerinə gətirildikdən sonra 48 saatdan gec olmayaraq, müvafiq məhkəməyə təqdim edilməlidir. Hakim tərəflərin izahatlarını dinləyir, bundan sonra qətimkan tədbirinin ləğvi, dəyişdirilməsi və ya qüvvədə saxlanılması barədə qərar qəbul edir.

11. Məhkəmə bu maddədə nəzərdə tutulmuş məsələlər üzrə çıxarılmış qərardadın qətnamə hissəsini elan edir. Təqsirləndirilən şəxs barəsində qətimkan tədbiri olaraq dustaqlıq (həbs) tətbiq edildikdə, hakim hansı dəlillərə əsaslanaraq qətimkan tədbiri olaraq dustaqlıq (həbs) tətbiq etdiyini və nəyə görə daha az sərt tədbirlə qətimkan tədbirinin məqsədinə nail ola bilməyəcəyindən əmin olduğunu (niyə belə hesab etdiyini) tərəflərə qısa, şifahi şəkildə izah edir.

12. (çıxarılıb – 21.06.2011, №4868).

Gürcüstanın 5 may 2011-ci il tarixli qanunu №4631 - veb-səhifə, 19.05.2011-ci il.

Gürcüstanın 21 iyun 2011-ci il tarixli qanunu №4868 - veb-səhifə, 06.07.2011-ci il.

Gürcüstanın 4 oktyabr 2013-cü il tarixli qanunu №1473 - veb-səhifə, 16.10.2013-cü il.

Gürcüstanın 8 iyul 2015-ci il tarixli qanunu №3976 - veb-səhifə, 20.07.2015-ci il.

Gürcüstanın 21 aprel 2017-ci il tarixli qanunu №665 - veb-səhifə, 10.05.2017-ci il.

Gürcüstanın 29 noyabr 2019-cu il tarixli qanunu №5394 – veb-səhifə, 10.12.2019-cu il.

Maddə 207. Qətimkan tədbirinin tətbiqi, dəyişdirilməsi və ya ləğvi barədə qərardadın şikayət edilməsi qaydası

1. Qətimkan tədbirinin tətbiqi, dəyişdirilməsi və ya ləğv edilməsi barədə qərardad çıxarıldığı gündən 48 saat ərzində prokuror, təqsirləndirilən şəxs və/və ya onun vəkili tərəfindən Apellyasiya Məhkəməsinin istintaq kollegiyasına birdəfəlik şikayət edilə bilər. Şikayət ərizəsi qərardadı çıxaran məhkəməyə verilir, hansı ki bu şikayət ərizəsini və materialları yurisdiksiya üzrə, dərhal müvafiq məhkəməyə göndərir. Şikayət etmək qərardadın icrasını dayandırmır.

2. Şikayət ərizəsində, şikayət edilmiş qərar qəbul edilərkən hansı tələblərin pozulduğu və şikayət edilən qərarın müddəalarının yanlışlığının nədə ifadə olunduğu qeyd edilməlidir. Qətimkan tədbiri ilə bağlı şikayət ərizəsində bu məcəllə ilə müəyyən edilmiş qaydada hansı vacib məsələlərin və sübutların birinci instansiya məhkəməsi tərəfindən araşdırılmadığı və ya qiymətləndirilmədiyi də göstərilə bilər, hansılar ki şəxsə qarşı qətimkan tədbirinin tətbiq edilməsinin düzgünlüyünə təsir edə bilərdi.

3. Şikayətə baxılma günü və vaxtı ağlabatan müddətdə tərəflərə bildirilir.

4. Apellyasiya Məhkəməsinin İstintaq Kollegiyasının hakimi şikayətə, bu məcəllənin 206-cı maddəsinin 3-cü hissəsi ilə müəyyən edilmiş qaydada, onun verildiyindən ən geci 72 saat keçənədək, təkbaşına baxır. Hakim qətimkan tədbiri ilə bağlı şikayət ərizəsinin qəbuledilənliyi məsələsi barədə, şifahi dinləmə olmadan, qərar qəbul edir, yəni, şikayət ərizəsinin bu maddənin birinci və 2-ci hissələrinin tələblərinə cavab verib-vermədiyi, həmçinin, bu məcəllə ilə müəyyən edilmiş qaydada vacib olan sübutları tədqiq edib-etmədiyi və ya qiymətləndirib-qiymətləndirmədiyi barədə qərar qəbul edir, hansı ki şəxsə qarşı qətimkan tədbirinin seçilməsinin düzgünlüyünə təsir edə bilərdi. Hakim şikayət ərizəsinin qəbuledilənliyi haqqında əsaslandırılmış qərardad çıxarır.

5. Şikayət ərizəsi məqbul elan edildikdə, hakim bu məcəllə ilə müəyyən edilmiş müddətdə və qaydada şifahi dinləmə keçirir. Hakim şikayət ərizəsinə şifahi dinləmə olmadan baxmaq səlahiyyətinə malikdir, hansı ki qətimkan tədbiri haqqında qərardada toxunmayacaq.

6. Şikayətə baxılması nəticəsində çıxarılmış qərardadın surətləri tərəflərə verilir, şikayət edilmiş qərarı qəbul edən məhkəməyə və qərardadı icra edən orqana göndərilir.

7. Bu maddə ilə müəyyən edilmiş qaydaya uyğun olaraq çıxarılan qərardad qətidir (yekundur) və şikayət edilmir.

8. Hakim çıxarılmış qərardadın qətnamə hissəsini elan edir və çıxarılmış qərardadın əsaslarını qısa, şifahi şəkildə tərəflərə izah edir.

Gürcüstanın 24 sentyabr 2010-cu il tarixli qanunu №3616 - SSM I, №50, 24.09.2010-cu il, maddə328

Gürcüstanın 28 oktyabr 2011-ci il tarixli qanunu №5170 – veb-səhifə, 11.11.2011-ci il.

Gürcüstanın 14 iyun 2013-cü il tarixli qanunu №741 – veb-səhifə, 27.06.2013-cü il.

Gürcüstanın 8 iyul 2015-ci il tarixli qanunu №3976 - veb-səhifə, 20.07.2015-ci il.

Maddə 208. Məhkəməyəqədərki iclasın təyin edilməsi haqqında magistrat hakimin qərarı

1. Tərəflər arasında prosessual razılaşma bağlanmayıbsa, tərəflərin fikirlərini dinlədikdən sonra magistrat hakim məhkəməyəqədərki iclasın tarixini müəyyənləşdirir.

2. Məhkəməyəqədərki iclasın tarixini təyin edərkən magistrat hakim tərəflərin mövqeyini, işin mürəkkəbliyini və həcmini nəzərə alır. Hakim müdafiə və ittihamı hazırlamaq üçün tərəflərə kifayət qədər vaxt və imkan verməlidir.

3. Məhkəməyəqədərki iclas şəxs həbs edildikdən və ya təqsirləndirilən şəxs qismində tanındıqdan sonra (əgər həbs edilməmişdirsə) 60 gündən gec olmayaraq keçirilməlidir. Göstərilən müddətin ağlabatan müddətə uzadılması və ya azaldılması üçün tərəfin əsaslandırılmış vəsatətlə məhkəməyə müraciət etmək hüququ var və bu barədə qarşı tərəfə məlumat verməlidir. Qarşı tərəf vəsatətin məhkəməyə təqdim edilməsindən sonra 3 gün müddətində yazılı şəkildə öz fikirlərini təqdim etmək hüququna malikdir. Bu müddət keçdikdən sonra məhkəmə vəsatətə şifahi dinləmə olmadan baxacaq. Qəbul edilmiş qərar şikayət edilmir.

4. Təqsirləndirilən şəxs barəsində qətimkan tədbiri olaraq dustaqlıq (həbs) tətbiq edildikdə, bu maddənin 3-cü hissəsinə uyğun olaraq məhkəməyəqədərki iclasın müddətinin uzadılması haqqında vəsatət təmin edildikdə, məhkəmə onu təmin etdikdən sonra 72 saatdan gec olmayaraq, qətimkan tədbiri olaraq tətbiq edilmiş dustaqlığın (həbsin) qüvvədə saxlanmasının zəruri olub-olmadığını müəyyən etmək üçün tərəfləri çağırır. Məhkəmə bu məsələni həll edərkən bu məcəllənin 206-cı maddəsində müəyyən edilmiş qayda və standartları rəhbər tutur.

Gürcüstanın 7 dekabr 2010-cu il tarixli qanunu №3891 - SSM I, №67, 09.12.2010-cu il, maddə418

Gürcüstanın 8 iyul 2015-ci il tarixli qanunu №3976 - veb-səhifə, 20.07.2015-ci il.

Fəsil XXI

Prosessual razılaşma

Maddə 209. Prosessual razılaşmanın mahiyyəti

1. Prosessual razılaşma - məhkəmənin işə mahiyyəti üzrə baxmadan hökm çıxarması üçün əsasdır, ona əsasən, təqsirləndirilən şəxs cinayəti etiraf edir və cəza, ittihamın yüngülləşdirilməsi və ya qismən silinməsi (xitam verilməsi) barədə prokurorla razılaşır.

2. Prosessual razılaşma bağlanarkən, təqsirləndirilən şəxs bu maddənin birinci hissəsində nəzərdə tutulmuş şərtlərlə birlikdə, əməkdaşlıq və/və ya dəymiş zərərin ödənilməsi barədə prokurorla razılaşa bilər.

3. (çıxarılıb - 24.07.2014, №2517).

4. (çıxarılıb - 24.07.2014, №2517).

5. (çıxarılıb - 24.07.2014, №2517).

6. (çıxarılıb - 24.07.2014, №2517).

7. (çıxarılıb - 24.07.2014, №2517).

​Gürcüstanın 24 iyul 2014-cü il tarixli qanunu №2517 - veb-səhifə, 06.08.2014-cü il.

Maddə 210. Prosessual razılaşmanın bağlanması

1. Prosessual razılaşma yuxarı prokurorla əvvəlcədən yazılı razılaşma əsasında bağlanır.

11. Həm təqsirləndirilən şəxs/məhkum, həm də prokuror prosessual razılaşmanın bağlanmasını təklif edə bilər. İşə baxılarkən məhkəmə tərəflər arasında prosessual razılaşmanın bağlanmasının mümkünlüyünü müəyyən etmək səlahiyyətinə malikdir.

12. Prosessual razılaşmanı bağlayarkən prokuror təqsirləndirilən şəxsə prosessual razılaşmanın nəticələri barədə xəbərdarlıq etməyə və ona izah etməyə borcludur ki, prosessual razılaşmanın bağlanması zamanı məhkəmə sübutları bilavasitə və şifahi araşdırmadan ittiham hökmü çıxarır və prosessual razılaşmanın bağlanması təqsirləndirilən şəxsi mülki və digər növ məsuliyyətdən azad etmir.

13. Xüsusi hallarda, Gürcüstanın Baş Prokuroru və ya onun müavini təqsirləndirilən şəxsin mülki məsuliyyətdən tam və ya qismən azad edilməsi barədə vəsatətlə məhkəməyə müraciət etmək hüququna malikdir. Bu halda mülki məsuliyyət dövlətin üzərinə düşür.

2. Prosessual razılaşma əsasında prokuror təqsirləndirilən şəxsə verilən cəzanın azaldılmasını tələb etmək və ya cinayətlər birləşdirildikdə ittihamın yüngülləşdirilməsi və ya qismən silinməsi (xitam verilməsi) barədə qərar qəbul etmək hüququna malikdir.

3. Prokuror təqsirləndirilən şəxsin cəzasının azaldılmasını tələb edərkən və ya ittihamın yüngülləşdirilməsi və ya qismən silinməsi barədə qərar qəbul edərkən ictimai marağı nəzərə alır, hansını ki o, dövlətin hüquqi prioritetləri, törədilmiş cinayətin və gözlənilən cəzanın ağırlığı, cinayətin xarakteri, təqsirlilik dərəcəsi, təqsirləndirilən şəxsin ictimai təhlükəliliyi, şəxsi xüsusiyyətləri, məhkumluğu, istintaqla əməkdaşlıq və cinayət nəticəsində vurulmuş zərərin ödənilməsi məqsədi ilə təqsirləndirilən şəxsin davranışının qiymətləndirilməsi əsasında müəyyən edir.

4. Vəkilin bilavasitə iştirakı olmadan və təqsirləndirilən şəxsin əvvəlcədən razılığı olmadan prosessual razılaşmanın bağlanması yolverilməzdir.

5. İşgəncəyə, qeyri-insani və ya ləyaqəti alçaldan rəftara məruz qaldıqda, təqsirləndirilən şəxsin müvafiq şəxslərə qarşı cinayət təqibinin həyata keçirilməsini tələb etmək hüququnu məhdudlaşdıran prosessual razılaşmanın bağlanması yolverilməzdir.

6. Təqsirləndirilən şəxs və prokuror arasında aparılan danışıqlar prosesini əks etdirən - prosessual razılaşma haqqında protokol tərtib edilir (prosessual razılaşma protokolu). Prosessual razılaşma protokolunun surəti təqsirləndirilən şəxsə və onun vəkilinə verilir. Təqsirləndirilən şəxsin və onun vəkilinin prosessual razılaşma protokoluna münasibət (irad, qeyd) bildirmək hüququ var. Onlar bu protokola əlavə olunurlar. Prosessual razılaşmanın protokolu prokuror, təqsirləndirilən şəxs və onun vəkili, habelə, təqsirləndirilən şəxsin əgər varsa qanuni nümayəndəsi tərəfindən imzalanır.

​Gürcüstanın 24 iyul 2014-cü il tarixli qanunu №2517 - veb-səhifə, 06.08.2014-cü il.

Gürcüstanın 30 noyabr 2018-ci il tarixli qanunu №3814 – veb-səhifə, 13.12.2018-ci il.

Maddə 211. Məhkəmə tərəfindən işə mahiyyəti üzrə baxılmadan hökm çıxarılması barədə vəsatətin forması

1. Prokuror, təqsirləndirilən şəxs və onun vəkili prosessual razılaşmanın bağlanması haqqında razılaşdıqları təqdirdə, prokuror yazılı vəsatət hazırlayır, hansında ki qeyd edilir:

a) təqsirləndirilən şəxsin adı və soyadı, doğum günü, ayı və ili;

b) ittihamın mətni – şəxsin ittiham olunduğu əməlin təsviri, onun törədilməsinin yeri, vaxtı, üsulu, vasitələri, silahı, habelə, bu əməlin səbəb olduğu nəticə göstərilməklə;

q) bu məcəllənin 3-cü maddəsinin 111 hissəsində nəzərdə tutulmuş işə mahiyyəti üzrə baxılmadan hökm çıxarılması üçün yetərli (kifayət qədər) sübutlar (dəlillər);

d) təqsirləndirilən şəxsin istintaq ilə əməkdaşlıq etdiyi halda – əməkdaşlığın forması və məzmunu;

e) Gürcüstan Cinayət Məcəlləsinin müvafiq cinayəti nəzərdə tutan maddəsi, hissəsi və alt bəndi;

v) prokurorluğun tələb etdiyi cəzanın növü və ölçüsü;

z) bu məcəllənin 210-cu maddəsinin 12 hissəsində nəzərdə tutulmuş xəbərdarlıq haqqında və ya eyni maddənin 13 hissəsində nəzərdə tutulmuş Gürcüstanın Baş Prokurorunun və ya onun müavininin əsaslandırılmış qərarı haqqında istinad (göstəriş).

2. Məhkəmə tərəfindən işə mahiyyəti üzrə baxılmadan hökm çıxarılması barədə prokurorun vəsatətinə təqsirləndirilən şəxsin yazılı ərizəsi əlavə olunur, hansını ki təqsirləndirilən şəxs və onun vəkili imzalayırlar. Təqsirləndirilən şəxsin ərizəsində təsdiq edilməlidir ki, təqsirləndirilən şəxs məhkəmənin işə mahiyyəti üzrə baxmadan hökm çıxarmasına vəkildən hüquqi yardım aldıqdan sonra könüllü olaraq razılıq verib. Bundan əlavə, təqsirləndirilən şəxs prosessual razılaşmanın məzmununu və gözlənilən hökmün hüquqi nəticələrini tam başa düşməlidir, bu barədə təqsirləndirilən şəxsin ərizəsində qeyd edilməlidir.

3. Məhkəmənin işə mahiyyəti üzrə baxmadan hökm çıxarması barədə prokurorun vəsatətini prokuror, təqsirləndirilən şəxs və onun vəkili, habelə, təqsirləndirilən şəxsin əgər varsa qanuni nümayəndəsi imzalayırlar.

4. (çıxarılıb - 24.07.2014, №2517).

5. (çıxarılıb – 11.03.2011, №4430).

6. Məhkəmə tərəfindən işə mahiyyəti üzrə baxılmadan hökm çıxarılması barədə prokurorun vəsatəti və prosessual razılaşmanın protokolu açıqdır, təqsirləndirilən şəxsin istintaqa verdiyi məlumatların göstərildiyi hissə istisna olmaqla. Təqsirləndirilən şəxsin istintaqa verdiyi məlumatlarla yalnız onu imzalayan şəxslər və məhkəmə tanış olmaq hüququna malikdir, habelə, o təqsirləndirilən şəxs (onun vəkili), hansının ki haqqında digər təqsirləndirilən şəxs prosessual razılaşma əsasında istintaqa ifşa (ihbar) edici məlumat verir. Qeyd olunan prosessual razılaşmanın məzmunu bu cür təqsirləndirilən şəxsə (onun vəkilinə) tam şəkildə əlçatan olmalıdır.

7. Məhkəmənin işə mahiyyəti üzrə baxmadan hökm çıxarması barədə prokurorun vəsatətinə prosessual razılaşmanın protokolu əlavə edilir.

Gürcüstanın 11 mart 2011-ci il tarixli qanunu №4430 - veb-səhifə, 22.03.2011-ci il.

​Gürcüstanın 24 iyul 2014-cü il tarixli qanunu №2517 - veb-səhifə, 06.08.2014-cü il.

Gürcüstanın 30 noyabr 2018-ci il tarixli qanunu №3814 – veb-səhifə, 13.12.2018-ci il.

Maddə 212. Məhkəmə tərəfindən işə mahiyyəti üzrə baxılmadan hökm çıxarılması haqqında prokurorun vəsatətinə baxılması

1. Prosessual razılaşma yazılı şəkildə tərtib edilməli və məhkəmə tərəfindən təsdiq edilməlidir. Məhkəmənin çıxardığı hökmdə prosessual razılaşma öz əksini tapmalıdır.

2. Prosessual razılaşmanı təsdiq etməzdən əvvəl məhkəmə əmin olmalıdır ki:

a) prosessual razılaşma işgəncə, qeyri-insani və ya ləyaqəti alçaldan rəftar və ya başqa cür zorakılıq, hədə-qorxu, aldatma və ya hər hansı qanunsuz vəd olmadan bağlanıb;

b) prosessual razılaşma könüllü olaraq bağlanıb və təqsirləndirilən şəxs könüllü olaraq günahını etiraf edir;

q) təqsirləndirilən şəxs prosessual razılaşmanın, o cümlədən, məhkumluğun hüquqi nəticələrini tam başa düşür;

d) təqsirləndirilən şəxsin ixtisaslı hüquqi yardım almaq imkanı olub;

e) təqsirləndirilən şəxs törətməkdə ittiham olunduğu cinayətin xarakterini tam başa düşür;

v) təqsirləndirilən şəxs törətdiyini etiraf etdiyi cinayətə görə nəzərdə tutulmuş cəzanı tam başa düşür;

z) təqsirləndirilən şəxsə prosessual razılaşma ilə bağlı, qanunla nəzərdə tutulmuş günahın etirafı barədə bütün tələblər məlumdur;

t) təqsirləndirilən şəxs başa düşür ki, məhkəmə prosessual razılaşmanı təsdiq etmədiyi təqdirdə, prosessual razılaşmaya baxılarkən onun məhkəməyə verdiyi hər hansı məlumatdan gələcəkdə onun əleyhinə istifadə edilməsi yolverilməzdir;

i) Təqsirləndirilən şəxs aşağıdakı hüquqlara malik olduğunu başa düşür:

i.a) müdafiə hüququ;

i.b) prosessual razılaşmadan imtina etmək hüququ;

i.q) məhkəmənin onun işinə mahiyyəti üzrə baxmaq hüququ;

k) təqsirləndirilən şəxs günahın etirafı barədə prosessual razılaşmanın faktiki əsası ilə razılaşır;

l) prosessual razılaşmada təqsirləndirilən şəxs və prokuror arasında əldə olunan razılaşmanın bütün şərtləri öz əksini tapıb;

m) təqsirləndirilən şəxs və onun vəkili işin materialları ilə tam tanışdırlar.

3. Hakim təqsirləndirilən şəxsə izah etməyə borcludur ki, onun işgəncə, qeyri-insani və ya ləyaqəti alçaldan rəftar faktı barədə şikayət ərizəsi verməsi qanuna uyğun olaraq bağlanmış prosessual razılaşmanın təsdiq edilməsinə mane olmayacaq.

4. (çıxarılıb - 24.07.2014, №2517).

5. Hakim prosessual razılaşma haqqında qərarı qanuna əsaslanaraq qəbul edir və təqsirləndirilən şəxs və prokuror arasında əldə edilmiş razılığı təsdiq etməyə borclu deyil.

​Gürcüstanın 24 iyul 2014-cü il tarixli qanunu №2517 - veb-səhifə, 06.08.2014-cü il.

Maddə 213. Məhkəmənin işə mahiyyəti üzrə baxmadan hökm çıxarmasına dair məhkəmə qərarı

1. Məhkəmə, məhkəmənin işə mahiyyəti üzrə baxmadan hökm çıxarması barədə vəsatətin müzakirəsi nəticəsində: məhkəmənin işə mahiyyəti üzrə baxmadan hökm çıxarması barədə, işin prokurora qaytarılması barədə və ya qanunla müəyyən edilmiş qaydada işə mahiyyəti üzrə baxılması barədə qərar qəbul etmək səlahiyyətinə malikdir.

2. Məhkəmənin işə mahiyyəti üzrə baxmadan hökm çıxarması məsələsinə müvafiq məhkəmə cinayət işinin yurisdiksiyası üzrə baxır.

3. Məhkəmə işin materialları və təqsirləndirilən şəxsin günahını etiraf etməsi əsasında yoxlayır: ittiham əsaslandırılıbmı, bu məcəllə ilə nəzərdə tutulmuş hallar varmı və məhkəmənin işə mahiyyəti üzrə baxmadan hökm çıxarması barədə prokurorun vəsatətində göstərilən cəza qanuni və ədalətlidirmi.

31. Məhkəmə prosessual razılaşmanı təsdiq etməməlidir, əgər o, hesab edirsə ki, bu məcəllənin 212-ci maddəsinin 2-ci hissəsində nəzərdə tutulmuş hallarla bağlı inandırıcı (tutarlı) cavablar ala bilməyib.

4. Əgər məhkəmə hesab edirsə ki, bu məcəllənin 3-cü maddəsinin 111 hissəsində nəzərdə tutulmuş işə mahiyyəti üzrə baxılmadan hökm çıxarmaq üçün yetərli (kifayət qədər) sübutlar təqdim edilmişdir, bu məcəllənin 212-ci maddəsinin 2-ci hissəsində nəzərdə tutulmuş hallarla bağlı inandırıcı (tutarlı) cavablar alıb və tələb olunan cəza qanuni və ədalətlidir, o, məhkəmə tərəfindən işə mahiyyəti üzrə baxılmadan hökm çıxarılması barədə qərar qəbul edir. Qeyd olunan hökm prokuror tərəfindən müvafiq vəsatət təqdim edildikdən sonra 15 gün müddətində çıxarılmalıdır.

5. Əgər məhkəmənin işə mahiyyəti üzrə baxmadan hökm çıxarması barədə prokurorun vəsatətinə məhkəməyəqədərki iclas başlayanadək baxılırsa və məhkəmə hesab edirsə ki, prosessual razılaşma işgəncə, qeyri-insani və ya ləyaqəti alçaldan rəftar və ya başqa cür zorakılıq, hədə-qorxu, aldatma və ya hər hansı qanunsuz vəd nəticəsində bağlanıb, o, işi yuxarı prokurora verəcək. Yuxarı prokuror prokurorluq fəaliyyətini həyata keçirmək öhdəliyini başqa prokurora həvalə edir.

6. Məhkəmə yalnız tərəflərin razılığı olduqda prosessual razılaşmada dəyişiklik etmək səlahiyyətinə malikdir.

61. Əgər məhkəmə hesab edirsə ki, bu məcəllənin 3-cü maddəsinin 111 hissəsində nəzərdə tutulmuş işə mahiyyəti üzrə baxılmadan hökm çıxarmaq üçün yetərli (kifayət qədər) sübutlar yoxdur və ya məhkəmənin işə mahiyyəti üzrə baxmadan hökm çıxarması barədə prokurorun vəsatətinin bu fəslin digər tələbləri pozulmaqla təqdim edildiyini müəyyən etdikdə, o, işi prokurora qaytarır. İşi prokurora qaytarmazdan əvvəl, məhkəmə, vəsatətə məhkəmə iclasında baxılarkən tərəflərə prosessual razılaşmanın şərtlərini dəyişdirməyi təklif edir, bu isə yuxarı prokurorla razılaşdırılmış olmalıdır. Əgər məhkəməni prosessual razılaşmanın dəyişdirilmiş şərtləri də təmin etmirsə (razı salmırsa), o, işi prokurora qaytarır.

7. Təqsirləndirilən şəxs məhkəmə tərəfindən işə mahiyyəti üzrə baxılmadan hökm çıxarılanadək istənilən vaxt prosessual razılaşmadan imtina etmək hüququna malikdir. İmtina ərizəsi üçün vəkilin razılığı tələb olunmur. Hökm çıxarıldıqdan sonra prosessual razılaşmadan imtina etməyə icazə verilmir.

8. Tərəflər məhkəmə tərəfindən işə mahiyyəti üzrə baxılmadan hökm çıxarılanadək prosessual razılaşmanın şərtlərini dəyişdirmək hüququna malikdirlər.

Gürcüstanın 7 dekabr 2010-cu il tarixli qanunu №3891 - SSM I, №67, 09.12.2010-cu il, maddə418

Gürcüstanın 5 may 2011-ci il tarixli qanunu №4631 - veb-səhifə, 19.05.2011-ci il.

Gürcüstanın 28 oktyabr 2011-ci il tarixli qanunu №5170 - veb-səhifə, 11.11.2011-ci il.

​Gürcüstanın 24 iyul 2014-cü il tarixli qanunu №2517 - veb-səhifə, 06.08.2014-cü il.

Maddə 214. Prosessual razılaşmanın təsdiq edilməsi haqqında məhkəmənin hökmü ləğv edildikdə prosessual razılaşma nəticəsində əldə edilmiş sübutların qəbuledilənliyi (məqbulluğu)

Məhkəmə prosessual razılaşmanın təsdiq edilməsi haqqında məhkəmənin hökmünü ləğv etdikdə və ya təqsirləndirilən şəxsin özü prosessual razılaşmadan imtina etdikdə, təqsirləndirilən şəxsin verdiyi ifadədən onun əleyhinə istifadə edilməsi yolverilməzdir.

Maddə 215. Prosessual razılaşmanın təsdiq edilməsi haqqında məhkəmənin hökmünün qanuni qüvvəyə minməsi və şikayət edilməsi

1. Bu fəsildə nəzərdə tutulmuş işlər üzrə məhkəmənin hökmü elan edildiyi andan qanuni qüvvəyə minir və bu maddədə nəzərdə tutulmuş hallarda və müəyyən edilmiş qaydada şikayət edilir.

2. Məhkəmənin prosessual razılaşmanı təsdiq etməkdən imtinasını tərəf 15 gün müddətində yuxarı instansiya məhkəməsinə şikayət etmək hüququna malikdir.

3. Məhkumun, bu fəsildə nəzərdə tutulmuş hökm çıxarıldığı gündən 15 gün müddətində, prosessual razılaşmanın təsdiq edilməsi haqqında məhkəmənin hökmünün ləğv edilməsi barədə yuxarı instansiya məhkəməsinə şikayət ərizəsi vermək hüququ var, əgər:

a) prosessual razılaşma məcburetmə, təhdid, zorakılıq, hədə-qorxu və ya aldatma yolu ilə bağlanmışdırsa;

b) təqsirləndirilən şəxsin müdafiə hüququ məhdudlaşdırılıbsa;

q) prosessual razılaşma elə bağlanıb ki, bu məcəllənin 3-cü maddəsinin 111 hissəsində nəzərdə tutulmuş işə mahiyyəti üzrə baxılmadan hökm çıxarmaq üçün yetərli (kifayət qədər) sübutlar yox idi (mövcud deyildi);

d) işə baxan məhkəmə Gürcüstan Cinayət Məcəlləsində və bu fəsildə nəzərdə tutulmuş əsas (təməl) tələblərə məhəl qoymamışdır.

4. Məhkum prosessual razılaşmanın şərtini pozduqda, prokuror - pozuntu aşkar edildikdən sonra 1 ay müddətində yuxarı instansiya məhkəməsinə prosessual razılaşmanın təsdiq edilməsi haqqında məhkəmənin hökmünün ləğv edilməsi barədə şikayət ərizəsi vermək səlahiyyətinə malikdir.

5. Bu maddənin 3-cü və 4-cü hissələrində nəzərdə tutulmuş hallarda prosessual razılaşmanın təsdiq edilməsi haqqında məhkəmənin hökmü ləğv edildikdə, məhkəmə işi prokurora qaytarır.

​Gürcüstanın 24 iyul 2014-cü il tarixli qanunu №2517 - veb-səhifə, 06.08.2014-cü il.

