Gürcüstan Əmək Məcəlləsi

Gürcüstan Əmək Məcəlləsi

(2025-ci il 1 noyabr tarixinə olan vəziyyət)

Qapı I. Ümumi müddəalar

Fəsil I. Giriş müddəaları

Maddə 1. Fəaliyyət dairəsi

1. Bu Qanun, əgər onlar başqa xüsusi qanun və ya Gürcüstanın beynəlxalq müqavilələri ilə fərqli şəkildə tənzimlənmirsə, Gürcüstan ərazisində əmək və onunla əlaqədar münasibətləri tənzimləyir.

2. Əmək münasibətləri ilə əlaqədar məsələlər, bu Qanun və ya başqa xüsusi qanunla tənzimlənməyən məsələlər Gürcüstan Mülki Məcəlləsinin normaları ilə tənzimlənir.

3. Əmək müqaviləsi ilə bu Qanunla nəzərdə tutulandan fərqli, işçinin vəziyyətini pisləşdirən normalar müəyyən edilə bilməz.

Gürcüstanın 2013-cü il 12 iyun tarixli №729 saylı üzvi qanunu – veb-səhifə, 04.07.2013-cü il.

Maddə 2. Əmək münasibətləri

1. Əmək münasibətləri əməyin təşkili qaydasında işçinin işəgötürən üçün mükafat müqabilində iş görməsidir.

2. Əmək münasibətləri tərəflərin bərabər hüquqluluğu əsasında iradənin sərbəst ifadəsi nəticəsində əldə edilmiş razılaşma ilə yaranır.

3. Əmək və müqavilə bağlanılmasından əvvəlki münasibətlərdə, o cümlədən vakansiya elanının dərc edilməsi və seçmə mərhələsində irqi, dəri rəngi, dil, etnik və sosial mənsubiyyət, milliyyət, mənşə, əmlak və ya titul vəziyyəti, yaşayış yeri, yaş, cins, cinsi oriyentasiya, əlillik, dini, ictimai, siyasi və ya digər birliyə, o cümlədən həmkarlar ittifaqına mənsubiyyət, ailə vəziyyəti, siyasi və ya digər baxışlara görə və ya digər əlamətlərə görə hər hansı bir ayrı-seçkilik qadağandır.

4. (Çıxarılıb - 29.09.2020, №7177).

41. (Çıxarılıb - 29.09.2020, №7177).

5. (Çıxarılıb - 29.09.2020, №7177).

6. (Çıxarılıb - 29.09.2020, №7177).

7. (Çıxarılıb - 29.09.2020, №7177).

Gürcüstanın 2013-cü il 12 iyun tarixli №729 saylı üzvi qanunu – veb-səhifə, 04.07.2013-cü il.

Gürcüstanın 2019-cu il 19 fevral tarixli №4279 saylı üzvi qanunu – veb-səhifə, 25.02.2019-cu il.

Gürcüstanın 2019-cu il 3 may tarixli №4549 saylı üzvi qanunu – veb-səhifə, 10.05.2019-cu il.

Gürcüstanın 2020-ci il 29 sentyabr tarixli №7177 saylı üzvi qanunu – veb-səhifə, 05.10.2020-ci il.

Maddə 3. Əmək münasibətlərinin subyektləri

1. İşəgötürən və ya işəgötürənlərin birliyi və işçi və ya "Həmkarlar İttifaqları haqqında" Gürcüstanın üzvi qanunu və Beynəlxalq Əmək Təşkilatının 87 və 98 saylı konvensiyaları ilə nəzərdə tutulmuş məqsədlər və qaydalarla yaradılmış işçilərin birliyi əmək münasibətlərinin subyektləridir (bundan sonra – işçilərin birliyi).

2. İşəgötürən əmək müqaviləsi əsasında müəyyən iş görülən fiziki və ya hüquqi şəxs, yaxud şəxslər birliyidir.

3. İşçi əmək müqaviləsi əsasında işəgötürən üçün müəyyən iş görən fiziki şəxsdir.

4. Fərdi əmək münasibətlərinin subyektləri işəgötürən və işçidir.

5. Kollektiv əmək münasibətlərinin subyektləri bir və ya bir neçə işəgötürən və ya bir və ya bir neçə işəgötürənlərin birliyi və bir və ya bir neçə işçilərin birliyidir.

Gürcüstanın 2013-cü il 12 iyun tarixli №729 saylı üzvi qanunu – veb-səhifə, 04.07.2013-cü il.

Gürcüstanın 2018-ci il 30 noyabr tarixli №3826 saylı üzvi qanunu – veb-səhifə, 14.12.2018-ci il.

Maddə 3¹. (Çıxarılıb)

Gürcüstanın 2012-ci il 28 dekabr tarixli №195 saylı üzvi qanunu – veb-səhifə, 30.12.2012-ci il.

Gürcüstanın 2013-cü il 12 iyun tarixli №729 saylı üzvi qanunu – veb-səhifə, 04.07.2013-cü il.

Fəsil II. Əmək Diskriminasiyasının Qadağan Edilməsi

Gürcüstanın 29 sentyabr 2020-ci il tarixli №7177 saylı üzvi qanunu – veb-səhifə, 05.10.2020-ci il.

Maddə 4. Əmək diskriminasiyası anlayışı

1. Bu qanunun məqsədləri üçün diskriminasiya irqi, dəri rəngi, dil, etnik və ya sosial mənsubiyyət, milliyyət, mənşə, əmlak və ya titul vəziyyəti, əmək müqaviləsinin statusu, yaşayış yeri, yaş, cins, cinsi oriyentasiya, əlillik, sağlamlıq vəziyyəti, dini, ictimai, siyasi və ya digər birliyə (o cümlədən, həmkarlar ittifaqına) mənsubiyyəti, ailə vəziyyəti, siyasi və ya digər baxışlarına görə və ya məqsədi məşğulluq və peşə fəaliyyətində bərabər imkanların və ya rəftarın inkar edilməsi və ya pozulması olan digər əlamətlərə görə şəxsin qəsdən və ya ehtiyatsızlıqdan fərqləndirilməsi və ya xaric edilməsi və ya ona üstünlük verilməsidir.

2. Bu qanunun məqsədləri üçün birbaşa diskriminasiya bu maddənin birinci bəndində nəzərdə tutulmuş hər hansı bir əlamətə görə şəxsə qarşı eyni və ya oxşar vəziyyətdə olan, olmuş və ya daha əlverişli rəftar obyekti ola biləcək digər şəxslə müqayisədə qeyri-bərabər rəftar edildikdə baş verir.

3. Bu qanunun məqsədləri üçün dolayı diskriminasiya neytral müddəa, meyar və ya təcrübə bu maddənin birinci bəndində nəzərdə tutulmuş hər hansı bir əlamətə görə şəxsi digər şəxslə müqayisədə əlverişsiz vəziyyətə saldıqda baş verir, bu şərtlə ki, bu cür müddəa, meyar və ya təcrübə qanuni məqsədlə obyektiv şəkildə əsaslandırılmış olsun və bu məqsədə çatmaq üçün istifadə olunan vasitələr zəruri və mütənasib olsun. #

4. İşəgötürən qadın və kişi işçilər tərəfindən bərabər iş görüldüyü halda onlara bərabər əmək haqqının ödənilməsini təmin etməlidir.

5. İş yerində təzyiq (o cümlədən, cinsi təzyiq) diskriminasiya formasıdır, xüsusən, şəxsə qarşı bu maddənin birinci bəndində nəzərdə tutulmuş hər hansı bir əlamətlə şərtlənən arzuolunmaz davranış, onun ləyaqətini alçaltmağı və onun üçün qorxulu, düşmən, alçaldıcı, ləyaqəti təhqir edən və ya təhqiramiz mühit yaratmağı məqsəd qoyur və ya buna səbəb olur.

6. Cinsi təzyiq şəxsə qarşı arzuolunmaz cinsi xarakterli davranışdır ki, bu da onun ləyaqətini alçaltmağı məqsəd qoyur və/və ya buna səbəb olur və onun üçün qorxulu, düşmən, alçaldıcı, ləyaqəti təhqir edən və ya təhqiramiz mühit yaradır.

Qeyd: Bu qanunun məqsədləri üçün cinsi xarakterli davranış şəxsə cinsi xarakterli ifadələr demək və/və ya bu cür ifadələrlə müraciət etmək, cinsiyyət orqanlarını göstərmək və/və ya hər hansı digər cinsi xarakterli qeyri-şifahi fiziki davranışdır.

7. İşçinin diskriminasiyadan qorunmaq üçün müvafiq orqana ərizə və ya şikayətlə müraciət etməsi və ya onunla əməkdaşlıq etməsi səbəbindən işçi ilə əmək müqaviləsinə xitam verilməsi və/və ya işçiyə qarşı hər hansı bir mənfi rəftar və ona təsir qadağandır.

Gürcüstanın 2020-ci il 29 sentyabr tarixli №7177 saylı üzvi qanunu – veb-səhifə, 05.10.2020-ci il.

Maddə 5. Diskriminasiyanın qadağan edilməsi dairəsi

Əmək münasibətlərində və müqavilədən əvvəlki münasibətlərdə (o cümlədən, vakansiya elanının dərc edilməsi və seçmə mərhələsində), məşğulluq və peşə fəaliyyətində diskriminasiya qadağandır. Diskriminasiyanın qadağan edilməsi, o cümlədən, aşağıdakılara şamil edilir:

a) müqavilədən əvvəlki münasibətlərdə seçmə meyarlarına və məşğulluq şərtlərinə, habelə karyera yüksəlişinin əlçatanlığına, peşə iyerarxiyasının bütün pillələrində, fəaliyyət sahəsindən asılı olmayaraq;

b) peşə iyerarxiyasının bütün pillələrində peşə oriyentasiyası, ixtisasın artırılması, peşə hazırlığı və peşə yenidən hazırlığının bütün formalarının (praktiki peşə təcrübəsi daxil olmaqla) əlçatanlığına;

q) əmək, əmək haqqı və əmək münasibətlərinə xitam verilməsi şərtlərinə; #

d) işçilərin birliyinə, işəgötürənlərin birliyinə və ya üzvləri müəyyən peşə qrupuna aid olan təşkilatın üzvlüyünə və fəaliyyətinə, bu təşkilatdan əldə edilən fayda daxil olmaqla;

e) xidməti sosial müdafiə şərtlərinə, o cümlədən, sosial təminat və səhiyyə şərtlərinə.

Gürcüstanın 2020-ci il 29 sentyabr tarixli №7177 saylı üzvi qanunu – veb-səhifə, 05.10.2020-ci il.

Maddə 6. İş üçün xarakterik tələblər

İşin mahiyyətindən və ya spesifikliyindən və ya onun yerinə yetirilməsi şərtlərindən irəli gələn, qanuni məqsədə xidmət edən və ona nail olmaq üçün zəruri və mütənasib vasitə olan şəxsin fərqləndirilməsi ayrı-seçkilik hesab edilmir.

Gürcüstanın 2020-ci il 29 sentyabr tarixli №7177 saylı üzvi qanunu – veb-səhifə, 05.10.2020-ci il.

Maddə 7. Sübut yükü

Ayrı-seçkiliyin qadağan edilməsi ilə bağlı mübahisə baş verdikdə, əgər namizəd və ya işçi işəgötürənin ayrı-seçkiliyin qadağan edilməsi tələbini pozduğuna dair ağlabatan ehtimal üçün əsas yaradan faktlara və/və ya hallara işarə edərsə, sübut yükü işəgötürənin üzərinə düşür.

Gürcüstanın 2020-ci il 29 sentyabr tarixli №7177 saylı üzvi qanunu – veb-səhifə, 05.10.2020-ci il.

Maddə 8. Müdafiə və ya dəstəyin xüsusi tədbirləri Yaş, cins, əlillik, ailə öhdəlikləri, sosial və ya mədəni status nəzərə alınmaqla, adətən xüsusi müdafiəyə və ya dəstəyə ehtiyacı olan şəxslərin ehtiyaclarını ödəmək üçün həyata keçirilən xüsusi tədbirlər ayrı-seçkilik hesab edilmir.

Gürcüstanın 2020-ci il 29 sentyabr tarixli №7177 saylı üzvi qanunu – veb-səhifə, 05.10.2020-ci il.

Maddə 9. Ağlabatan uyğunlaşma

Əlilliyi olan şəxsə münasibətdə bərabər rəftar prinsipini, xüsusən də ağlabatan uyğunlaşma prinsipini qorumaq məqsədilə işəgötürən, zərurət yarandıqda, əlilliyi olan şəxsin işlə təmin olunmaq, karyera yüksəlişi, ixtisasartırma, peşə hazırlığı və peşə yenidən hazırlığı üçün bərabər imkanlara malik olması üçün müvafiq tədbirlər görməlidir, bu şərtlə ki, bu cür tədbir işəgötürənin üzərinə qeyri-mütənasib yük qoymasın. Əgər konkret tədbirlə bağlı əlilliyi olan şəxslərə dövlət dəstəyi proqramları, güzəştlər və/və ya digər alternativ vasitələr mövcuddursa, bu yük qeyri-mütənasib hesab edilmir.