Maddə 216. Hökmün çatdırılması (verilməsi)

Hökmün surətləri hökm çıxarıldıqdan sonra 3 gün müddətində məhkuma, onun vəkilinə və prokurora verilir (çatdırılır).

Gürcüstanın 5 may 2011-ci il tarixli qanunu №4631 - veb-səhifə, 19.05.2011-ci il.

Maddə 217. Prosessual razılaşma bağlanarkən zərərçəkmişin hüquqları

1. Prokuror prosessual razılaşmanı bağlamazdan əvvəl zərərçəkmişlə məsləhətləşməyə və ona prosessual razılaşmanın bağlanması barədə məlumat verməyə borcludur, bu barədə prokuror protokol tərtib edir.

11. Məhkəmə prosessual razılaşmanı təsdiq edərkən, zərərçəkmiş cinayət nəticəsində ona dəymiş zərər barədə məhkəməyə yazılı və ya məhkəmə iclasında hakimə şifahi məlumat vermək hüququna malikdir.

2. Zərərçəkmişin prosessual razılaşmanı şikayət etmək hüququ yoxdur.

3. Prosessual razılaşma zərərçəkmişi mülki iddia ərizəsi vermək (mülki iddia qaldırmaq) hüququndan məhrum etmir.

Gürcüstanın 24 sentyabr 2010-cu il tarixli qanunu №3616 - SSM I, №50, 24.09.2010-cu il, maddə328

Gürcüstanın 24 iyul 2014-cü il tarixli qanunu №2517 - veb-səhifə, 06.08.2014-cü il.

Maddə 218. Təqsirləndirilən şəxsin məsuliyyətdən və ya cəzadan tam azad edilməsi və azadlıqdan məhrumetmə cəzasına məhkum edilmiş şəxsin cəzasına yenidən baxılması

1. Xüsusi halda, nə vaxt ki təqsirləndirilən şəxsin/məhkumun istintaq orqanları ilə əməkdaşlığı nəticəsində, cinayəti törətmiş vəzifəli şəxsin və/və ya ağır və ya xüsusilə ağır cinayət törətmiş şəxsin kimliyi müəyyən edilir (aşkar edilir) və onun bilavasitə dəstəyi ilə bu cinayətin açılması üçün zəruri şərait yaradılır, Gürcüstanın Baş Prokuroru təqsirləndirilən şəxsin məsuliyyətdən və ya cəzadan tam azad edilməsi və ya məhkumun cəzasına yenidən baxılması barədə vəsatətlə məhkəməyə müraciət etmək hüququna malikdir.

2. Bu maddənin birinci hissəsində qeyd olunan vəsatətin əsasını təqsirləndirilən şəxslə/məhkumla Gürcüstanın Baş Prokuroru arasında bağlanmış xüsusi əməkdaşlıq haqqında prosessual razılaşma təşkil edir.

3. Gürcüstanın Baş Prokuroru xüsusi əməkdaşlıq haqqında razılaşma bağlayarkən ictimai marağı nəzərə almalıdır, hansını ki o, bu məcəllənin 210-cu maddəsinin 3-cü hissəsində nəzərdə tutulmuş halların qiymətləndirilməsi əsasında müəyyənləşdirir. Məhkum olduğu təqdirdə ictimai maraq müəyyən edilərkən cəzanın çəkilməmiş müddəti də nəzərə alınmalıdır. Xüsusi əməkdaşlıq haqqında razılaşma yalnız o halda bağlanır, nə vaxt ki cinayətin açılması birmənalı şəkildə qeyd olunan əməkdaşlıqdan qaynaqlanır və bu cinayətin açılmasında ictimai maraq şəxsin məsuliyyətə cəlb edilməsi, ona cəza təyin edilməsi və ya onun cəza çəkməsi marağından üstündür.

4. Xüsusi əməkdaşlıq haqqında razılaşmada qeyd olunur ki, təqsirləndirilən şəxs/məhkum istintaq orqanları ilə əməkdaşlıq etmədikdə, razılaşma, onun şərtlərinə uyğun olaraq, batil (etibarsız) sayılacaq.

5. Xüsusi əməkdaşlıq haqqında razılaşmanı təqsirləndirilən şəxs/məhkum, onun vəkili və Gürcüstanın Baş Prokuroru imzalayırlar.

6. Təqsirləndirilən şəxsin cəzadan tam azad edilməsi haqqında vəsatət təmin edildikdə, təqsirləndirilən şəxs məhkum edilmiş sayılır.

7. Məhkumun cəzasının yenidən nəzərdən keçirilməsi haqqında vəsatət təmin edildikdə, məhkəmə müvafiq qərar qəbul edir – məhkumun cəza müddətinin azaldılması, cəza növünün dəyişdirilməsi və ya məhkumun cəzadan tamamilə azad edilməsi barədə.

8. Gürcüstan Cinayət Məcəlləsinin 1441–1443 maddələrində nəzərdə tutulmuş cinayət işləri üzrə, habelə, yetkinlik yaşına çatmayan şəxsə qarşı Gürcüstan Cinayət Məcəlləsinin 137-ci, 138-ci, 139-cu, 141-ci, 253-cü−255-ci, 2551 və 2552 maddələrində nəzərdə tutulmuş cinayət törədildiyi halda təqsirləndirilən şəxsin/məhkumun cəzadan tam azad edilməsi yolverilməzdir.

9. Məhkumun cəzasının yenidən nəzərdən keçirilməsi haqqında vəsatətə hökmü çıxaran birinci instansiya məhkəməsi baxır. Məhkəmənin bu vəsatətə şifahi dinləmə olmadan baxmaq səlahiyyəti var.

Gürcüstanın 24 sentyabr 2010-cu il tarixli qanunu №3616 - SSM I, №50, 24.09.2010-cu il, maddə328

Gürcüstanın 17 iyun 2011-ci il tarixli qanunu №4789 - veb-səhifə, 28.06.2011-ci il.

​Gürcüstanın 24 iyul 2014-cü il tarixli qanunu №2517 - veb-səhifə, 06.08.2014-cü il.

Gürcüstanın 30 noyabr 2018-ci il tarixli qanunu №3814 – veb-səhifə, 13.12.2018-ci il.

Gürcüstanın 13 iyul 2020-ci il tarixli qanunu №6755 – veb-səhifə, 20.07.2020-ci il.

Qapı VI

Məhkəməyəqədərki iclas və məhkəmədə işə mahiyyəti üzrə baxılması

Fəsil XXII

Məhkəməyəqədərki iclas

Maddə 219. Məhkəməyəqədərki iclas

1. Təqsirləndirilən şəxs magistrat hakim qarşısında ilk dəfə çıxış etdikdən sonra ittiham dəyişdirilərsə, məhkəməyəqədərki iclasda hakim təqsirləndirilən şəxsə ittihamın mahiyyətini və bu ittiham üzrə nəzərdə tutulan cəzanın ölçüsünü izah edəcək.

2. Məhkəməyəqədərki iclasda hakim təqsirləndirilən şəxsin irəli sürülən ittihamda özünü günahkar bilib-bilmədiyini və nə dərəcədə özünü günahkar bildiyini və prosessual razılaşmanın bağlanmasının mümkünlüyünü müəyyənləşdirir. Bu halda bu məcəllədə nəzərdə tutulmuş prosessual razılaşma haqqında müddəalar tətbiq edilir.

3. Əgər təqsirləndirilən şəxsə qarşı andlı iclasçılar məhkəməsi tərəfindən mühakimə olunacaq cinayəti törətməyə görə ittiham irəli sürülübsə, hakim təqsirləndirilən şəxsə andlı iclasçılar məhkəməsinin müddəalarını və onunla bağlı təqsirləndirilən şəxsin hüquqlarını izah etməyə borcludur. Bundan sonra hakim təqsirləndirilən şəxsin onun işinə andlı iclasçılar məhkəməsinin baxmasına razı olub-olmadığını müəyyən edir. Təqsirləndirilən şəxs andlı iclasçılar məhkəməsindən imtina etmədikdə, hakim andlı iclasçıların seçilməsi iclasının tarixini təyin edir.

4. Məhkəməyəqədərki iclasın hakimi:

a) sübutların qəbuledilənliyi barədə tərəflərin vəsatətlərinə baxır;

b) bu məcəllənin 206-cı maddəsində müəyyən edilmiş qayda və standarta uyğun olaraq qətimkan tədbirinin tətbiqi, dəyişdirilməsi və ya ləğv edilməsi barədə vəsatətə baxır. Təqsirləndirilən şəxsə qarşı dustaqlıq (həbs) seçilibsə, məhkəməyəqədərki ilk iclasda hakim öz təşəbbüsü ilə dustaqlığın (həbsin) qüvvədə saxlanmasının zəruriliyi məsələsinə baxmağa borcludur, tərəflərdən birinin dustaqlığın (həbsin) dəyişdirilməsi və ya ləğv edilməsi haqqında vəsatət qaldırıb-qaldırmamasından asılı olmayaraq. Bundan sonra məhkəmə öz təşəbbüsü ilə ən azı iki ayda bir dəfə dustaqlığın (həbsin) qüvvədə saxlanılmasının zəruriliyi məsələsinə baxmağa borcludur;

q) prosessual müsadirəni təmin etmək məqsədi ilə vəsatətə baxır;

d) tərəflərin digər vəsatətlərinə baxır;

e) işin mahiyyəti üzrə baxılması üçün verilməsi məsələsini həll edir.

5. Məhkəmə əmin olarsa ki, ittiham tərəfinin təqdim etdiyi sübutlar cinayəti bu şəxsin törətdiyini güman etmək üçün ehtimalın yüksək dərəcəsi ilə əsas verir – o halda işin mahiyyəti üzrə baxılması üçün verilməsinə icazə verilir.

6. İttiham tərəfinin təqdim etdiyi sübutlar cinayəti bu şəxsin törətdiyini güman etmək üçün ehtimalın yüksək dərəcəsi ilə əsas vermirsə, məhkəməyəqədərki iclasın hakimi qərardad çıxararaq cinayət təqibinə xitam verir. Qərardad çıxarıldığından 5 gün müddətində Apellyasiya məhkəməsinin istintaq kollegiyasına birdəfəlik şikayət edilə bilər. Hakim şikayətə şifahi dinləmə ilə və ya onsuz baxır. Məhkəməyəqədərki iclasın hakiminin qərardadı ləğv edildikdə, Apellyasiya məhkəməsinin istintaq kollegiyası işi şikayət edilmiş qərarı çıxarmış rayon (şəhər) məhkəməsinin sədrinə qaytarır, hansı ki işi qəbul etdikdən sonra 5 gün müddətində bu məcəllənin 220-ci maddəsində nəzərdə tutulmuş məsələlərin həlli üçün məhkəməyəqədərki iclasın keçirilməsini təmin edir.

7. Məhkəməyəqədərki iclasın hakiminin sübutların qəbuledilməz (qeyri-məqbul) tanınması haqqında qərarını 5 gün müddətində qərarı çıxarmış məhkəmə vasitəsilə birdəfəlik şikayət etmək olar, hansı ki şikayət ərizəsini, işin materiallarını və məhkəməyəqədərki iclasın protokolunu dərhal Apellyasiya məhkəməsinə göndərir. Apellyasiya məhkəməsinin istintaq kollegiyasının hakimi, şifahi dinləmə ilə və ya onsuz, şikayətə, daxil olduğundan 5 gün müddətində baxır.

Gürcüstanın 19 fevral 2015-ci il tarixli qanunu №3090 - veb-səhifə, 06.03.2015-ci il.

Gürcüstanın 8 iyul 2015-ci il tarixli qanunu №3976 - veb-səhifə, 20.07.2015-ci il.

Maddə 220. İşə mahiyyəti üzrə baxılması üçün hazırlıq

Məhkəməyəqədərki iclasın hakimi işə mahiyyəti üzrə tərəflərin iştirakı ilə baxılmasına hazırlaşmaq üçün:

a) işə mahiyyəti üzrə baxılması iclasının başlanması tarixini müəyyən edir;

b) işə mahiyyəti üzrə baxılması iclasına çağırılmalı olan şəxslərə məhkəməyə çağırış vərəqlərini göndərir;

q) tərəflərin təqdim etməli olduqları sübutların nüsxəsini, həmçinin, onlardan alınmış, tərəflərin mübahisələndirmədikləri sübutların siyahısını təsdiq edir;

d) dustaq olmayan təqsirləndirilən şəxsə - işə mahiyyəti üzrə baxılması iclasına gəlməmənin nəticələrini yazılı şəkildə izah edir;

e) iclasda işə mahiyyəti üzrə baxılmasına hazırlaşmaq üçün digər tədbirlər görür.

Maddə 221. Andlı iclasçılığa namizədlərin siyahısının tərtib edilməsi

1. Hakim, andlı iclasçıların seçilməsi iclasından əvvəl, tərəflərin fikirlərini dinlədikdən sonra, təsadüfi seçmə prinsipi ilə, 18 yaşına çatmış vətəndaşların vahid siyahısından tərkibi 300 nəfərdən çox olmayan andlı iclasçılığa namizədlərin siyahısını tərtib edir. Hər bir andlı iclasçılığa namizədə təsadüfi seçmə prinsipi ilə sıra nömrəsi verilir. Andlı iclasçıların seçilməsi iclasına ən azı 15 gün qalmış hakimin tərəflərlə məsləhətləşmələr (müşavirələr) əsasında təsdiq etdiyi sorğu anketi andlı iclasçılığa namizədlərin yaşadıqları ünvana göndərilir. Andlı iclasçılığa namizəd suallara cavab verməyə və doldurulmuş sorğu anketini 5 gün müddətində hakimə qaytarmağa borcludur. Hakim doldurulmuş sorğu anketlərini aldıqdan sonra 5 gün müddətində tərəflərə verməyə borcludur. Andlı iclasçıların seçilməsi iclasından əvvəl, andlı iclasçılığa namizədlərə sorğu anketi ilə birlikdə iclasın başlanma vaxtı, iclasın yeri və iclasa gəlmək məcburiyyəti (öhdəliyi) qeyd olunan çağırış vərəqi göndərilir.

2. Dövlət Xidmətlərinin İnkişafı Agentliyi 18 yaşına çatmış vətəndaşların vahid siyahısını hər il iyulun 1-dən gec olmayaraq müvafiq məhkəməyə göndərir.

3. Məhkəmə andlı iclasçıların seçilmə yeri və vaxtı barədə tərəfləri məlumatlandırmağa borcludur. Tərəflər andlı iclasçıların seçilməsi prosedurunda iştirak etmək hüququna malikdirlər. Tərəf, 24 saat ərzində, andlı iclasçıların seçilməsi iclasının sədrinin qanunsuz qərarını və ya hərəkətini birdəfəlik şikayət etmək hüququna malikdir. Şikayət ərizəsi işə baxan məhkəmənin sədrinə verilir, hansı ki onu, verildikdən sonra 24 saat ərzində, şifahi dinləmə olmadan, qərardadla həll edir.

4. Bu maddənin birinci hissəsində nəzərdə tutulmuş qaydada seçilmiş andlı iclasçılığa namizədlərin siyahısında şəxsin soyadı və adı qeyd olunur. Siyahını iclasın sədri imzalayır. Andlı iclasçılığa namizədlərin siyahısının surətləri tərəflərə verilir.

5. (çıxarılıb - 28.06.2021, №707).

51. Sorğu anketinin və çağırış vərəqinin andlı iclasçılığa namizədə təhvil verilməsi (çatdırılması) və onunla səmərəli ünsiyyətin qurulması məqsədi ilə müvafiq rayon (şəhər) məhkəməsinin səlahiyyətli şəxsi aşağıdakı hüquqlara malikdir:

a) İctimai Hüququn Hüquqi Şəxsindən − Gürcüstan Daxili İşlər Nazirliyinin Xidmət Agentliyindən, andlı iclasçılığa namizədin şəxsi nömrəsinin köməyi ilə, nəqliyyat vasitələrinin qeydiyyat məlumatlarında qeydə alınmış nəqliyyat vasitəsinin sahibi olan fiziki şəxs haqqında və/və ya sürücülük vəsiqələrinin verilməsi reyestrində qeydə alınmış sürücülük vəsiqəsinin sahibi olan fiziki şəxs haqqında qeyd edilmiş mobil telefon nömrəsini elektron servis (xidmət) vasitəsilə tələb etsin;

b) İctimai Hüququn Hüquqi Şəxsinin − Dövlət Xidmətlərinin İnkişafı Agentliyinə məxsus elektron bazalardan bu maddənin birinci hissəsində göstərilmiş andlı iclasçılığa namizədlərin mobil telefon nömrələrini yazılı şəkildə tələb etsin;

q) Bu bəndin „b“ alt bəndində nəzərdə tutulmuş prosedurlar başa çatdıqdan sonra bütün andlı iclasçılar hələ də seçilməyibsə, İctimai Hüququn Hüquqi Şəxsinin − Dövlət Xidmətlərinin İnkişafı Agentliyinə məxsus elektron bazalardan bu məcəllənin 223-cü maddəsinin 9-cu hissəsində göstərilmiş sayı 300-dən çox olmayan andlı iclasçılığa namizədin mobil telefon nömrələrini yazılı şəkildə tələb etsin.

52. Bu maddənin 51 hissəsinin „b“ və ya „q“ alt bəndlərində nəzərdə tutulmuş halda, İctimai Hüququn Hüquqi Şəxsi − Dövlət Xidmətlərinin İnkişafı Agentliyi andlı iclasçılığa namizədin mobil telefon nömrəsi barədə məlumatı imkan daxilində (mümkün olduğu hüdudlarda) müvafiq rayon (şəhər) məhkəməsinə çatdırır.

6. Andlı iclasçılığa namizəd, bu məcəllənin 30-cu maddəsində müəyyən edilmiş kənarlaşdırma (etiraz) üçün əsaslar mövcud olduqda, çağırış vərəqini aldıqdan sonra 2 gün ərzində bu barədə məhkəməyə məlumat verməyə borcludur.

Gürcüstanın 24 sentyabr 2010-cu il tarixli qanunu №3616 - SSM I, №50, 24.09.2010-cu il, maddə328

Gürcüstanın 25 may 2012-ci il tarixli qanunu №6317 – veb-səhifə, 19.06.2012-ci il.

Gürcüstanın 24 iyun 2016-cı il tarixli qanunu №5591 - veb-səhifə, 13.07.2016-cı il.

Gürcüstanın 2 iyul 2020-ci il tarixli qanunu №6735 – veb-səhifə, 07.07.2020-ci il.

Gürcüstanın 28 iyun 2021-ci il tarixli qanunu №707 – veb-səhifə, 29.06.2021-ci il.

Maddə 222. Andlı iclasçıların seçilməsi iclası

1. Andlı iclasçıların seçilməsi iclası açıqdır. Bu məcəllənin 182-ci maddəsində nəzərdə tutulmuş halda iclasın sədri iclasın bağlanması haqqında qərar qəbul edə bilər. İclasın sədri məhkəmə iclasını açır, bundan sonra iclasın katibi andlı iclasçılığa namizədlərin kimliyini elan edir.

2. Məhkəməyə 50-dən az andlı iclasçılığa namizəd gəlsə belə, hakimin iclasa və andlı iclasçıların seçilməsi proseduruna başlamaq səlahiyyəti var.

3. İclasın sədri:

a) özünü və iclasın katibini təqdim edir;

b) andlı iclasçılığa namizədlərə müraciət edir və onlara dəvətin məqsədini izah edir;

q) hansı işə baxıldığını elan edir və irəli sürülən ittihamın məzmunu ilə andlı iclasçılığa namizədləri tanış edir;

d) andlı iclasçılığa namizədlərə işə baxılarkən istifadə olunacaq qanunu izah edir;

e) işə baxılmasında iştirak edən tərəfləri elan edir;

v) iclasın müddətini (uzunluğunu) və digər prosedur məsələlərini müəyyən edir.

4. Məhkəmə andlı iclasçılığa namizədlərə istifadə olunacaq qanun barədə tərəflərin iştirakı ilə hazırlanmış izahatları verir.

Gürcüstanın 24 iyun 2016-cı il tarixli qanunu №5591 - veb-səhifə, 13.07.2016-cı il.

Maddə 223. Andlı iclasçıların seçilməsi, kənarlaşdırılması və özünü kənarlaşdırması

1. Tərəf andlı iclasçılığa namizədin kənarlaşdırılması haqqında vəsatət vermək hüququna malikdir, hansı ki əsaslandırılmış və ya əsassız ola bilər. Tərəf qeyri-müəyyən sayda əsaslandırılmış kənarlaşdırma və müəyyən sayda əsassız kənarlaşdırma haqqında vəsatətlər vermək hüququna malikdir. Tərəflər əvvəlcə əsaslandırılmış kənarlaşdırma haqqında, sonra isə − əsassız kənarlaşdırma haqqında vəsatətlər verirlər. Kənarlaşdırma hüququnun hər bir növünü tərəflər bir-bir və növbə ilə həyata keçirirlər: əvvəlcə - ittiham tərəfi, sonra isə − müdafiə tərəfi.

2. Hakim andlı iclasçılığa namizədin kənarlaşdırılmasına (özünü kənarlaşdırmasına) əsas ola biləcək bütün halları yoxlayır və tərəflərə andlı iclasçılığa namizədlərə suallar verməyə və kənarlaşdırma ilə bağlı əlavə materiallar təqdim etməyə imkan verir.

3. Hakim tərəflərdən o sualları əvvəlcədən ona təqdim etməyi tələb etmək səlahiyyətinə malikdir, hansıları ki andlı iclasçılığa namizədlərə verməyə hazırlaşırlar; Bu, tərəflərin dəqiqləşdirici suallar verməsini məhdudlaşdırmır. Sual vermək və verilən sualı cavablandırmaq üçün iclasın sədri tərəflərə və andlı iclasçılığa namizədə ağlabatan müddət müəyyən edir.

4. Andlı iclasçılığa namizəd ona verilən suallara düzgün və dolğun cavablar verməyə, öz şəxsiyyəti və baxılan işin iştirakçıları ilə öz münasibəti haqqında digər zəruri məlumatları, habelə onun işə obyektiv və qərəzsiz (neytral) baxmasına mane ola biləcək bütün hallar barədə məlumatları təqdim etməyə borcludur.

5. Andlı iclasçılığa namizədə verilən suallar, ədalət mühakiməsinin maraqları üçün zəruri olan hallar istisna olmaqla, onun şəxsi məlumatlarına, peşə və/və ya kommersiya sirrinə müdaxilə etməməlidir (onları pozmamalıdır). Qeyd olunan məlumatlar andlı iclasçılığa namizəddən yalnız tərəfin əsaslandırılmış tələbi mövcud olduqda tələb edilə bilər. Bu məlumatın açıqlanması andlı iclasçılığa namizədin maraqlarına düzəlməz ziyan vura bilərsə, o, məlumatı yalnız bilavasitə iclasın sədrinə və tərəflərə verir.

6. (çıxarılıb - 24.06.2016,№5591).

7. Andlı iclasçılığa namizəd hakim qarşısında özünü kənarlaşdırma haqqında vəsatət verə bilər və andlı iclasçının səlahiyyətlərini həyata keçirməkdə ona mane olacaq halları göstərə bilər. Özünü kənarlaşdırma əsaslandırılmış olmalıdır. Tərəflərin andlı iclasçılığa namizədin özünü kənarlaşdırmasına öz münasibətlərini bildirmək hüququ var.

8. Andlı iclasçılığa namizədin özünü kənarlaşdırması haqqında verdiyi vəsatətə baxılması nəticəsində hakim əsaslandırılmış qərardad çıxarır. Hakim kənarlaşdırma haqqında vəsatətə ayrıca, yalnız prokurorun və vəkilin iştirakı ilə, iclasda iştirak edən şəxslər məhkəmə iclasının zalını tərk etmədən baxır. Kənarlaşdırılmış andlı iclasçılığa namizəd məhkəmə iclasının zalını tərk etməlidir.

9. Andlı iclasçıların ilk seçim iclasında bütün andlı iclasçılar seçilə bilmədikdə, hakim iclası 10 gündən çox olmayaraq təxirə salır və andlı iclasçılar məhkəməsinin tərkibini bu məcəllə ilə müəyyən edilmiş sayda doldurmaq üçün, bu fəsildə müəyyən edilmiş qaydada, 300-dən çox olmayan əlavə andlı iclasçılığa namizəd dəvət edir.

10. Əgər irəli sürülmüş ittiham cəza növü olaraq ömürlük azadlıqdan məhrumetməni nəzərdə tutursa, tərəfin 10 əsassız kənarlaşdırma ərizəsi vermək hüququ var. Qalan (digər) hallarda tərəfin 6 əsassız kənarlaşdırma ərizəsi vermək hüququ var.

11. (çıxarılıb - 28.06.2021, №707).

Gürcüstanın 24 sentyabr 2010-cu il tarixli qanunu №3616 - SSM I, №50, 24.09.2010-cu il, maddə328

Gürcüstanın 25 may 2012-ci il tarixli qanunu №6328 – veb-səhifə, 12.06.2012-ci il.

Gürcüstanın 10 iyul 2015-ci il tarixli qanunu №3990 - veb-səhifə, 17.07.2015-ci il.

Gürcüstanın 24 iyun 2016-cı il tarixli qanunu №5591 - veb-səhifə, 13.07.2016-cı il.

Gürcüstanın 28 iyun 2021-ci il tarixli qanunu №707 – veb-səhifə, 29.06.2021-ci il.

Maddə 224. Namizədin andlı iclasçı kimi təyin edilməsi

1. Kənarlaşdırdıqdan sonra qalan andlı iclasçılığa namizədlərdən on ikisini iclasın sədri andlı iclasçı təyin edəcək, iki nəfər isə işə baxılmasında əvəzedici (tədarükdə olan) hakim qismində iştirak edəcək. İşin mürəkkəbliyindən asılı olaraq, hakim daha çox əvəzedici hakimlərin təsdiq edilməsi haqqında qərar qəbul etmək səlahiyyətinə malikdir. Bu qərar məhkəmə iclasının protokoluna daxil edilir.

2. Əvəzedici (tədarükdə olan) hakim məhkəmə iclasında iştirak edir, lakin onun öz fikrini bildirmək, andlı iclasçılara təsir göstərmək və ya məhkəmənin müşavirəsində iştirak etmək hüququ yoxdur. Əvəzedici (tədarükdə olan) iclasçı yalnız bu məcəllənin 232-ci maddəsinin birinci hissəsində nəzərdə tutulmuş halda və müəyyən edilmiş qaydada andlı iclasçını əvəz etdikdə məhkəmənin müşavirəsində və səsverməsində iştirak edir. Belə olan halda məhkəmənin müşavirəsi başdan başlayır.

3. Andlı iclasçıların seçilməsi proseduru başa çatdıqdan sonra iclasın sədri işə baxılacağı (işin müzakirə ediləcəyi) günü təyin edir, hansı ki seçim prosedurunun başa çatmasından sonra üçüncü gündən gec olmayaraq keçirilməlidir.

Gürcüstanın 24 sentyabr 2010-cu il tarixli qanunu №3616 - SSM I, №50, 24.09.2010-cu il, maddə328

Gürcüstanın 24 iyun 2016-cı il tarixli qanunu №5591 - veb-səhifə, 13.07.2016-cı il.

Fəsil XXIII

Məhkəmədə işə mahiyyəti üzrə baxılması

Maddə 225. Məhkəmə iclasında işə mahiyyəti üzrə baxılmasına başlanma vaxtı

Məhkəmə iclasında işə mahiyyəti üzrə baxılması (işə andlı iclasçıların iştirakı ilə baxılması halları istisna olmaqla) məhkəməyəqədərki iclas başa çatdıqdan sonra 14 gündən gec olmayaraq başlanmalıdır, tərəfin vəsatəti əsasında məhkəmə başqa müddət müəyyən etmədikdə.

Gürcüstanın 24 iyun 2016-cı il tarixli qanunu №5591 - veb-səhifə, 13.07.2016-cı il.

Maddə 226. Andlı iclasçılar məhkəməsi

1. Gürcüstan Cinayət Məcəlləsinin 108-ci (başa çatmış) və 109-cu (başa çatmış) maddələri ilə, 117-ci maddəsinin 2-ci, 4-cü, 6-cı və 8-ci hissələri ilə, 126-cı maddəsinin 2-ci hissəsi ilə, 1351 maddəsi ilə, 143-cü maddəsinin 2-ci-4-cü hissələri ilə, 144-cü−1442 maddələri ilə, 1443 maddəsinin 2-ci hissəsi ilə, 146-cı maddəsinin 2-ci hissəsi ilə, 147-ci və 149-cu maddələri ilə, 197-ci maddəsinin 4-cü hissəsi ilə, 198-ci maddəsinin 3-cü hissəsi ilə, 229-cu maddəsi ilə ittiham irəli sürülübsə, işə andlı iclasçılar məhkəməsi baxacaq.

2. Təqsirləndirilən şəxsin işə andlı iclasçıların iştirakı olmadan baxılmasını tələb etmək hüququ var. Bu halda işə rayon (şəhər) məhkəməsinin hakimi baxır.

3. Andlı iclasçılar məhkəməsinin tərkibi onun müstəqilliyini və qərəzsizliyini (neytrallığını) təmin etməlidir.

4. Kütləvi informasiya vasitələrində onun intensiv işıqlandırılmasını və ya konkret ərazi əhalisinin ona münasibətini nəzərə almaqla işə ədalətli və obyektiv baxılmasını təmin etmək mümkün olmadıqda, işə baxan məhkəmə, tərəfin vəsatəti əsasında, Gürcüstan Ali Məhkəməsinin sədrinin razılığı ilə, andlı iclasçılar məhkəməsinin bu məcəllənin 211 maddəsində nəzərdə tutulmuş hər hansı başqa məhkəməyə köçürülməsini müəyyən etmək səlahiyyətinə malikdir.

Gürcüstanın 28 oktyabr 2011-ci il tarixli qanunu №5170 - veb-səhifə, 11.11.2011-ci il.

Gürcüstanın 24 iyun 2016-cı il tarixli qanunu №5591 - veb-səhifə, 13.07.2016-cı il.

Gürcüstanın 17 may 2018-ci il tarixli qanunu №2355 – veb-səhifə, 29.05.2018-ci il.

Maddə 227. İclasın sədri

İşə mahiyyəti üzrə baxılan iclası iclasın sədri aparır.

Maddə 228. Tərəfin və şahidin gəlməsi

1. Tərəflər öz şahidlərinin məhkəməyə gəlməsini təmin etməlidirlər.

2. Əgər tərəf hər hansı şəxsi məhkəmədə şahid qismində dindirmək niyyətində deyilsə, məhkəmə öz təşəbbüsü ilə həmin şəxsi çağırıb dindirə bilməz.

3. Məhkəmə iclasının katibi tərəflərin və şahidlərin gəlmə faktı və gəlməmə səbəbləri barədə məhkəməyə məlumat verir.

4. İclasın sədri proses iştirakçılarına və iclasda iştirak edən şəxslərə asayişi (nizam-intizamı) qorumaq məqsədi ilə məhkəmənin göstərişinin məcburiliyi və məhkəmə iclasında asayişi (nizam-intizamı) pozan şəxsə qarşı mümkün tədbirlərin görülməsi barədə xəbərdarlıq edir.

5. Gəlmə faktı yoxlanıldıqdan sonra, təqsirləndirilən şəxsdən başqa, şahid qismində dindiriləcək şəxslər məhkəmə iclasının zalını tərk edirlər. İclasın sədri qeyd olunan şəxslərin onlara ayrılmış otağa çıxarılması barədə sərəncam vermək səlahiyyətinə malikdir və dindirilməzdən əvvəl onların bir-biri ilə təmasda olmalarının qarşısını almaq üçün tədbirlər görür.

Maddə 229. Məhkəmənin tərkibinin elan edilməsi. Proses iştirakçılarının işdə iştirakını istisna etmək (yol verməmək) və kənarlaşdırma (etiraz) məsələsinin həlli

1. İclasın sədri məhkəmənin tərkibini elan edir, həmçinin ittihamı kimin dəstəklədiyini və müdafiəni kimin həyata keçirdiyini bildirir və tərəflərdən - hakimi, prokuroru, vəkili, iclasın katibini, tərcüməçini və ya prosesdə iştirak edən digər şəxsi kənarlaşdırmaq üçün əsaslarının olub-olmadığını soruşur.

2. İclasın sədri tərəflərə izah edir ki, onların həm ayrı-ayrı hakimlərə, həm də məhkəmənin bütün tərkibinə etiraz etmək (kənarlaşdırılmalarını tələb etmək) hüququ var.

3. İclasın sədri proses iştirakçılarına onların hüquq və vəzifələrini izah edir.

Maddə 230. İclasın sədri tərəfindən təqsirləndirilən şəxsin kimliyinin (şəxsiyyətinin) müəyyən edilməsi və hüquqlarının izah edilməsi

1. İclasın sədri təqsirləndirilən şəxsin kimliyini müəyyən edir (adı, soyadı, doğum ili, ayı, tarixi və yeri) və ona hüquqlarını ittihamın mahiyyətini, ittiham olunduğu əməlin kvalifikasiyasını, Gürcüstan Cinayət Məcəlləsində nəzərdə tutulmuş cəzanın minimumunu və maksimumunu, yüngülləşdirici və ağırlaşdırıcı halları nəzərə alaraq izah edir. İclasın sədri təqsirləndirilən şəxsə onu da izah edir ki, ittihamla bağlı şahid qismində ifadə vermək onun iradəsidir (onun istəyinə bağlıdır). Əgər iş üzrə bir neçə təqsirləndirilən şəxs varsa, onların hər birinə belə izahat verilir.

2. İclasın sədri təqsirləndirilən şəxsin özünü günahkar bilib-bilmədiyini və əgər günahkar bilirsə – nədə günahkar bildiyini araşdırır. Təqsirləndirilən şəxsə izah edilməlidir ki, o, istintaq zamanı təqsirini etiraf etmək və ya inkar etməklə məhdudlaşmır, verilən suala cavab verməyə borclu deyil və susmaq hüququndan faydalanması ona qarşı (onun əleyhinə) istifadə edilə bilməz.

3. İclasın sədri prosessual razılaşmanın bağlanmasının mümkünlüyünü araşdırır. Bu halda bu məcəllədə nəzərdə tutulmuş prosessual razılaşma haqqında müddəalar tətbiq edilir.

Maddə 2301. İşə mahiyyəti üzrə baxılarkən qətimkan tədbiri kimi istifadə edilmiş dustaqlıq (həbs) məsələsinin həlli

1. Əgər təqsirləndirilən şəxs barəsində qətimkan tədbiri olaraq dustaqlıq (həbs) seçilibsə, məhkəmə iclasının sədri hökm çıxarılmazdan əvvəl öz təşəbbüsü ilə vaxtaşırı, azı iki ayda bir dəfə qətimkan tədbiri kimi seçilmiş dustaqlığın (həbsin) qüvvədə saxlanmasının zəruriliyi barədə məsələyə baxır. Bu iki aylıq müddət məhkəməyəqədərki iclasın hakiminin qətimkan tədbiri kimi seçilmiş dustaqlığın (həbsin) qüvvədə saxlanması haqqında qərar qəbul edildiyi gündən hesablanır. Bu hissədə nəzərdə tutulmuş məsələni həll edərkən məhkəmə bu məcəllənin 206-cı maddəsində müəyyən edilmiş qaydanı və standartı rəhbər tutur.

2. Bu məcəllənin 225-ci maddəsinə və tərəfin vəsatətinə əsasən məhkəmə tərəfindən müəyyən edilmiş işə mahiyyəti üzrə baxılmasına başlanılması müddəti 2 aydan artıq olduqda, bu maddənin birinci hissəsində müəyyən edilmiş qayda tətbiq edilir.

Gürcüstanın 8 iyul 2015-ci il tarixli qanunu №3976 - veb-səhifə, 20.07.2015-ci il.

Maddə 231. İclasın sədrinin andlı iclasçılar məhkəməsinə izahatları

1. İclasın açılışında və müşavirə otağına getməzdən əvvəl iclasın sədri andlı iclasçılar məhkəməsinə tətbiq ediləcək qanunla bağlı izahatlar verir. İclasın sədrinin izahatları Gürcüstan Konstitusiyasına, bu məcəlləyə və Gürcüstanın digər normativ aktlarına zidd ola bilməz. Bu izahatlar andlı iclasçılara yazılı şəkildə də veriləcək.

2. Qeyd olunan izahatlar ağlabatan müddətdə tərəflərə yazılı şəkildə tez verilməlidir. Onlar iclasın sədrinə ona dəyişikliklər və əlavələr daxil edilməsi barədə vəsatətlə müraciət etmək səlahiyyətinə malikdirlər. Andlı iclasçıların müşavirə otağına getməzdən əvvəl tərəflər bu hüquqdan istifadə etmədikdə, iclasın sədrinin izahatlarının ədalətliliyi və qanuniliyi kassasiya şikayəti üçün əsas ola bilməz.

3. İclasın sədri müşavirə otağına getməzdən əvvəl iclasda müzakirə olunan bütün sübutların qiymətləndirilməsi qaydasını andlı iclasçılara qısaca izah etmək səlahiyyətinə malikdir. O, həmin izahatları bu maddənin 2-ci hissəsində nəzərdə tutulmuş qaydada verir. İzahat zamanı o məsələlərlə bağlı öz şəxsi fikrini (baxışını) hər hansı formada ifadə etmək iclasın sədrinə qadağandır, hansıların ki həlli andlı iclasçıların səlahiyyətinə aiddir.

4. İclasın sədri andlı iclasçılara izah edir:

a) ittihamın məzmununu və onun hüquqi əsasını;

a1) təqsirləndirilən şəxs tərəfindən onun ittiham olunduğu əməlin törədilməsinin təsdiq edilməsinin zəruriliyini, bu əməlin obyektiv tərkibinin hər bir elementinin mövcudluğunun təsdiqi də daxil olmaqla; qəsdin (niyyətin) və ehtiyatsızlığın mahiyyətini və mənasını; qanuna ziddiyyəti və təqsiri (günahı) istisna edən halları;

b) sübutların qiymətləndirilməsinin əsas qaydasını;

q) təqsirsizlik prezumpsiyası anlayışını, hər cür ağlabatan şübhənin təqsirləndirilən şəxsin xeyrinə həll olunması faktını, eləcə də ağlabatan şübhələrdən kənar standartın məzmununu;

d) ittiham hökmünün iclasın sədrinin izah etdiyi qanuna və məhkəmə müzakirəsi zamanı araşdırılmış (tədqiq edilmiş), ağlabatan şübhələri istisna edən sübutlar toplusuna əsaslanmalı olduğunu;

e) iclasın gedişi zamanı qeydlər hazırlamaq və istifadə etmək hüququna malik olduqlarını;

v) hökmün yalnız məhkəmə prosesi zamanı tədqiq edilmiş sübutlara əsaslanmalı olduğunu, heç bir sübutun başqasına istinad edilərək nəzərə alınmamalı olmasını, fərziyyə (ehtimal) əsasında və ya qəbuledilməz sübutlardan istifadə etməklə hökmün çıxarılmamalı olmasını;

z) irəli sürülən hər bir ittiham üzrə hökmün çıxarılması qaydasını;

t) onların ilk növbədə irəli sürülən bütün ittihamlar üzrə bəraət hökmünə səs verməli olduqlarını. Hökm çıxarmaq (qərar qəbul etmək) mümkün olmadıqda, ittiham hökmü ittihamın ağırlığının artan ardıcıllığı ilə səsverməyə qoyulur;

i) hər bir ittiham üzrə irəli sürülən hökm formalarından yalnız birini – bəraət və ya ittiham hökmünü imzalamalı olduqlarını.

5. İclasın sədri andlı iclasçılara onların and içdiklərini xatırladaraq izahatını bitirir.

6. İclasın sədrinin izahatlarını dinlədikdən sonra andlı iclasçılar iclasın sədrinə yazılı şəkildə əlavə suallar vermək hüququna malikdirlər. Əlavə izahatlar bu maddənin birinci hissəsində nəzərdə tutulmuş qaydada verilir.

7. İclasın sədri tərəfin vəsatəti əsasında andlı iclasçılara izah etməyə borcludur ki, təqsirləndirilən şəxs irəli sürülən ittihamda nəzərdə tutulmuş cinayətin tərkibinin müəyyən elementlərini özündə əks etdirən nisbətən az ağır cinayət törətmiş ola bilər. Bu halda andlı iclasçılara, bu maddənin 4-cü hissəsinin ,,i’’ alt bəndinə uyğun olaraq, əlavə olaraq ittiham hökmünün forması təqdim edilir və hakim onlara ittihamnamədə nəzərdə tutulmuş cinayət və ikinci − nisbətən az ağır cinayət arasında ümumi və fərqləndirici cəhətləri izah edir.

Gürcüstanın 24 iyun 2016-cı il tarixli qanunu №5591 - veb-səhifə, 13.07.2016-cı il.

Maddə 232. Andlı iclasçının əvəzedici (tədarükdə olan) iclasçı ilə əvəz edilməsi

1. Məhkəmə müzakirəsi zamanı andlı iclasçının öz vəzifələrini yerinə yetirə bilməməsi aşkar edildikdə, onun kənarlaşdırılması (etiraz) üçün əsaslar müəyyən edildikdə, andlı iclasçı bu məcəllənin tələblərini pozduqda, iclasın sədri andlı iclasçısını vəzifələrini yerinə yetirməkdən azad edir və onun yerinə iclasçılar siyahısında növbəti əvəzedici iclasçını təyin edir.

2. Andlı iclasçıların sayı bu məcəllə ilə müəyyən edilmiş andlı iclasçıların sayından az olduqda, iclasın sədri iclasçıların yenidən seçilməsinə başlayır və işə baxılması bu məcəllə ilə müəyyən edilmiş qaydada əvvəldən (başdan) başlanır.

Maddə 233. Baş iclasçı

1. İclasın sədri püşkatma əsasında andlı iclasçıların tərkibindən baş iclasçını təyin edir.

2. Baş iclasçı andlı iclasçılar məhkəməsinin müşavirəsinə sədrlik edir, andlı iclasçılar məhkəməsi adından yazılı sualla iclasın sədrinə müraciət edir, səsvermənin ümumi nəticələrini cəmləşdirir, müvafiq sənədləri tərtib edir, hökmü imzalayır və məhkəmə iclasında onu elan edir.

3. Baş iclasçı vəzifəsindən azad edildikdə, andlı iclasçılar məhkəməsi püşkatma əsasında öz tərkibindən yeni baş iclasçını seçir.

Maddə 234. Andlı və tədarükdə olan (əvəzedici) iclasçıların and içməsi

1. Baş iclasçı təyin edildikdən (seçildikdən) sonra iclasçılar and içirlər. İclasın sədri andın mətnini oxuyur: „And içirəm ki, andlı iclasçı vəzifəsini vicdanla (dürüstlüklə) və qərəzsiz (neytral) yerinə yetirəcəyəm, bütün qanuni sübutları nəzərə alacağam, daxili inam əsasında qərar verəcəm, necə ki, ədalətli insana yaraşır!“.

2. İclasçılar siyahısının sırasına uyğun olaraq hər bir iclasçı andın mətnini oxuduqdan sonra deyir: „Təsdiq edirəm!“.

3. Əvəzedici iclasçılar da eyni qaydada and içirlər.

4. Andiçmə proseduru məhkəmə iclasının protokoluna daxil edilir.

5. Andlı iclasçı ayaq üstə duraraq and içir.

6. And içdikdən sonra iclasın sədri andlı iclasçılara onların hüquq və vəzifələrini izah edir.

Maddə 235. Andlı iclasçıların hüquqları

1. Andlı iclasçı öz yazılı müraciəti ilə aşağıdakıları almaq hüququna malikdir:

a) tətbiq edilən qanunla bağlı məhkəmədən izahat;

b) işin halları və araşdırılmalı olan sübutlar haqqında ilkin məlumat;

q) məhkəmə iclası zamanı əlavə izahat: iclasın sədrindən – qanun haqqında, şahidlərdən – faktiki hallar haqqında, tərəflərdən – yekun sözlər haqqında;

d) andlı iclasçılar məhkəməsinin müşavirəsi zamanı hakimdən qanun haqqında əlavə izahat.

2. Hakim iclas zamanı qeydlər aparmaq hüququnu andlı iclasçılara izah edir. Müşavirə otağına getməzdən əvvəl andlı iclasçılara məhkəmə iclasının protokolu verilir, qeyri-məqbul sübutlarla bağlı olan hissələr istisna olmaqla.

Maddə 236. Andlı iclasçıların (əvəzedici iclasçıların, iclasçılığa namizədlərin) vəzifələri

1. Andlı və əvəzedici iclasçılara aşağıdakılar qadağandır:

a) iclas zamanı məhkəmə iclasının zalını tərk etmək;

b) hökm çıxarılana qədər işə baxılarkən əldə edilmiş məlumatların açıqlanması və ya baxılan işlə bağlı öz fikrini bildirmək;

q) baxılan işin halları ilə bağlı iclasın sədrindən başqa digər şəxslərlə münasibət (əlaqə);

d) baxılan işlə bağlı iclasın hüdudlarından kənarda məlumat axtarmaq;

e) andlı iclasçıların məhkəmə müşavirəsinin və səsvermənin sirrinin pozulması;

v) məhkəmə binasında asayişin (nizam-intizamın) pozulması və iclasın sədrinin müvafiq göstərişlərinin yerinə yetirilməməsi.

2. Andlı iclasçı baxılan iş üzrə məhkəmə iclaslarında və andlı iclasçıların məhkəmə müşavirəsində iştirak etməyə borcludur.

3. İclasçı (iclasçılığa namizəd) tərəfindən bu məcəllə ilə müəyyən edilmiş prosessual vəzifənin yerinə yetirilməməsi Gürcüstan qanunvericiliyi ilə müəyyən edilmiş məsuliyyətə səbəb olur.

4. İclasın sədri andlı iclasçılara mümkün məsuliyyət tədbirləri barədə xəbərdarlıq edir, eləcə də onlara izah edir ki, prosessual vəzifə yerinə yetirilmədiyi halda iclasın sədri öz təşəbbüsü və ya tərəfin vəsatəti ilə onları andlı iclasçı vəzifəsini yerinə yetirməkdən azad edir.

5. Andlı iclasçılığa namizəd və ya andlı iclasçı üzrlü səbəb olmadan, müəyyən edilmiş vaxtda məhkəməyə gəlmədikdə, ona həvalə edilmiş (tapşırılmış) vəzifələri yerinə yetirmədikdə və ya lazımınca yerinə yetirmədikdə iclasın sədri bu məsələni məcburi qaydada müzakirə edir və qeyd olunan hal/hallar müəyyən edildikdə sərəncam qəbul edir, hansı ilə ki andlı iclasçılığa namizədi və ya andlı iclasçını 500 laridən 1500 lariyə qədər cərimələyəcək. Cərimənin məbləği çəkindirici, vurulmuş ziyana mütənasib olmalı və qeyd olunan şəxsin maliyyə vəziyyətinə uyğun olmalıdır. Məhkəmənin çıxardığı sərəncamı barəsində cərimə tətbiq edilmiş şəxs bu sərəncamın surəti ona verildikdən sonra 48 saat ərzində birdəfəlik şikayət edə bilər. Şikayət ərizəsi işə baxan məhkəmənin sədrinə verilir, hansı ki onun daxil olmasından 24 saat ərzində, şifahi dinləmə ilə və ya şifahi dinləmə olmadan, aşağıdakı qərarlardan birini qərardadla qəbul edir:

a) şikayətin təmin edilməməsi və şəxsin cərimələnməsi haqqında qərarın (sərəncamın) dəyişdirilmədən saxlanılması barədə;

b) şikayətin təmin edilməsi və şəxsin cərimələnməsi haqqında qərarın ləğv edilməsi barədə.

6. Bu maddənin 5-ci hissəsində nəzərdə tutulmuş qərardad qəbul edilməzdən əvvəl şəxsin cərimələnməsi haqqında qərarın icrası dayandırılır. Qeyd olunan qərar Gürcüstanın “İcra icraatı haqqında” Qanununa uyğun olaraq icra edilir.

Gürcüstanın 28 oktyabr 2011-ci il tarixli qanunu №5170 – veb-səhifə, 11.11.2011-ci il.

Gürcüstanın 28 iyun 2021-ci il tarixli qanunu №707 – veb-səhifə, 29.06.2021-ci il.

Maddə 237. Prosessual razılaşmanın mövcudluğu barədə andlı iclasçıların məcburi məlumatlandırılması

İclasın sədri andlı iclasçılara baxılan işlə əhəmiyyətli əlaqəsi olan məsələlər üzrə prosessual razılaşmanın mövcudluğu barədə məlumat verir.

Maddə 238. Təqsirləndirilən şəxsin məhkumluğu

Hökm elan edilməzdən əvvəl andlı iclasçılara təqsirləndirilən şəxsin əvvəlki cinayət məsuliyyətinə və ya inzibati məsuliyyətə cəlb olunduğu və ya məhkumluğu haqqında məlumat verilməməlidir (əgər bu, irəli sürülən ittihamın kvalifikasiya əlamətlərindən biri deyilsə və/və ya təqsirləndirilən şəxsin ifadəsinin etibarlılığını yoxlamaq məqsədi daşımırsa), habelə təqsiri sübuta yetirməklə əlaqəsi olmayan hər hansı digər sübut haqqında məlumat verilməməlidir.

Maddə 239. Vəsatətin qoyulması və həlli

1. İclasın sədri tərəflərin bu maddədə nəzərdə tutulmuş vəsatətinin olub-olmadığını müəyyənləşdirir. Eyni tipli vəsatətlər məhkəməyə birlikdə təqdim edilir. Vəsatəti verən şəxs vəsatətin hansı halları müəyyən etmək üçün qoyulduğunu göstərməyə borcludur.

2. İşə mahiyyəti üzrə baxılarkən əlavə sübut təqdim edildikdə məhkəmə tərəfin vəsatəti əsasında onun qəbul edilməsi məsələsinə baxır və işə mahiyyəti üzrə baxılana qədər sübutun təqdim edilməməsinin səbəbini müəyyənləşdirir, hansının ki əsasında iş üzrə sübutların qəbul edilib-edilməməsi barədə qərar qəbul edir.

3. Andlı iclasçılar məhkəməsində sübutların qəbul edilməsi məsələsinə andlı iclasçılar olmadan baxılır.

4. Təqdim edilmiş əlavə sübutun iş üzrə qəbul edilməsi halında tərəfin vəsatəti əsasında məhkəmə işə baxılmasını ağlabatan müddətə təxirə sala bilər, əgər tərəfə müdafiə və ya ittiham mövqeyini hazırlamaq üçün əlavə vaxt lazımdırsa.

5. İşə mahiyyəti üzrə baxılması zamanı mahiyyətcə yeni sübutların əldə edilməsi barədə vəsatət təmin edilməlidir, əgər bu sübutu əldə etmək və ya bu məcəllə ilə müəyyən edilmiş qaydada onun əldə edilməsi haqqında vəsatət vermək ondan əvvəl obyektiv cəhətdən mümkün deyildisə. Vəsatət təmin edildikdə, sübutlar bu məcəllədə nəzərdə tutulmuş qaydada əldə edilir.

6. Bu maddədə nəzərdə tutulmuş sübutların tədqiqi işə məhkəmədə mahiyyəti üzrə baxılmasının xüsusiyyətləri nəzərə alınmaqla, bu məcəllə ilə müəyyən edilmiş ümumi qaydaya riayət etməklə həyata keçirilir.

Maddə 240. Proses iştirakçılarının gəlməməsi halında işə baxılması

1. Prosesin hər hansı bir iştirakçısının gəlməməsi halında iclasın sədri bu məcəllə ilə müəyyən edilmiş qaydada işə mahiyyəti üzrə baxılmasının davam etdirilməsi və ya təxirə salınması haqqında qərar qəbul edir. Üzrsüz səbəbə görə gəlməməsi halında iclasın sədri prosesin iştirakçısını sərəncamla 100 laridən 500 lariyə qədər olan məbləğdə cərimələyir, bu da onu gəlmək öhdəliyindən azad etmir. Çağırılan şəxsin zorla gətirilməsi üçün tərəfin hakimə vəsatət vermək hüququ var.

2. İşin mahiyyəti üzrə baxılmasının təxirə salınması halında məhkəmə tərəflərdən gəlmiş şahidin dindirilməsinin mümkünlüyü barədə soruşur. Bu qaydada dindirilən şahid yalnız zərurət yarandıqda tərəfin vəsatəti ilə çağırılır.

Gürcüstanın 24 sentyabr 2010-cu il tarixli qanunu №3616 - SSM I, №50, 24.09.2010-cu il, maddə328

Gürcüstanın 14 iyun 2013-cü il tarixli qanunu №741 – veb-səhifə, 27.06.2013-cü il.

Gürcüstanın Konstitusiya Məhkəməsinin 13 oktyabr 2017-ci il tarixli qərardadı №1/20/1219,1236 ­– veb-səhifə, 19.10.2017-ci il.

Maddə 241. Tərəflərin giriş sözləri

1. İclasın sədri ittiham tərəfinə ittihamın giriş nitqini (sözünü) təqdim etmək hüququnu verir. Bundan sonra vəkilə və təqsirləndirilən şəxsə müdafiənin giriş nitqini (sözünü) təqdim etmək hüququ verilir.

2. İclasın sədri tərəfə giriş nitqini (sözünü) təqdim etmək üçün ağlabatan müddət müəyyən edir.

Maddə 242. Sübutların tədqiqinin ümumi qaydası

1. Sübutların tədqiqi tərəflər giriş nitqlərini (sözlərini) təqdim etdikdən sonra başlanır.

2. Əvvəlcə (ilk olaraq) ittiham tərəfinin, sonra isə – müdafiə tərəfinin təqdim etdiyi sübutları araşdırırlar. Araşdırmaya təqdim edilmiş sübutların sırasını və həcmini təqdim edən tərəfin özü müəyyən edir.

3. İttiham tərəfinin təqdim etdiyi sübutların tədqiqində müdafiə tərəfi, müdafiə tərəfinin təqdim etdiyi sübutların tədqiqində isə – ittiham tərəfi iştirak edir.

Maddə 243. Sorğu protokolunun və istintaq zamanı verilən ifadələrin tədqiqi, şahidin məsafəli (distansiyalı) dindirilməsi

1. Şahid işə mahiyyəti üzrə baxılan iclasda ifadə vermək üçün məhkəməyə gəlmədikdə, onun sorğusu nəticəsində əldə edilən məlumatın və ya istintaq zamanı bu məcəllənin 114-cü maddəsinə uyğun olaraq verilmiş ifadənin işə mahiyyəti üzrə baxılan iclasda açıq oxunmasına, habelə əldə edilmiş məlumatın/ifadənin audio- və ya video yazısını dinləməyə (nümayiş etdirməyə) yalnız o halda icazə verilir, əgər şahid vəfat edibsə (ölübsə), Gürcüstanda deyilsə, onun harada olduğu bilinmirsə və ya onu məhkəmə qarşısında təqdim etmək üçün bütün ağlabatan imkanlar tükənibsə və sorğu/dindirilmə bu məcəllə ilə müəyyən edilmiş qaydada aparılıbsa. İttiham hökmü yalnız qeyd olunan sübuta əsaslana bilməz.

2. Şahid işə mahiyyəti üzrə baxılması iclasında ifadə vermək üçün məhkəməyə gələrsə, tərəf öz sorğu protokolunun və ya bu məcəllənin 114-cü maddəsinə uyğun olaraq verdiyi ifadənin tam və ya qismən açıq oxunmasını tələb etmək, habelə bu ifadənin audio və ya video yazısına qulaq asmaq (nümayiş etdirmək) hüququna malikdir. Məhkəmə bu tələbi təmin etməyə borcludur.

3. Tərəfin vəsatəti əsasında məhkəmənin qərarı ilə şahidin eyni və ya digər məhkəmədən və ya başqa yerdən texniki vasitələrdən istifadə etməklə məsafəli (distansiyalı) dindirilməsi mümkündür, bu da tərəflərə əvvəlcədən bildirilir.

4. (çıxarılıb - 12.06.2015, №3715).

Gürcüstanın 11 dekabr 2013-cü il tarixli qanunu №1729 – veb-səhifə, 25.12.2013-cü il.

Gürcüstanın 12 iyun 2015-ci il tarixli qanunu №3715 – veb-səhifə, 24.06.2015-ci il.

Gürcüstanın 18 dekabr 2015-ci il tarixli qanunu №4677 - veb-səhifə, 29.12.2015-ci il.

Maddə 244. Birbaşa dindirilmə

1. Birbaşa dindirilməni dindirilən şahidi çağıran tərəf aparır.

2. Birbaşa dindirilmə zamanı cavabı göstərən sualların verilməsi yolverilməzdir. Tərəfin cavabı göstərən sualın rədd edilməsi və/və ya belə sual və cavabın qəbuledilməz sübut kimi elan edilməsi haqqında vəsatət vermək hüququ var.

3. İclasın sədri tərəfə (şahidə) sual (suallar) verməsi və verilən suala cavab verməsi üçün ağlabatan müddət müəyyən edir.

Maddə 245. Çarpaz dindirilmə

1. Çarpaz dindirilməni dindirilən şahidi çağırmayan tərəf aparır.

2. Çarpaz dindirilmə zamanı cavabı göstərən (cavaba aparan) sualların verilməsinə icazə verilir.

3. İclasın sədri tərəfə (şahidə) sual (suallar) verməsi və verilən suala cavab verməsi üçün ağlabatan müddət müəyyən edir.

Maddə 246. Yenidən birbaşa və çarpaz dindirilmə. Mübahisəli suallar

1. Tərəf yenidən birbaşa və çarpaz dindirilməni aparmaq hüququna malikdir. Yenidən birbaşa dindirilmə zamanı tərəf çarpaz dindirilmənin əhatə dairəsi ilə, yenidən çarpaz dindirilmə zamanı isə – yenidən birbaşa dindirilmənin əhatə dairəsi ilə məhdudlaşır.

2. Şahidin dindirilməsi zamanı verilən mübahisəli sualları tərəfin vəsatəti ilə iclasın sədri rədd edir.

Maddə 247. İşə mahiyyəti üzrə baxılanadək təqsirləndirilən şəxsin verdiyi məlumatların sübut kimi istifadə edilməsinin yolverilməzliyi

1. Əgər təqsirləndirilən şəxs etiraz edirsə, məhkəmədə işə mahiyyəti üzrə baxılanadək onun sorğu zamanı verdiyi məlumatın məhkəmə iclasında açıq oxunması, habelə bu məlumatın audio- və ya video yazısına qulaq asmaq (nümayiş etdirmək) və yuxarıda göstərilən məlumatın sübut kimi istifadə edilməsi yolverilməzdir. Verilmiş məlumatın məhkəmə iclasında açıq oxunmasına və ya bu məlumatın audio- və ya video yazısına qulaq asmağa (nümayiş etdirməyə) təqsirləndirilən şəxsin etirazı (imtinası) onun günahını təsdiq edən sübut kimi qiymətləndirilə bilməz.