Gürcüstanın 2020-ci il 29 sentyabr tarixli №7177 saylı üzvi qanunu – veb-səhifə, 05.10.2020-ci il.

Qapı II. Fərdi əmək münasibətləri

Gürcüstanın 2020-ci il 29 sentyabr tarixli 7177 nömrəli üzvi qanunu – veb-səhifə, 05.10.2020-ci il.

Fəsil III. Əmək münasibətlərinin yaranması

Gürcüstanın 2020-ci il 29 sentyabr tarixli 7177 nömrəli üzvi qanunu – veb-səhifə, 05.10.2020-ci il.

Maddə 10. Əmək qabiliyyətinin yaranması və işə qəbul üçün minimal yaş həddi

1. Fiziki şəxsin əmək qabiliyyəti 16 yaşından yaranır.

2. 16 yaşına çatmamış yetkinlik yaşına çatmayan şəxsin əmək qabiliyyəti onun qanuni nümayəndəsinin və ya qəyyumluq/himayə orqanının razılığı ilə yaranır, əgər müvafiq əmək münasibəti yetkinlik yaşına çatmayan şəxsin maraqlarına zidd deyilsə, onun mənəvi, fiziki və əqli inkişafına zərər vurmur və onun məcburi ibtidai və baza təhsili almaq hüququnu və imkanını məhdudlaşdırmır. Yetkinlik yaşına çatmayan şəxsin qanuni nümayəndəsinin və ya qəyyumluq/himayə orqanının razılığı oxşar xarakterli sonrakı əmək münasibətlərinə də şamil edilir.

3. 14 yaşına çatmamış yetkinlik yaşına çatmayan şəxslə əmək müqaviləsi yalnız idman, incəsənət və ya mədəniyyət sahəsində fəaliyyətin həyata keçirilməsi və ya reklam işinin görülməsi üçün bağlanıla bilər.

4. Yetkinlik yaşına çatmayan şəxslə qumar biznesi, gecə əyləncə müəssisəsi, erotik və pornoqrafik məhsulların, əczaçılıq və toksik maddələrin hazırlanması, daşınması və satışı ilə əlaqəli işlərin görülməsi üçün əmək müqaviləsi bağlamaq qadağandır.

5. Yetkinlik yaşına çatmayan şəxslə və ya hamilə, yeni doğmuş və ya əmizdirən qadınla ağır, zərərli və ya təhlükəli şəraitdə işlərin görülməsi üçün əmək müqaviləsi bağlamaq qadağandır.

6. Gürcüstanın "Erkən və məktəbəqədər təhsil haqqında" Qanunu və ya Gürcüstanın "Ümumi təhsil haqqında" Qanunu ilə müəyyən edilmiş müəssisədə, yetkinlik yaşına çatmayanlar üçün hər hansı bir təhsil/tədris/tərbiyə xidməti göstərən müəssisədə (o cümlədən, məktəbdənkənar təhsil və tərbiyə müəssisəsində), insan alverinin (trafikinqin) qurbanlarına xidmət müəssisəsində (sığınacaqda), Gürcüstanın "Qadınlara qarşı zorakılığın və/və ya ailə zorakılığının qarşısının alınması, zorakılıq qurbanlarının müdafiəsi və onlara yardım haqqında" Qanunu ilə müəyyən edilmiş sığınacaqda/böhran mərkəzində, Gürcüstanın "Sosial yardım haqqında" Qanunu ilə nəzərdə tutulmuş ixtisaslaşdırılmış müəssisədə/ixtisaslaşdırılmış müəssisədə, Gürcüstanın "Cinsi azadlıq və toxunulmazlığa qarşı yönəlmiş cinayətlərlə mübarizə haqqında" Qanunu ilə nəzərdə tutulmuş cinsi azadlıq və toxunulmazlığa qarşı yönəlmiş cinayəti törətdiyinə görə məhkum edilmiş şəxsin, məhkumluğu götürülsə və ya ləğv edilsə belə, işə götürülməsi qadağandır.

7. Gürcüstan qanunvericiliyi ilə müəyyən edilmiş müvafiq müəssisədə, Gürcüstanın "Cinsi azadlıq və toxunulmazlığa qarşı yönəlmiş cinayətlərlə mübarizə haqqında" Qanunu ilə nəzərdə tutulmuş cinsi azadlıq və toxunulmazlığa qarşı yönəlmiş cinayəti törətdiyinə görə məhkum edilmiş şəxsin və ya həmin qanunun əsasında həmin müəssisədə fəaliyyət göstərmək hüququndan məhrum edilmiş şəxsin işə götürülməsi qadağandır.

Gürcüstanın 2020-ci il 29 sentyabr tarixli 7177 nömrəli üzvi qanunu – veb-səhifə, 05.10.2020-ci il.

Maddə 11. Əmək müqaviləsi bağlanmazdan əvvəl müqavilə öncəsi münasibətlər və məlumat mübadiləsi

1. İşəgötürən, namizəd haqqında işin icrası ilə əlaqəli olmayan və namizədin konkret işi yerinə yetirmək imkanını qiymətləndirmək və müvafiq qərar qəbul etmək üçün lazım olmayan məlumatlar istisna olmaqla, məlumat əldə etmək hüququna malikdir.

2. Namizəd işəgötürənə işin icrasına mane ola biləcək və ya işəgötürənin maraqlarına təhlükə yarada biləcək hər hansı bir vəziyyət barədə məlumat verməlidir.

3. İşəgötürən namizəd tərəfindən təqdim olunan məlumatların doğruluğunu yoxlamaq hüququna malikdir.

4. İşəgötürən tərəfindən əldə edilmiş namizəd haqqında məlumat və namizəd tərəfindən təqdim edilmiş məlumat, Gürcüstan qanunvericiliyində nəzərdə tutulmuş hallar istisna olmaqla, namizədin razılığı olmadan başqa şəxs üçün əlçatan ola bilməz.

5. Namizəd, işəgötürən onunla əmək müqaviləsi bağlamadığı təqdirdə, təqdim etdiyi sənədləri geri almaq hüququna malikdir.

6. İşəgötürən namizədə aşağıdakı məlumatları təqdim etməlidir:

a) görüləcək iş barədə;

b) əmək müqaviləsinin formasının (şifahi və ya yazılı) və müddətinin (müəyyən və ya qeyri-müəyyən) barədə;

q) əmək şəraiti barədə;

d) əmək münasibətləri zamanı işçinin hüquqi vəziyyəti barədə;

e) əməyin ödənilməsi barədə.

7. Namizədlə müqavilə bağlanılmasından əvvəlki münasibət, işəgötürən tərəfindən onunla əmək müqaviləsinin bağlanılması və ya işə qəbuldan imtina barədə məlumat verilməsi ilə başa çatmış hesab edilir.

8. İşəgötürən namizədin işə qəbulundan imtina qərarını əsaslandırmaq məcburiyyətində deyil.

9. Müqavilə bağlanılmasından əvvəlki münasibətlər zamanı, əmək müqaviləsi bağlanılmamışdan əvvəl işəgötürən namizədi Gürcüstan qanunvericiliyi ilə müəyyən edilmiş şəxslərə münasibətdə bərabər rəftar prinsipi və onun müdafiə vasitələri haqqında müddəalarla tanış etməli, habelə iş yerində şəxslərə münasibətdə bərabər rəftar prinsipinin qorunmasını təmin etmək üçün tədbirlər görməlidir, o cümlədən ayrı-seçkiliyi qadağan edən müddəaları daxili əmək qaydalarına, kollektiv müqavilələrə və digər sənədlərə daxil etməli və onların icrasını təmin etməlidir.

Gürcüstanın 2020-ci il 29 sentyabr tarixli №7177 saylı üzvi qanunu – veb-səhifə, 05.10.2020-ci il.

Maddə 12. Əmək müqaviləsinin bağlanılması

1. Əmək müqaviləsi şifahi və ya yazılı formada, müəyyən və ya qeyri-müəyyən müddətə bağlanılır.

2. Əmək münasibətlərinin müddəti 1 ayı ötdükdə, əmək müqaviləsinin yazılı formada bağlanılması zəruridir.

3. Əmək müqaviləsinin müddəti 1 il və ya 1 ildən çox olduğu hallar istisna olmaqla, əmək müqaviləsi müəyyən müddətə yalnız aşağıdakı əsaslar olduqda bağlanılır:

a) konkret həcmdə iş görülməlidir;

b) mövsümi iş görülməlidir;

q) işin həcmi müvəqqəti olaraq artır;

d) əmək münasibətlərinin dayandırılması əsası ilə işdə müvəqqəti olmayan işçinin əvəz edilməsi baş verir;

e) əmək müqaviləsi "Məşğulluğa kömək haqqında" Gürcüstan qanunu ilə müəyyən edilmiş əməyin ödənilməsinin subsidiyalaşdırılmasını nəzərdə tutur;

v) əmək müqaviləsinin müəyyən müddətə bağlanılmasını əsaslandıran digər obyektiv vəziyyət mövcuddur.

4. Əgər əmək müqaviləsinin müddəti 30 aydan çoxdursa və ya əmək münasibəti müddətli əmək müqaviləsinin ardıcıllığı ilə iki və ya daha çox dəfə bağlanılması nəticəsində davam edirsə və onun müddəti 30 ayı ötdükdə, qeyri-müəyyən müddətli əmək müqaviləsinin bağlandığı hesab edilir. Müddətli əmək müqavilələri ardıcıllıqla bağlanmış hesab ediləcək, əgər mövcud müddətli əmək müqaviləsi onun müddətinin bitməsi ilə dərhal uzadılıbsa və ya növbəti müddətli əmək müqaviləsi birinci müddətli əmək müqaviləsinin müddətinin bitməsindən 60 gün ərzində bağlanılıbsa.

5. Əgər müəyyən müddətə əmək müqaviləsi bu maddənin 3-cü bəndində nəzərdə tutulmuş hər hansı bir əsas olmadan bağlanılıbsa, qeyri-müəyyən müddətli əmək müqaviləsinin bağlandığı hesab edilir.

6. Müddətli əmək müqaviləsinin bağlanmasına dair bu maddə ilə müəyyən edilmiş məhdudiyyətlər, dövlət qeydiyyatından 48 ay keçməmiş (başlanğıc müəssisə) və Gürcüstan Hökuməti tərəfindən müəyyən edilmiş əlavə şərtlərə cavab verən (belə şərtlərin müəyyən edildiyi halda) "Sahibkarlar haqqında" Gürcüstan Qanununda nəzərdə tutulmuş sahibkara şamil edilmir, bir şərtlə ki, bu bəndin məqsədləri üçün müddətli əmək müqaviləsinin müddəti 3 aydan az ola bilməz.

7. Bu maddənin 6-cı bəndinin qüvvəsi, digər sahibkarlıq subyektinin aktivlərinin mülkiyyətə və ya istifadəyə verilməsi və ya saxta əqd əsasında yenidən təşkili nəticəsində yaradılmış sahibkarlıq subyektinə şamil edilmir.

8. Əmək müqaviləsinin bu maddənin 3-cü bəndinin "a"–"e" yarımbəndlərində nəzərdə tutulmuş hər hansı bir əsasla bağlanması halı istisna olmaqla, əgər əmək münasibəti bu maddənin 6-cı bəndi ilə müəyyən edilmiş 48 aylıq müddətdə başlanmışsa, bu müddətin bitməsindən sonra qeyri-müddətli əmək müqaviləsinin bağlanıldığı hesab edilir.

9. İşəgötürən müəyyən müddətə işə götürülmüş şəxsi mövcud vakansiyalar barədə məlumatlandırmalıdır ki, onun da digər işçilər kimi qeyri-müddətli əmək müqaviləsi çərçivəsində mövcud vəzifələri tutmaq üçün bərabər imkanı olsun.

Gürcüstanın 2020-ci il 29 sentyabr tarixli №7177 saylı üzvi qanunu – veb-səhifə, 05.10.2020-ci il.

Gürcüstanın 2021-ci il 2 avqust tarixli №899 saylı üzvi qanunu – veb-səhifə, 04.08.2021-ci il.

Gürcüstanın 2021-ci il 1 dekabr tarixli №1039 saylı üzvi qanunu – veb-səhifə, 06.12.2021-ci il.

Maddə 13. Əmək müqaviləsinin dili

Yazılı əmək müqaviləsi tərəflər üçün anlaşılan dildə bağlanılır. Yazılı əmək müqaviləsi bir neçə dildə bağlana bilər. Yazılı əmək müqaviləsi bir neçə dildə bağlanmışsa, o, əmək müqavilələrinin müddəaları arasında fərq olduğu halda, hansı dildə bağlanmış əmək müqaviləsinə üstünlük verildiyi barədə şərt ehtiva etməlidir.