2. Bu maddənin birinci hissəsində nəzərdə tutulmuş məhdudiyyət əməliyyat-axtarış tədbiri və ya gizli istintaq hərəkəti nəticəsində əldə edilmiş məlumatlara şamil edilmir.

Gürcüstanın 24 sentyabr 2010-cu il tarixli qanunu №3616 - SSM I, №50, 24.09.2010-cu il, maddə328

Gürcüstanın 1 avqust 2014-cü il tarixli qanunu №2634 – veb-səhifə, 18.08.2014-cü il.

Gürcüstanın 18 dekabr 2015-ci il tarixli qanunu №4677 - veb-səhifə, 29.12.2015-ci il.

Maddə 248. Məhkəmə müzakirəsi zamanı sübutun nümayiş etdirilməsi

1. Tərəf iclasın sədrinin razılığı ilə işdə mövcud olan sübutu iclasda nümayiş etdirmək hüququna malikdir. İşə mahiyyəti üzrə baxılarkən yalnız həqiqiliyi sübuta yetirilə bilən sübut (dəlil) qəbuledilən (məqbul) sübutdur.

2. Yazılı sübutu tərəf açıq şəkildə oxuyur.

Maddə 249. Sübutların araşdırılmasının tamamlanması

Sübutların araşdırılması (tədqiqi) tamamlandıqdan sonra iclasın sədri tərəflərə yekun nitqlərini (sözlərini) təqdim etmək imkanı verir.

Maddə 250. İttihamdan və ya ittihamın bir hissəsindən imtina etmək

1. İttiham tərəfi yuxarıki prokurorun razılığı ilə ittihamdan və ya ittihamın bir hissəsindən imtina etmək və ya mövcud ittihamı daha yüngül ittihamla əvəz etmək (dəyişdirmək) hüququna malikdir. Prokuror ittihamdan və ya ittihamın bir hissəsindən imtina etdikdə məhkəmə ittiham və ya ittihamın bir hissəsi üzrə cinayət təqibinə xitam verilməsi haqqında qərardadla qərar qəbul edir.

2. İttiham tərəfi hər hansı instansiya məhkəməsində hökm çıxarılanadək bu maddənin birinci hissəsində nəzərdə tutulmuş hüquqdan istifadə edir, yeni aşkarlanmış hallara görə hökmün yenidən nəzərdən keçirilməsi istisna olmaqla.

3. İttiham tərəfinin imtina (rədd) etdiyi ittiham və ya ittihamın bir hissəsi və onun əsaslandığı sübutlar eyni təqsirləndirilən şəxsə qarşı yenidən məhkəməyə təqdim edilə bilməz.

Gürcüstanın 30 may 2013-cü il tarixli qanunu №662 – veb-səhifə, 24.06.2013-cü il.

Gürcüstanın 24 iyun 2016-cı il tarixli qanunu №5576 - veb-səhifə, 12.07.2016-cı il.

Maddə 251. Tərəflərin yekun nitqi

1. Yekun nitqi əvvəlcə ittiham tərəfi, sonra isə – müdafiə tərəfi təqdim edir. Tərəflərin məhkəmədə tədqiq olunmayan (araşdırılmamış) sübutu çıxışlarında təsdiq etmək hüququ yoxdur.

2. Əgər işdə bir neçə prokuror, vəkil və ya təqsirləndirilən şəxs iştirak edirsə, o zaman iclasın sədri onlara çıxışların ardıcıllığını (sırasını) razılaşdırmağı təklif edir. Prosesdə iştirak edənlər arasında fikir ayrılığı yarandığı halda püşkatma keçirilir.

3. İclasın sədri yekun nitq üçün tərəfə ağlabatan müddət müəyyən edir.

Maddə 252. Replika

Yekun nitq söyləndikdən sonra tərəflərin iclasın sədri tərəfindən müəyyən edilmiş ağlabatan müddət ərzində replika (cavab) şəklində bir daha qısaca əks rəy və/və ya irad bildirmək hüququ var. Sonuncu replika (cavab) hüququ istənilən halda müdafiə tərəfindədir.

Maddə 253. Təqsirləndirilən şəxsin yekun nitqi (sözü)

1. Tərəflər yekun sözlərini təqdim etdikdən və replika ilə (cavabla) çıxış etdikdən sonra, təqsirləndirilən şəxsin yekun nitqlə (sözlə) çıxış etmək hüququ var.

2. İclasın sədrinin təqsirləndirilən şəxsin yekun nitqinin müddətini müəyyən etmək hüququ yoxdur, lakin o, təqsirləndirilən şəxsi baxılan işə aidiyyəti olmayan və ya proses ərzində araşdırılmamış hallara istinad etdikdə dayandıra bilər.

Gürcüstanın 24 sentyabr 2010-cu il tarixli qanunu №3616 - SSM I, №50, 24.09.2010-cu il, maddə328

Maddə 254. (çıxarılıb)

Gürcüstanın 24 sentyabr 2010-cu il tarixli qanunu №3616 - SSM I, №50, 24.09.2010-cu il, maddə328

Maddə 255. Məhkəmə tərəfindən icmal (cəmləşdirici) qərarın qəbul edilməsi

1. Təqsirləndirilən şəxsin yekun nitqi dinlənildikdən sonra məhkəmə qərar qəbul etmək üçün müşavirə otağına gedir.

2. Məhkəmə yerindəcə müşavirə ilə qərar qəbul etmək səlahiyyətinə malikdir.

Maddə 256. Andlı iclasçılar məhkəməsinin müşavirəsi

1. İclasın sədrinin izahatları alındıqdan sonra andlı iclasçılar hökm çıxarmaq üçün müşavirə otağına gedirlər. Andlı iclasçılardan başqa heç kimin müşavirə otağında olmaq və andlı iclasçıların hökmünə hər hansı şəkildə təsir etmək hüququ yoxdur.

2. Andlı iclasçılar yalnız iclasın sədrinin razılığı ilə müşavirəni dayandırmaq hüququna malikdirlər.

3. Andlı iclasçılar işə baxdıqdan sonra baş iclasçı iclasın sədrinin müəyyən etdiyi sıra ilə və formada hər bir məsələni ardıcıllıqla açıq səsverməyə qoyur. Əvvəlcə irəli sürülən bütün ittihamlar üzrə bəraət hökmü səsverməyə qoyulur. Əgər hökm çıxarıla bilmirsə, ittihamın ağırlıq dərəcəsinin artırılması qaydasında ittiham hökmü səsverməyə qoyulur.

4. Hər bir andlı iclasçı məsələyə öz müsbət və ya mənfi münasibətini bildirir. Andlı iclasçının səs verməkdən çəkinmək (bitərəf qalmaq) hüququ yoxdur. Hər hansı iclasçı səs verməkdən çəkindikdə (bitərəf qaldıqda), hakimin göstərişlərinə məhəl qoymadıqda, məhkəmədə araşdırılmamış sübutu nəzərə aldıqda, aşkar qərəzlilik ifadə etdikdə və/və ya qanunu başqa cür aşkar pozduqda, andlı iclasçı dərhal bu barədə hakimə məlumat verməyə borcludur. Bu halda hakim andlı iclasçıya xəbərdarlıq etməyə, o, pozuntunu təkrarlayarsa onu vəzifəsindən azad etməyə və əvəzedici iclasçı ilə əvəz etməyə borcludur. Andlı iclasçının vəzifədən azad edilməsi öhdəliyi yarandıqda və əvəzedici iclasçıların tərkibi tükəndikdə, hakim andlı iclasçıların tam tərkibini vəzifədən azad etməyə və andlı iclasçıların yeni tərkibinin seçilməsi iclasının tarixini təyin etməyə borcludur.

5. Andlı iclasçılar iclasçıların siyahısındakı öz sıralarına uyğun olaraq səs verirlər. Baş iclasçı sonda səs verir və səsvermənin ümumi nəticələrini cəmləşdirir.

Gürcüstanın 24 iyun 2016-cı il tarixli qanunu №5591 – veb-səhifə, 13.07.2016-cı il.

Maddə 257. Əlavə izahatlar almaq

Məhkəmə müzakirəsi zamanı və ya müşavirə prosesində andlı iclasçı qanuna, faktiki hallara, yekun nitqə dair əlavə izahatlara ehtiyacı olduğunu hesab edərsə, o, müvafiq sualları göstərməklə, iclasın sədrinə yazılı surətdə əlavə izahatlar üçün sorğu (tələb) təqdim edir. İclasın sədri bu məcəllə ilə müəyyən edilmiş qaydada, tərəflərin mövqelərini nəzərə alaraq, qeyd olunan sorğu (tələb) ilə bağlı qərar qəbul edir. İclasın sədri tərəfin vəsatəti əsasında andlı iclasçıya yazılı sorğu (tələb) təqdim etməsini məhdudlaşdırmaq hüququna malikdir.

Gürcüstanın 24 sentyabr 2010-cu il tarixli qanunu №3616 - SSM I, №50, 24.09.2010-cu il, maddə328

Fəsil XXIV

Məhkəmə hökmünün çıxarılması və onun icrası

Maddə 258. Məhkəmə hökmünün çıxarılması və Gürcüstanın adından elan edilməsi

Məhkəmə hökmü Gürcüstanın adından çıxarılır və elan edilir.

Maddə 259. Məhkəmə hökmünün qanuniliyi, əsaslılığı və ədalətliliyi

1. Məhkəmə hökmü qanuni, əsaslı və ədalətli olmalıdır.

2. Məhkəmənin hökmü qanunidir - əgər o, normalarından cinayət prosesində istifadə edilmiş Gürcüstan Konstitusiyasının, Gürcüstanın beynəlxalq müqavilələrinin, digər normativ aktların, o cümlədən bu məcəllənin və Gürcüstanın digər qanunlarının tələblərinə riayət etməklə çıxarılıbsa.

3. Məhkəmə hökmü əsaslıdır, əgər o, məhkəmə müzakirəsi zamanı tədqiq edilmiş (araşdırılmış), ağlabatan şübhə doğurmayan sübutlar toplusuna əsaslanırsa. Məhkəmə hökmündə formalaşdırılmış bütün qənaətlər (rəylər) və qərarlar əsaslandırılmalıdır.

4. Məhkəmə hökmü ədalətlidir, əgər təyin edilmiş cəza məhkumun şəxsiyyətinə və onun törətdiyi cinayətin ağırlığına uyğundursa.

Gürcüstanın 24 iyun 2016-cı il tarixli qanunu №5591 - veb-səhifə, 13.07.2016-cı il.

Gürcüstanın 18 oktyabr 2022-ci il tarixli qanunu №1918 – veb-səhifə, 24.10.2022-ci il.

Maddə 260. Hökm çıxararkən məhkəmənin həll edəcəyi məsələlər

1. Hökm çıxararkən məhkəmə aşağıdakı məsələləri ardıcıllıqla həll edir:

a) təqsirləndirilən şəxsin cinayət qanununda nəzərdə tutulmuş əməli törədib-törətməməsi;

b) təqsirləndirilən şəxsin əməlinin qanunsuz olub-olmaması;

q) təqsirləndirilən şəxsin törədilmiş əməldə günahlandırılıb-günahlandırılmayacağı;

d) təqsirləndirilən şəxsin törətdiyi cinayətə görə cəzalandırılmalı olub-olmadığı;

e) təqsirləndirilən şəxsə hansı cəza təyin edilməlidir və hansı ölçüdə;

v) təqsirləndirilən şəxsin təyin edilmiş cəzanı çəkməli olub-olmaması;

z) mümkün prosessual müsadirəni təmin etmək üçün tədbirlərin görülməsi məsələsi;

t) əşyavi sübutların taleyinin (aqibətinin) necə olacağı;

i) prosessual xərclərin ödənilməsi kimdən və hansı məbləğdə tutulmalıdır.

2. Şəxs bir neçə cinayət törətməkdə məhkum edildikdə, məhkəmə bu maddənin birinci hissəsində göstərilən məsələləri hər bir cinayətə görə ayrı-ayrılıqda və tam şəkildə həll edir.

3. Bir neçə təqsirləndirilən şəxs cinayət törətməkdə məhkum edildikdə, bu maddənin birinci hissəsində göstərilən məsələlər hər bir təqsirləndirilən şəxs üzrə ayrı-ayrılıqda həll edilməlidir.

Maddə 261. Andlı iclasçıların hökmü

1. Andlı iclasçılar məhkəməsi faktlar üzrə mühakimə edir və qərarlar qəbul edir. Andlı iclasçılar məhkəməsi iclasın sədrinin hüquqi məsələlərlə bağlı verdiyi qərarlara və izahatlara əsasən faktlar üzrə qərarlar qəbul edir.

2. Andlı iclasçılar irəli sürülən hər bir ittiham üzrə təqsirsizlik və ya təqsirlilik məsələsini həll etməlidirlər.

3. Andlı iclasçılar yekdilliklə hökm çıxarırlar.

4. Andlı iclasçılar məhkəməsi 4 saat ərzində yekdil qərara gələ bilmədikdə, növbəti 8 saat ərzində qərarlar aşağıdakı səs çoxluğu ilə qəbul edilir: andlı iclasçılar məhkəməsi ən azı 11 andlı iclasçıdan ibarət olduqda, qərarlar 8 səslə qəbul edilir; andlı iclasçılar məhkəməsi 10 andlı iclasçıdan ibarət olduqda, qərarlar 7 səslə qəbul edilir; andlı iclasçılar məhkəməsi 9 andlı iclasçıdan ibarət olduqda, qərarlar 6 səslə qəbul edilir; andlı iclasçılar məhkəməsi 8 andlı iclasçıdan ibarət olduqda, qərarlar 5 səslə qəbul edilir; andlı iclasçılar məhkəməsi 7 və ya 6 andlı iclasçıdan ibarət olduqda, qərarlar 4 səslə qəbul edilir.

5. Əgər andlı iclasçılar ümumi razılığa gələ bilmirsə, iclasın sədri hökmün mənasını andlı iclasçılara bir daha izah edir və baş andlı iclasçıdan xahiş edir ki, mülahizədə iştirak etməkdən imtina edən və ya andlı iclasçıların seçilməsi zamanı bəyan etmədiyi, iş üzrə marağı olan iclasçı olub-olmadığını iclasın sədrinə məruzə etsin. Bu izahatdan sonra iclasın sədri andlı iclasçılara qanuna uyğun olaraq müşavirə otağına qayıtmaq və hökmü çıxarmaq üçün müraciət edir.

6. Müşavirə otağına qayıtdıqdan sonra andlı iclasçılar bu maddənin 4-cü hissəsinə uyğun olaraq növbəti 3 saat ərzində hökmü çıxara bilmədikdə, hakim onlara əlavə ağlabatan müddət verəcək və ya onların bütün tərkibini vəzifədən azad edəcək və andlı iclasçıların yeni tərkibinin seçilməsi iclasının tarixini təyin edəcək. Əgər bu andlı iclasçılar məhkəməsinin belə bu məcəllə ilə müəyyən edilmiş qaydada qərar qəbul etmək qabiliyyəti (bacarığı) yoxdursa, təqsirləndirilən şəxs bəraət qazanmış sayılır.

7. İclasın sədri andlı iclasçılar məhkəməsinin ittiham hökmünü ləğv etmək və andlı iclasçıların yeni tərkibinin seçilməsi üçün iclasın tarixini təyin etmək səlahiyyətinə malikdir, əgər bu hökm sübutların məcmusuna (toplusuna) açıq şəkildə ziddirsə, əsassızdırsa və ittiham hökmünün ləğvi ədalətli mühakimənin icrası üçün yeganə imkandırsa. İclasın sədri bu hissədə nəzərdə tutulmuş səlahiyyəti yalnız andlı iclasçıların şahid ifadələrinin etibarlılığının qiymətləndirilməsi və ya hər hansı sübutun mənası ilə razılaşmadığına görə istifadə etmək hüququna malik deyil.

8. Baş iclasçı andlı iclasçıların hökmünü doldurur, hansına ki səsvermənin ümumi nəticələrini daxil edir və hansını ki bütün andlı iclasçılar imzaları ilə təsdiqləyirlər.

Gürcüstanın 24 sentyabr 2010-cu il tarixli qanunu №3616 - SSM I, №50, 24.09.2010-cu il, maddə328

Gürcüstanın 24 iyun 2016-cı il tarixli qanunu №5591 – veb-səhifə, 13.07.2016-cı il.

Maddə 262. Hökm forması

1. İclasın sədri hər bir təqsirləndirilən şəxs üçün andlı iclasçılara təqdim olunacaq hökmün 2 formasını hazırlamalıdır: biri – bəraət hökmünün, digəri – ittiham hökmünün.

2. Hökmün forması aşağıdakı kimi oxunmalıdır:

a) Bəraət hökmünün forması: andlı iclasçılar məhkəməsi iş üzrə (işin nömrəsi və adı) təqsirləndirilən şəxsi (adı və soyadı) Gürcüstan Cinayət Məcəlləsinin maddəsi ilə (hissəsi ilə, alt bəndi ilə) (nömrəsi) nəzərdə tutulmuş cinayəti (adı) törətməkdə günahkar bilmədi;

b) İttiham hökmünün forması: andlı iclasçılar məhkəməsi iş üzrə (işin nömrəsi və adı) təqsirləndirilən şəxsi (adı və soyadı) Gürcüstan Cinayət Məcəlləsinin maddəsi ilə (hissəsi ilə, alt bəndi ilə) (nömrəsi) nəzərdə tutulmuş cinayəti (adı) törətməkdə günahkar bildi.

Maddə 263. Hökmün elan edilməsi

1. Baş iclasçı hökmü imzaladıqdan sonra andlı iclasçılar məhkəmə iclasının zalına qayıdırlar və baş iclasçı hökmü iclasın sədrinə verir.

2. İclasın sədri hökmü oxumalı və aşağıdakılardan əmin olmalıdır:

a) hər bir ittiham üzrə hökm düzgün səsvermə nəticəsində qəbul edilib;

b) hökm formaları arasında aşkar ziddiyyət yoxdur;

q) irəli sürülən bütün ittihamlar üzrə hökm çıxarılıb.

3. İclasın sədri hökmün formasını bu maddənin 2-ci hissəsinin tələblərinə uyğun hesab etdikdə, hökmü məhkəmə qarşısında elan edilmək üçün baş iclasçıya qaytarır.

4. Baş iclasçı məhkəmə iclasının zalında hökmü elan edir.

5. İclasın sədri hökmün formasının bu maddənin 2-ci hissəsinin tələblərinə uyğun olmadığını hesab etdikdə, hökmü baş iclasçıya qaytarır və səhvləri düzəltmək üçün andlı iclasçılardan müşavirə otağına qayıtmağı tələb edir.

6. Hökm elan edildikdən sonra iclasın sədri, bu məcəllənin 264-cü maddəsində nəzərdə tutulmuş hal istisna olmaqla, andlı iclasçılara ədalət mühakiməsinin həyata keçirilməsində iştirak etdiklərinə görə təşəkkür edir və onları vəzifədən azad edir.

7. Əgər hökm tamamilə bəraət verirsə, həbs edilmiş (dustaq olan) təqsirləndirilən şəxs dərhal azadlığa buraxılmalıdır. İclasın sədri bəraət hökmünü elan etdikdən dərhal sonra bəraət hökmü çıxarmağa borcludur.

8. İttiham hökmü elan edildikdən dərhal sonra iclasın sədri cəzanın təyin edilməsi iclasının tarixini təyin edir. Cəzanın təyin edilməsi iclası hökm elan edildikdən sonra 3 gündən gec olmayaraq keçirilməlidir.

Maddə 264. Cəzanın təyin edilməsi iclası

1. Əgər işə andlı iclasçılar məhkəməsi baxırdısa, cəzanın təyin edilməsi iclasında tərəflər iş üzrə tədqiq edilmiş sübutların toplusuna, həmçinin təqdim edilmiş digər sübutlara əsasən, yüngülləşdirici və ağırlaşdırıcı halları nəzərə alaraq, cəzanın növü və ölçüsü ilə bağlı fikirləri (rəyləri) məhkəməyə təqdim edirlər. Əgər tərəflərdən heç biri etiraz etməsə, cəzanın təyin edilməsi iclası andlı iclasçıların iştirakı ilə keçirilir. Tərəfin vəsatəti əsasında, iclasın sədrinin qərarı ilə, cəzanın təyin edilməsi iclasında işə mahiyyəti üzrə baxılarkən qəbuledilməz (qeyri-məqbul) kimi tanınan sübutlar da qəbul edilə (məqbul ola) bilər.

2. Cəzanın təyin edilməsi iclasında andlı iclasçılar səs çoxluğu ilə cəzanın yüngülləşdirilməsinə dair tövsiyə qəbul etdikdə, iclasın sədri təqsirləndirilən şəxsə bu cinayətə görə Gürcüstan Cinayət Məcəlləsi ilə müəyyən edilmiş cəzanın maksimum həddinin üçdə ikisindən çoxunu təyin etmək səlahiyyətinə malik deyil, Gürcüstan Cinayət Məcəlləsi ilə müəyyən edilmiş cəzanın minimum həddi maksimum həddin üçdə ikisindən çox olduqda isə, məhkuma minimum cəza təyin edilir.

3. Cəzanın təyin edilməsi iclasında andlı iclasçılar səs çoxluğu ilə cəzanın ağırlaşdırılmasına dair tövsiyə qəbul etdikdə, iclasın sədri təqsirləndirilən şəxsə bu cinayətə görə Gürcüstan Cinayət Məcəlləsi ilə müəyyən edilmiş cəzanın maksimum həddinin üçdə ikisindən azını təyin etmək səlahiyyətinə malik deyil.

4. Əgər andlı iclasçılar məhkəməsi cəzanın yüngülləşdirilməsinə və ya ağırlaşdırılmasına dair tövsiyə qəbul edə bilmirsə, cəzanı iclasın sədri təyin edir.

5. Tərəfin cəza ilə bağlı qarşı tərəfin təqdim etdiyi rəyə mövqe (münasibət) bildirmək hüququ var.

6. İclasın sədri təqsirləndirilən şəxsə cəzanı andlı iclasçıların qəbul etdikləri cəzanın yüngülləşdirilməsinə və ya ağırlaşdırılmasına dair tövsiyəni nəzərə alaraq təyin edir.

Gürcüstanın 24 sentyabr 2010-cu il tarixli qanunu №3616 - SSM I, №50, 24.09.2010-cu il, maddə328

Maddə 265. Andlı iclasçılar məhkəməsinin hökmü

1. Cəzanın təyin edilməsi iclasında iclasın sədri hökm çıxarır, hansı ki birmənalı olaraq andlı iclasçıların çıxardığı hökmə əsaslanmalıdır.

2. İclasın sədri nə andlı iclasçıların çıxardığı hökmdən və nə də cəzanın yüngülləşdirilməsinə və ya ağırlaşdırılmasına dair tövsiyədən şübhə etməməlidir.

3. Andlı iclasçılar məhkəməsinin hökmü müəyyən edilərkən iclasın sədri hökmü əsaslandırmır. Andlı iclasçılar məhkəməsinin hökmü andlı iclasçıların qəbul etdikləri cəzanın yüngülləşdirilməsinə və ya ağırlaşdırılmasına dair tövsiyə nəzərə alınmaqla yalnız cəza hissəsində motivasiyalı (əsaslandırılmış) olmalıdır.

4. Andlı iclasçılar məhkəməsinin hökmü elan edildiyi andan qanuni qüvvəyə minir.

Maddə 266. Andlı iclasçılar məhkəməsinin hökmündən şikayət etmək

1. Andlı iclasçılar məhkəməsinin çıxardığı bəraət hökmü qətidir (sondur) və şikayət edilmir.

2. Tərəf kassasiya qaydasında ittiham hökmündən Apellyasiya məhkəməsinə birdəfəlik şikayət verə bilər, əgər:

a) iclasın sədri sübutların qəbul edilməsi haqqında qanunsuz qərar qəbul edibsə;

b) tərəfin verdiyi vəsatətə baxılarkən iclasın sədri qanunsuz qərar qəbul edibsə, bununla da tərəflər arasında rəqabət prinsipi mahiyyət etibarı ilə pozulubsa;

q) andlı iclasçılar müşavirə otağına getməzdən əvvəl iclasın sədri izahat verərkən ciddi səhvə yol veribsə;

d) iclasın sədri hökm çıxararkən andlı iclasçıların çıxardığı hökmə tam və ya qismən əsaslanmamışdırsa;

e) iclasın sədri hökm çıxararkən bu məcəllənin tələbləri pozulmaqla çıxarılmış hökmə əsaslanmışdırsa;

v) cəza qanunsuz və/və ya açıq-aşkar əsassızdırsa;

z) iclasın sədri andlı iclasçıların qəbul etdikləri cəzanın yüngülləşdirilməsinə və ya ağırlaşdırılmasına dair tövsiyəni nəzərə almayıbsa.

3. Bu maddənin 2-ci hissəsinin „a“–„e“ alt bəndlərində nəzərdə tutulmuş kassasiya şikayəti təmin edildikdə, iş yenidən (təkrar) baxılmaq üçün andlı iclasçılar məhkəməsinin yeni tərkibinə verilir.

4. Bu maddənin 2-ci hissəsinin „v“ və „z“ alt bəndlərində nəzərdə tutulmuş əsasla andlı iclasçılar məhkəməsinin hökmünün cəza hissəsində ləğv edildiyi halda Apellyasiya məhkəməsi hökmlə yeni cəza müəyyən edir. Bu halda Apellyasiya məhkəməsinin hökmü qətidir (sondur) və şikayət edilmir.

Gürcüstanın 24 iyun 2016-cı il tarixli qanunu №5591 – veb-səhifə, 13.07.2016-cı il.

Maddə 267. Məhkəmə müşavirəsi və işin ayrı-ayrı məsələləri üzrə qərarların qəbul edilməsi qaydası

1. İşə kollegial qaydada baxıldıqda hökmün müəyyən edilməsindən əvvəl, bu məcəllə ilə müəyyən edilmiş qaydada, məhkəmə müşavirəsi keçirilir.

2. İclasın sədri bu məcəllənin 260-cı maddəsində göstərilən ardıcıllıqla hakimlər tərəfindən həll edilməli olan məsələləri qoyur. Cinayət işinə təkbaşına baxan hakim bu məsələləri eyni ardıcıllıqla həll edir.

3. Hər bir məsələ üzrə ilk olaraq təqsirləndirilən şəxs üçün ən faydalı qərara səs verilir. Cinayət törətməkdə təqsirləndirilən şəxsə bəraət verilməsini bir hakim tələb etdikdə, digər iki hakim isə bu cinayətin təsnifatı (kvalifikasiyası) və cəzanın ölçüsü haqqında müxtəlif fikirlərə sahib olduqda, qərar qəbul edilərkən təqsirləndirilən şəxsə bəraət verilməsi üçün hakimin səsi qərarı təqsirləndirilən şəxs üçün daha faydalı olan hakimin səsi ilə birləşdirilir.

Maddə 268. Məhkəmə hökmünün növləri

1. Məhkəmənin hökmü ittiham və ya bəraət hökmü ola bilər.

2. Məhkəmənin hökmü ittihamın bəzi epizodunda ittiham hökmü, ittihamın başqa epizodunda isə – bəraət hökmü ola bilər.

Maddə 269. İttiham hökmü

1. İttiham hökmü təqsirləndirilən şəxsin günahkar kimi tanınması haqqında məhkəmə qərarını özündə əks etdirir.

2. İttiham hökmü ehtimala (fərziyyəyə) əsaslana bilməz.

3. İttiham hökmü çıxarıla bilər:

a) çəkilməli olan cəzanı təyin etməklə;

b) cəzanı təyin etməklə və onu çəkməkdən azad etməklə;

q) cəza təyin etmədən.

4. Çəkilməli olan cəzanı təyin etməklə ittiham hökmünü müəyyən edərkən məhkəmə cəzanın növünü, ölçüsünü və cəzanın çəkilmə müddətinin başlanmasını dəqiq müəyyən etməlidir. Şəxsin həbs, dustaqlıq və ekspertiza üçün tibb müəssisəsində qalma müddəti məhkəmənin təyin etdiyi cəzanın müddətinə sayılır.

5. Məhkəmə cəza təyin etməklə və onu çəkməkdən azad etməklə ittiham hökmü çıxarır, əgər hökm çıxarılan anda:

a) hökm ilə təyin edilmiş cəzanı çəkməkdən şəxsi azad edən amnistiya aktı qəbul edilmişdirsə;

b) bu cinayətə görə cinayət təqibinin iddia müddətinin vaxtı keçibsə;

q) (qüvvədən düşmüşdür - Gürcüstanın Konstitusiya Məhkəməsinin 13 aprel 2016-cı il tarixli Qərarı №3/1/633,634 – veb-səhifə, 22.04.2016-cı il.)

d) şəxs cinayətdən könüllü olaraq əl götürübsə (geri çəkilibsə);

e) şəxs səmimi peşmançılıq duyubsa;

v) Gürcüstan Cinayət Məcəlləsinin 2862, 322​1, 344-cü və ya 362-ci maddəsində nəzərdə tutulmuş əməli şəxs Gürcüstan Cinayət Məcəlləsinin 1431 və/və ya 143​2 maddəsində nəzərdə tutulmuş cinayətdə zərərçəkmiş olduğuna görə törətmişdirsə.

6. Əgər hökm çıxarılarkən təqsirləndirilən şəxs ölmüşdürsə, məhkəmə cəza təyin etmədən ittiham hökmü çıxarır.

Gürcüstanın 24 sentyabr 2010-cu il tarixli qanunu №3616 - SSM I, №50, 24.09.2010-cu il, maddə328

Gürcüstanın Konstitusiya Məhkəməsinin 13 aprel 2016-cı il tarixli Qərarı №3/1/633,634 – veb-səhifə, 22.04.2016-cı il.

Gürcüstanın 27 aprel 2021-ci il tarixli qanunu №461 – veb-səhifə, 04.05.2021-ci il.

Maddə 270. Bəraət hökmü

1. Bəraət hökmü o deməkdir ki, təqsirləndirilən şəxsə qarşı irəli sürülən ittiham təsdiqlənməyib.

2. Bəraət hökmündə bəraət alanın təqsirsizliyini istisna edən və ya onun adına ləkə gətirən formulalar olmamalıdır.

Maddə 271. Hökm forması

1. Hökm giriş, təsviri-motivasiya və qətnamə hissələrindən ibarətdir.

2. Fərqli rəyə sahib olanlar istisna olmaqla, hökm bütün hakimlər tərəfindən imzalanmalıdır.

3. Hökmdə edilən düzəliş hökmün elan edilməsindən əvvəl bütün hakimlər tərəfindən əvvəlcədən razılaşdırılmalı və imza ilə təsdiq edilməlidir.

Maddə 272. Hökmün giriş hissəsi

Hökmün giriş hissəsində qeyd edilir:

a) hökmün Gürcüstanın adından çıxarıldığı;

b) hökmün çıxarılma vaxtı və yeri;

q) hökmü çıxaran məhkəmənin adı və tərkibi, məhkəmə iclasının katibi, prokuror və vəkil;

d) təqsirləndirilən şəxsin fərdi (şəxsi) məlumatları və onunla bağlı olan, iş üçün əhəmiyyət kəsb edən digər məlumatlar;

e) cinayət qanunu, hansı ilə ki təqsirləndirilən şəxsə qarşı ittiham irəli sürülüb.

Maddə 273. İttiham hökmünün təsviri-motivasiya hissəsi

1. İttiham hökmünün təsviri-motivasiya hissəsində məhkəmənin müəyyən edilmiş hesab etdiyi cinayət əməlinin təsviri olmalıdır. Bundan əlavə, hökmdə onun törədildiyi yer, vaxt və üsul, təqsir forması, cinayətin motivi, məqsədi və nəticəsi göstərilməlidir. Hökmdə məhkəmənin gəldiyi nəticənin əsaslandığı sübutlar, məhkəmənin bir sübutu qəbul edib, digərini isə rədd etməsinin motivi də göstərilməlidir. Bundan əlavə, hökmdə məsuliyyəti yüngülləşdirən və ya ağırlaşdıran hallar, ittihamın bir hissəsi əsassız hesab edildikdə və ya cinayətin kvalifikasiyası düzgün deyilsə – ittihamın təqsirləndirilən şəxsin xeyrinə dəyişdirilməsinin əsasları və motivləri qeyd edilməlidir. Hökmdə hüquqi qiymətləndirmə və məhkəmənin rəhbər tutduğu qanunlar da qeyd edilməlidir. Hökmdə, həmçinin, İnsan Hüquqlarının və Əsas Azadlıqların Müdafiəsi haqqında Konvensiyanın və onun əlavə protokollarının normalarına və oxşar hüquqi məsələlər üzrə məhkəmənin rəhbər tutduğu Avropa İnsan Hüquqları Məhkəməsinin presedentlərinə istinad edilə bilər.

2. Məhkəmə həm də cəzanın növünü və ölçüsünü, şərti cəzanın tətbiq edilməsini, bu cinayətə görə Gürcüstan Cinayət Məcəlləsində nəzərdə tutulmuş minimum həddən aşağı cəza təyin edilməsini və daha yüngül (daha az sərt) cəzaya keçməyi, prosessual məcburiyyət tədbirinin ləğv edilməsi və ya sonrakı tətbiqi haqqında qərarı əsaslandırmağa borcludur.

Gürcüstanın 28 oktyabr 2011-ci il tarixli qanunu №5170 – veb-səhifə, 11.11.2011-ci il.

Gürcüstanın 18 oktyabr 2022-ci il tarixli qanunu №1918 – veb-səhifə, 24.10.2022-ci il.

Maddə 274. İttiham hökmünün qətnamə hissəsi

1. İttiham hökmünün qətnamə hissəsində qeyd olunur:

a) təqsirləndirilən şəxsin adı və soyadı;

b) təqsirləndirilən şəxsin cinayət törətməkdə günahkar bilinməsi haqqında qərar;

q) Gürcüstan Cinayət Məcəlləsində təqsirləndirilən şəxsin günahkar sayıldığı maddə (hissə, alt bənd);

d) hər bir cinayətə görə təqsirləndirilən şəxsə təyin edilmiş cəzanın növü və ölçüsü, çəkilməli olan cəzanın son (yekun) ölçüsü;

e) şərti cəza tətbiq edildikdə sınaq müddətinin uzunluğu;

v) həbs, dustaqlıq və ekspertiza üçün tibb müəssisəsində qalma müddətinin cəza müddətinə sayılması haqqında qərar;

z) məhkum üçün hökmün icrasının təxirə salınmasının müddəti və ona həvalə edilmiş vəzifələr;

t) əşyavi sübut məsələsinin həlli;

i) əmlakın müsadirə edilməsi və prosessual müsadirə məsələsinin həlli;

k) dövlət mükafatından, hərbi, fəxri və ya xüsusi addan məhrumetmə haqqında qərar;

l) (çıxarılıb – 28.10.2011, №5170);

m) hökmdən şikayət etmək hüququ, hansı müddətdə və harada şikayət edilə bilər.

2. Əgər şəxsə qarşı Gürcüstan Cinayət Məcəlləsinin bir neçə maddəsi ilə ittiham irəli sürülübsə, hökmün qətnamə hissəsində onun hansı ittiham üzrə bəraət aldığı və hansı ittiham üzrə məhkum edildiyi dəqiq göstərilməlidir.

3. Təqsirləndirilən şəxs cəza çəkməkdən azad edildikdə, bu barədə hökmün qətnamə hissəsində qeyd edilməlidir.

4. Hökmün qətnamə hissəsi elə tərtib edilməlidir ki, hökmün icrası zamanı məhkəmənin təyin etdiyi cəzanın növü və ölçüsü ilə bağlı şübhə yaranmasın.

Gürcüstanın 28 oktyabr 2011-ci il tarixli qanunu №5170 – veb-səhifə, 11.11.2011-ci il.

Maddə 275. Bəraət hökmünün təsviri-motivasiya hissəsi

Bəraət hökmünün təsviri-motivasiya hissəsində qeyd olunur: irəli sürülən ittihamın mahiyyəti, məhkəmə tərəfindən müəyyən edilmiş, təqsirləndirilən şəxsin təqsirsizliyi haqqında məhkəmənin qənaətini (rəyini) təsdiq edən hallar və sübutlar; məhkəmənin irəli sürülən ittihamın əsaslandığı sübutu nə üçün (niyə) etibarsız və ya qeyri-kafi hesab etdiyini və/və ya məhkəmənin cinayət hadisəsinin olmadığına və ya təqsirləndirilən şəxsin törətdiyi əməlin cinayət olmadığına nə üçün (niyə) inandığını izah edən motiv. Bəraət hökmündə hüquqi qiymətləndirmə və məhkəmənin rəhbər tutduğu qanunlar da qeyd olunur. Bəraət hökmünün təsviri-motivasiya hissəsində, həmçinin, İnsan Hüquqlarının və Əsas Azadlıqların Müdafiəsi haqqında Konvensiyanın və onun əlavə protokollarının normalarına və oxşar hüquqi məsələlər üzrə məhkəmənin rəhbər tutduğu Avropa İnsan Hüquqları Məhkəməsinin presedentlərinə istinad edilə bilər.Gürcüstanın 18 oktyabr 2022-ci il tarixli qanunu №1918 – veb-səhifə, 24.10.2022-ci il.

Maddə 276. Bəraət hökmünün qətnamə hissəsi

Bəraət hökmünün qətnamə hissəsində qeyd olunur:

a) təqsirləndirilən şəxsin adı və soyadı;

b) təqsirləndirilən şəxsin günahsız bilinməsi və bəraət alması haqqında qərar;

q) təqsirləndirilən şəxs barəsində seçilmiş qətimkan tədbirinin ləğv edilməsi haqqında, əgər o, məhbusdursa – habelə onun dərhal azad edilməsi haqqında qərar;

d) prosessual müsadirənin təmin edilməsi tədbirləri haqqında qərar;

e) bəraət almış şəxsin dəymiş zərərin əvəzinin ödənilməsini tələb etmək hüququ;

v) hökmdən şikayət etmək hüququ, hansı müddətdə və harada şikayət edilə bilər.

Maddə 277. Hökmün elan edilməsi

1. Hökm məhkəmə iclasının zalında və ya müşavirə otağında çıxarılır, bundan sonra isə iclasın sədri hökmün qətnamə hissəsini iclas zalında açıq elan edir.

2. Təqsirləndirilən şəxs cinayət prosesinin aparıldığı dili bilmirsə və ya lazımınca bilmirsə, hökm elan edildikdən dərhal sonra və ya sinxron şəkildə təqsirləndirilən şəxsin ana dilinə və ya onun başa düşdüyü başqa dilə tərcümə edilməlidir.

3. İclasın sədri tərəflərə hökmdən şikayət etmək qaydasını və müddətlərini izah edir. Məhkuma, həmçinin, əfv üçün vəsatət vermək hüququ izah edilir.

Maddə 278. Hökmün və fərqli rəyin surətinin verilməsi

Hökmün və fərqli rəyin surəti hökm elan edildikdən sonra 5 gündən gec olmayaraq məhkuma və ya bəraət almış şəxsə və prokurora verilməlidir, mürəkkəb, çoxcildlik və ya bir çox şəxsin ittiham işində isə – 14 gündən gec olmayaraq. Hökmün surəti prosesdə iştirak edən digər iştirakçıya onun tələbi ilə eyni müddət ərzində veriləcək.

Maddə 279. Hökmün qanuni qüvvəyə minməsi və icraya verilməsi

1. Hökm məhkəmə tərəfindən açıq elan edildikdən dərhal sonra qanuni qüvvəyə minir və icraya verilir.

2. Hökm elan edildikdən dərhal sonra dustaqlıqdan (həbsdən) azad edilir:

a) bəraət almış şəxs;

b) (çıxarılıb - 24.09.2010, №3616);

q) məhkum - cəza çəkməkdən azad edilməsi ilə;

d) həbs, dustaqlıq və ekspertiza üçün tibb müəssisəsində qalma müddətindən artıq olmayan müddətə azadlıqdan məhrumetmə növündə cəzaya məhkum edilmiş məhkum;

e) şərti olaraq azadlıqdan məhrumetmə növündə cəzaya məhkum edilmiş və ya hökmünün icrası təxirə salınmış məhkum;

v) azadlıqdan məhrumetmə ilə bağlı olmayan cəzaya məhkum edilmiş məhkum.

Gürcüstanın 24 sentyabr 2010-cu il tarixli qanunu №3616 - SSM I, №50, 24.09.2010-cu il, maddə328

Maddə 280. Hökmün, qərardadın, qərarın icraya verilmə qaydası

1. Hökmü, qərardadı icraya bu qərarı qəbul edən məhkəmə verməlidir. Məhkəmə hökmün icrası haqqında sərəncamı hökmün surəti ilə birlikdə onu icra etməli olan orqana göndərir.

2. Hökmü icra edən orqan hökmü çıxaran məhkəməyə onun icrası haqqında dərhal məlumat verir.

3. Hökmdə məhkumun dövlət mükafatından və ya hərbi, fəxri və ya xüsusi addan məhrum edilməsi nəzərdə tutulduqda, məhkəmə hökmün surətini məhkumu təltif etmiş (mükafatlandırmış) və ya ona hərbi, fəxri və ya xüsusi ad (rütbə) vermiş orqana göndərir.

4. Cərimə və digər əmlak cəzaları hissəsində hökmün icrası üçün icra vərəqəsi yazılır.

5. Azadlıqdan məhrum edilmiş məhkumun yetkinlik yaşına çatmayan övladının, habelə onun himayəsində olan digər şəxsin qəyyumluq üçün qohumuna, başqa şəxsə və ya müvafiq quruma verilməsi haqqında məhkəmə qərar qəbul etdikdə, o, bu barədə uşağın olduğu yer üzrə qəyyumluq orqanına, həmçinin məhkuma məlumat verir.

6. Cinayət təqibinə xitam verilməsi haqqında qərar (qərardad) təqsirləndirilən şəxsin həbsdən (dustaqlıqdan) azad edilməsinə aid olan (toxunan) hissədə dərhal icra edilməlidir.

Maddə 281. Hökmün icraya verilməsi haqqında bildiriş (xəbər)

Məhkum barəsində azadlıqdan məhrumetmə cəzası təyin edilmiş hökm qanuni qüvvəyə mindikdən və icraya verildikdən sonra cəzaçəkmə müəssisəsi məhkumu qəbul etdikdən sonra 1 iş günündən gec olmayaraq, hökmü çıxaran məhkəməyə və məhkumun yaxın qohumuna, habelə məhkumun xahişi ilə − başqa şəxsə və/və ya məhkumun vəkilinə dustaqlıq məcəlləsi ilə müəyyən edilmiş qaydada bu barədə bildiriş (xəbər) verməyə borcludur. Bu qayda məhkumun cəzaçəkmə yerini dəyişdirməsi halına da şamil edilir.

Gürcüstanın 1 iyun 2017-ci il tarixli qanunu №945 – veb-səhifə, 20.06.2017-ci il.

Maddə 282. Məhkumun axtarışı

1. „İcra icraatları haqqında“ Gürcüstan Qanununun 30-cu maddəsində nəzərdə tutulmuş, habelə „Cinayətlərin qarşısının alınması, azadlıqdan məhrumetmə ilə əlaqədar olmayan cəzaların icra qaydası və probasiya haqqında“ Gürcüstan Qanununun 18-ci maddəsinin 4-cü bəndində nəzərdə tutulmuş hallarda Gürcüstan Ədliyyə Nazirliyinin idarəetmə sahəsinə daxil olan ictimai hüququn hüquqi şəxsinin – Milli İcra Bürosunun və ya Cinayətlərin qarşısının alınması, azadlıqdan məhrumetmə ilə əlaqədar olmayan cəzaların icrası və probasiya bürosunun rəhbərinin əsaslandırılmış vəsatəti əsasında qərar qəbul edən birinci instansiya məhkəməsi polis orqanları vasitəsilə məhkumun axtarışı və gətirilməsi haqqında qərardad çıxarır.

2. Məhkumun axtarışı prosesində probasiya müddətinin sayımı (hesablanması) dayandırılır.

3. Məhkumun təqdim edilməsi halında məhkəmə təyin edilmiş cəzanın daha sərt cəza ilə əvəz edilməsi məsələsini qərardadla həll edir, şərti cəza təyin edildikdə, cəzanı çəkməkdən şərti olaraq vaxtından əvvəl azad edilmə və cəzanın çəkilməsinin təxirə salınması halında məhkəmə şərti cəza, cəzanı çəkməkdən şərti olaraq vaxtından əvvəl azad edilmə və cəzanın çəkilməsinin təxirə salınmasının ləğv edilməsi məsələsini həll edir və hökmlə təyin edilmiş cəzanın və ya cəzanın çəkilməmiş hissəsinin icrası və ya məhkumun cəzasını çəkməsi üçün hökmlə müəyyən edilmiş yerə göndərilməsini müəyyənləşdirə (qərara ala) bilər.

4. Məhkum şərti cəzanın şərtlərini pozduqda, əgər onun yerini müəyyən etmək mümkün deyilsə, bu maddənin 3-cü hissəsində nəzərdə tutulmuş müzakirə məhkumun iştirakı olmadan aparılır.

Gürcüstanın 10 dekabr 2010-cu il tarixli qanunu №3972 - SSM I, №72, 22.12.2010-cu il, maddə436

Gürcüstanın 29 noyabr 2019-cu il tarixli qanunu №5394 – veb-səhifə, 10.12.2019-cu il.

Maddə 283. Hökmün icrasının təxirə salınması

1. Azadlıqdan məhrumetmə növündə cəzaya məhkum edilmiş məhkuma münasibətdə hökmün icrasını hökmü çıxaran məhkəmə məhkəmə-tibbi ekspertizasının rəyi əsasında eyni hökmlə, o çıxarıldıqdan sonra isə – qərardadla təxirə sala bilər, aşağıdakı əsaslar mövcud olduqda:

a) məhkum cəzasını çəkməsinə mane olan ağır xəstəlikdən əziyyət çəkir, – onun sağalmasına və ya sağlamlıq vəziyyətinin əhəmiyyətli dərəcədə yaxşılaşmasına qədər;

b) məhkum hökm icra olunarkən hamilədir – doğuşdan sonra 1 ilə qədər.

11. Bu maddənin birinci hissəsinin „b“ alt bəndində nəzərdə tutulmuş halda məhkəmə şifahi dinləmə olmadan hökmün icrasını təxirə salmaq səlahiyyətinə malikdir.

12. Bu maddənin birinci hissəsinin „a“ alt bəndində nəzərdə tutulmuş halda hökmün icrasının təxirə salınması məsələsinə baxılarkən, məhkəmə, cəzaçəkmə müəssisəsində aparılmış/mümkün müalicəni, xəstəliyin gedişatını, habelə məhkumun sağalmasına və ya sağlamlıq vəziyyətinin əhəmiyyətli dərəcədə yaxşılaşmasına qədər azadlıqdan məhrumetmə növündə təyin edilmiş cəzanın icrasının məqsədəuyğunluğunu, məhkumun şəxsi (fərdi) xüsusiyyətlərini, onun keçmişdə cinayət törətməsi faktını, cinayətin xarakterini, motivini, məqsədini, yaranmış nəticəni, təkrar cinayət törətmək riskini, məhkumun cəza çəkdiyi müddətdə göstərdiyi davranışı və məhkəmənin qərarına təsir edə biləcək digər halları nəzərə almalıdır.

13. Məhkəmə bu maddənin 12 hissəsində nəzərdə tutulmuş məsələyə şifahi dinləmə ilə baxır. Burada Xüsusi Penitensiar Xidmətin iştirakı məcburidir.

2. Məhkəmə hökmün icrasının təxirə salınması məsələsinə məhkumun, onun vəkilinin, qanuni nümayəndəsinin və ya xüsusi cəzaçəkmə xidmətinin baş direktorunun vəsatəti ilə baxır.

3. Hökmün icrası ağır xəstəliyə görə təxirə salındıqda, qərarı çıxaran məhkəmə eyni hökmlə (qərardadla) məhkumun səhhətinin vəziyyətini müəyyən etmək üçün ildə bir dəfədən az olmayaraq, məhkumun vəsaiti hesabına ekspertizanın keçirilməsinin və məhkumun ekspertiza rəyinin təqdim edilməsinin dövriliyini müəyyən etməlidir. Məhkum ekspertizanın rəyini müvafiq dövriliklə qərarı çıxaran məhkəməyə təqdim etmədikdə, məhkəmə şifahi dinləmə olmadan məhkumun cəzasının çəkilməmiş hissəsini çəkməsi üçün müvafiq müəssisəyə qaytarılması haqqında qərardadla qərar çıxarır.

4. Məhkum tərəfindən ekspertizanın rəyi təqdim edildikdə, hökmün icrasının təxirə salınması barədə qərarı çıxaran məhkəmə şifahi dinləmə olmadan, qərardadla, hökmün icrasının təxirə salınması barədə məhkəmənin qərarının qüvvədə saxlanılması və ya məhkumun cəzasının çəkilməmiş hissəsini çəkməsi üçün müvafiq müəssisəyə qaytarılması haqqında qərar çıxarır.

5. Probasiya Bürosunun xəbərdarlığından sonra məhkum uşaqdan (övladından) imtina etdikdə və ya uşağı böyütməkdən yayındıqda (boyun qaçırdıqda), hökmün icrasının təxirə salınması barədə qərarı çıxaran məhkəmə şifahi dinləmə olmadan, qərardadla, Probasiya Bürosunun təqdimatı ilə, cəzanın çəkilməsinin təxirə salınmasını ləğv edə və məhkumu cəzasını çəkməsi üçün hökmlə müəyyən edilmiş yerə göndərə bilər.

6. Məhkumun uşağı 1 yaşına çatdıqda, hökmün icrasının təxirə salınması barədə qərarı çıxaran məhkəmə şifahi dinləmə olmadan, qərardadla, məhkumu cəzanın çəkilməmiş hissəsini çəkməkdən azad edir və ya cəzanın çəkilməmiş hissəsini daha yüngül cəza ilə əvəz edir və/və ya məhkumun cəzasının çəkilməmiş hissəsini çəkməsi üçün müvafiq müəssisəyə qaytarılması haqqında qərar qəbul edir.

7. Hökmün icrasının təxirə salınması ilə bağlı Cinayətlərin qarşısının alınması, azadlıqdan məhrumetmə ilə əlaqədar olmayan cəzaların icrası və Milli Probasiya Agentliyi „Cinayətlərin qarşısının alınması, azadlıqdanməhrum etmə ilə əlaqədar olmayan cəzaların icra qaydası və probasiya haqqında“ Gürcüstan Qanununun tələblərinə uyğun hərəkət edir (fəaliyyət göstərir).

Gürcüstanın 24 sentyabr 2010-cu il tarixli qanunu №3616 - SSM I, №50, 24.09.2010-cu il, maddə328

Gürcüstanın 28 oktyabr 2011-ci il tarixli qanunu №5170 – veb-səhifə, 11.11.2011-ci il.

Gürcüstanın 14 iyun 2013-cü il tarixli qanunu №741 – veb-səhifə, 27.06.2013-cü il.

Gürcüstanın 1 may 2015-ci il tarixli qanunu №3528 - veb-səhifə, 18.05.2015-ci il.

Gürcüstanın 1 iyun 2017-ci il tarixli qanunu №945 - veb-səhifə, 20.06.2017-ci il.

Gürcüstanın 5 iyul 2018-ci il tarixli qanunu №3126 – veb-səhifə, 11.07.2018-ci il.

Gürcüstanın 29 noyabr 2019-cu il tarixli qanunu №5394 – veb-səhifə, 10.12.2019-cu il.

Maddə 2831. Gürcüstanda ekstradisiya edilməli olan məhkuma qarşı çıxarılmış hökmün icrası zamanı qaldırılan məsələlərin həlli

1. Xarici dövlətin səlahiyyətli orqanı məhkumun hökmünün icrası məqsədilə Gürcüstanda ekstradisiya haqqında vəsatətin tam və ya qismən təmin edilməsindən imtina (rədd) barədə qərar qəbul etdikdə, bu dərhal hökmü çıxaran müvafiq məhkəməyə bildirilməlidir.

2. Bu maddənin birinci hissəsində nəzərdə tutulmuş bildirişi aldıqdan sonra hökmü çıxaran məhkəmə hökmün icrasının tam və ya qismən təxirə salınması haqqında qərar qəbul edir.

3. Hökmün icrasının tam və ya qismən təxirə salınması məsələsinə hökmü çıxaran məhkəmə şifahi dinləmə olmadan, bu maddənin birinci hissəsində nəzərdə tutulmuş bildirişi aldıqdan sonra istənilən vaxt, lakin məhkum Gürcüstanın müvafiq orqanlarına təhvil verildikdən sonra 48 saatdan gec olmayaraq baxır.

4. Bu maddədə nəzərdə tutulmuş hallarda hökmün icrası “Cinayət hüququ sahəsində beynəlxalq əməkdaşlıq haqqında” Gürcüstan Qanununun 16-cı maddəsinin 2-ci bəndinə əsasən, Gürcüstanda ekstradisiya edilmiş məhkuma qarşı çıxarılmış hökmün icrasının mümkün olmadığı dövr ərzində tam və ya qismən təxirə salınacaq.

5. Bu maddənin 2-ci hissəsində nəzərdə tutulmuş məsələ ilə bağlı hökm çıxaran məhkəmə qərardad çıxarır, hansının ki surəti məhkuma və xüsusi cəzaçəkmə xidmətinə göndərilir.

6. Bu maddənin 5-ci hissəsində nəzərdə tutulmuş qərardadda digər məlumatlarla yanaşı, hökmün hansı hissəsinin icra edilməli olduğu və tam və ya qismən təxirə salınması haqqında məlumatlar da olmalıdır.

7. Məhkəmə hökmün icrasının tam və ya qismən təxirə salınması haqqında qərar qəbul etdikdə və məhkumun hökmdən şikayət etmək hüququ olduqda, onun üçün bu məcəllə ilə nəzərdə tutulmuş şikayət müddətinin hesablanması “Cinayət hüququ sahəsində beynəlxalq əməkdaşlıq haqqında” Gürcüstan Qanununun 16-cı maddəsinin 2-ci bəndində nəzərdə tutulmuş maneə törədən halın aradan qalxdığı (qalmadığı) vaxtdan başlayır.

8. Tam və ya qismən təxirə salınmış hökm “Cinayət hüququ sahəsində beynəlxalq əməkdaşlıq haqqında” Gürcüstan Qanununun 16-cı maddəsinin 2-ci bəndində nəzərdə tutulmuş maneə törədən hal aradan qaldırıldıqdan sonra dərhal icra edilməlidir; Şəxs gizləndikdə hökmü çıxaran məhkəmə polis orqanları vasitəsilə məhkumun axtarışı haqqında təkbaşına qərardad çıxarır.

Gürcüstanın 24 sentyabr 2010-cu il tarixli qanunu №3616 - SSM I, №50, 24.09.2010-cu il, maddə328

Gürcüstanın 7 dekabr 2010-cu il tarixli qanunu №3891 - SSM I, №67, 09.12.2010-cu il, maddə418

Gürcüstanın 13 dekabr 2013-cü il tarixli qanunu №1797 - veb-səhifə, 28.12.2013-cü il.

Gürcüstanın 5 iyul 2018-ci il tarixli qanunu №3126 – veb-səhifə, 11.07.2018-ci il.

Maddə 284. Xəstəliyə və ya qocalığa görə məhkumu cəzanın sonrakı çəkilməsindən azad etmək

1. Məhkumun sağlamlıq vəziyyəti cəzanın çəkilməsi ilə uyğun gəlmədikdə və ekspertizanın rəyinə əsasən, məhkumun sağalması və/və ya sağlamlıq vəziyyətinin əhəmiyyətli dərəcədə yaxşılaşması gözlənilmirsə, məhkəmə məhkumu cəzanın sonrakı çəkilməsindən azad etmək səlahiyyətinə malikdir.

2. Gürcüstan Ədliyyə Nazirliyinin və Gürcüstanın İşğal olunmuş ərazilərindən məcburi köçkünlər, Əmək, Səhiyyə və Əhalinin Sosial Müdafiəsi Nazirliyinin birgə daimi komissiyası cəzaçəkmə müəssisəsinə yerləşdirilmiş məhkumu cəzanın sonrakı çəkilməsindən azad etmək səlahiyyətinə malikdir, əgər onun xəstəliyi və ya bir sıra xəstəlikləri varsa və müalicə fonunda onun əsas həyati əlamətlərinin saxlanması çətinləşirsə, bundan əlavə, həkimlər şurasının konsensus əsasında müəyyən etdiyi ölümcül proqnoz yüksəkdirsə.

3. Məhkəmə cəza çəkdiyi müddətdə qocalıq yaşına çatmış şəxsi cəzanın sonrakı çəkilməsindən azad etmək səlahiyyətinə malikdir (qadın - 65 yaşdan, kişi - 70 yaşdan), əgər o, ömürlük azadlıqdan məhrumetmə cəzasına məhkum edilməmişsə və cəzanın ən azı yarısını çəkmişsə.

4. Bu maddənin birinci və 3-cü hissələrində müəyyən edilmiş məsələlərə baxılarkən məhkəmə azadlıqdan məhrumetmə növündə təyin edilmiş cəzanın icrasının məqsədəuyğunluğunu, məhkumun şəxsi (fərdi) xüsusiyyətlərini, onun keçmişdə cinayət törətməsi faktını, cinayətin xarakterini, motivini, məqsədini, yaranmış nəticəni, təkrar cinayət törətmək riskini, məhkumun cəza çəkdiyi müddətdə göstərdiyi davranışı və məhkəmənin qərarına təsir edə biləcək digər halları nəzərə almalıdır.

5. Bu maddədə nəzərdə tutulmuş hallarda cəzanın çəkildiyi yer üzrə birinci instansiya məhkəməsi müvafiq vəsatət əsasında, şifahi dinləmə ilə, Xüsusi Penitensiar Xidmətin məcburi iştirakı ilə, məhkumun cəzasını sonrakı çəkməkdən azad edilməsi haqqında qərardad çıxarmaq səlahiyyətinə malikdir.

6. Məhkum xəstəliyə və ya qocalığa görə cəzanın sonrakı çəkilməsindən azad edildikdə, onun əlavə cəza çəkməkdən azad edilməsi də mümkündür.

Gürcüstanın 24 sentyabr 2010-cu il tarixli qanunu №3616 - SSM I, №50, 24.09.2010-cu il, maddə328

Gürcüstanın 14 iyun 2013-cü il tarixli qanunu №741 – veb-səhifə, 27.06.2013-cü il.

Gürcüstanın 13 dekabr 2013-cü il tarixli qanunu №1797 - veb-səhifə, 28.12.2013-cü il.

Gürcüstanın 1 iyun 2017-ci il tarixli qanunu №945 - veb-səhifə, 20.06.2017-ci il.

Gürcüstanın 5 iyul 2018-ci il tarixli qanunu №3126 – veb-səhifə, 11.07.2018-ci il.