Gürcüstanın 2020-ci il 29 sentyabr tarixli №7177 saylı üzvi qanunu – veb-səhifə, 05.10.2020-ci il.

Maddə 14. Əmək müqaviləsinin məzmunu

1. Əmək müqaviləsinin əsas şərtləri aşağıdakılardır:

a) əmək müqaviləsinin tərəfləri haqqında məlumat;

b) işə başlama tarixi və əmək münasibətinin müddəti;

q) iş vaxtı və istirahət vaxtı;

d) iş yeri və işçinin müxtəlif iş yerləri haqqında məlumat, əgər onun daimi və ya əsas iş yeri müəyyən edilməyibsə;

e) vəzifə (mövcud olduğu halda, ranq, dərəcə, kateqoriya və s. göstərilir) və görüləcək işin növü və ya təsviri;

v) əmək haqqı (əmək haqqı, habelə mövcud olduğu halda, əlavə ödəniş göstərilir) və onun ödənilməsi qaydası;

z) iş vaxtından artıq işin ödənilməsi qaydası;

t) ödənişli məzuniyyətin müddəti, ödənişsiz məzuniyyətin müddəti və bu məzuniyyətlərin verilməsi qaydası;

i) işəgötürən və işçi tərəfindən əmək münasibətinin dayandırılması qaydası;

k) kollektiv müqavilələrin müddəaları – əgər bu müddəalarla işçilərin əmək şərtləri fərqli şəkildə tənzimlənirsə.

2. İşəgötürən işçinin tələbi ilə işlə bağlı arayış verməyə borcludur. Bu arayış görülmüş iş, əmək haqqı və əmək müqaviləsinin müddəti haqqında məlumatları ehtiva etməlidir.

3. Əmək müqaviləsi ilə müəyyən edilə bilər ki, daxili əmək qaydaları əmək müqaviləsinin bir hissəsidir. Bu halda, işəgötürən şəxsi əmək müqaviləsi bağlanmazdan əvvəl daxili əmək qaydaları ilə tanış etməyə borcludur (mövcud olduğu halda). İşəgötürən işçini daxili əmək qaydalarına edilmiş dəyişikliklərlə dəyişiklik edildikdən sonra 14 təqvim günü ərzində tanış etməyə borcludur.

4. Əgər işçi ilə yalnız bir-birini tamamlayan və tamamilə əvəz etməyən bir neçə əmək müqaviləsi bağlanıbsa, bütün əmək müqavilələri qüvvədə qalır və bir əmək müqaviləsi hesab edilir.

5. Əvvəlki əmək müqaviləsi, onun müddəaları sonrakı əmək müqaviləsi ilə dəyişdirilmədiyi qədər qüvvədə qalır.

6. Əgər işçi ilə eyni şərtə aid bir neçə əmək müqaviləsi bağlanıbsa, sonuncu əmək müqaviləsinə üstünlük verilir.

7. İşçi ilə bağlanmış fərdi əmək müqaviləsinin bu qanuna və ya həmin işçi ilə bağlanmış kollektiv müqaviləyə zidd olan şərti etibarsızdır, fərdi əmək müqaviləsi işçinin vəziyyətini yaxşılaşdırdığı hal istisna olmaqla.

Gürcüstanın 2020-ci il 29 sentyabr tarixli №7177 saylı üzvi qanunu – veb-səhifə, 05.10.2020-ci il.

Maddə 141. Əmək münasibətləri çərçivəsində bioloji cinsi əks etdirən məzmunlu sözlərin istifadəsi

Əmək münasibətləri çərçivəsində qoyulmuş hər hansı bir öhdəliyin, əmək münasibətləri çərçivəsində verilmiş hər hansı bir göstərişin və/və ya əmək münasibətləri çərçivəsində bağlanmış hər hansı bir razılaşmanın bioloji cinsi əks etdirən məzmunlu olmasına görə hər hansı bir sözün və ya söz birləşməsinin istifadəsindən çəkinməyi nəzərdə tutan hissəsi etibarsızdır.

Gürcüstanın 2024-cü il 17 sentyabr tarixli №4455 saylı üzvi qanunu – veb-səhifə, 03.10.2024-cü il.

Maddə 15. Əmək münasibətlərinin yaranması

Əmək münasibətləri, əmək müqaviləsində başqa hal nəzərdə tutulmayıbsa, işçinin işi faktiki olaraq başladığı andan yaranır.

Gürcüstanın 2020-ci il 29 sentyabr tarixli №7177 saylı üzvi qanunu – veb-səhifə, 05.10.2020-ci il.

Maddə 16. Natamam iş vaxtı

1. Natamam iş vaxtında işləyən şəxs, normallaşdırılmış iş vaxtı həftədə və ya orta hesabla 1 ilə qədər davam edən əmək münasibətləri dövründə analoji şəraitdə tam iş vaxtında işləyən şəxsin normallaşdırılmış iş vaxtından az olan işçidir.

Qeyd: Bu maddənin məqsədləri üçün tam iş vaxtında işləyən şəxs, eyni formalı əmək müqaviləsi çərçivəsində eyni işəgötürən üçün eyni və ya oxşar işi yerinə yetirən və eyni istiqamətdə, eyni departamentdə və ya xidmətdə işləyən işçidir. Eyni istiqamətdə, eyni departamentdə və ya xidmətdə analoji şəraitdə tam iş vaxtında işləyən şəxs olmadıqda, eyni işəgötürənlə analoji şəraitdə tam iş vaxtında işləyən şəxs nəzərə alınmalıdır. Belə bir şəxs olmadıqda, fəaliyyətin eyni sahəsində tam iş vaxtında işləyən şəxs nəzərə alınmalıdır.

2. Əmək şəraiti ilə əlaqədar olaraq natamam iş vaxtında işləyən şəxsə analoji şəraitdə tam iş vaxtında işləyən şəxslə müqayisədə yalnız bu şəxsin natamam iş vaxtında işləməsi səbəbindən fərqli münasibət göstərilməsi qadağandır, fərqli münasibət obyektiv əsasla əsaslandırıldığı hallar istisna olmaqla. 3. İşçinin tam iş vaxtından natamam iş vaxtına və ya natamam iş vaxtından tam iş vaxtına keçməkdən imtina etməsi səbəbindən onunla əmək müqaviləsinə xitam verilməsinə yol verilmir, işəgötürənin bu Qanunun 47-ci maddəsinin birinci bəndinin "a" yarımbəndində nəzərdə tutulmuş əsasla müvafiq ilkin şərtlərə riayət etməklə işçi ilə əmək müqaviləsinə xitam vermək hüququ olduğu hallar istisna olmaqla.

4. Obyektiv imkanın mövcud olduğu halda işəgötürən borcludur:

a) işçinin tam iş vaxtından işəgötürənlə mövcud natamam iş vaxtına keçmək tələbini nəzərə alsın;

b) işçinin imkanın mövcud olduğu halda natamam iş vaxtından tam iş vaxtına keçmək və ya iş vaxtını artırmaq tələbini nəzərə alsın;

q) tam iş vaxtından natamam iş vaxtına və ya natamam iş vaxtından tam iş vaxtına keçməyi asanlaşdırmaq üçün mövcud tam və natamam iş vaxtları haqqında məlumatı vaxtında yaysın;

d) təşkilatın bütün səviyyələrində (o cümlədən, aparıcı/menecer vəzifələrində) natamam iş vaxtının əlçatanlığı üçün həvəsləndirici tədbirləri, həmçinin məqsədəuyğun olduqda, natamam iş vaxtında işləyən şəxsin karyera irəliləyişini, peşə hazırlığını və peşə mobilliyini asanlaşdırmaq üçün nəzərə alsın.

5. İşçinin birdən çox tam və ya natamam iş vaxtında işləmək hüququ, əvəzçilik üzrə işin görülməli olduğu şəxs işəgötürənin rəqibi olduğu halda, əmək müqaviləsi ilə məhdudlaşdırıla bilər.

Gürcüstanın 2020-ci il 29 sentyabr tarixli №7177 saylı üzvi qanunu – veb-səhifə, 05.10.2020-ci il.

Maddə 17. Sınaq müddəti

1. Şəxsin yerinə yetiriləcək işə uyğunluğunu müəyyən etmək məqsədilə tərəflərin razılığı ilə onunla yalnız bir dəfə 6 aydan çox olmayan sınaq müddəti ilə əmək müqaviləsi bağlana bilər. Sınaq müddəti ilə əmək müqaviləsi yalnız yazılı formada bağlanılır.

2. Sınaq müddətində görülən iş ödənilir. Bu ödənişin məbləği və ödəniş qaydası tərəflərin razılığı ilə müəyyən edilir.

3. İşəgötürən sınaq müddəti ərzində istənilən vaxt işçi ilə müddətli və ya müddətsiz əmək müqaviləsi bağlamaq və ya onunla sınaq müddəti ilə bağlanmış əmək müqaviləsinə xitam vermək hüququna malikdir.

4. Sınaq müddəti ilə bağlanmış əmək müqaviləsinə xitam verilməsi halına bu Qanunun 48-ci maddəsində nəzərdə tutulmuş tələblər şamil edilmir, sınaq müddəti ilə bağlanmış əmək müqaviləsində başqa hal nəzərdə tutulmayıbsa. Sınaq müddəti ilə bağlanmış əmək müqaviləsinə xitam verildiyi halda işçiyə işlədiyi vaxta uyğun olaraq əmək haqqı veriləcəkdir.

Gürcüstanın 2020-ci il 29 sentyabr tarixli №7177 saylı üzvi qanunu – veb-səhifə, 05.10.2020-ci il.

Maddə 18. Təcrübə

1. Təcrübəçi, ixtisasını artırmaq, peşə bilikləri, bacarıqları və ya təcrübi təcrübə əldə etmək üçün müəyyən bir işi haqqı müqabilində və ya haqqı olmadan işəgötürən üçün yerinə yetirən fiziki şəxsdir.

2. İşəgötürənə əmək müqaviləsi bağlamamaq məqsədilə təcrübəçinin əməyindən istifadə etmək qadağandır. Təcrübəçi işçini əvəz etmir. İşəgötürənin əmək münasibətləri dayandırılmış və ya/və ya xitam edilmiş işçinin əvəzinə təcrübəçi götürməyə ixtiyarı yoxdur.

3. Ödənişsiz təcrübə müddəti 6 aydan, ödənişli təcrübə müddəti isə 1 ildən çox olmamalıdır. Şəxsin eyni işəgötürəndə ödənişsiz təcrübə keçmək hüququ yalnız bir dəfə vardır.

4. Təcrübəçi və işəgötürən arasındakı münasibətlər yazılı müqavilə ilə tənzimlənir. Bu müqavilədə təcrübəçinin yerinə yetirməli olduğu iş ətraflı təsvir edilməlidir.

5. Təcrübəçi ilə bağlanmış müqaviləyə bu qanunla (bu qanunun VII fəsli istisna olmaqla) nəzərdə tutulmuş bütün minimal müdafiə standartları şamil edilir. Təcrübəçi ilə bağlanmış müqavilənin ləğvi halına bu qanunun 48-ci maddəsində nəzərdə tutulmuş tələblər şamil edilmir, əgər təcrübəçi ilə bağlanmış müqavilədə başqa hal nəzərdə tutulmayıbsa.

6. Bu maddənin normaları yalnız xüsusi qanunla başqa hal nəzərdə tutulmadığı təqdirdə tətbiq edilir.

7. Bu maddənin qüvvəsi dövlət qurumlarına, o cümlədən, publik hüquqi şəxslərə şamil edilmir.

Gürcüstanın 2020-ci il 29 sentyabr tarixli №7177 saylı üzvi qanunu – veb-səhifə, 05.10.2020-ci il.

Fəsil IV. İşin görülməsi

Gürcüstanın 2020-ci il 29 sentyabr tarixli №7177 saylı üzvi qanunu – veb-səhifə, 05.10.2020-ci il.

Maddə 19. İşin şəxsən icra edilməsi vəzifəsi

İşçi işi şəxsən icra etməyə borcludur.

Gürcüstanın 2020-ci il 29 sentyabr tarixli №7177 saylı üzvi qanunu – veb-səhifə, 05.10.2020-ci il.

Maddə 20. Əmək müqaviləsinin şərtlərinin dəyişdirilməsi

1. İşəgötürən işçiyə bildiriş verməklə əmək müqaviləsində nəzərdə tutulmuş işin icrasının əmək müqaviləsinin mahiyyətli şərtlərini dəyişməyən ayrı-ayrı hallarını dəqiqləşdirmək hüququna malikdir.

2. Əmək müqaviləsinin mahiyyətli şərtləri yalnız tərəflərin razılığı ilə dəyişdirilə bilər. Əgər əmək müqaviləsində hər hansı mahiyyətli şərt yoxdursa, belə şərt işçinin razılığı ilə müəyyən edilə bilər.

3. Əmək müqaviləsinin Gürcüstan qanunvericiliyindəki dəyişikliklərlə şərtlənən mahiyyətli şərtlərinin dəyişdirilməsi işçinin razılığını tələb etmir.

4. Aşağıdakı halların dəyişdirilməsi əmək müqaviləsinin mahiyyətli şərtlərinin dəyişdirilməsi hesab edilmir:

a) işəgötürən tərəfindən işçiyə göstərilən iş yerinin dəyişdirilməsi, əgər mövcud ictimai nəqliyyat vasitələri ilə işçinin yaşadığı yerdən işin yeni yerinə getmək və qayıtmaq üçün gündə 3 saatdan çox vaxt tələb olunmursa, həm də bu, qeyri-mütənasib xərclər tələb etmirsə;

b) işin başlama və ya bitmə vaxtının 90 dəqiqədən çox olmamaq şərtilə dəyişdirilməsi.

5. Bu maddənin 4-cü bəndində nəzərdə tutulmuş hər iki halın eyni vaxtda dəyişdirilməsi əmək müqaviləsinin mahiyyətli şərtlərinin dəyişdirilməsi hesab edilir.

6. Əgər hamilə, yeni doğmuş və ya əmizdirən qadın olan işçinin səhhəti tibbi rəyə əsasən əmək müqaviləsində nəzərdə tutulmuş işi görməyə imkan vermirsə, onun ağlabatan uyğunlaşma çərçivəsində həmin işəgötürəndə səhhətinə uyğun iş görməyi tələb etmək hüququ vardır.

7. Hamilə, yeni doğmuş və ya əmizdirən qadın olan işçinin əmək şəraitini yüngülləşdirmək və ya yüngül işə keçirmək mümkün olmadıqda, tibbi rəydə göstərilən müddət, habelə hamiləlik, yeni doğuş və ya əmizdirmə faktı nəzərə alınmaqla işçi əmək müqaviləsi ilə müəyyən edilmiş vəzifələrin icrasından azad edilir. Bu müddət ona bu qanunun 46-cı maddəsinin 2-ci bəndinin "i" yarımbəndi və 47-ci maddəsinin birinci bəndinin "i" yarımbəndi ilə nəzərdə tutulmuş müvəqqəti əmək qabiliyyətinin itirilməsi müddətinə daxil edilmir. Əmək müqaviləsi ilə müəyyən edilmiş vəzifələrin icrasından azad edilmə müddətində işçinin əmək haqqı məsələsi işçi və işəgötürənin razılığı ilə müəyyən edilir.

8. İşçi hamiləlik və doğuşa görə məzuniyyət, uşağa qulluq etməyə görə məzuniyyət, yeni doğulmuş uşağı övladlığa götürməyə görə məzuniyyət bitdikdən sonra eyni əmək şərtləri ilə eyni işə qayıtmaq, habelə müvafiq məzuniyyətdən istifadə etməsəydi, əldə etmək hüququ olacağı istənilən yaxşılaşdırılmış əmək şərtlərindən istifadə etmək hüququna malikdir.

Gürcüstanın 2020-ci il 29 sentyabr tarixli №7177 saylı üzvi qanunu – veb-səhifə, 05.10.2020-ci il.

Maddə 21. Ezamiyyət

1. Ezamiyyət işəgötürən tərəfindən işçinin iş yerinin işin maraqlarından irəli gələrək müvəqqəti dəyişdirilməsidir.

2. İşəgötürən tərəfindən işçinin ezamiyyətə göndərilməsi, əgər ezamiyyət müddəti ildə 45 təqvim günündən çox deyilsə, əmək müqaviləsinin mahiyyətli şərtlərinin dəyişdirilməsi hesab edilmir.

3. İşəgötürən tərəfindən bu maddənin 2-ci bəndində nəzərdə tutulmuş müddətin aşılması əmək müqaviləsinin mahiyyətli şərtlərinin dəyişdirilməsi hesab edilir.

4. İşəgötürən işçiyə ezamiyyətlə əlaqədar xərcləri tam ödəməyə borcludur. 5. Bu maddənin normaları yalnız əmək müqaviləsində başqa hal nəzərdə tutulmadığı təqdirdə tətbiq edilir.

Gürcüstanın 2020-ci il 29 sentyabr tarixli №7177 saylı üzvi qanunu – veb-səhifə, 05.10.2020-ci il.

Maddə 22. Peşəkar inkişafa dəstək

1. İşəgötürən işçinin ixtisasının artırılmasına kömək edir.

2. Hamiləlik və doğuşa görə məzuniyyət, uşağa qulluq etməyə görə məzuniyyət, yeni doğulmuş uşağı övladlığa götürməyə görə məzuniyyət bitdikdən sonra işçinin tələbi ilə işəgötürən işçinin ixtisasının artırılmasını təmin etməyə borcludur, əgər bu, onun tərəfindən əmək müqaviləsində nəzərdə tutulmuş işin görülməsi üçün zəruridirsə və işəgötürən üçün qeyri-mütənasib xərclər yaratmırsa.

3. Əgər işçinin peşəkar yenidən hazırlanması, ixtisasının artırılması və ya digər tədris kursunda iştirakı barədə qərarı işəgötürən qəbul edirsə, işçinin bu kursda iştirakı iş vaxtına daxil edilir və ödənilir.

Gürcüstanın 2020-ci il 29 sentyabr tarixli №7177 saylı üzvi qanunu – veb-səhifə, 05.10.2020-ci il.

Maddə 23. Daxili əmək intizamı qaydaları

1. İşəgötürən daxili əmək intizamı qaydalarını müəyyən etmək hüququna malikdir. O, daxili əmək intizamı qaydaları ilə işçini tanış etməlidir.

2. Daxili əmək intizamı qaydaları yazılı sənəddir və bu sənədlə aşağıdakılar müəyyən edilə bilər:

a) iş həftəsinin müddəti, iş günündə işin başlama və bitmə vaxtı, növbəli iş zamanı – növbənin müddəti;

b) istirahət müddəti;

q) əmək haqqının verilmə vaxtı, yeri və qaydası;

d) ödənişli məzuniyyətin müddəti və verilmə qaydası;

e) ödənişsiz məzuniyyətin müddəti və verilmə qaydası;

v) əmək şəraitinin qorunması qaydaları;

z) həvəsləndirmə növləri, məsuliyyət növləri və onların tətbiqi qaydaları;

t) ərizə/şikayətə baxılma qaydası.

3. İşin xüsusiyyətlərini nəzərə alaraq, işəgötürən daxili əmək intizamı qaydaları ilə xüsusi qaydalar müəyyən edə bilər.

4. İşəgötürən müəssisədə işləyənlərə münasibətdə bərabər rəftar prinsipinin qorunmasını təmin etmək üçün tədbirlər görməlidir, o cümlədən, ayrı-seçkiliyi qadağan edən müddəaları daxili əmək intizamı qaydalarında və digər sənədlərdə əks etdirməli və onların icrasını təmin etməlidir.

5. İşəgötürən iş yerində əlilliyi olan şəxslərin hüquqlarının həyata keçirilməsinə kömək etməlidir, o cümlədən, ağlabatan uyğunlaşdırma çərçivəsində "Əlilliyi olan şəxslərin hüquqları haqqında" Gürcüstan Qanununun 36-cı maddəsi ilə nəzərdə tutulmuş məcburi standartlara/normativlərə riayət etməklə və onları yerinə yetirməklə.

6. Daxili əmək intizamı qaydalarının bu Qanuna, fərdi əmək müqaviləsinə və ya kollektiv müqaviləyə zidd olan müddəası etibarsızdır.

Gürcüstanın 2020-ci il 29 sentyabr tarixli 7177 nömrəli üzvi qanunu – veb-səhifə, 05.10.2020-ci il.

Fəsil V. İş vaxtı, fasilə vaxtı və istirahət vaxtı

Gürcüstanın 2020-ci il 29 sentyabr tarixli №7177 saylı üzvi qanunu – veb- səhifə, 05.10.2020-ci il.

Maddə 24. İş vaxtının müddəti

1. Normallaşdırılmış iş vaxtı işçinin işəgötürənin sərəncamında olduğu və öz fəaliyyətini həyata keçirdiyi və/və ya öz vəzifələrini yerinə yetirdiyi istənilən vaxtdır. Fasilə vaxtı və istirahət vaxtı iş vaxtına daxil deyil.

2. Normallaşdırılmış iş vaxtının müddəti həftədə 40 saatdan çox olmamalıdır.

3. İstehsalat/iş prosesinin 8 saatdan çox davamlı rejimdə olduğu xüsusi iş rejimi olan müəssisədə normallaşdırılmış iş vaxtının müddəti həftədə 48 saatdan çox olmamalıdır. Gürcüstan Hökuməti sosial tərəfdaşlarla məsləhətləşdikdən sonra xüsusi iş rejimi olan sahələrin siyahısını müəyyən edir.

4. İş günləri/növbələri arasında işçinin fasiləsiz istirahətinin müddəti 12 saatdan az olmamalıdır.

5. İş günü ərzində iş vaxtının müddəti 6 saatdan çox olduqda, işçinin fasilə hüququ yaranır. Fasilə vaxtının müddəti tərəflərin razılığı ilə müəyyən edilir. İş günü ərzində iş vaxtının müddəti 6 saatdan az olmadıqda, fasilə vaxtının müddəti ən azı 60 dəqiqə olmalıdır.

6. Əmizdirmə dövründə olan və 1 yaşına qədər uşağı olan işçiyə öz tələbi əsasında iş günü ərzində uşağın qidalandırılması üçün ən azı 1 saat əlavə fasilə verilir. Uşağın qidalandırılması üçün fasilə iş vaxtına daxil edilir və ödənilir.

7. Bu maddənin 4-cü bəndində nəzərdə tutulmuş 12 saatlıq gündəlik istirahət vaxtından əlavə, işəgötürən işçinin 7 günlük müddət ərzində fasiləsiz olaraq ən azı 24 saat istirahətini təmin etməlidir. Tərəflərin razılığı ilə işçi ardıcıl olaraq 14 gündən çox olmayan müddətdə iki dəfə 24 saatlıq istirahət vaxtından istifadə edə bilər.

8. 16 yaşdan 18 yaşadək yetkinlik yaşına çatmayan şəxsin iş vaxtının müddəti həftədə 36 saatdan və iş günü ərzində 6 saatdan çox olmamalıdır.

9. 14 yaşdan 16 yaşadək yetkinlik yaşına çatmayan şəxsin iş vaxtının müddəti həftədə 24 saatdan və iş günü ərzində 4 saatdan çox olmamalıdır.

10. Məhdud imkanlı şəxsin qanuni nümayəndəsi və ya dəstəkçisi istirahət günləri istisna olmaqla, ayda bir dəfə əlavə ödənişli istirahət günündən istifadə etmək və ya işəgötürənlə daxili əmək qaydalarında nəzərdə tutulandan fərqli iş vaxtı barədə razılığa gəlmək hüququna malikdir.

101. Qan və ya onun komponentinin donoru olan şəxs qan və ya onun komponentini təhvil verərkən işdən azad olmaq hüququna malikdir. İşəgötürən əvvəlcədən razılaşma ilə işçini qan və ya onun komponentini təhvil vermək üçün maneəsiz buraxmağa borcludur. İşçinin qan və ya onun komponentini təhvil vermək məqsədilə buraxdığı iş saatları qan və ya onun komponentinin təhvil verilməsini təsdiq edən sənədlər təqdim edildiyi təqdirdə üzrlü hesab edilir və əmək haqqı saxlanılır.

11. İşəgötürən iş günündə işçilər tərəfindən işlənmiş vaxtı yazılı və/və ya elektron şəkildə qeydə almağa və işin təşkili xüsusiyyətlərinə görə bu mümkün olmadıqda istisna olmaqla, iş vaxtının (işlənmiş saatların) aylıq qeydiyyat sənədini işçiyə təqdim etməyə borcludur. İşəgötürən iş vaxtının (işlənmiş saatların) qeydiyyat sənədini 1 il müddətində saxlamalıdır. İş vaxtının qeydiyyatı formasını Gürcüstanın İşğal edilmiş Ərazilərindən Məcburi Köçkün Düşmüş Şəxslər, Əmək, Səhiyyə və Sosial Müdafiə Naziri (bundan sonra – Nazir) sosial tərəfdaşlarla məsləhətləşdikdən sonra müəyyən edir.

Gürcüstanın 2020-ci il 29 sentyabr tarixli №7177 saylı üzvi qanunu – veb-səhifə, 05.10.2020-ci il.

Gürcüstanın 2022-ci il 15 dekabr tarixli №2401 saylı üzvi qanunu – veb-səhifə, 27.12.2022-ci il.