Maddə 285. Cəzanı çəkməkdən şərti olaraq vaxtından əvvəl azad edilmə və cəzanın çəkilməmiş hissəsinin daha yüngül cəza növü ilə əvəz edilməsi

1. Cəza növü olaraq cəmiyyət üçün faydalı işə, islahedici işə, hərbi xidmət üzrə məhdudlaşdırmaya və ya ev dustaqlığına məhkum edilmiş şəxs cəza çəkməkdən şərti olaraq vaxtından əvvəl azad edilə bilər, əgər məhkəmə onun islah edilməsi üçün təyin olunmuş cəzanın tamamilə (hamısının) çəkilməsinin zəruri olmadığını hesab edirsə. Dustaqlıq Məcəlləsinin 663 maddəsinin birinci hissəsi ilə nəzərdə tutulmuş məhkum şəxs istisna olmaqla, müəyyən müddətə azadlıqdan məhrumetmə cəzasına məhkum edilmiş şəxs cəzanı çəkməkdən şərti olaraq vaxtından əvvəl azad edilə bilər, əgər Xüsusi Penitensiar Xidmətin yerli şurası onun islah edilməsi üçün təyin olunmuş cəzanın tamamilə (hamısının) çəkilməsinin zəruri olmadığını hesab edirsə. Bundan əlavə, həmin məhkumun əlavə cəza çəkməkdən tam və ya qismən azad edilməsi mümkündür.

2. Cəzanın çəkildiyi yer üzrə birinci instansiya məhkəməsi məhkum şəxsi Cinayətlərin qarşısının alınması, azadlıqdan məhrumetmə ilə əlaqədar olmayan cəzaların icrası və probasiya bürosunun rəisinin təqdimatı ilə, cəmiyyət üçün faydalı iş növündə təyin olunmuş cəzanı çəkməkdən şərti olaraq vaxtından əvvəl azad edir.

3. Xüsusi Penitensiar Xidmətin yerli şurası az ağır cinayətə görə azadlıqdan məhrumetmə cəzasına məhkum edilmiş şəxsin məhkumluq dövründəki davranışını nəzərə alaraq cəzanın çəkilməmiş hissəsini daha yüngül cəza ilə əvəz edə bilər. Bundan əlavə, o, əlavə cəza çəkməkdən (əmlakın müsadirəsi istisna olmaqla) tam və ya qismən azad edilə bilər.

4. Xüsusi Penitensiar Xidmətin yerli şurası müəyyən müddətə azadlıqdan məhrumetmə cəzasına məhkum edilmiş şəxsin cəzasını çəkdiyi müddətdə onun öz razılığı ilə, cəzasının çəkilməmiş hissəsini cəmiyyət üçün faydalı iş ilə əvəz etmək səlahiyyətinə malikdir, xüsusi riskli azadlıqdan məhrumetmə müəssisəsinə yerləşdirilmiş məhkum istisna olmaqla. Bu halda Gürcüstan Cinayət Məcəlləsinin 44-cü maddəsinin (birinci və 2-ci hissələr istisna olmaqla) tələbləri tətbiq edilmir. Bundan əlavə, məhkum, əlavə cəza çəkməkdən (əmlakın müsadirəsi istisna olmaqla) tam və ya qismən azad edilə bilər.

41. Xüsusi Penitensiar Xidmətin yerli şurası müəyyən müddətə azadlıqdan məhrumetmə cəzasına məhkum edilmiş şəxsin öz razılığı ilə, cəzasının çəkilməmiş hissəsini ev dustaqlığı ilə əvəz etmək səlahiyyətinə malikdir, xüsusi riskli azadlıqdan məhrumetmə müəssisəsinə yerləşdirilmiş məhkum istisna olmaqla. Bu halda Gürcüstan Cinayət Məcəlləsinin 47​1 maddəsinin 2-ci hissəsinin tələbləri tətbiq edilmir. Bundan əlavə, məhkum, əlavə cəza çəkməkdən (əmlakın müsadirəsi istisna olmaqla) tam və ya qismən azad edilə bilər.

5. Qərarı çıxaran birinci instansiya məhkəməsi, məhkumun vəsatəti əsasında, onun hər hansı vəzifə tutma və ya işləmə (fəaliyyət) hüququndan məhrumetmə növündə təyin edilmiş cəzanı çəkməkdən azad edilməsi haqqında, şifahi dinləmə olmadan, qərardad çıxarmaq hüququna malikdir.

6. Məhkəmə bu maddədə nəzərdə tutulmuş təqdimatı və ya vəsatəti təmin etməkdən imtina etdikdə, eyni məsələ ilə bağlı təqdimata və ya vəsatətə yalnız 6 aydan sonra yenidən baxıla bilər, o hal istisna olmaqla - çəkilməli olan cəzanın müddəti 6 aydan çox olmadıqda və/və ya xüsusi hal mövcud olduqda.

7. Cəza çəkməkdən şərti olaraq vaxtından əvvəl azad edildikdə, məhkum, Gürcüstan Cinayət Məcəlləsinin 65-ci maddəsində nəzərdə tutulmuş vəzifəyə cəlb edilə bilər.

Gürcüstanın 24 sentyabr 2010-cu il tarixli qanunu №3616 - SSM I, №50, 24.09.2010-cu il, maddə328

Gürcüstanın 5 may 2011-ci il tarixli qanunu №4631 - veb-səhifə, 19.05.2011-ci il.

Gürcüstanın 27 dekabr 2011-ci il tarixli qanunu №5626 - veb-səhifə,12.01.2012-ci il.

Gürcüstanın 19 iyun 2012-ci il tarixli qanunu №6504 – veb-səhifə, 02.07.2012-ci il.

Gürcüstanın 13 dekabr 2013-cü il tarixli qanunu №1797 - veb-səhifə, 28.12.2013-cü il.

Gürcüstanın 12 iyun 2015-ci il tarixli qanunu №3715 – veb-səhifə, 24.06.2015-ci il.

Gürcüstanın 1 iyun 2017-ci il tarixli qanunu №945 - veb-səhifə, 20.06.2017-ci il.

Gürcüstanın 5 iyul 2018-ci il tarixli qanunu №3126 – veb-səhifə, 11.07.2018-ci il.

Gürcüstanın 29 noyabr 2019-cu il tarixli qanunu №5394 – veb-səhifə, 10.12.2019-cu il.

Maddə 2851. Ömürlük azadlıqdan məhrumetmə növündə təyin edilmiş cəzanın yenidən nəzərdən keçirilməsi

1. Məhkumun ömürlük azadlıqdan məhrumetmə cəzası cəmiyyət üçün faydalı iş ilə və ya ev dustaqlığı ilə əvəz edilə bilər, əgər o, faktiki olaraq on beş il azadlıqdan məhrumetməni (həbs cəzasını) çəkibsə, Gürcüstanın Ədliyyə naziri tərəfindən təsdiq edilmiş, ömürlük azadlıqdan məhrumetməyə məhkum edilmiş şəxsin azadlığa buraxılması üçün hazırlıq proqramını uğurla keçibsə və məhkəmə, məhkumun bu cəzanı çəkməyə davam etməsinə artıq ehtiyac olmadığını hesab edirsə.

2. Məhkumun ömürlük azadlıqdan məhrumetmə cəzası beş ildən az olmayan və on ildən çox olmayan müddətə ev dustaqlığı ilə əvəz edilə bilər, cəmiyyət üçün faydalı iş ilə isə − eyni müddətə, Gürcüstan Cinayət Məcəlləsinin 62-ci maddəsinin 3-cü hissəsində nəzərdə tutulmuş hesablamaya uyğun olaraq.

3. Məhkəmə ömürlük azadlıqdan məhrumetmə cəzasına məhkum edilmiş və faktiki olaraq iyirmi il azadlıqdan məhrumetmə cəzasını çəkmiş və Gürcüstanın Ədliyyə naziri tərəfindən təsdiq edilmiş, ömürlük azadlıqdan məhrumetməyə məhkum edilmiş şəxsin azadlığa buraxılması üçün hazırlıq proqramını uğurla keçmiş məhkumu cəzanın sonrakı çəkilməsindən şərti olaraq azad etmək səlahiyyətinə malikdir.

4. Məhkum ömürlük azadlıqdan məhrumetmə növündə cəza çəkməkdən iki ildən az olmayan və yeddi ildən çox olmayan sınaq müddəti ilə azad edilə bilər.

5. Məhkəmə bu maddədə nəzərdə tutulmuş qərarı ömürlük azadlıqdan məhrumetmə cəzasına məhkum edilmiş şəxsin azadlığa buraxılması üçün hazırlıq proqramının icmal hesabatı əsasında, cinayətin xarakterini, məhkumun cəzasını çəkdiyi müddətdə göstərdiyi davranışı, onun keçmişdə cinayət törətməsi faktını, məhkumluğunu, cinayəti təkrar törətmək riskini, ailə şəraitini və məhkumun şəxsiyyətini nəzərə alaraq qəbul edir.

6. Məhkəmə bu maddədə nəzərdə tutulmuş məsələ haqqında vəsatəti təmin etməkdən imtina etdikdə, eyni məsələ ilə bağlı vəsatətə yalnız bir ildən sonra yenidən baxıla bilər.

7. Məhkəmə məhkumun ömürlük azadlıqdan məhrumetmə cəzasının cəmiyyət üçün faydalı iş ilə və ya ev dustaqlığı ilə əvəz edilməsi və məhkumun cəzasını sonrakı çəkməkdən azad edilməsi məsələsinə şifahi dinləmə ilə baxır. Burada Xüsusi Penitensiar Xidmətin iştirakı məcburidir.

Gürcüstanın 1 iyun 2017-ci il tarixli qanunu №945 - veb-səhifə, 20.06.2017-ci il.

Gürcüstanın 5 iyul 2018-ci il tarixli qanunu №3126 – veb-səhifə, 11.07.2018-ci il.

Gürcüstanın 11 yanvar 2021-ci il tarixli qanunu №89 – veb-səhifə, 11.01.2021-ci il.

Maddə 286. Başqa bir icrası mümkün olmayan hökm mövcud olduqda hökmün icrası

Məhkuma qarşı bir neçə icrası mümkün olmayan hökm mövcud olduqda, Xüsusi Penitensiar Xidmətin Penitensiar Departamentinin direktorunun/Cinayətlərin qarşısının alınması, azadlıqdan məhrumetmə ilə əlaqədar olmayan cəzaların icrası və Milli Probasiya Agentliyinin rəisinin vəsatəti əsasında, cəzanın çəkildiyi yer üzrə birinci instansiya məhkəməsi, şifahi dinləmə olmadan, bütün qeyd olunan hökmlər üzrə məhkuma cəza müəyyən edilməsi haqqında qərardad çıxarır.

Gürcüstanın 1 may 2015-ci il tarixli qanunu №3528 - veb-səhifə, 18.05.2015-ci il.

Gürcüstanın 1 iyun 2017-ci il tarixli qanunu №945 - veb-səhifə, 20.06.2017-ci il.

Gürcüstanın 5 iyul 2018-ci il tarixli qanunu №3126 – veb-səhifə, 11.07.2018-ci il.

Gürcüstanın 29 noyabr 2019-cu il tarixli qanunu №5394 – veb-səhifə, 10.12.2019-cu il.

Maddə 287. Qərarın icrası zamanı aşkar edilmiş qeyri-müəyyənlik – qeyri-dəqiqliyin aradan qaldırılması

Qərarı çıxaran məhkəmə, şifahi dinləmə olmadan, qərarda olan qeyri-müəyyənliyi - qeyri-dəqiqliyi qərardadla aradan qaldırmaq hüququna malikdir, hansı ki onun ləğv edilməsinə və ya dəyişdirilməsinə səbəb olmayacaq, yəni:

a) həbsin və dustaqlığın tarixlərini, habelə cəza təyin edilərkən sayılan müddəti dəqiqləşdirsin;

b) prosesin iştirakçısının şəxsi (fərdi) məlumatlarını düzəltsin;

q) prosessual xərcləri dəqiqləşdirsin və bölüşdürsün;

d) sübutlar məsələsini həll etsin;

e) əmlakın üzərinə həbs (qadağa) qoyulması məsələsini dəqiqləşdirsin;

v) məhkumun əməlinin kvalifikasiyası, cəza tədbiri haqqında məhkəmənin rəyinə təsir etməyəcək digər dəqiqləşdirmələri daxil etsin.

Maddə 288. Məhkəmə tərəfindən məhkumluğun götürülməsi məsələsinə baxılması

1. Məhkumluğun götürülməsi məsələsinə qərarı çıxaran və ya cəzasını çəkmiş şəxsin daimi yaşayış yeri üzrə rayon (şəhər) birinci instansiya məhkəməsi, cəzasını çəkmiş şəxsin vəsatəti ilə, şifahi dinləmə olmadan, baxır.

2. Məhkumluğun götürülməsindən imtina edildikdə, vəsatət yalnız 3 aydan sonra yenidən verilə bilər.

Gürcüstanın 30 may 2013-cü il tarixli qanunu №657 – veb-səhifə, 19.06.2013-cü il.

Maddə 289. Xarici dövlətin məhkəməsinin hökmü əsasında məhkum edilmiş şəxsə qarşı təyin edilmiş cəzanın çəkilməmiş hissəsinin Gürcüstanda çəkilməsi ilə bağlı prosedur

1. Gürcüstanın beynəlxalq müqavilə və sazişlərinə uyğun olaraq, Gürcüstan vətəndaşına və ya Gürcüstanda daimi yaşayan şəxsə qarşı xarici dövlətin məhkəməsinin hökmü əsasında təyin edilmiş cəzanın çəkilməmiş hissəsinin Gürcüstanda çəkilməsi məsələsinə, yurisdiksiyaya riayət etməklə, məhkumun qeydiyyatda olduğu yer üzrə birinci instansiya məhkəməsi baxır.

2. Gürcüstan vətəndaşına və ya Gürcüstanda daimi yaşayan şəxsə qarşı xarici dövlətin məhkəməsinin hökmü əsasında təyin edilmiş cəzanın çəkilməmiş hissəsinin Gürcüstanda çəkilməsi məsələsinə məhkəmə işin materiallarını aldıqdan sonra 1 ay müddətində, şifahi dinləmə olmadan, baxır.

3. Xarici dövlətin məhkəməsinin hökmü əsasında təyin edilmiş cəzanın çəkilməmiş hissəsinin Gürcüstanda çəkilməsi barədə Gürcüstan məhkəməsi qərardad çıxarır.

4. Qərardadda qeyd edilməlidir:

a) xarici dövlətin hökmü çıxaran məhkəməsinin adı və yeri, habelə hökmün çıxarılma vaxtı;

b) məhkum edilmiş Gürcüstan vətəndaşının və ya Gürcüstanda daimi yaşayan şəxsin Gürcüstandakı son yaşayış və iş yerləri və fəaliyyəti haqqında məlumatlar;

q) o əməlin kvalifikasiyası, hansını ki törətməkdə şəxs cinayət qanununa əsasən təqsirləndirilir;

d) Gürcüstan Cinayət Məcəlləsinin o maddəsi, hansında ki törədilmiş cinayətə görə məsuliyyət nəzərdə tutulur;

e) məhkumun Gürcüstanda çəkməli olduğu cəzanın növü və müddəti, cəzanın çəkilməsinin başlama və qurtarma tarixləri və ziyanın ödənilməsi qaydası göstərilməklə.

5. Xarici dövlətin məhkəməsinin hökmü əsasında təyin edilmiş cəzanın çəkilməmiş hissəsinin Gürcüstanda çəkilməsi Gürcüstanda törədilmiş cinayətə görə Gürcüstan məhkəməsinin hökmü əsasında təyin edilən cəzanın çəkilməsi ilə eyni qaydada və eyni şəraitdə baş verir.

6. Xarici dövlətin məhkəməsi tərəfindən cəzasını çəkmək üçün Gürcüstana gətirilmiş şəxsə qarşı hökm yenidən nəzərdən keçirildikdə, dəyişdirildikdə və ya ləğv edildikdə, belə hökmün icrası məsələsi bu maddəyə uyğun olaraq həll edilir.

7. Cəzasını çəkmək üçün Gürcüstana gətirilmiş şəxsə qarşı xarici dövlətin məhkəməsinin hökmünün icrası barədə Gürcüstan məhkəməsinin qərardadının surəti müvafiq dövlətin səlahiyyətli orqanlarını daha sonra məlumatlandırmaq məqsədi ilə Gürcüstanın Ədliyyə nazirliyinə göndərilir.

8. Cəzasını çəkmək üçün Gürcüstana gətirilmiş şəxsə qarşı xarici dövlətin məhkəməsinin və/və ya Beynəlxalq Cinayət Məhkəməsinin hökmü ilə Gürcüstan məhkəməsi tərəfindən məhkum edilmiş şəxsə qarşı məhkumluğun eyni hüquqi nəticələri yaranır.

9. Cəzasını çəkmək üçün Gürcüstana gətirilmiş şəxsə qarşı hökmü çıxaran xarici dövlətin və Gürcüstanın çıxardığı amnistiya və ya əfv aktından bu aktla müəyyən edilmiş şərtlərə və qaydalara uyğun olaraq istifadə edilir, əgər Gürcüstanın beynəlxalq müqavilələrində və sazişlərində başqa hal nəzərdə tutulmayıbsa.

Gürcüstanın 24 sentyabr 2010-cu il tarixli qanunu №3616 - SSM I, №50, 24.09.2010-cu il, maddə328

Maddə 290. Xarici dövlətin məhkəmə hökmünün Gürcüstan Cinayət Məcəlləsinin müvafiq maddəsi ilə nəzərdə tutulmuş cinayətə uyğunluğunun təsdiq edilməsi (sübuta yetirilməsi)

1. Gürcüstan vətəndaşı xarici dövlətin məhkəməsi tərəfindən Gürcüstan Mülki-Prosessual Məcəlləsində qeyri-qanuni və/və ya əsassız (sənədsiz) əmlakın müsadirə edilməsini nəzərdə tutan cinayət törətdiyinə görə məhkum edildikdə, Gürcüstanın baş prokuroru törədilmiş cinayətin faktiki və hüquqi hallarının Gürcüstan Cinayət Məcəlləsinin müvafiq maddəsində nəzərdə tutulmuş cinayətə uyğunluğunun təsdiqi barədə, ittiham hökmünü aldığı andan 3 ay ərzində, Gürcüstan Ali Məhkəməsinə vəsatətlə müraciət etmək səlahiyyətinə malikdir.

2. Vəsatətə 3 ay müddətində Gürcüstan Ali Məhkəməsinin Cinayət İşləri Palatası baxır.

3. Məhkum və onun vəkili və ya qanuni nümayəndəsi müzakirədə iştirak etmək hüququna malikdir. Tərəflərin məhkəməyə gəlməməsi vəsatətə baxılmasına mane olmur.

4. Vəsatətə baxılması əsasında məhkəmə xarici dövlətin məhkəməsinin hökmü ilə müəyyən edilmiş faktiki və hüquqi halların Gürcüstan Cinayət Məcəlləsinin müvafiq maddəsində nəzərdə tutulmuş cinayətə uyğunluğunun təsdiqi və vəsatətin təmin edilməsi və ya uyğunluğun olmaması və vəsatətin təmin edilməsindən imtina edilməsi haqqında qərardad çıxarır. Qərardadda xarici dövlətin hökmü çıxaran məhkəməsinin adı və yeri, hökmün çıxarıldığı vaxt, məhkum edilmiş Gürcüstan vətəndaşı haqqında məlumatlar, xarici dövlətin məhkəməsi tərəfindən müəyyən edilmiş faktiki və hüquqi hallar Cinayət Qanununun müvafiq maddəsinə istinadən, Gürcüstan Cinayət Məcəlləsinin müvafiq cinayəti törətməyə görə məsuliyyəti nəzərdə tutan maddəsi qeyd edilməlidir.

5. Qərardad qətidir (sondur) və elan edildiyi andan qanuni qüvvəyə minir.

6. Prokuror qərardadın qanuni qüvvəyə mindiyi gündən 10 il müddətində məhkumun qeyri-qanuni və/və ya əsassız (sənədsiz) əmlakının müsadirə edilməsi və dövlətə verilməsi haqqında Gürcüstan Mülki-Prosessual Məcəlləsi ilə müəyyən edilmiş qaydada iddia ərizəsi vermək səlahiyyətinə malikdir.

Gürcüstanın 24 sentyabr 2010-cu il tarixli qanunu №3616 - SSM I, №50, 24.09.2010-cu il, maddə328

Gürcüstanın 30 noyabr 2018-ci il tarixli qanunu №3814 – veb-səhifə, 13.12.2018-ci il.

Maddə 291. Hökmün icrası zamanı qaldırılan məsələlərlə bağlı məhkəmənin çıxardığı qərardadın şikayət edilməsi

1. Bu məcəllənin 282-ci, 283-cü, 284-cü, 285-ci, 2851, 286-cı, 287-ci, 288-ci və 289-cu maddələrinə uyğun olaraq məhkəmənin çıxardığı qərardad 10 gün müddətində, Apellyasiya məhkəməsinin Cinayət İşləri Palatasında birdəfəlik şikayət edilə bilər, hansı ki şikayət ərizəsinə, şifahi dinləmə olmadan, 1 ay müddətində baxır.

2. Prokuror qeyd olunan məsələlərin həm birinci instansiya, həm də Apellyasiya məhkəməsindəki müzakirəsində iştirak etmir.

Gürcüstanın 1 iyun 2017-ci il tarixli qanunu №945 - veb-səhifə, 20.06.2017-ci il.

Fəsil XXV

Apellyasiya

Maddə 292. Ümumi müddəalar

1. Birinci instansiya məhkəməsinin hökmü Apellyasiya qaydasında şikayət edilə bilər, hansını ki şikayətçi qanunsuz və/və ya əsassız hesab edir.

2. İttihamçı (prokuror), yuxarıki prokuror, məhkum və/və ya onun vəkili Apellyasiya şikayəti vermək hüququna malikdir.

3. Özü olmadıqda barəsində məhkəmənin ittiham hökmü çıxarılmış məhkumun 1 ay müddətində hökmü şikayət etmək hüququ var: həbs edildikdən; və ya müvafiq orqanlara gəldiyi andan; və ya birinci instansiya məhkəməsinin hökmünün elan edilməsindən, əgər məhkum Apellyasiya şikayətinə onun iştirakı olmadan baxılmasını tələb edirsə.

4. Andlı iclasçıların hökmü əsasında çıxarılmış hökmdən Apellyasiya şikayəti vermək yolverilməzdir.

Gürcüstanın 24 sentyabr 2010-cu il tarixli qanunu №3616 - SSM I, №50, 24.09.2010-cu il, maddə328

Gürcüstanın 14 iyun 2013-cü il tarixli qanunu №741 – veb-səhifə, 27.06.2013-cü il.

Maddə 293. Apellyasiya şikayətinin verilmə müddəti və forması

1. Hökm elan edildiyi gündən 1 ay müddətində hökmü çıxaran məhkəməyə Apellyasiya şikayəti verilir.

2. Apellyasiya şikayətində qeyd edilir:

a) şikayətin göndərildiyi məhkəmənin adı;

b) şikayəti verən şəxsin adı və soyadı, yaşayış yeri, prosessual vəziyyəti;

q) şikayət edilmiş hökmü çıxaran məhkəmə və çıxarılma tarixi;

d) hökmün şikayət edilmiş müddəaları;

e) şikayət edilmiş müddəaların qanunsuzluğunun və/və ya əsassızlığının mahiyyəti;

v) şikayətçinin mövqeyini təsdiq edən sübutlar;

z) Apellyasiya məhkəməsi tərəfindən tədqiq edilməli olan sübutlar, o cümlədən, yeni sübutlar;

t) əlavə təqdim olunan materiallar (əgər varsa).

21. Apellyasiya şikayətində, həmçinin, şikayət edilmiş hökmün İnsan Hüquqlarının və Əsas Azadlıqların Müdafiəsi haqqında Konvensiyanın və onun əlavə protokollarının normalarına və oxşar hüquqi məsələlər üzrə Avropa İnsan Hüquqları Məhkəməsinin presedentlərinə uyğunsuzluğu haqqında qeyd edilə bilər.

3. Apellyasiya şikayətinin verilməsi hökmün icrasını dayandırmır.

4. Apellyasiya şikayətində hökmün hansı hissəsindən şikayətin verildiyi və şikayəti əsaslandıran dəlillər (arqumentlər) göstərilir.

Gürcüstanın 18 oktyabr 2022-ci il tarixli qanunu №1918 – veb-səhifə, 24.10.2022-ci il.

Maddə 294. Apellyasiya şikayətinin surətinin tərəfə göndərilməsi, şikayətə cavab

1. Apellyasiya şikayətinin həmin məhkəmə tərəfindən tərəfə verilməsi üçün lazım olan qədər nüsxəsi hökmü çıxaran məhkəməyə verilir.

2. Məhkəmə 5 gündən gec olmayaraq Apellyasiya şikayətinin surətini qarşı (ikinci) tərəfə göndərir ki, o, şikayətə cavab təqdim etsin. Qarşı tərəf şikayətin surətini aldıqdan sonra 5 gündən gec olmayaraq məhkəməyə cavab təqdim etməlidir.

3. Şikayətçinin məhkəmədən Apellyasiya şikayətinə cavabın surətini almaq hüququ var.

Maddə 295. Apellyasiya şikayətinin qəbul edilməsinin həlli

1. İş, şikayət ərizəsi və ona cavab birinci instansiya məhkəməsindən Apellyasiya məhkəməsinə göndərilir.

2. Apellyasiya məhkəməsi şikayəti və işi aldıqdan sonra 10 gün müddətində, şifahi dinləmə olmadan, Apellyasiya şikayətinin qəbul edilməsi məsələsini həll edir.

3. Şikayət ərizəsi bu məcəllənin 293-cü maddəsinin 2-ci hissəsinin tələblərinə uyğun olmadıqda, Apellyasiya məhkəməsi şifahi dinləmə olmadan qərardad çıxararaq şikayətçiyə şikayət ərizəsindəki boşluğu (qüsuru) doldurmaq üçün 5 gün vaxt verir. Şikayətçi bu tələbi yerinə yetirmədikdə, Apellyasiya məhkəməsi şifahi dinləmə olmadan şikayətin qəbuledilməz (qeyri-məqbul) elan edilməsi barədə qərardad çıxarır, hansı ki qətidir (sondur) və şikayət edilmir. Şikayətçi qeyd olunan müddətdə boşluğu (qüsuru) doldurarsa, Apellyasiya məhkəməsi şikayət ərizəsinin şifahi dinləmə olmadan qəbul edilməsi barədə qərardad çıxarır və Apellyasiya iclasının tarixini təyin edir.

4. Apellyasiya məhkəməsi Apellyasiya şikayət ərizəsinin bu məcəllənin 293-cü maddəsinin 2-ci hissəsinin tələblərinə uyğun olduğunu hesab etdikdə, o, şifahi dinləmə olmadan, şikayət ərizəsinin qəbul edilməsi barədə qərardad çıxarır və Apellyasiya iclasının tarixini təyin edir.

5. Apellyasiya iclası şikayətin qəbul edilməsindən sonra 1 ay müddətində keçirilir.

6. Apellyasiya məhkəməsi Apellyasiya şikayətinin qəbul edilməsindən sonra 2 ay müddətində hökm çıxarır.

7. Apellyasiya şikayətinə baxan məhkəmə şikayətin qəbul edilməsindən sonra 2 həftə müddətində, şifahi dinləmə olmadan, az ağır kateqoriyalı cinayətlərə dair işlər üzrə tərəfin şikayətinə, həmçinin, yalnız cəzanın azaldılması barədə şikayətə baxmağa səlahiyyətlidir. Məhkəmə, şifahi dinləmə olmadan, təyin edilmiş cəzanı dörddə birdən çox olmayaraq azaltmaq səlahiyyətinə malikdir.

8. Apellyasiya şikayəti verən şəxs icmal (cəmləşdirici) qərar çıxarılanadək öz şikayətini geri götürmək hüququna malikdir. Belə olan halda Apellyasiya məhkəməsi, şifahi dinləmə olmadan, şikayətin baxılmamış saxlanılması barədə qərardad çıxarmağa səlahiyyətlidir, hansı ki qətidir (sondur) və şikayət edilmir. Apellyasiya şikayətinin təkrar daxil edilməsi (verilməsi) yolverilməzdir.

Maddə 296. Tərəflərin gəlməsi

1. Məhbus (dustaq) olan məhkumun Apellyasiya iclasında (müzakirəsində) bilavasitə iştirakını Apellyasiya şikayəti ilə tələb etmək hüququ var, bu barədə isə Apellyasiya şikayətinə baxan məhkəmə qərar qəbul edir.

2. Apellyasiya şikayəti verən şəxs üzrsüz səbəbdən Apellyasiya iclasına gəlmədikdə, Apellyasiya məhkəməsi onun Apellyasiya şikayətini qərardadla baxılmamış saxlayır. Qərardad qətidir (sondur) və şikayət edilmir.