Maddə 25. Növbəli iş üçün müəyyən edilmiş iş vaxtı

1. Əgər işəgötürənin fəaliyyəti istehsalat/iş prosesinin fasiləsiz 24 saatlıq rejimini nəzərdə tutursa, tərəflərin bu Qanunun 24-cü maddəsinin 4-cü bəndinin şərtləri nəzərə alınmaqla və işçiyə işlədiyi saatlara adekvat istirahət vaxtı vermək şərtilə növbəli iş barədə əmək müqaviləsi bağlamağa hüquqları vardır.

2. Növbəli iş iş vaxtının təşkili metodudur ki, ona əsasən işçilər müəyyən qrafikə, o cümlədən rotasiya planına uyğun olaraq eyni işdə ardıcıl olaraq bir-birini əvəz edirlər, belə ki, istehsalat/iş prosesinin işçi üçün müəyyən edilmiş iş həftəsinin müddətindən artıq davam etdirilməsi mümkün olsun.

3. Ardıcıl iki növbədə işləmək qadağandır.

4. Növbəli iş və bir növbədən digər növbəyə keçid işin spesifikası nəzərə alınmaqla işəgötürən tərəfindən təsdiq edilən növbəlilik cədvəli ilə müəyyən edilir. İşçiyə növbəlilik cədvəlindəki dəyişikliklər barədə, əgər həddindən artıq istehsalat zərurətindən irəli gəlməzsə, ən azı 10 gün əvvəl məlumat verilməlidir.

5. Dağ-mədən sənayesində iş vaxtının tənzimlənməsi qaydasını sosial tərəfdaşlarla məsləhətləşmədən sonra nazir müəyyən edir.

Gürcüstanın 2020-ci il 29 sentyabr tarixli 7177 nömrəli Üzvi Qanunu – veb-səhifə, 05.10.2020-ci il.

Maddə 26. İş vaxtının cəmlənmiş uçotu qaydası

İş şəraitini nəzərə alaraq, gündəlik və ya həftəlik iş vaxtının müddətinə riayət etmək mümkün olmadıqda, iş vaxtının cəmlənmiş uçotu qaydasının tətbiqinə yol verilir.

Gürcüstanın 2020-ci il 29 sentyabr tarixli 7177 nömrəli Üzvi Qanunu – veb-səhifə, 05.10.2020-ci il.

Maddə 27. İş vaxtından artıq iş

1. İş vaxtından artıq iş tərəflərin razılığı ilə işçinin normallaşdırılmış iş vaxtından artıq olan vaxtda işin görülməsidir. Yetkinlik yaşına çatmayan şəxs tərəfindən iş vaxtından artıq işin görülməsi vaxtının müddəti iş günü ərzində cəmi 2 saatdan, iş həftəsi ərzində isə cəmi 4 saatdan artıq olmamalıdır.

2. İş vaxtından artıq iş əməyin ödənilməsinin saatlıq dərəcəsinin artırılmış məbləğində ödənilir. Bu ödənişin məbləği tərəflərin razılığı ilə müəyyən edilir. İş vaxtından artıq iş iş vaxtından artıq işin görülməsindən sonra ödənilməli olan aylıq əmək haqqı ilə birlikdə ödənilməlidir.

3. Tərəflər işçiyə iş vaxtından artıq işin ödənilməsi əvəzinə mütənasib əlavə istirahət vaxtı verilməsi barədə razılığa gələ bilərlər. İşçiyə əlavə istirahət vaxtı iş vaxtından artıq işin görülməsindən ən geci 4 həftə sonra verilməlidir, əgər tərəflərin razılığı ilə başqa hal müəyyən edilməyibsə.

4. İşəgötürən, işəgötürənin obyektiv ehtiyacından irəli gələrək xəbərdarlıq etmək mümkün olmadığı hallar istisna olmaqla, görüləcək iş vaxtından artıq iş barədə işçiyə 1 həftə əvvəl yazılı şəkildə məlumat verməlidir.

5. İşçi iş vaxtından artıq işi yerinə yetirməlidir:

a) təbii fəlakətin qarşısını almaq və/və ya onun nəticələrini aradan qaldırmaq üçün – iş vaxtından artıq ödəniş olmadan;

b) istehsalat qəzasının qarşısını almaq və/və ya onun nəticələrini aradan qaldırmaq üçün – iş vaxtından artıq ödənişlə.

6. Bu maddənin 5-ci bəndində nəzərdə tutulmuş halda hamilə, yeni doğmuş və ya əmizdirən qadının, əlilliyi olan şəxsin, yetkinlik yaşına çatmayan şəxsin, əlilliyi olan şəxsin qanuni nümayəndəsinin və ya dəstəkçisinin və ya 3 yaşına qədər uşağı olan şəxsin razılığı olmadan iş vaxtından artıq işə cəlb edilməsi qadağandır.

Gürcüstanın 2020-ci il 29 sentyabr tarixli 7177 nömrəli üzvi Qanunu – veb-səhifə, 05.10.2020-ci il.

Maddə 28. Gecə işində işəgötürməyə məhdudiyyət

1. Bu qanunun məqsədləri üçün gecə vaxtı dedikdə saat 22:00-dan 6:00-dək olan dövr nəzərdə tutulur.

2. Gecə işində işləyən şəxs dedikdə, gündəlik normallaşdırılmış iş vaxtı ərzində gecə vaxtı adətən 3 saatdan az olmayaraq işləyən hər hansı bir şəxs və illik iş vaxtının müəyyən mütənasib hissəsini gecə vaxtı işləyən hər hansı bir şəxs nəzərdə tutulur. İllik iş vaxtının gecə işinə mütənasib dərəcəsini sosial tərəfdaşlarla məsləhətləşdikdən sonra nazir müəyyən edir.

3. Yetkinlik yaşına çatmayanların, hamilə, yeni doğmuş və ya əmizdirən qadınların gecə işində işləməsi qadağandır. Əlilliyi olan şəxsin və ya 3 yaşına qədər uşağı olan şəxsin razılığı olmadan gecə işində işləməsi qadağandır.

4. Ağır, zərərli və ya təhlükəli iş şəraitində gecə işində işləyən şəxs üçün 24 saat ərzində maksimum iş vaxtı 8 saatdan çox olmamalıdır. Bu qayda növbəli iş rejiminə şamil edilmir.

5. Gecə işində işləyən şəxsin tələbi ilə işəgötürən tibbi məxfilik prinsipinə riayət etməklə onun üçün ilkin (işə qəbul olunmazdan əvvəl) və sonrakı dövri tibbi müayinənin keçirilməsini öz hesabına təmin etməlidir. Bu tibbi müayinənin keçirilməsinin dövriliyini və əhatə dairəsini sosial tərəfdaşlarla məsləhətləşdikdən sonra nazir müəyyən edir.

6. Tibbi rəyə əsasən gecə işinin görülməsi səbəbindən səhhətində problem olan gecə işində işləyən şəxs, imkan varsa, işəgötürən tərəfindən onun üçün uyğun gündüz işinə keçirilməlidir.

Gürcüstanın 2020-ci il 29 sentyabr tarixli №7177 saylı üzvi qanunu – veb-səhifə, 05.10.2020-ci il.

Maddə 29. Tibbi müayinələrdən keçmək hüququ

1. Hamilə qadına öz tələbi əsasında tibbi müayinədən keçmək üçün əlavə vaxt verilir, əgər bu müayinə iş vaxtı ərzində keçirilməlidir.

2. Hamilə qadının tibbi müayinələrdən keçməsi səbəbindən buraxdığı iş saatları bu müayinələrin keçirilməsini təsdiq edən sənədlərin təqdim edilməsi halında üzrlü hesab edilir və əmək haqqı saxlanılır.

Gürcüstanın 2020-ci il 29 sentyabr tarixli №7177 saylı üzvi qanunu – veb-səhifə, 05.10.2020-ci il.

Maddə 30. İstirahət günləri

1. İstirahət günləri aşağıdakılardır:

a) 1 və 2 yanvar – Yeni il bayram günləri;

b) 7 yanvar – Rəbbimiz İsa Məsihin Milad günü;

q) 19 yanvar – Vəftiz – Rəbbimiz İsa Məsihin zühur günü;

d) 3 mart – Ana günü;

e) 8 mart – Beynəlxalq Qadınlar Günü;

v) 9 aprel – Gürcüstanın dövlət müstəqilliyinin bərpası aktının qəbul edildiyi gün, Gürcüstanın milli birliyi, vətəndaş həmrəyliyi və vətən uğrunda həlak olanların xatirə günü;

z) Pasxa günləri – Böyük Cümə, Böyük Şənbə, Rəbbimiz İsa Məsihin parlaq dirilmə günü; ölülərin xatirə günü – Pasxanın ikinci günü, bazar ertəsi (tarixlər dəyişkəndir);

t) 9 may – Faşizm üzərində Qələbə Günü;

i) 12 may – Müqəddəs Məryəmin Gürcüstana düşən pay günü, Gürcüstan Kilsəsinin, apostol taxtının banisi – Müqəddəs Andreyanın xatirə günü – Ümid günü;

i1) 17 may - Ailənin saflığı və valideynlərə hörmət günü;

k) 26 may – Gürcüstanın Müstəqillik Günü;

l) 28 avqust – Müqəddəs Məryəmin Vəfatı Günü (Mariamoba);

m) 14 oktyabr – Mtsxetoba (Svetitsxovloba, Xələt bayramı) günü;

n) 23 noyabr – Georgoba günü.

2. İşçinin bu qanunla nəzərdə tutulmuş istirahət günlərinin əvəzinə digər istirahət günləri tələb etmək hüququ vardır ki, bu da əmək müqaviləsi ilə müəyyən edilməlidir.

3. Bu qanunla nəzərdə tutulmuş istirahət günləri ilə yanaşı, Gürcüstan Hökumətinin qərarı ilə digər istirahət günləri də müəyyən edilə bilər. İşəgötürən işçidən Gürcüstan Hökumətinin qərarı ilə müəyyən edilmiş istirahət gününün əvəzinə işi bu qanunun 24-cü maddəsinin 7-ci bəndində nəzərdə tutulmuş növbəti istirahət günündə yerinə yetirməsini tələb etmək hüququna malikdir.

4. İşçinin bu maddənin birinci bəndində nəzərdə tutulmuş istirahət günlərində işi yerinə yetirməsi işdən artıq iş hesab edilir və onun ödənilməsi şərtləri bu qanunun 27-ci maddəsinin 2-ci və 3-cü bəndləri ilə müəyyən edilmiş qaydada müəyyən edilir.

Gürcüstanın 2020-ci il 29 sentyabr tarixli №7177 saylı üzvi qanunu – veb-səhifə, 05.10.2020-ci il.

Gürcüstanın 2024-cü il 17 sentyabr tarixli №4455 saylı üzvi qanunu – veb-səhifə, 03.10.2024-cü il.

Fəsil VI. Məzuniyyət

Gürcüstanın 2020-ci il 29 sentyabr tarixli №7177 saylı üzvi qanunu – veb-səhifə, 05.10.2020-ci il.

Maddə 31. Məzuniyyətin müddəti

1. İşçinin ödənişli məzuniyyətdən istifadə etmək hüququ vardır – ildə ən azı 24 iş günü.

2. İşçinin ödənişsiz məzuniyyətdən istifadə etmək hüququ vardır – ildə ən azı 15 təqvim günü.

3. İşçiyə əlavə ödənişli məzuniyyət verilir:

a) ağır, zərərli və ya təhlükəli şəraitdə işləməyə görə – ildə 10 təqvim günü;

b) hərbi vəziyyət və/və ya fövqəladə vəziyyət, fövqəladə halların tədbirlərində iştirak edərkən, onların başa çatmasından sonra birdəfəlik − ən çoxu 15 təqvim günü;

q) sülhməramlı əməliyyatda rotasiya müddətinin bitməsindən və Gürcüstana qayıtdıqdan sonra − 30 təqvim günü.

4. Əmək müqaviləsi ilə bu maddədə nəzərdə tutulandan fərqli müddətlər və şərtlər müəyyən edilə bilər. Bu müddətlər və şərtlər işçinin vəziyyətini pisləşdirməməlidir.

5. Əmək müqaviləsinə işəgötürənin təşəbbüsü ilə xitam verilərkən, o, işçiyə əmək münasibətlərinin müddətinə mütənasib olaraq istifadə edilməmiş məzuniyyətə görə kompensasiya ödəməlidir.

6. Əmək müqaviləsinin ödənişli məzuniyyətdən hər il istifadə etmək hüququnun güzəştə gedildiyi və ya rədd edildiyi şərti etibarsızdır.

Gürcüstanın 2020-ci il 29 sentyabr tarixli №7177 saylı üzvi qanunu – veb-səhifə, 05.10.2020-ci il.

Gürcüstanın 2023-cü il 21 sentyabr tarixli №3542 saylı üzvi qanunu – veb-səhifə, 12.10.2023-cü il.