Maddə 297. Apellyasiya iclası

Apellyasiya şikayətinə birinci instansiya məhkəməsində işə mahiyyəti üzrə baxılması zamanı qüvvədə olan normalara uyğun olaraq, aşağıdakı dəyişikliklərlə baxılır:

a) giriş və yekun sözlərlə əvvəlcə şikayətçi, sonra isə – qarşı tərəf çıxış edir;

b) Apellyasiya şikayəti verən şəxs hökmün qanunsuzluğunu və/və ya əsassızlığını sübut etmək yükünü daşıyır;

q) Apellyasiya qaydasında işə baxılarkən yalnız Apellyasiya məhkəməsinə təqdim edilmiş yeni sübutun tədqiqinə icazə verilir, birinci instansiya məhkəməsində tədqiq edilmiş bütün sübutlar isə tədqiq edilmiş sayılır, o hal istisna olmaqla - nə vaxt ki, sübut ciddi qanun pozuntusu ilə tədqiq edilib (araşdırılıb) və tərəf bu cür sübutun yenidən tədqiq edilməsi (araşdırılması) barədə vəsatət qaldırır;

d) tərəfin vəsatəti əsasında, yeni sübut məhkəmənin qərarı ilə Apellyasiya məhkəməsində tədqiq edilə (araşdırıla) bilər, əgər vəsatətin müəllifi əsaslandırsa (sübuta yetirsə) ki, onun mövqeyini əsaslandırmaq üçün o xüsusilə vacibdir və birinci instansiya məhkəməsində işə baxılarkən onu təqdim etmək obyektiv olaraq mümkün olmamışdır (qeyri-mümkün idi);

e) sübutların tədqiqi Apellyasiya şikayətinin və ona cavabın hüdudlarından kənara çıxmamalıdır;

v) bu maddə ilə müəyyən edilmiş sübutların tədqiqi qaydası birinci instansiya məhkəməsi tərəfindən təqsirləndirilən şəxsin qiyabi (özünün iştirakı olmadan) hökm çıxardığı cinayət işlərinə şamil edilmir, o hal istisna olmaqla - nə vaxt ki, məhkumun tələbinə uyğun olaraq, Apellyasiya qaydasında işə onun iştirakı olmadan baxılır;

z) Apellyasiya şikayətinə şikayət ərizəsi və ona cavab çərçivəsində baxılır.

(Qüvvədən düşmüş elan edildi 297-ci maddənin „z“ alt bəndinin o normativ məzmunu, hansı ki şəxsin eyni cinayətə görə təkrar məhkum edildiyi halda Apellyasiya məhkəməsinin Apellyasiya şikayətinin hüdudlarından kənara çıxmaq imkanını istisna edir) - Gürcüstanın Konstitusiya Məhkəməsinin 29 sentyabr 2015-ci il tarixli Qərarı №3/1/608,609 – veb-səhifə, 13.10.2015-ci il.

Gürcüstanın 24 sentyabr 2010-cu il tarixli qanunu №3616 - SSM I, №50, 24.09.2010-cu il, maddə328

Gürcüstanın Konstitusiya Məhkəməsinin 29 sentyabr 2015-ci il tarixli Qərarı №3/1/608,609 – veb-səhifə, 13.10.2015-ci il.

Maddə 298. Apellyasiya hökmü və pis tərəfə çevirmək

1. Apellyasiya məhkəməsi öz hökmündə aşağıdakı qərarlardan birini qəbul edir:

a) birinci instansiya məhkəməsinin ittiham hökmünü ləğv edir və onu bəraət hökmü ilə əvəz edir;

b) birinci instansiya məhkəməsinin bəraət hökmünü ləğv edir və onu ittiham hökmü ilə əvəz edir;

q) birinci instansiya məhkəməsinin hökmünə dəyişiklik edir;

d) birinci instansiya məhkəməsinin hökmünü dəyişməz saxlayır və Apellyasiya şikayətini təmin etməkdən imtina edir.

2. Apellyasiya məhkəməsinin hökmü birinci instansiya məhkəməsinin çıxardığı hökmü dəyişir.

3. İşə məhkumun, onun vəkilinin şikayəti əsasında baxıldıqda və ittiham tərəfi şikayət vermədikdə, Apellyasiya məhkəməsinin bəraət hökmü əvəzinə ittiham hökmü çıxarmaq, Gürcüstan Cinayət Məcəlləsinin daha sərt maddəsini tətbiq etmək, daha sərt cəza təyin etmək və ya məhkumun xeyrinə olmayan hər hansı başqa qərar qəbul etmək hüququ yoxdur.

4. Apellyasiya məhkəməsi bəraət hökmü əvəzinə ittiham hökmü çıxarmaq, Gürcüstan Cinayət Məcəlləsinin daha sərt maddəsini tətbiq etmək, daha sərt cəza təyin etmək və ya məhkumun vəziyyətini başqa üsullarla pisləşdirmək hüququna malikdir, əgər ittiham tərəfi məhz bu tələblə Apellyasiya şikayəti veribsə və o, birinci instansiya məhkəməsində belə mövqe tutubsa.

Maddə 299. Apellyasiya şikayətinin təftiş başlanğıcı

Apellyasiya şikayəti məhkum tərəfindən verildikdə və məhkəmə onu tam və ya qismən təmin etdikdə, Apellyasiya məhkəməsi bu iş üzrə məhkum edilmiş, lakin Apellyasiya şikayəti verməmiş digər şəxs barəsindəki hökmə də baxmağa borcludur.

Fəsil XXVI

Kassasiya

Maddə 300. Ümumi müddəalar

1. Apellyasiya məhkəməsinin Cinayət İşləri Palatasının çıxardığı, kassatorun fikrincə qanunsuz olan hökm Kassasiya qaydasında şikayət edilə bilər. Hökm qanunsuzdur, əgər:

a) Gürcüstan Cinayət-Prosessual Məcəlləsi əhəmiyyətli dərəcədə pozulubsa, hansı ki birinci instansiya və ya Apellyasiya məhkəməsi tərəfindən aşkar edilməmişdir və ya hansına ki, o, işə baxılarkən və qərar qəbul edilərkən yol vermişdir;

b) məhkumun əməli yanlış qiymətləndirilibsə (yanlış kvalifikasiya verilibsə);

q) məhkumun əməlinin xarakterinə və şəxsiyyətinə açıq şəkildə uyğun gəlməyən cəza növü və ya ölçüsü tətbiq edilibsə.

2. İttihamçı (prokuror), yuxarıki prokuror, məhkum və/və ya onun vəkili Kassasiya şikayəti vermək hüququna malikdir.

3. Onun iştirakı olmadan barəsində Apellyasiya məhkəməsinin ittiham hökmü çıxarılmış məhkum hökmü 1 ay müddətində şikayət etmək hüququna malikdir: həbs edildikdən (dustaq olduqdan); və ya müvafiq orqanlara gəldiyi andan; və ya Apellyasiya məhkəməsinin hökmünün elan edilməsindən, əgər məhkum Kassasiya şikayətinə onun iştirakı olmadan baxılmasını tələb edirsə.

Gürcüstanın 24 sentyabr 2010-cu il tarixli qanunu №3616 - SSM I, №50, 24.09.2010-cu il, maddə328

Gürcüstanın 14 iyun 2013-cü il tarixli qanunu №741 – veb-səhifə, 27.06.2013-cü il.

Maddə 301. Kassasiya şikayətinin forması

1. Kassasiya şikayətində kassator hökmü nə həcmdə şikayət etdiyini və onun nə həcmdə ləğv edilməsini və ya dəyişdirilməsini tələb etdiyini izah etməli, həmçinin, öz tələbini əsaslandırmalıdır.

2. Kassasiya şikayətində qeyd olunur:

a) şikayətin veriləcəyi məhkəmənin adı;

b) şikayəti verən şəxs haqqında məlumatlar (adı və soyadı, yaşayış yeri, prosessual statusu);

q) şikayət edilmiş hökm, onu çıxaran məhkəmə və çıxarıldığı tarix;

d) şikayətçinin fikrincə hansı hüquqi məsələnin qeyri-qanuni həll edildiyi və bunu nə sübut edir;

e) əlavə olaraq təqdim edilmiş materiallar.

3. Kassasiya şikayətində, həmçinin, şikayət edilmiş hökmün İnsan Hüquqlarının və Əsas Azadlıqların Müdafiəsi haqqında Konvensiyanın və onun əlavə protokollarının normalarına və oxşar hüquqi məsələlər üzrə Avropa İnsan Hüquqları Məhkəməsinin presedentlərinə uyğunsuzluğu haqqında qeyd edilə bilər.

Gürcüstanın 18 oktyabr 2022-ci il tarixli qanunu №1918 – veb-səhifə, 24.10.2022-ci il.

Maddə 302. Kassasiya şikayətinin verilməsi

1. Hökm elan edildiyi gündən 1 ay müddətində hökmü çıxaran məhkəməyə Kassasiya şikayəti verilir.

2. Kassasiya şikayətinin bu məhkəmənin tərəfə verməsi üçün lazım olan qədər nüsxəsi hökmü çıxaran məhkəməyə verilir.

3. Məhkəmə Kassasiya şikayətinin surətini 5 gündən gec olmayaraq qarşı (ikinci) tərəfə göndərir ki, o, şikayət ərizəsinə cavab təqdim etsin. Qarşı tərəf şikayət ərizəsinin surətini aldıqdan sonra 5 gündən gec olmayaraq məhkəməyə cavab təqdim etməlidir.

4. Kassator şikayət ərizəsinə cavabın surətini məhkəmədən almaq hüququna malikdir.

5. İş, şikayət ərizəsi və ona cavab Apellyasiya məhkəməsindən Gürcüstanın Ali Məhkəməsinə göndərilir.

Maddə 303. Kassasiya şikayətinin qəbul edilməsinin həlli

1. Şikayət ərizəsi bu məcəllənin 301-ci maddəsinin 2-ci hissəsinin tələblərinə uyğun olmadıqda, Kassasiya məhkəməsi şifahi dinləmə olmadan qərardadla kassatora 5 gün vaxt verir, hansı ki şikayət ərizəsindəki boşluğu (qüsuru) doldurmaq üçün lazımdır. Kassator qeyd olunan tələbi yerinə yetirmədikdə, Kassasiya məhkəməsi şifahi dinləmə olmadan qərardad çıxararaq şikayəti baxılmamış saxlayır. Qərardad qətidir (sondur) və şikayət edilmir.

2. (çıxarılıb - 08.02.2017, №260).

3. Kassator aşağıdakıları əsaslandırarsa, Kassasiya şikayəti qəbul edilir:

a) iş, həlli hüququn inkişafına və vahid məhkəmə təcrübəsinin formalaşdırılmasına kömək edəcək hüquqi problemi əhatə edir;

b) Gürcüstanın Ali Məhkəməsi daha əvvəl oxşar hüquqi məsələ üzrə qərar qəbul etməyib;

q) Kassasiya şikayətinə baxılması nəticəsində bu iş üzrə, çox güman ki, Gürcüstanın Ali Məhkəməsi oxşar hüquqi məsələ ilə bağlı əvvəlki təcrübədən fərqli olan qərar qəbul edəcək;

d) Apellyasiya məhkəməsinin qərarı oxşar hüquqi məsələ ilə bağlı Gürcüstanın Ali Məhkəməsinin əvvəlki təcrübəsindən fərqlənir;

e) Apellyasiya məhkəməsi işə maddi və/və ya prosessual hüquq normalarını əhəmiyyətli dərəcədə pozmaqla baxmışdır ki, bu da işin baxılmasının nəticəsinə ciddi təsir göstərə bilərdi;

v) Apellyasiya Məhkəməsinin qərarı oxşar hüquqi məsələlər üzrə İnsan Hüquqlarının və Əsas Azadlıqların Müdafiəsi haqqında Konvensiyaya və/və ya onun əlavə protokoluna/protokollarına və Avropa İnsan Hüquqları Məhkəməsinin presedent hüququna ziddir;

z) Kassator (şikayətçi) yetkinlik yaşına çatmamış məhkumdur.

31. Kassasiya məhkəməsi Kassasiya şikayətinin bu maddənin 3-cü hissəsində müəyyən edilmiş tələblərə uyğun olaraq qəbuledilən (məqbul) olub-olmadığını yoxlamalıdır. Kassasiya şikayəti qeyd olunan tələblərə cavab verirsə, o, qəbuledilən (məqbul) elan edilməlidir.

32. Kassasiya məhkəməsi Kassasiya şikayətinin qəbul edilməsini şifahi dinləmə olmadan yoxlamaq səlahiyyətinə malikdir.

33. Məhkəmə Kassasiya şikayətinin qəbuledilməz (qeyri-məqbul) elan edilməsi haqqında əsaslandırılmış qərardad çıxarır. Bu qərardadda kassatorun göstərdiyi qəbuledilənlik (məqbulluq) üçün əsasların arqumentli (sübuta yetirilmiş) inkarı (rəddi) olmalıdır.

4. Şikayətin qəbuledilməzliyi (qeyri-məqbulluğu) ilə bağlı Kassasiya məhkəməsinin qərardadı qətidir (sondur) və şikayət edilmir. Məhkəmə Kassasiya şikayətinin qəbuledilməzliyi haqqında qərardad çıxardıqdan sonra 5 gün müddətində tərəflərə, prokurorun Kassasiya şikayəti qəbuledilməz elan edildikdə isə – həmçinin, yuxarıki prokurora yazılı məlumat verir.

5. Kassasiya məhkəməsi şikayət ərizəsini qərardadla qəbuledilən (məqbul) hesab edirsə, o, Kassasiya iclasının tarixini təyin edir. Kassasiya iclası şikayət ərizəsinin qəbul olunduğu gündən 1 ay müddətində keçirilir.

6. Kassasiya məhkəməsi işə şifahi dinləmə olmadan baxmağa səlahiyyətlidir.

7. Kassator icmal qərar çıxarılanadək öz şikayət ərizəsini geri götürmək hüququna malikdir. Belə olan halda Kassasiya məhkəməsi şifahi dinləmə olmadan şikayətin baxılmamış saxlanılması haqqında qərardad çıxarmağa səlahiyyətlidir, hansı ki qətidir (sondur) və şikayət edilmir. Şikayətin təkrar verilməsi yolverilməzdir.

8. Kassasiya məhkəməsində Kassasiya şikayəti üzrə icmal qərar iş və şikayət ərizəsi Kassasiya məhkəməsinə daxil olduqdan sonra 6 aydan gec olmayaraq qəbul edilir.

Gürcüstanın 8 fevral 2017-ci il tarixli qanunu №260 - veb-səhifə, 13.02.2017-ci il.

Gürcüstanın 18 oktyabr 2022-ci il tarixli qanunu №1918 – veb-səhifə, 24.10.2022-ci il.

Maddə 304. İşin Böyük Palataya verilməsi

Gürcüstanın Ali Məhkəməsinin Cinayət İşləri Palatasının işə baxan tərkibi işi baxılması üçün qərardadla Böyük Palataya verə bilər, əgər:

a) vahid məhkəmə təcrübəsinin formalaşdırılması üçün işə baxılması və həlli xüsusi əhəmiyyət kəsb edirsə;

b) iş öz məzmunu ilə nadir hüquqi problemi təmsil edirsə.

Maddə 3041. Məsləhət rəyi almaq üçün Avropa İnsan Haqları Məhkəməsinə müraciət etmək

1. Kassasiya məhkəməsinin hüququ var: Kassasiya məhkəməsinə iş və şikayət ərizəsi daxil olduqdan sonra İnsan Hüquqlarının və Əsas Azadlıqların Müdafiəsi haqqında Konvensiyada və onun protokollarında nəzərdə tutulmuş hüquq və azadlıqların izahatı və ya tətbiqi ilə bağlı, işə aid olan prinsipial məsələlər barədə məsləhət rəyi almaq üçün Avropa İnsan Haqları Məhkəməsinə müraciət etsin.

2. Kassasiya məhkəməsi Avropa İnsan Haqları Məhkəməsinə məsləhət rəyinin verilməsi tələbini əsaslandırmalı və Avropa İnsan Haqları Məhkəməsinə işlə bağlı müvafiq hüquqi və faktiki halları təqdim etməlidir.

3. Kassasiya məhkəməsi məsləhət rəyi almaq üçün Avropa İnsan Haqları Məhkəməsinə müraciət barədə tərəfləri məlumatlandırır.

4. Avropa İnsan Haqları Məhkəməsinin məsləhət rəyi məcburi xarakter daşımır.

5. Kassasiya məhkəməsinin məsləhət rəyi üçün Avropa İnsan Haqları Məhkəməsinə müraciətindən məsləhət rəyi alınana qədər bu məcəllənin 303-cü maddəsinin 8-ci hissəsində nəzərdə tutulmuş müddətin axını dayandırılır.

Gürcüstanın 29 may 2015-ci il tarixli qanunu №3668 - veb-səhifə, 05.06.2015-ci il.

Maddə 305. Tərəflərin gəlməsi

1. Məhbus (dustaq) olan məhkumun Kassasiya şikayət ərizəsi ilə Kassasiya müzakirəsində bilavasitə iştirakını tələb etmək hüququ var, bu barədə Kassasiya şikayətinə baxan məhkəmə qərar qəbul edir.

2. Kassator üzrsüz səbəbdən Kassasiya iclasına gəlmədikdə, Kassasiya məhkəməsi onun Kassasiya şikayətini qərardadla baxılmamış saxlayır. Qərardad qətidir (sondur) və şikayət edilmir.

Maddə 306. Kassasiya iclası

1. İclasın sədri tərəflərin iclasa gəldiklərini müəyyən edir.

2. Sonra tərəflər danışırlar (çıxış edirlər). Əvvəlcə söz kassatora verilir.

3. Hökmün qanunsuzluğunu sübut etmək yükü kassatorun üzərinə düşür.

4. Kassasiya şikayətinə şikayət ərizəsinin və onun cavabının çərçivəsində baxılır.

(Qüvvədən düşmüş elan edildi 306-cı maddənin 4-cü hissəsinin o normativ məzmunu, hansı ki əməl törədildikdən sonra qəbul edilmiş qanun həmin əməlin cinayət tərkibini ləğv etdikdə Kassasiya məhkəməsinin Kassasiya şikayəti çərçivəsindən kənara çıxmaq və şəxsi məsuliyyətdən azad etmək imkanını istisna edir) - Gürcüstanın Konstitusiya Məhkəməsinin 29 sentyabr 2015-ci il tarixli Qərarı №3/1/608,609 – veb-səhifə, 13.10.2015-ci il.

5. Tərəflərin çıxışından sonra cavab (replika) hüququndan əvvəlcə kassator, sonra isə – qarşı tərəf istifadə edir.

6. Məhkum (bəraət almış) şəxs iclasda iştirak etdikdə, onun son söz hüququ təmin edilir.

7. İclasın sədri tərəfə çıxışı və cavabı (replikası) üçün ağlabatan müddət müəyyən edir.

8. İclasın sədri tərəfin yekun (son) nitqinin uzunluğunu müəyyən etmək hüququna malik deyil, lakin baxılan işə aidiyyəti olmayan hala istinad etdikdə, o, şəxsi dayandıra bilər.

Gürcüstanın Konstitusiya Məhkəməsinin 29 sentyabr 2015-ci il tarixli Qərarı №3/1/608,609 – veb-səhifə, 13.10.2015-ci il.

Maddə 307. Kassasiya hökmü

1. Kassasiya məhkəməsi öz hökmündə aşağıdakı qərarlardan birini qəbul edir:

a) Apellyasiya məhkəməsinin ittiham hökmünü ləğv edir və onu bəraət hökmü ilə əvəz edir;

b) Apellyasiya məhkəməsinin bəraət hökmünü ləğv edir və onu ittiham hökmü ilə əvəz edir;

q) Apellyasiya məhkəməsinin hökmünə dəyişiklik edir;

d) Apellyasiya məhkəməsinin hökmünü dəyişməz saxlayır və Kassasiya şikayətini təmin etməkdən imtina edir.

2. Kassasiya məhkəməsinin hökmü Apellyasiya məhkəməsinin çıxardığı hökmü dəyişir.

3. Kassasiya məhkəməsinin hökmü qətidir (sondur) və şikayət edilmir.

Maddə 308. Pis tərəfə çevirmək

1. İşə məhkumun, onun vəkilinin şikayəti əsasında baxıldıqda və ittiham tərəfi şikayət vermədikdə, Kassasiya məhkəməsinin bəraət hökmü əvəzinə ittiham hökmü çıxarmaq, Gürcüstan Cinayət Məcəlləsinin daha sərt maddəsini tətbiq etmək, daha sərt cəza təyin etmək və ya məhkumun xeyrinə olmayan hər hansı başqa qərar qəbul etmək hüququ yoxdur.

2. Kassasiya məhkəməsi bəraət hökmü əvəzinə ittiham hökmü çıxarmaq, Gürcüstan Cinayət Məcəlləsinin daha sərt maddəsini tətbiq etmək, daha sərt cəza təyin etmək və ya məhkumun vəziyyətini başqa üsullarla pisləşdirmək hüququna malikdir, əgər ittiham tərəfi məhz bu tələblə Kassasiya şikayəti veribsə və o, birinci instansiya və Apellyasiya məhkəmələrində belə mövqe tutubsa.

Maddə 309. Kassasiya şikayətinin təftiş başlanğıcı

Kassasiya məhkəməsi məhkumun şikayəti əsasında hökmü onun xeyrinə o əsasla ləğv etdikdə və ya dəyişdirdikdə ki, cinayət qanununun tətbiqi zamanı qanun pozulub və bu hüquqi səhv (xəta) bu iş üzrə hökmlə mühakimə edilmiş, lakin Kassasiya şikayəti verməmiş digər şəxsə də toxunur, Kassasiya məhkəməsi bu məhkumun barəsində də müzakirə etməyə borcludur.

Fəsil XXVII

Yeni aşkar edilmiş hallara görə hökmün yenidən nəzərdən keçirilməsi qaydası

Maddə 310. Yeni aşkar edilmiş hallara görə hökmün yenidən nəzərdən keçirilməsinin əsasları

Hökm yeni aşkar edilmiş hallara görə yenidən nəzərdən keçirilir, əgər:

a) məhkəmənin qanuni qüvvəyə minmiş hökmü ilə yenidən nəzərdən keçirilən hökmün əsasına qoyulmuş sübutun saxta olması müəyyən edilibsə;

b) qanuni qüvvəyə minmiş hökmü müəyyən edən məhkəmənin qanunsuz tərkibinə və ya yenidən nəzərdən keçirilməli olan hökmün əsasına qoyulmuş sübutun qəbuledilməzliyinə dəlalət (şahidlik) edən hal mövcuddursa;

q) məhkəmənin qanuni qüvvəyə minmiş hökmü ilə hakimin, prokurorun, müstəntiqin, andlı iclasçının və ya andlı iclasçıya qarşı başqa şəxsin bu işlə bağlı cinayət törətməsi müəyyən edilibsə;

d) Gürcüstanın Konstitusiya Məhkəməsinin bu işdə istifadə olunan cinayət qanununu Konstitusiyaya zidd hesab edən qərarı varsa;

e) bu işlə bağlı İnsan Hüquqlarının və Əsas Azadlıqların Müdafiəsi üzrə Avropa Konvensiyasının və ya onun protokollarının pozulmasını müəyyən edən Avropa İnsan Haqları Məhkəməsinin qanuni qüvvəyə minmiş qərarı (qərardadı) varsa və yenidən nəzərdən keçirilməli olan hökm bu pozuntuya əsaslanırsa;

e1) Birləşmiş Millətlər Təşkilatının İnsan Haqları Komitəsinin, Qadınlara qarşı ayrı-seçkiliyin bütün formalarının aradan qaldırılması üzrə komitənin, Uşaq Hüquqları komitəsinin, İşgəncəyə qarşı komitənin və ya İrqi Ayrı-seçkiliyin Aradan Qaldırılması üzrə komitənin (sonradan − komitə) qərarı, hansı ilə ki bu işlə əlaqədar olaraq komitənin təsis edilməsi haqqında konvensiyanın pozuntusu müəyyən edilib və yenidən nəzərdən keçirilməli olan hökm bu pozuntuya əsaslanır;

v) yeni qanun o əmələ görə cinayət məsuliyyətini ləğv edirsə və ya yüngülləşdirirsə, hansını ki törətdiyinə görə şəxs yenidən nəzərdən keçirilməli olan hökmlə məhkum edilib;

z) yeni fakt və ya sübut təqdim edilibsə, hansı ki yenidən nəzərdən keçirilməli olan hökm çıxarılan zaman məlum deyildi və özlüyündə və/və ya digər müəyyən edilmiş hallarla birlikdə məhkumun təqsirsizliyini və ya həmin cinayətdən daha yüngül və ya daha ağır cinayət törətdiyini sübut edir, hansına görə ki o məhkum edilib, habelə bəraət almış şəxsin təqsirli olduğunu və ya barəsində cinayət təqibinə xitam verilmiş şəxsin cinayət törətməsini sübut edir;

z1) məhkumun barəsində cinayət prosesinin gedişində onun hüququnun əhəmiyyətli dərəcədə pozulması haqqında prokurorun qətnaməsi təqdim edilibsə, hansı ki yenidən nəzərdən keçirilməli olan hökm çıxarılan zaman məlum deyildi və özlüyündə və/və ya digər müəyyən edilmiş hallarla birlikdə məhkumun təqsirsizliyini və ya həmin cinayətdən daha yüngül cinayət törətdiyini sübut edir, hansına görə ki, o, məhkum edilib;

t) Apellyasiya məhkəməsinin gizli istintaq hərəkətini qanunsuz hesab edən qərardadı varsa, hansının ki nəticəsində əldə edilmiş sübut hökmün çıxarılmasına əsas olub.

Gürcüstanın 28 oktyabr 2011-ci il tarixli qanunu №5170 – veb-səhifə, 11.11.2011-ci il.

Gürcüstanın 27 mart 2012-ci il tarixli qanunu №5925 – veb-səhifə, 19.04.2012-ci il.

Gürcüstanın 1 avqust 2014-cü il tarixli qanunu №2634 – veb-səhifə, 18.08.2014-cü il.

Gürcüstanın 27 aprel 2016-cı il tarixli qanunu №5011 - veb-səhifə, 13.05.2016-cı il.

Gürcüstanın 24 iyun 2016-cı il tarixli qanunu №5576 - veb-səhifə, 12.07.2016-cı il.

Gürcüstanın 22 dekabr 2016-cı il tarixli qanunu №200 - veb-səhifə, 29.12.2016-cı il.

Maddə 311. Yeni aşkar edilmiş hallara görə hökmün yenidən nəzərdən keçirilməsinin müddəti

Bu məcəllənin 310-cu maddəsinin „e“ və „e1“ alt bəndlərində nəzərdə tutulmuş hallar istisna olmaqla, yeni aşkar edilmiş hallara görə hökmün yenidən nəzərdən keçirilməsinin müddəti qeyri-məhduddur. Şəxs Avropa İnsan Haqları Məhkəməsinin qərarının (qərardadının) qanuni qüvvəyə mindiyi gündən 1 il müddətində bu məcəllənin 310-cu maddəsinin “e” alt bəndində göstərilən əsasla yeni aşkar edilmiş hallara görə hökmün yenidən nəzərdən keçirilməsi tələbi ilə məhkəməyə müraciət etmək hüququna malikdir, bu məcəllənin 310-cu maddəsinin „e1“ alt bəndində göstərilən əsasla yeni aşkar edilmiş hallara görə hökmün yenidən nəzərdən keçirilməsi tələbi ilə isə − müvafiq komitənin qərarının qəbulundan sonra 1 il müddətində.

Gürcüstanın 27 mart 2012-ci il tarixli qanunu №5925 – veb-səhifə, 19.04.2012-ci il.

Gürcüstanın 27 aprel 2016-cı il tarixli qanunu №5011 - veb-səhifə, 13.05.2016-cı il.

Maddə 312. Yeni aşkar edilmiş hallara görə hökmün yenidən nəzərdən keçirilməsi barədə vəsatətin verilməsi

1. Yeni aşkar edilmiş hallara görə hökmün yenidən nəzərdən keçirilməsi barədə vəsatət yurisdiksiya üzrə Apellyasiya məhkəməsinə yazılı şəkildə verilir.

2. Yeni aşkar edilmiş hallara görə hökmün yenidən nəzərdən keçirilməsi barədə prokurorun, məhkumun və/və ya onun vəkilinin, məhkum öldükdə (vəfat etdikdə) isə – onun qanuni varisinin və/və ya onun vəkilinin vəsatət vermək hüququ var.

21. Yeni aşkar edilmiş hallara görə hökmün yenidən nəzərdən keçirilməsi barədə vəsatət vermək üçün məhkum və/və ya onun vəkili, məhkum öldükdə (vəfat etdikdə) isə – onun qanuni varisi və/və ya onun vəkili cinayət prosesinin gedişində məhkuma qarşı onun hüququnun əhəmiyyətli dərəcədə pozulması haqqında prokurorun qətnaməsi çıxarılan cinayət işinin sübutlarının və materiallarının təsdiq edilmiş surətlərini pulsuz almaq hüququna malikdir.

3. Vəsatətdə hökmün yenidən nəzərdən keçirilməsinin əsası və sübutlar göstərilməlidir.

4. Vəsatətin verilməsi hökmün icrasını dayandırmır.

Gürcüstanın 14 iyun 2013-cü il tarixli qanunu №741 – veb-səhifə, 27.06.2013-cü il.

Gürcüstanın 24 iyun 2016-cı il tarixli qanunu №5576 - veb-səhifə, 12.07.2016-cı il.

Maddə 313. Vəsatətin məqbulluğunun və əsaslılığının yoxlanılması

1. Məhkəmə hökmün yeni aşkar edilmiş hallara görə yenidən nəzərdən keçirilməsi barədə vəsatət verildikdən sonra 2 həftə müddətində, şifahi dinləmə olmadan, vəsatətin bu məcəllənin tələblərinə uyğun olaraq verilib-verilmədiyini və onun nə dərəcədə əsaslandırıldığını yoxlayır.

2. Vəsatət bu məcəllənin tələblərinə uyğun olaraq verilmədikdə və ya əsassız olduqda, məhkəmə şifahi dinləmə olmadan qərardad çıxararaq onu qəbuledilməz (qeyri-məqbul) elan edir. Qərardaddan, bu məcəllə ilə müəyyən edilmiş qaydada, onun çıxarıldığı gündən 2 həftə müddətində Kassasiya şikayəti verilə bilər.

3. Kassasiya məhkəməsi şikayət ərizəsinə, şifahi dinləmə olmadan, onun qəbuledilənliyini (məqbulluğunu) yoxlamadan baxır. Kassasiya məhkəməsi Apellyasiya məhkəməsinin qərardadını qüvvədə saxlamaq və ya onu ləğv etmək və Apellyasiya məhkəməsinə vəsatəti qəbul etməsi üçün göstəriş vermək səlahiyyətinə malikdir.

(Qüvvədən düşmüş elan edildi:

a) Gürcüstan Cinayət-Prosessual Məcəlləsinin 313-cü maddəsinin birinci hissəsinin və 2-ci hissəsinin birinci cümləsinin o normativ məzmunu, hansı ki:

a.a) vəsatətin yoxlanılması məhkəmədən faktiki halların araşdırılmasını və müəyyən edilməsini tələb etdiyi halda, məhkumun/onun vəkilinin vəsatətinin şifahi dinləmə olmadan qəbuledilməz elan edilməsinə icazə verir;

a.b) zəruri halda məhkəmənin vəsatətin məqbulluğunu və əsaslılığını şifahi dinləmə ilə yoxlamaq imkanını istisna edir.

b) Gürcüstan Cinayət-Prosessual Məcəlləsinin 313-cü maddəsinin 3-cü hissəsinin o normativ məzmunu, hansı ki zəruri halda məhkəmənin Kassasiya şikayətinə şifahi dinləmə ilə baxması imkanını istisna edir) - Gürcüstanın Konstitusiya Məhkəməsinin 15 iyul 2021-ci il tarixli Qərarı №2/2/1428 – veb-səhifə, 19.07.2021-ci il.

4. Vəsatət bu məcəllənin tələblərinə uyğun olaraq verildikdə və əsaslandırıldıqda, məhkəmə şifahi dinləmə olmadan qərardad çıxararaq onu qəbul edir, işə mahiyyəti üzrə baxılma tarixini təyin edir və tərəflərə işin mahiyyəti üzrə baxılmasına hazırlaşmaq üçün ağlabatan vaxt verir.

Gürcüstanın Konstitusiya Məhkəməsinin 15 iyul 2021-ci il tarixli Qərarı №2/2/1428 – veb-səhifə, 19.07.2021-ci il.

Maddə 314. Yeni aşkar edilmiş hallara görə məhkəmə iclası. Hökm

1. İşə mahiyyəti üzrə baxılması Apellyasiya məhkəməsində işə mahiyyəti üzrə baxılarkən qüvvədə olan normalara uyğun olaraq həyata keçirilir. Apellyasiya məhkəməsi işə şifahi dinləmə olmadan baxmağa səlahiyyətlidir.

2. İşə mahiyyəti üzrə baxılması nəticəsində məhkəmə ya hökmü dəyişməz saxlayır, ya dəyişir, ya da ləğv edir və yeni hökm çıxarır.

3. Apellyasiya məhkəməsinin hökmündən bu məcəllə ilə müəyyən edilmiş qaydada Kassasiya şikayəti verilir.

4. Kassasiya məhkəməsi şikayət ərizəsinə, bu məcəllə ilə müəyyən edilmiş qaydada, onun qəbuledilənliyini (məqbulluğunu) yoxlamadan baxır.

Gürcüstanın 7 dekabr 2010-cu il tarixli qanunu №3891 - SSM I, №67, 09.12.2010-cu il, maddə 418

Maddə 3141. Komitənin qərarı əsasında təzminatın verilməsi

Şəxs təzminatın dövlət tərəfindən ödənilməsi barədə komitənin qərarı əsasında pul kompensasiyasının (təzminatının) verilməsi tələbi ilə məhkəməyə müraciət etmək hüququna malikdir. Məhkəmə təzminatın məbləğini - insan hüququnun pozulmasının ağırlığını və digər obyektiv amilləri nəzərə alaraq müəyyən edir. Pul təzminatının alınması haqqında iddia ərizəsinə Gürcüstan İnzibati- Prosessual Məcəlləsi ilə müəyyən edilmiş qaydada baxılır.

Gürcüstanın 27 aprel 2016-cı il tarixli qanunu №5011 - veb-səhifə, 13.05.2016-cı il.

Qapı VII

(çıxarılıb)

Fəsil XXVIII. (çıxarılıb)

Gürcüstanın 12 iyun 2015-ci il tarixli qanunu №3715 – veb-səhifə, 24.06.2015-ci il.

Maddə 315. (çıxarılıb)

Gürcüstanın 12 iyun 2015-ci il tarixli qanunu №3715 – veb-səhifə, 24.06.2015-ci il.

Maddə 316. (çıxarılıb)

Gürcüstanın 12 iyun 2015-ci il tarixli qanunu №3715 – veb-səhifə, 24.06.2015-ci il.

Maddə 317. (çıxarılıb)

Gürcüstanın 12 iyun 2015-ci il tarixli qanunu №3715 – veb-səhifə, 24.06.2015-ci il.

Maddə 318. (çıxarılıb)

Gürcüstanın 12 iyun 2015-ci il tarixli qanunu №3715 – veb-səhifə, 24.06.2015-ci il.

Maddə 319. (çıxarılıb)

Gürcüstanın 12 iyun 2015-ci il tarixli qanunu №3715 – veb-səhifə, 24.06.2015-ci il.

Maddə 320. (çıxarılıb)

Gürcüstanın 12 iyun 2015-ci il tarixli qanunu №3715 – veb-səhifə, 24.06.2015-ci il.

Maddə 321. (çıxarılıb)

Gürcüstanın 12 iyun 2015-ci il tarixli qanunu №3715 – veb-səhifə, 24.06.2015-ci il.

Maddə 322. (çıxarılıb)

Gürcüstanın 12 iyun 2015-ci il tarixli qanunu №3715 – veb-səhifə, 24.06.2015-ci il.

Maddə 323. (çıxarılıb)

Gürcüstanın 12 iyun 2015-ci il tarixli qanunu №3715 – veb-səhifə, 24.06.2015-ci il.

Maddə 324. (çıxarılıb)

Gürcüstanın 12 iyun 2015-ci il tarixli qanunu №3715 – veb-səhifə, 24.06.2015-ci il.

Fəsil XXIX

Hüquqi şəxsin cinayət məsuliyyətinə cəlb edilməsi zamanı proses

Maddə 325. Məcəllənin normalarının hüquqi şəxsə qarşı tətbiqi

1. Hüquqi şəxsin cinayət məsuliyyətinə cəlb edilməsi üzrə cinayət prosesi bu məcəllədə və bu fəsildə müəyyən edilmiş ümumi qaydaya uyğun olaraq aparılır. Bu məcəllənin normaları, onların məzmunu nəzərə alınmaqla, hüquqi şəxslərə şamil edilir.

2. Bu fəslin məqsədləri üçün, hüquqi şəxs dedikdə sahibkar (kommersiya) və ya qeyri-sahibkarlıq (qeyri-kommersiya) hüquqi şəxsi (onun hüquq varisi) başa düşülür.

Maddə 326. Hüquqi şəxsə qarşı cinayət-prosessual məcburiyyət tədbirinin və digər məhdudiyyətlərin tətbiq edilməsi

Hüquqi şəxsə qarşı cinayət prosesinin başlandığı andan məhkəmənin ittiham hökmü qanuni qüvvəyə minənədək və ya cinayət təqibinə xitam verilənədək, ona qarşı ləğvetmə və ya yenidən təşkiletmə prosedurlarının aparılmasına icazə verilmir.

Maddə 327. Hüquqi şəxsin cinayət məsuliyyətinə cəlb edilməsi üçün işin məhkəməyə göndərilməsi

Prokuror hüquqi şəxsin cinayət məsuliyyətinə cəlb edilməsi üçün işin məhkəməyə göndərilməsi haqqında qərar qəbul edilməsi barədə hüquqi şəxsin vəkilinə məlumat verir və onun iş materialları ilə tanış olmaq hüququnu izah edir. İşin materialları ilə tanış olmaq qaydası bu məcəllənin müvafiq maddələri ilə müəyyən edilir.

Maddə 328. Hüquqi şəxsə qarşı çıxarılan məhkəmə hökmünün dərc edilməsi

1. Hüquqi şəxsə qarşı çıxarılan məhkəmənin qanuni qüvvəyə minmiş ittiham hökmü dərc edilməlidir. Hökm məhkum edilmiş hüquqi şəxsin xərci ilə dərc edilir.

2. Məhkəmə hökmün hansı formada dərc edilməli olduğunu müəyyən etmək səlahiyyətinə malikdir. Hökm dərc edilərkən, zərərçəkmiş şəxsin kimliyinin (şəxsiyyətinin) açıqlanmasına yalnız onun razılığı ilə icazə verilir.

Qapı VIII

Keçid və yekun müddəalar

Fəsil XXX

Keçid və yekun müddəalar

Maddə 329. Qüvvədən düşmüş normativ akt

1. Gürcüstanın 20 fevral 1998-ci il tarixli Cinayət-Prosessual Məcəlləsi bu məcəllənin qüvvəyə mindiyi andan qüvvədən düşmüş elan edilsin (Parlamentin xəbərləri, №13-14, 8.04.1998, səh. 31).

2. Bu məcəllə qüvvəyə minənədək qəbul edilmiş prosessual qərarlar qanuni qüvvəsini saxlayır.

3. Eyni məcəllənin 1681 və 1682 maddələrində nəzərdə tutulmuş uzaqlaşdırmanın (yayındırmanın) tətbiqi halları istisna olmaqla, bu məcəllə qüvvəyə minənədək başlanmış cinayət təqibi işləri üzrə cinayət prosesi Gürcüstanın 20 fevral 1998-ci il tarixli Cinayət-Prosessual Məcəlləsi ilə müəyyən edilmiş qaydada davam etdirilir.

(Qüvvədən düşmüşdür 3-cü hissənin o normativ məzmunu, hansı ki bu məcəllə qüvvəyə minməzdən əvvəl başlanmış cinayət təqibi işlərində eyni məcəllədə nəzərdə tutulmuş məhkəməyəqədərki iclasa qədər təqsirləndirilən şəxs qismində qalmanın maksimum 9 ay müddətindən istifadə edilməsi imkanını qadağan edir).

(Qüvvədən düşmüşdür 3-cü hissənin o normativ məzmunu, hansı ki bu məcəllə qüvvəyə minənədək cinayət təqibi ilə bağlı başlanmış iş üzrə eyni məcəllədə nəzərdə tutulmuş andlı iclasçıların iştirakı ilə müzakirəyə çıxarılması (baxılması) imkanını qadağan edir) – Gürcüstanın Konstitusiya Məhkəməsinin 13 noyabr 2014-cü il tarixli Qərarı №1/4/557,571,576 – veb-səhifə, 26.11.2014-cü il.

31. Təqsirləndirilən şəxsə qarşı cinayət təqibi bu məcəllə qüvvəyə minənədək başlanılıbsa və ona qarşı təqsirləndirilən şəxs qismində qalma müddətinin axını dayandırılıbsa və ya dayandırılmışdısa, cinayət prosesi Gürcüstanın 20 fevral 1998-ci il tarixli Cinayət-Prosessual Məcəlləsi ilə müəyyən edilmiş qaydada davam etdirilir (75-ci maddənin 5-ci hissəsində nəzərdə tutulmuş təqsirləndirilən şəxs qismində qalma müddətinin axınının dayandırılması istisna olmaqla). Belə olan halda işin məhkəmədə aparılmasına qədər təqsirləndirilən şəxs qismində qalma müddəti 9 aydır. Bu müddətin axını 2015-ci il mayın 1-dən davam edir. Qeyd olunan müddətə təqsirləndirilən şəxs qismində qalma müddətinin axınının dayandırıldığı dövr sayılmır.

4. (çıxarılıb - 24.09.2010, №3616).

Gürcüstanın 24 sentyabr 2010-cu il tarixli qanunu №3616 - SSM I, №50, 24.09.2010-cu il, maddə328

Gürcüstanın 25 noyabr 2011-ci il tarixli qanunu №5352 – veb-səhifə, 05.12.2011-ci il.

Gürcüstanın Konstitusiya Məhkəməsinin 13 noyabr 2014-cü il tarixli Qərarı №1/4/557, 571,576 – veb-səhifə, 26.11.2014-cü il.

Gürcüstanın 30 aprel 2015-ci il tarixli qanunu №3520 - veb-səhifə, 30.04.2015-ci il.

Maddə 330. Andlı iclasçılar məhkəməsinin müvəqqəti yurisdiksiyası

1. 1 oktyabr 2011-ci il tarixinədək andlı iclasçılar məhkəməsi yalnız Tbilisi Şəhər Məhkəməsində fəaliyyət göstərir və onun ərazi yurisdiksiyasına aid olan, Gürcüstan Cinayət Məcəlləsinin 109-cu maddəsində nəzərdə tutulmuş cinayət işlərinə (yalnız başa çatmış) baxır. Cinayətlərin birləşməsi halında, şəxs Gürcüstan Cinayət Məcəlləsinin 109-cu maddəsində nəzərdə tutulmuş cinayəti (yalnız başa çatmışı) törətməkdə də ittiham olunursa, cinayət işinə bu məcəllə ilə müəyyən edilmiş qaydada andlı iclasçılar məhkəməsi baxır.

11. 2011-ci il oktyabrın 1-dən 2012-ci il oktyabrın 1-dək andlı iclasçılar məhkəməsi yalnız Tbilisi Şəhər Məhkəməsində fəaliyyət göstərir və onun ərazi yurisdiksiyasına aid olan, Gürcüstan Cinayət Məcəlləsinin 109-cu maddəsində nəzərdə tutulmuş cinayətlər üzrə cinayət işlərinə baxır. Cinayətlərin birləşməsi halında, şəxs Gürcüstan Cinayət Məcəlləsinin 109-cu maddəsində nəzərdə tutulmuş cinayəti törətməkdə də ittiham olunursa, cinayət işinə bu məcəllə ilə müəyyən edilmiş qaydada andlı iclasçılar məhkəməsi baxır.

2. 2012-ci il oktyabrın 1-dən 2017-ci il yanvarın 1-dək andlı iclasçılar məhkəməsi Tbilisi Şəhər Məhkəməsində onun ərazi yurisdiksiyasına aid olan, Gürcüstan Cinayət Məcəlləsinin 110-114-cü maddələrində nəzərdə tutulmuş cinayətlər üzrə cinayət işlərinə baxır. Cinayətlərin birləşməsi halında, şəxs Gürcüstan Cinayət Məcəlləsinin 110–114-cü maddələrində nəzərdə tutulmuş cinayəti törətməkdə də ittiham olunursa, cinayət işinə bu məcəllə ilə müəyyən edilmiş qaydada andlı iclasçılar məhkəməsi baxır.

3. 2012-ci il oktyabrın 1-dən 2017-ci il yanvarın 1-dək Gürcüstan Cinayət Məcəlləsinin 109-cu maddəsində nəzərdə tutulmuş cinayət işlərinə andlı iclasçıların iştirakı ilə, birinci instansiya qaydasında Tbilisi və Kutaisi şəhər məhkəmələri baxırlar. Cinayətlərin birləşməsi halında, şəxs Gürcüstan Cinayət Məcəlləsinin 109-cu maddəsində nəzərdə tutulmuş cinayəti törətməkdə də ittiham olunursa, cinayət işinə bu məcəllə ilə müəyyən edilmiş qaydada andlı iclasçılar məhkəməsi baxır.

31. (çıxarılıb - 19.02.2015, №3090).

4. Bu maddənin 3-cü hissəsinin məqsədləri üçün, Tbilisi və Kutaisi şəhər məhkəmələrinin ərazi yurisdiksiyası qaydasını Gürcüstanın Ali Ədliyyə Şurası müəyyən edir, andlı iclasçılar isə müvafiq olaraq Dövlət Xidmətlərinin İnkişafı Agentliyinin 18 yaşına çatmış vətəndaşların vahid siyahısından seçilirlər.

Gürcüstanın 24 sentyabr 2010-cu il tarixli qanunu №3616 - SSM I, №50, 24.09.2010-cu il, maddə328

Gürcüstanın 22 may 2012-ci il tarixli qanunu №6253 – veb-səhifə, 29.05.2012-ci il.

Gürcüstanın 25 may 2012-ci il tarixli qanunu №6317 - veb-səhifə, 19.06.2012-ci il.

Gürcüstanın 18 yanvar 2013-cü il tarixli qanunu №205 - veb-səhifə, 28.01.2013-cü il.

Gürcüstanın 18 sentyabr 2014-cü il tarixli qanunu №2663 - veb-səhifə, 25.09.2014-cü il.

Gürcüstanın 19 fevral 2015-ci il tarixli qanunu №3090 - veb-səhifə, 06.03.2015-ci il.

Gürcüstanın 24 iyun 2016-cı il tarixli qanunu №5591 - veb-səhifə, 13.07.2016-cı il.

Maddə 331. (Bu məcəllənin 333-cü maddəsinin 3-cü bəndinə əsasən 1 oktyabr 2012-ci il tarixindən qüvvədən düşmüşdür)

Maddə 332. İstintaq zamanı dindirmənin müvəqqəti qaydası

1. 20 fevral 2016-cı il tarixinədək istintaq zamanı dindirmə Gürcüstanın 20 fevral 1998-ci il tarixli Cinayət-Prosessual Məcəlləsi ilə müəyyən edilmiş qaydada aparılır (305-ci maddənin 6-cı hissəsi istisna olmaqla).

2. Bu maddənin birinci hissəsində nəzərdə tutulmuş halda şəxsin dindirilməsi zamanı bu məcəllənin 243-cü maddəsinin 3-cü hissəsi, o cümlədən, bu məcəllə qüvvəyə minənədək cinayət təqibi başlanmış işə də tətbiq edilir.

3. 2017-ci il yanvarın 1-dək Gürcüstan Cinayət Məcəlləsinin 315-ci, 324-cü, 3241, 3291–3302, 331-ci və 3311 maddələrində nəzərdə tutulmuş cinayətlərin istintaqı zamanı dindirmə bu maddənin birinci və 2-ci hissələrində müəyyən edilmiş qaydada aparılır.

4. 30 iyun 2019-cu il tarixinədək Gürcüstan Cinayət Məcəlləsinin 323–323​2 və 325–329-cu maddələrində nəzərdə tutulmuş cinayətlərin istintaqı zamanı dindirmə bu maddənin birinci və 2-ci hissələrində müəyyən edilmiş qaydada aparılır.

5. Cinayətlərin birləşməsi halında, şəxs bu maddənin 3-cü və ya 4-cü hissəsində nəzərdə tutulmuş cinayəti/cinayətləri törətməkdə də ittiham olunursa, istintaq zamanı dindirmə bu maddənin birinci və 2-ci hissələrində müəyyən edilmiş qaydada aparılır.

Gürcüstanın 24 sentyabr 2010-cu il tarixli qanunu №3616 - SSM I, №50, 24.09.2010-cu il, maddə328

Gürcüstanın 22 may 2012-ci il tarixli qanunu №6253 – veb-səhifə, 29.05.2012-ci il.

Gürcüstanın 18 yanvar 2013-cü il tarixli qanunu №205 - veb-səhifə, 28.01.2013-cü il.

Gürcüstanın 24 iyul 2013-cü il tarixli qanunu №848 - veb-səhifə, 09.08.2013-cü il.

Gürcüstanın 26 dekabr 2013-cü il tarixli qanunu №1872 - veb-səhifə, 31.12.2013-cü il.

Gürcüstanın 16 dekabr 2015-ci il tarixli qanunu №4643 - veb-səhifə, 17.12.2015-ci il.

Gürcüstanın 18 dekabr 2015-ci il tarixli qanunu №4677 - veb-səhifə, 29.12.2015-ci il.

Gürcüstanın 23 dekabr 2017-ci il tarixli qanunu №1893 – veb-səhifə, 28.12.2017-ci il.

Gürcüstanın 22 dekabr 2018-ci il tarixli qanunu №4108 – veb-səhifə, 25.12.2018-ci il.

Maddə 332.1. Yeni aşkar edilmiş hallara görə hökmün yenidən nəzərdən keçirilməsinin əlavə əsasları

1. Bu məcəllənin 310-cu maddəsində sadalanan əsaslarla yanaşı, Gürcüstan Cinayət Məcəlləsinin 414-cü maddəsinin 8-ci hissəsi məhkumun vəziyyətinin yaxşılaşmasına səbəb olarsa da, hökm yeni aşkar edilmiş hallara görə yenidən nəzərdən keçiriləcək.

2. Bu məcəllənin 310-cu maddəsində sadalanan əsaslarla yanaşı, „“Siyasi zəmində həbs edilmiş və siyasi zəmində təqib edilən şəxslər haqqında“ Gürcüstan parlamentinin 5 dekabr 2012-ci il tarixli №76-IS qərarına əsasən, siyasi zəmində həbs edilmiş və siyasi zəmində təqib edilən şəxs hesab edilən məhkuma qarşı hökm yeni aşkar edilmiş hallara görə yenidən nəzərdən keçiriləcək, əgər bu hökm sözügedən qərar qəbul edilməmişdən əvvəl çıxarılıbsa və əgər müvafiq vəsatət 2018-ci il iyulun 1-dək məhkəməyə təqdim edilərsə.

3. Apellyasiya məhkəməsi bu maddənin 2-ci hissəsində nəzərdə tutulmuş vəsatəti qəbuledilən (məqbul) elan etdikdə və ya Kassasiya məhkəməsi Apellyasiya məhkəməsinin sözügedən vəsatətin qəbuledilməz (qeyri-məqbul) elan edilməsi haqqında qərardadını ləğv etdikdə və Apellyasiya məhkəməsinə bu vəsatəti qəbul etsin deyə göstəriş verdikdə, Apellyasiya məhkəməsi işə mahiyyəti üzrə baxılması üçün Apellyasiya məhkəməsi tərəfindən müəyyən edilmiş normalara uyğun olaraq işə baxır. Apellyasiya məhkəməsi işə şifahi dinləmə ilə baxır.

Gürcüstanın 17 aprel 2013-cü il tarixli qanunu №547 – veb-səhifə, 08.05.2013-cü il.

Gürcüstanın 22 iyun 2016-cı il tarixli qanunu №5443 - veb-səhifə, 29.06.2016-cı il.

Gürcüstanın 16 iyun 2017-ci il tarixli qanunu №1047 - veb-səhifə, 28.06.2017-ci il.

Maddə 332.2. (çıxarılıb)

Gürcüstanın 29 iyul 2013-cü il tarixli qanunu №893 - veb-səhifə, 20.08.2013-cü il.

Gürcüstanın 8 iyun 2016-cı il tarixli qanunu №5390 - veb-səhifə, 17.06.2016-cı il.

Maddə 332.3. Gizli istintaq hərəkətlərinin həyata keçirilməsi üçün iki mərhələli elektron sistemin qüvvəyə minməsi

Gürcüstanın Daxili İşlər Nazirliyi 2015-ci il martın 31-dək gizli istintaq hərəkətlərinin həyata keçirilməsinin iki mərhələli elektron sistemin işləməsi üçün zəruri olan texniki-təşkilati tədbirlərin həyata keçirilməsini və müvafiq proqram təminatı vasitəsinin yaradılmasını təmin etsin.

Gürcüstanın 30 noyabr 2014-cü il tarixli qanunu №2870 - veb-səhifə, 30.11.2014-cü il.

Maddə 332.4. 2015-ci il aprelin 1-dək keçid dövründə məhkəmə tərəfindən fəaliyyət qabiliyyəti olmayan elan edilmiş şəxslərlə bağlı hüquqi tənzimləmə

Bu məcəllənin məqsədləri üçün, 2015-ci il aprelin 1-dək məhkəmə tərəfindən fəaliyyət qabiliyyəti olmayan elan edilmiş şəxsin qanuni nümayəndəsi onun qəyyumu sayılır, fəaliyyət qabiliyyəti olmayan şəxsin fərdi qiymətləndirilməsi həyata keçirilənədək.

Gürcüstanın 20 mart 2015-ci il tarixli qanunu №3358 - veb-səhifə, 31.03.2015-ci il.

Maddə 332.5. 2023-cü il yanvarın 1-dək müvafiq məhkəmə iclasının keçirilməsinin müvəqqəti qaydası

1. 2023-cü il yanvarın 1-dək pandemiya və/və ya əhalinin sağlamlığı üçün xüsusilə təhlükəli olan epidemiyanın yayılma təhlükəsi mövcud olduqda, Gürcüstan cinayət-prosessual qanunvericiliyi ilə nəzərdə tutulmuş məhkəmə iclası məhkəmənin qərarı ilə elektron kommunikasiya vasitələrindən istifadə etməklə distansiyalı (məsafəli) keçirilə bilər, əgər:

a) təqsirləndirilən şəxs/məhkum/bəraət almış şəxs razıdırsa;

b) təqsirləndirilən şəxsə qarşı qətimkan tədbiri olaraq həbs (dustaqlıq) tətbiq edilibsə, məhkum üçün cəza növü olaraq azadlıqdan məhrumetmə seçilibsə və/və ya məhkəmə iclasının bu qaydada keçirilməməsi cinayətin açılmasının və şəxsin cinayət məsuliyyətinin ictimai marağının pozulmasına səbəb ola bilərsə.

2. Məhkəmə iclası bu maddənin birinci hissəsində nəzərdə tutulmuş qaydada keçirildikdə, orada iştirak edən heç bir şəxsin, bilavasitə iştirak etmək istəməsi səbəbiylə, iclası distansiyalı (məsafəli) keçirməkdən imtina etmək hüququ yoxdur.

Gürcüstanın 22 may 2020-ci il tarixli qanunu №5973 – veb-səhifə, 22.05.2020-ci il.

Gürcüstanın 14 iyul 2020-ci il tarixli qanunu №6779 – veb-səhifə, 14.07.2020-ci il.

Gürcüstanın 29 dekabr 2020-ci il tarixli qanunu №38 – veb-səhifə, 29.12.2020-ci il.

Gürcüstanın 22 iyun 2021-ci il tarixli qanunu №675 – veb-səhifə, 24.06.2021-ci il.

Gürcüstanın 22 dekabr 2021-ci il tarixli qanunu №1207 – veb-səhifə, 28.12.2021-ci il.

Maddə 333. Məcəllənin qüvvəyə minməsi

1. Bu məcəllə, 310-cu maddənin „e“ alt bəndi istisna olmaqla, 2010-cu il oktyabrın 1-dən qüvvəyə minsin.

2. Bu məcəllənin 310-cu maddəsinin „e“ alt bəndi 2012-ci il yanvarın 1-dən qüvvəyə minsin.

21. Bu məcəllənin 310-cu maddəsinin „e“ alt bəndinin tətbiqi o şəxslərə də şamil edilir, hansılara ki qarşı Avropa İnsan Haqları Məhkəməsinin qərarı (qərardadı) 2012-ci il yanvarın 1-dək çıxarılıb və hansılar ki yeni aşkar edilmiş hallara görə hökmün yenidən nəzərdən keçirilməsi tələbi ilə məhkəməyə 2012-ci il iyulun 1-dək müraciət edirlər.

3. Bu məcəllənin 331-ci maddəsi 2012-ci il oktyabrın 1-dən qüvvədən düşmüş elan edilsin.

4. (çıxarılıb - 24.09.2010, №3616).

5. Bu məcəllə qüvvəyə minənədək Gürcüstanın Ədliyyə naziri bu məcəllənin 35-36-cı maddələrində nəzərdə tutulmuş istintaq və ərazi istintaq tabeliyini müəyyənləşdirsin.

6. Müdafiə tərəfinin bu məcəllənin 180-ci maddəsinin birinci hissəsində nəzərdə tutulmuş vəsatəti vermək hüququ 2012-ci il oktyabrın 1-dən qüvvəyə minsin.

7. Bu məcəllənin 1821 maddəsinin birinci hissəsində nəzərdə tutulmuş məhkəmənin öhdəliyini yerinə yetirmək üçün ayrı-ayrı məhkəmələrdə əlavə təşkilati və texniki tədbirlərin həyata keçirilməsi zəruri olduqda, 1821 maddənin birinci hissəsi bu tədbirlər başa çatdıqdan dərhal sonra, lakin 2013-cü il iyunun 1-dən gec olmayaraq qüvvəyə minsin.

8. Birinci instansiya məhkəməsi, bu məcəllənin 185-ci maddəsinin 6-cı hissəsinin qüvvəyə minməsi zamanı, həmin hissə qüvvəyə mindikdən sonra 36 aydan gec olmayaraq, məhkəmədə baxılmaqda olan cinayət işləri üzrə hökm çıxarır.

9. Bu məcəllənin 185-ci maddəsinin 6-cı və 7-ci hissələri 2016-cı il yanvarın 1-dən qüvvəyə minsin.

Gürcüstanın 24 sentyabr 2010-cu il tarixli qanunu №3616 - SSM I, №50, 24.09.2010-cu il, maddə328

Gürcüstanın 28 oktyabr 2011-ci il tarixli qanunu №5170 - veb-səhifə, 11.11.2011-ci il.

Gürcüstanın 18 yanvar 2013-cü il tarixli qanunu №205 - veb-səhifə, 28.01.2013-cü il.

Gürcüstanın 8 iyul 2015-ci il tarixli qanunu №3976 - veb-səhifə, 20.07.2015-ci il.

Gürcüstan prezidenti Mixeil Saakaşvili

Tbilisi,

9 oktyabr 2009-cu il.

№1772–IIS