Maddə 32. Məzuniyyətin verilməsi qaydası

1. İşçinin məzuniyyət tələb etmək hüququ işlədiyi 11 aydan sonra yaranır. Tərəflərin razılığı ilə işçiyə məzuniyyət qeyd olunan müddət bitmədən də verilə bilər.

2. Tərəflərin razılığı ilə işçiyə işlədiyi ikinci ildən məzuniyyət iş ili ərzində istənilən vaxt verilə bilər.

3. Tərəflərin razılığı ilə işçi məzuniyyətdən hissə-hissə istifadə edə bilər.

4. Müvəqqəti əmək qabiliyyətini itirmə dövrü, hamiləlik, doğuş və uşağa qulluqla əlaqədar məzuniyyət, yeni doğulmuş uşağın övladlığa götürülməsi ilə əlaqədar məzuniyyət və uşağa qulluqla əlaqədar əlavə məzuniyyət məzuniyyətə daxil edilmir.

5. Əmək müqaviləsində başqa hal nəzərdə tutulmayıbsa, işəgötürənin il ərzində işçilərə ödənişli məzuniyyətlərin verilməsi ardıcıllığını müəyyən etmək hüququ vardır. 6. Bu qanunun 31-ci maddəsinin 3-cü bəndinin "b" və "q" yarımbəndlərində nəzərdə tutulan hallara bu maddənin birinci və beşinci bəndləri ilə müəyyən edilmiş şərtlər şamil edilmir.

Gürcüstanın 2020-ci il 29 sentyabr tarixli №7177 saylı üzvi qanunu – veb-səhifə, 05.10.2020-ci il.

Gürcüstanın 2023-cü il 21 sentyabr tarixli №3542 saylı üzvi qanunu – veb-səhifə, 12.10.2023-cü il.

Maddə 33. Ödənişsiz məzuniyyət götürərkən işəgötürənin əvvəlcədən xəbərdarlıq etmək öhdəliyi

Ödənişsiz məzuniyyət götürərkən işçi, təxirəsalınmaz tibbi ehtiyacdan və ya ailə şəraitindən irəli gələn hallar istisna olmaqla, qeyd olunan məzuniyyətin götürülməsi barədə işəgötürəni 2 həftə əvvəl xəbərdar etməlidir.

Gürcüstanın 2020-ci il 29 sentyabr tarixli №7177 saylı üzvi qanunu – veb-səhifə, 05.10.2020-ci il.

Maddə 34. Məzuniyyət tələb etmək hüququnun yaranması

1. Məzuniyyət tələb etmək hüququnun yaranmasının hesablanması müddətinə işçinin faktiki işlədiyi vaxt, habelə işəgötürənin günahı üzündən yaranan məcburi boşdayanma vaxtı daxildir.

2. Məzuniyyət tələb etmək hüququnun yaranmasının hesablanması müddətinə işçinin işi üzrlü səbəb olmadan buraxdığı vaxt və ya 7 iş günündən çox davam edən ödənişsiz məzuniyyət daxil edilmir.

Gürcüstanın 2020-ci il 29 sentyabr tarixli №7177 saylı üzvi qanunu – veb-səhifə, 05.10.2020-ci il.

Maddə 35. Ödənişli məzuniyyətin keçirilməsinin istisna halları

1. Əgər işçiyə cari ildə ödənişli məzuniyyətin verilməsi iş prosesinin normal gedişinə mənfi təsir göstərə bilərsə, işçinin razılığı ilə məzuniyyətin növbəti ilə keçirilməsinə icazə verilir. Yetkinlik yaşına çatmayan şəxsin ödənişli məzuniyyətinin növbəti ilə keçirilməsi qadağandır.

2. Ödənişli məzuniyyətin növbəti ilə ardıcıl 2 il ərzində keçirilməsi qadağandır.

Gürcüstanın 2020-ci il 29 sentyabr tarixli №7177 saylı üzvi qanunu – veb-səhifə, 05.10.2020-ci il.

Maddə 36. İşçinin məzuniyyət haqqı

İşçinin məzuniyyət haqqı məzuniyyətdən əvvəlki 3 ayın orta əmək haqqından, əgər onun işə başlamasından və ya son məzuniyyətindən sonra işlədiyi vaxt 3 aydan azdırsa – işlədiyi ayların orta əmək haqqından, əgər o, hər aylıq sabit əmək haqqı alırsa – son ayın əmək haqqına əsasən müəyyən edilir.

Fəsil VII. Hamiləlik və doğuşa görə məzuniyyət, uşağa qulluq məzuniyyəti, yeni doğulmuş uşağın övladlığa götürülməsinə görə məzuniyyət və uşağa qulluq üçün əlavə məzuniyyət

Gürcüstanın 2020-ci il 29 sentyabr tarixli №7177 saylı üzvi qanunu – veb-səhifə, 05.10.2020-ci il.

Maddə 37. Hamiləlik və doğuşa görə məzuniyyət, uşağa qulluq məzuniyyəti

1. İşçiyə onun tələbi əsasında 126 təqvim günü müddətində ödənişli hamiləlik və doğuş məzuniyyəti, doğuşun ağırlaşması və ya əkizlərin doğulması halında isə 143 təqvim günü müddətində ödənişli məzuniyyət verilir.

2. İşçi bu maddənin birinci bəndində nəzərdə tutulmuş məzuniyyəti öz istəyinə uyğun olaraq hamiləlik və doğuşdan sonrakı dövrlərə bölüşdürmək hüququna malikdir.

3. İşçiyə onun tələbi əsasında 604 təqvim günü müddətində uşağa qulluq məzuniyyəti, doğuşun ağırlaşması və ya əkizlərin doğulması halında isə 587 təqvim günü müddətində uşağa qulluq məzuniyyəti verilir. Bu məzuniyyətin 57 təqvim günü ödənişlidir.

4. Bu maddənin 3-cü bəndində nəzərdə tutulmuş uşağa qulluq məzuniyyətindən uşağın anası və ya atası tam və ya qismən istifadə edə bilər. Bu maddənin birinci bəndində nəzərdə tutulmuş hamiləlik və doğuşa görə məzuniyyətdən istifadə uşağın anasının müstəsna hüququdur, lakin uşağın atası həmin məzuniyyətin uşağın anası tərəfindən istifadə olunmamış günlərindən istifadə etmək hüququna malikdir.

5. İşçi uşağa qulluq məzuniyyəti götürərkən, həmin məzuniyyəti götürməsi barədə işəgötürəni 2 həftə əvvəl xəbərdar etməlidir. İşçi hamiləlik və doğuşa görə məzuniyyəti və uşağa qulluq məzuniyyətinin ödənişli hissəsini müvafiq olaraq 183 və ya 200 təqvim günü ərzində ardıcıl olaraq istifadə edir.

Gürcüstanın 2020-ci il 29 sentyabr tarixli №7177 saylı üzvi qanunu – veb-səhifə, 05.10.2020-ci il.

Maddə 38. Yeni doğulmuş uşağın övladlığa götürülməsinə görə məzuniyyət

1 yaşınadək uşağı övladlığa götürmüş işçiyə onun tələbi əsasında uşağın doğulduğu gündən etibarən 550 təqvim günü müddətində yeni doğulmuş uşağın övladlığa götürülməsinə görə məzuniyyət verilir. Bu məzuniyyətin 90 təqvim günü ödənişlidir.

Gürcüstanın 2020-ci il 29 sentyabr tarixli №7177 saylı üzvi qanunu – veb-səhifə, 05.10.2020-ci il.

Maddə 39. Hamiləlik və doğuşa görə məzuniyyətin, uşağa qulluq məzuniyyətinin və yeni doğulmuş uşağın övladlığa götürülməsinə görə məzuniyyətin ödənilməsi

Hamiləlik və doğuşa görə məzuniyyət, uşağa qulluq məzuniyyəti və yeni doğulmuş uşağın övladlığa götürülməsinə görə məzuniyyət Gürcüstan qanunvericiliyi ilə müəyyən edilmiş qaydada Gürcüstan dövlət büdcəsindən ödənilir. Hamiləlik və doğuşa görə ödənişli məzuniyyət və uşağa qulluq üçün ödənişli məzuniyyət, habelə yeni doğulmuş uşağın övladlığa götürülməsinə görə ödənişli məzuniyyət dövründə veriləcək pul yardımının məbləği Gürcüstan Hökumətinin qərarı ilə müəyyən edilir. İşəgötürən və işçi qeyd olunan məzuniyyətlərin əlavə ödənilməsi barədə razılığa gələ bilərlər.

Gürcüstanın 2020-ci il 29 sentyabr tarixli №7177 saylı üzvi qanunu – veb-səhifə, 05.10.2020-ci il.

Gürcüstanın 2022-ci il 16 dekabr tarixli №2438 saylı üzvi qanunu – veb-səhifə, 27.12.2022-ci il.

Maddə 40. Uşağa qulluq üçün əlavə məzuniyyət

1. İşçiyə onun xahişi əsasında, tam və ya hissə-hissə, lakin ildə 2 həftədən az olmayaraq, uşağa 5 yaşı tamam olana qədər 12 həftə müddətində ödənişsiz əlavə uşağa qulluq məzuniyyəti verilir.

2. Uşağa qulluq üçün əlavə məzuniyyət faktiki olaraq uşağa qulluq edən işçiyə verilə bilər.

Gürcüstanın 2020-ci il 29 sentyabr tarixli №7177 saylı üzvi qanunu – veb-səhifə, 05.10.2020-ci il.

Fəsil VIII. Əməyin ödənilməsi

Gürcüstanın 2020-ci il 29 sentyabr tarixli №7177 saylı üzvi qanunu – veb-səhifə, 05.10.2020-ci il.

Maddə 41. Əməyin ödənilməsinin forması, məbləği və verilmə vaxtı

1. Əməyin ödənilməsi pul şəklində və ya natura şəklində ödənilən əsas və ya minimal ödəniş və ya əmək haqqı və ya hər hansı digər ödənişdir ki, işçi işin görülməsi müqabilində birbaşa və ya dolayısı ilə işəgötürəndən alır.

2. Əməyin ödənilməsinin forması və məbləği əmək müqaviləsi ilə müəyyən edilir.

3. Əməyin ödənilməsi ayda bir dəfədən az olmayaraq verilir.

4. İşəgötürən hər hansı ödənişin və ya hesablaşmanın gecikdirildiyi hər gün üçün işçiyə gecikdirilmiş məbləğin 0,07 faizini ödəməlidir. Bu qayda bu qanunun 48-ci maddəsinin 9-cu bəndində nəzərdə tutulmuş məcburi buraxılışın ödənilməsinə şamil edilmir.

Gürcüstanın 2020-ci il 29 sentyabr tarixli №7177 saylı üzvi qanunu – veb-səhifə, 05.10.2020-ci il.

Maddə 42. Məcburi boşdayanma zamanı əməyin ödənilməsi

1. Əmək müqaviləsində başqa hal nəzərdə tutulmayıbsa, işçiyə işəgötürənin günahı üzündən baş vermiş məcburi boşdayanma zamanı əmək haqqı tam ödənilir.

2. İşçinin günahı üzündən baş vermiş məcburi boşdayanma ödənilmir.

Gürcüstanın 2020-ci il 29 sentyabr tarixli №7177 saylı üzvi qanunu – veb-səhifə, 05.10.2020-ci il.

Maddə 43. Əmək haqqından tutulmalar

1. İşəgötürən işçinin əmək haqqından artıq verilmiş məbləği və ya əmək münasibətlərindən irəli gələrək işçinin ona ödəməli olduğu hər hansı digər məbləği tutmağa haqlıdır.

2. İşçinin əmək haqqından birdəfəlik tutulan məbləğin ümumi məbləği əmək haqqının 50 faizindən çox olmamalıdır.

Gürcüstanın 2020-ci il 29 sentyabr tarixli №7177 saylı üzvi qanunu – veb-səhifə, 05.10.2020-ci il.

Maddə 44. Əmək münasibətlərinə xitam verilərkən yekun hesablaşma

İşçi ilə əmək münasibətlərinə xitam verilərkən işəgötürən, əmək müqaviləsində və ya qanunda başqa hal nəzərdə tutulmayıbsa, xitam verildiyi gündən ən geci 7 təqvim günü ərzində yekun hesablaşmanı aparmağa borcludur.

Gürcüstanın 2020-ci il 29 sentyabr tarixli №7177 saylı üzvi qanunu – veb-səhifə, 05.10.2020-ci il.

Fəsil IX. Əmək şəraitinin mühafizəsi

Gürcüstanın 2020-ci il 29 sentyabr tarixli №7177 saylı üzvi qanunu – veb-səhifə, 05.10.2020-ci il.

Maddə 45. Təhlükəsiz və sağlam iş mühiti ilə təmin olunmaq hüququ

1. İşəgötürən işçini həyatı və sağlamlığı üçün maksimum təhlükəsiz və sağlam iş mühiti ilə təmin etməlidir.

2. İşəgötürən işçiyə onun sərəncamında olan, işçinin həyatına və sağlamlığına və ya təbii mühitin təhlükəsizliyinə təsir edən bütün amillər haqqında tam, obyektiv və anlaşıqlı məlumatı ağlabatan müddətdə təqdim etməlidir.

3. İşçi qanuna zidd olan və ya əməyin təhlükəsizliyi şərtlərinə riayət olunmaması səbəbindən onun və ya üçüncü şəxsin həyatına və sağlamlığına, əmlakına və ya təbii mühitin təhlükəsizliyinə açıq və əhəmiyyətli təhlükə yaradan işi, tapşırığı və ya göstərişi yerinə yetirməkdən imtina etmək hüququna malikdir. İşçi əmək müqaviləsi üzrə öhdəliyini yerinə yetirməkdən imtina etməsinə səbəb olan hal barədə işəgötürənə dərhal məlumat verməlidir.

4. İşəgötürən əməyin təhlükəsizliyini təmin edən preventiv sistemi tətbiq etməli və işçini əməyin təhlükəsizliyi ilə bağlı risklər və onların qarşısının alınması üçün görüləcək tədbirlər, habelə təhlükəli avadanlıqla rəftar qaydaları barədə vaxtında müvafiq məlumatla təmin etməli, eyni zamanda, zərurət olduqda, işçini fərdi mühafizə vasitələri ilə təmin etməli, təhlükəli avadanlığı, texnoloji tərəqqiyə uyğun olaraq, vaxtında təhlükəsiz və ya daha az təhlükəli avadanlıqla əvəz etməli və işçinin təhlükəsizliyini və sağlamlığını qorumaq üçün bütün digər ağlabatan tədbirləri görməlidir.

5. İşəgötürən istehsalat qəzasının nəticələrinin vaxtında lokallaşdırılması və ləğvi, ilk yardımın göstərilməsi və təxliyəsi üçün bütün ağlabatan tədbirləri görməlidir.

6. İşəgötürən işçiyə işin görülməsi ilə əlaqədar sağlamlıq vəziyyətinin pisləşməsi nəticəsində dəymiş ziyanı və zəruri müalicə xərclərini tam ödəməlidir.

7. İşəgötürən hamilə qadının onun və ya dölün rifahına, fiziki və psixi sağlamlığına təhlükə yaradan əməkdən qorunmasını təmin etməlidir.

8. Ağır, zərərli və təhlükəli əmək şəraitli işlərin siyahısı, əməyin təhlükəsizliyi qaydaları, o cümlədən işəgötürənin hesabına işçinin məcburi dövri tibbi müayinəsinin keçirilməsi halları və qaydaları Gürcüstan qanunvericiliyi ilə müəyyən edilir.

Gürcüstanın 2020-ci il 29 sentyabr tarixli №7177 saylı üzvi qanunu – veb-səhifə, 05.10.2020-ci il.

Fəsil X. Əmək münasibətlərinin dayandırılması və əmək müqaviləsinə xitam verilməsi

Gürcüstanın 2020-ci il 29 sentyabr tarixli №7177 saylı üzvi qanunu – veb-səhifə, 05.10.2020-ci il.

Maddə 46. Əmək münasibətlərinin dayandırılması

1. Əmək münasibətlərinin dayandırılması əmək müqaviləsi ilə nəzərdə tutulmuş işin müvəqqəti olaraq yerinə yetirilməməsidir ki, bu da əmək münasibətlərinə xitam verilməsinə səbəb olmur.

2. Əmək münasibətlərinin dayandırılması üçün əsaslar aşağıdakılardır:

a) tətil;

b) lokaut;

q) fəal seçki hüququnun və/və ya passiv seçki hüququnun həyata keçirilməsi;

d) Gürcüstanın prosessual qanunvericiliyi ilə nəzərdə tutulmuş hallarda istintaq, prokurorluq və ya məhkəmə orqanına gəlmək;

e) çağırışçıların milli hərbi xidmətə və ya hərbi olmayan, alternativ əmək xidmətinə çağırılması;

v) ehtiyatda olan hərbi xidmətə çağırılması;

z) hamiləlik və doğuşa görə məzuniyyət, uşağa qulluq məzuniyyəti, yeni doğulmuş uşağın övladlığa götürülməsi ilə əlaqədar məzuniyyət, uşağa qulluq üçün əlavə məzuniyyət;

t) qadınlara qarşı zorakılıq və/və ya ailə zorakılığının qurbanının sığınacağa və/və ya böhran mərkəzinə yerləşdirilməsi, əgər o, xidməti vəzifəsini yerinə yetirə bilmirsə, lakin ildə 30 təqvim günündən çox olmamaq şərtilə;

i) müvəqqəti əmək qabiliyyətinin itirilməsi, əgər onun müddəti ardıcıl 40 təqvim günündən və ya 6 ay ərzində ümumi müddət 60 təqvim günündən çox deyilsə;

k) ixtisasın artırılması, peşə hazırlığı və ya təhsil, müddəti ildə 30 təqvim günündən çox olmamalıdır;

l) ödənişsiz məzuniyyət;

m) ödənişli məzuniyyət.

3. İşçinin bu maddənin 2-ci bəndi ilə (bu maddənin 2-ci bəndinin "b" yarımbəndi istisna olmaqla) nəzərdə tutulmuş əsasla əmək münasibətlərinin dayandırılması tələbi ilə müraciət etdiyi halda, işəgötürən əmək münasibətlərini ağlabatan müddətə dayandırmağa borcludur. Əmək münasibətləri, dayandırılması üçün müvafiq əsas aradan qaldırılana qədər, qeyd olunan tələbin təqdim edildiyi andan dayandırılmış hesab edilir.

4. Əmək münasibətlərinin dayandırılması halında, bu maddənin 2-ci bəndinin "v" və "m" yarımbəndləri ilə nəzərdə tutulmuş hallar istisna olmaqla, işçiyə əmək haqqı ödənilmir, əgər Gürcüstan qanunvericiliyi və ya əmək müqaviləsi ilə başqa qayda nəzərdə tutulmayıbsa.

5. Gürcüstanın prosessual qanunvericiliyi ilə nəzərdə tutulmuş hallarda istintaq, prokurorluq və ya məhkəmə orqanına gəlməklə əlaqədar xərclər Gürcüstan qanunvericiliyi ilə müəyyən edilmiş qaydada Gürcüstanın dövlət büdcəsindən ödənilir.

Gürcüstanın 2020-ci il 29 sentyabr tarixli №7177 saylı üzvi qanunu – veb-səhifə, 05.10.2020-ci il.

Gürcüstanın 2023-cü il 21 sentyabr tarixli №3542 saylı üzvi qanunu – veb-səhifə, 12.10.2023-cü il.

Maddə 47. Əmək müqaviləsinə xitam verilməsi əsasları

1. Əmək müqaviləsinə xitam verilməsi əsasları aşağıdakılardır:

a) işçi qüvvəsinin azaldılmasını zəruri edən iqtisadi şərait, texnoloji və ya təşkilati dəyişikliklər;

b) əmək müqaviləsinin müddətinin bitməsi;

q) əmək müqaviləsində nəzərdə tutulmuş işin görülməsi;

d) işçinin öz istəyi ilə, yazılı ərizə əsasında vəzifəsini/işini tərk etməsi;

e) tərəflərin yazılı razılığı;

v) işçinin ixtisasının və ya peşə vərdişlərinin onun tutduğu vəzifəyə/gördüyü işə uyğunsuzluğu;

z) işçinin fərdi əmək müqaviləsi və ya kollektiv müqavilə və/və ya əmək intizamı qaydaları ilə ona həvalə edilmiş öhdəliyin kobud şəkildə pozulması;

t) işçinin fərdi əmək müqaviləsi və ya kollektiv müqavilə və/və ya əmək intizamı qaydaları ilə ona həvalə edilmiş öhdəliyin pozulması, əgər ona qarşı son 1 il ərzində fərdi əmək müqaviləsi və ya kollektiv müqavilə və/və ya əmək intizamı qaydaları ilə nəzərdə tutulmuş intizam məsuliyyətinin hər hansı bir tədbiri artıq tətbiq edilmişdirsə;

i) əgər əmək müqaviləsində başqa hal nəzərdə tutulmayıbsa − uzunmüddətli əmək qabiliyyətinin itirilməsi, əgər onun müddəti ardıcıl 40 təqvim günündən çoxdursa və ya 6 ay ərzində ümumi müddət 60 təqvim günündən çoxdursa, bununla yanaşı, işçi bu qanunun 31-ci maddəsində nəzərdə tutulmuş məzuniyyətdən istifadə etmişdir;

k) məhkəmə hökmünün və ya işin görülməsi imkanını istisna edən digər qərarın qanuni qüvvəyə minməsi;

l) bu qanunun 67-ci maddəsinin 3-cü bəndinə uyğun olaraq məhkəmə tərəfindən qəbul edilmiş və tətilin qanunsuz hesab edilməsi haqqında qanuni qüvvəyə minmiş qərar;

m) işəgötürən fiziki şəxsin və ya işçinin vəfatı;

n) işəgötürən hüquqi şəxsin ləğvetmə prosesinin başlanması;

o) əmək müqaviləsinə xitam verilməsini əsaslandıran digər obyektiv hallar.

2. Bu maddənin birinci bəndinin "z" və "t" yarımbəndlərində nəzərdə tutulmuş əmək intizamı qaydaları ilə həvalə edilmiş öhdəliyin pozulması yalnız əmək intizamı qaydaları əmək müqaviləsinin bir hissəsi olduğu halda əmək müqaviləsinə xitam verilməsi üçün əsas ola bilər.

3. Əmək müqaviləsinə bu maddənin birinci bəndinin "o" yarımbəndi ilə nəzərdə tutulmuş əsasla xitam verildiyi halda, işəgötürən bu qanunun 48-ci maddəsinin birinci və ya ikinci bəndi ilə müəyyən edilmiş yazılı bildirişdə onun fikrincə əmək müqaviləsinə xitam verilməsini əsaslandıran obyektiv halları əsaslandırmalıdır.

4. Yetkinlik yaşına çatmayan şəxsin qanuni nümayəndəsi və ya qəyyumluq/himayə orqanı, işin davam etdirilməsi yetkinlik yaşına çatmayan şəxsin həyatına, sağlamlığına və ya digər mühüm maraqlarına zərər verərsə, yetkinlik yaşına çatmayan şəxslə əmək müqaviləsinə xitam verilməsini tələb etmək hüququna malikdir.

5. Əmək müqaviləsinə xitam verilməsi yolverilməzdir:

a) bu maddənin birinci bəndi ilə nəzərdə tutulmuş əsasdan başqa əsasla;

b) bu qanunun 4-cü maddəsi ilə nəzərdə tutulmuş ayrı-seçkilik əsası ilə;

q) işləyən qadın tərəfindən onun hamiləliyi barədə işəgötürənə məlumat verildiyi andan bu qanunun 46-cı maddəsinin 2-ci bəndinin "z" yarımbəndi ilə müəyyən edilmiş müddət ərzində, əmək müqaviləsinə bu maddənin birinci bəndinin "b", "q", "d", "e", "v", "z", "t", "k" və ya "m" yarımbəndi ilə nəzərdə tutulmuş əsasla xitam verilməsi halları istisna olmaqla;

d) işçinin çağırışçıların milli hərbi xidmətinə, qeyri-hərbi, alternativ əmək xidmətinə və ya ehtiyat hərbi xidmətinə çağırılmasına görə və/və ya işçi tərəfindən çağırışçıların milli hərbi xidmətinin, qeyri-hərbi, alternativ əmək xidmətinin və ya ehtiyat hərbi xidmətinin keçməsi dövründə, əmək müqaviləsinə bu maddənin birinci bəndinin "b", "q", "d", "e", "v", "z", "t", "k" və ya "m" yarımbəndi ilə nəzərdə tutulmuş əsasla xitam verilməsi halları istisna olmaqla;

e) işçinin məhkəmədə münsif qismində iştirak etdiyi dövrdə, əmək müqaviləsinə bu maddənin birinci bəndinin "b", "q", "d", "e", "v", "z", "t", "k" və ya "m" yarımbəndi ilə nəzərdə tutulmuş əsasla xitam verilməsi halları istisna olmaqla.

Gürcüstanın 2020-ci il 29 sentyabr tarixli №7177 saylı üzvi qanunu – veb-səhifə, 05.10.2020-ci il.

Gürcüstanın 2023-cü il 21 sentyabr tarixli №3542 saylı üzvi qanunu – veb-səhifə, 12.10.2023-cü il.

Maddə 48. Əmək müqaviləsinə xitam verilməsi qaydası

1. İşəgötürən tərəfindən əmək müqaviləsinə bu Qanunun 47-ci maddəsinin birinci bəndinin "a", "v", "i" və ya "o" yarımbəndində nəzərdə tutulmuş əsasla xitam verilərkən, o, işçini əvvəlcədən yazılı bildiriş göndərməklə ən azı 30 təqvim günü əvvəl xəbərdar etməlidir. Bu halda işçiyə ən azı 1 aylıq əmək haqqı məbləğində kompensasiya verilir.

2. İşəgötürən tərəfindən əmək müqaviləsinə bu Qanunun 47-ci maddəsinin birinci bəndinin "a", "v", "i" və ya "o" yarımbəndində nəzərdə tutulmuş əsasla xitam verilərkən, işəgötürən işçini əvvəlcədən yazılı bildiriş göndərməklə ən azı 3 təqvim günü əvvəl xəbərdar etmək hüququna malikdir. Bu halda işçiyə ən azı 2 aylıq əmək haqqı məbləğində kompensasiya verilir.

3. İşçinin təşəbbüsü ilə əmək müqaviləsinə bu Qanunun 47-ci maddəsinin birinci bəndinin "d" yarımbəndində nəzərdə tutulmuş əsasla xitam verilərkən, o, işəgötürəni əvvəlcədən yazılı bildiriş göndərməklə ən azı 30 təqvim günü əvvəl xəbərdar etməlidir.

4. İşçinin əmək müqaviləsinə xitam verilməsi barədə işəgötürənin bildirişini aldığı gündən 30 təqvim günü müddətində ona əmək müqaviləsinə xitam verilməsi əsasının yazılı əsaslandırılmasını tələb etmək barədə yazılı bildiriş göndərmək hüququ vardır.

5. İşəgötürən işçinin tələbini təqdim etdiyi gündən 7 təqvim günü müddətində əmək müqaviləsinə xitam verilməsi əsasını yazılı əsaslandırmalıdır.

6. İşçinin işəgötürənin yazılı əsaslandırmasını aldığı gündən 30 təqvim günü müddətində işəgötürənin əmək müqaviləsinə xitam verilməsi barədə qərarından məhkəməyə şikayət etmək hüququ vardır. Məhkəmə tərəfindən işçinin qaldırdığı iddia ərizəsinin qəbulundan imtina edildiyi və ya iddia ərizəsi baxılmamış saxlanıldığı halda, işçinin həmin iddia ərizəsi ilə təkrarən məhkəməyə iddia ərizəsinin qəbulundan imtina edilməsi barədə qərardadın və ya iddia ərizəsinin baxılmamış saxlanılması barədə qərardadın ona təqdim edildiyi gündən 30 təqvim günü müddətində müraciət etmək hüququ vardır.

7. İşəgötürən işçinin tələbini təqdim etdiyi gündən 7 təqvim günü müddətində əmək müqaviləsinə xitam verilməsi əsasını yazılı əsaslandırmadığı halda, işçinin 30 təqvim günü müddətində işəgötürənin əmək müqaviləsinə xitam verilməsi barədə qərarından məhkəməyə şikayət etmək hüququ vardır. Bu halda mübahisənin faktiki hallarının sübut etmə yükü işəgötürənin üzərinə düşür. İşçi işəgötürəndən bu maddənin 4-cü bəndində nəzərdə tutulmuş əmək müqaviləsinə xitam verilməsi əsasının yazılı əsaslandırılmasını tələb etmədiyi halda, işçinin əmək müqaviləsinə xitam verilməsi barədə işəgötürənin qərarından məhkəməyə əmək müqaviləsinə xitam verilməsi barədə işəgötürənin bildirişini aldığı gündən 30 təqvim günü müddətində şikayət etmək hüququ vardır.

8. Məhkəmə tərəfindən əmək müqaviləsinə xitam verilməsi barədə işəgötürənin qərarı etibarsız hesab edildiyi halda, məhkəmənin qərarı ilə işəgötürən əmək müqaviləsinə xitam verilmiş şəxsi əvvəlki iş yerində bərpa etməyə və ya onu eyni dəyərli işlə təmin etməyə, yaxud ona məhkəmə tərəfindən müəyyən edilmiş məbləğdə kompensasiya ödəməyə borcludur.

9. İşçinin bu maddənin 8-ci bəndində nəzərdə tutulmuş əvvəlki və ya eyni dəyərli iş yerində bərpa edilməsi və ya onun əvəzinə təyin edilmiş kompensasiyanın ödənilməsindən əlavə, əmək müqaviləsinə xitam verildiyi tarixdən əmək müqaviləsinə xitam verilməsi barədə işəgötürənin qərarının etibarsız hesab edilməsi haqqında məhkəmənin qanuni qüvvəyə minmiş qərarının icra edildiyi tarixədək məcburi iş buraxma müddətinin ödənilməsini tələb etmək hüququ vardır. Məcburi iş buraxma müddətinin ödənilməsini müəyyən edərkən məhkəmə bu maddənin birinci və ya ikinci bəndinə uyğun olaraq işəgötürən tərəfindən işçiyə verilmiş kompensasiyanı nəzərə almalıdır.

Gürcüstanın 2020-ci il 29 sentyabr tarixli №7177 saylı üzvi qanunu – veb-səhifə, 05.10.2020-ci il.

Maddə 49. Kütləvi ixtisar

1. İşəgötürən tərəfindən əmək müqaviləsinə işçinin şəxsiyyəti və ya davranışı ilə və ya əmək müqaviləsinin müddətinin bitməsi ilə əlaqəli olmayan əsasla 30 təqvim günü ərzində xitam verilməsi kütləvi ixtisar hesab edilir:

a) işçilərin sayının 20-dən çox, lakin 100-dən az olduğu təşkilatda ən azı 10 işçi ilə;

b) işçilərin sayının 100-dən çox olduğu təşkilatda işçilərin ən azı 10 faizi ilə.

2. İşəgötürən kütləvi ixtisar planlaşdırırsa, mümkün razılığa nail olmaq məqsədilə işçilərin birliyi ilə (olmadığı halda - işçilərin nümayəndələri ilə) məsləhətləşmələrə ağlabatan müddətdə başlamalıdır. Məsləhətləşmələr, ən azı, kütləvi ixtisarın qarşısının alınması və ya ixtisar ediləcək işçilərin sayının azaldılması yollarını və vasitələrini və ixtisar edilmiş işçilərin yenidən işə düzəlməsinə və ya onların yenidən hazırlanmasına dəstək imkanını əhatə etməlidir.

3. İşəgötürən kütləvi ixtisardan ən azı 45 təqvim günü əvvəl nazirə və əmək müqavilələrinə xitam veriləcək işçilərə yazılı bildiriş göndərməlidir. İşəgötürən nazirə göndərilən bildirişin surətini işçilərin birliyinə (olmadığı halda - işçilərin nümayəndələrinə) göndərməlidir. Kütləvi ixtisar nazirə qeyd olunan bildirişin göndərildiyi gündən 45 təqvim günü sonra qüvvəyə minir.

4. İşçilərə konstruktiv təkliflər təqdim etmək imkanı verilməlidir. İşəgötürən işçilərin birliyinə (olmadığı halda - işçilərin nümayəndələrinə) aşağıdakı məlumatları yazılı şəkildə bildirməlidir: planlaşdırılan kütləvi ixtisarın səbəbləri, ixtisar ediləcək işçilərin sayı və kateqoriyası, təşkilatda işçilərin ümumi sayı və kateqoriyaları, kütləvi ixtisarın həyata keçiriləcəyi vaxt aralığı, ixtisar ediləcək işçilərin seçilməsi və onlara kompensasiya ödənilməsi meyarları.

5. İşəgötürən işçilərin birliyinə (olmadığı halda - işçilərin nümayəndələrinə) göndərilən, bu maddənin 4-cü bəndində nəzərdə tutulmuş məlumat haqqında yazılı bildirişin surətini nazirə göndərməlidir.

Gürcüstanın 2020-ci il 29 sentyabr tarixli 7177 saylı üzvi qanunu – veb-səhifə, 05.10.2020-ci il.

Maddə 50. Müəssisənin verilməsi

1. Bu qanunun məqsədləri üçün:

a) müəssisənin verilməsi dedikdə, sövdələşmə və ya qanun əsasında müəssisənin və ya biznesin və ya müəssisənin və ya biznesin bir hissəsinin digər işəgötürənə verilməsi başa düşülür ki, bu da, o cümlədən, iqtisadi fəaliyyətin verilməsini nəzərdə tutur ki, bu zaman onun eyniliyi və/və ya əhəmiyyətli oxşarlığı qorunur və bu, əsas və köməkçi iqtisadi fəaliyyətlərin həyata keçirilməsi üçün resursların mütəşəkkil qruplaşdırılmasını nəzərdə tutur;

b) verən müəssisə dedikdə, müəssisənin verilməsi səbəbindən müəssisəyə və ya biznesə və ya müəssisənin və ya biznesin bir hissəsinə münasibətdə işəgötürən statusu dayandırılan fiziki şəxs, hüquqi şəxs və ya şəxslər birliyi başa düşülür;

q) alan müəssisə dedikdə, müəssisənin verilməsi səbəbindən işəgötürən statusu əldə edən fiziki şəxs, hüquqi şəxs və ya şəxslər birliyi başa düşülür.

2. Müəssisənin verəninin və ya müəssisənin alanının müəssisənin verilməsi əsası ilə əmək müqaviləsinə xitam verməsi yolverilməzdir. Bu, müvafiq ilkin şərtlərin qorunması ilə əmək müqaviləsinə bu qanunun 47-ci maddəsinin birinci bəndinin "a" yarımbəndi ilə nəzərdə tutulmuş əsasla xitam verilməsi hüququnu istisna etmir.

3. Müəssisənin verilməsi tarixinə qüvvədə olan əmək münasibətindən irəli gələn verən müəssisənin hüquqları və vəzifələri müəssisənin verilməsi əsası ilə alan müəssisəyə verilir.

4. Verən müəssisə tərəfindən alan müəssisəyə qüvvədə olan əmək münasibətindən irəli gələn hüquqlar və ya vəzifələr haqqında məlumat verilməməsi bu hüquqların və ya vəzifələrin verilməsini və onlarla əlaqəli verən müəssisəyə və ya alan müəssisəyə münasibətdə işçilərin hüquqlarının verilməsini istisna etmir.

5. Müəssisənin verilməsi nəticəsində alan müəssisə kollektiv müqavilənin müddəti bitənə və ya vaxtından əvvəl dayandırılanadək və ya yeni kollektiv müqavilə qüvvəyə minənədək kollektiv müqavilə ilə nəzərdə tutulmuş şərtləri yerinə yetirməlidir. Bu şərtlər alan müəssisəyə necə şamil edilirdisə, verən müəssisəyə də elə şamil edilir. Qeyd olunan öhdəlik müəssisənin verilməsi tarixindən 1 il müddətində qüvvədədir.

6. Müəssisə və ya biznes və ya müəssisənin və ya biznesin bir hissəsi öz avtonomluğunu qoruyursa, müəssisənin verilməsindən təsirlənən işçiləri təmsil edən işçilərin birliyi müəssisənin verilməsi tarixinədək mövcud olan statusu və funksiyanı eyni müddətə və şərtlərlə qorumalıdır.

7. Təhvil verən müəssisə və qəbul edən müəssisə, müəssisənin təhvil verilməsindən təsirlənən işçiləri təmsil edən işçilər birliyinə aşağıdakı məlumatları təqdim etmək məcburiyyətindədirlər: müəssisənin təhvil verilmə tarixi, müəssisənin təhvil verilmə səbəbləri, müəssisənin təhvil verilməsinin işçilər üçün hüquqi, iqtisadi və sosial nəticələri, işçilərə qarşı həyata keçirilən tədbirlər haqqında məlumat. İşçilər birliyi olmadıqda, bu məlumat işçilərə və/və ya işçilərin nümayəndələrinə hər halda əvvəlcədən təqdim edilməlidir.

8. Təhvil verən müəssisə bu maddənin 7-ci bəndində nəzərdə tutulmuş məlumatı işçilər birliyinə müəssisənin təhvil verilmə tarixindən 30 gün əvvəl təqdim etmək məcburiyyətindədir. Qəbul edən müəssisə bu məlumatı işçilər birliyinə ağlabatan müddətdə, lakin müəssisənin təhvil verilməsinin işçilərin əmək şəraitinə təsir edəcəyi gündən ən azı 30 gün əvvəl təqdim etmək məcburiyyətindədir.

9. Əgər təhvil verən müəssisə və ya qəbul edən müəssisə işçilərə qarşı tədbirlər həyata keçirməyi planlaşdırırsa, o, işçilərin nümayəndələri ilə ən azı 30 gün əvvəl bu tədbirlərlə bağlı razılığa gəlmək niyyəti ilə məsləhətləşmələr aparmaq məcburiyyətindədir.

10. Əmək müqaviləsinə xitam verilməsi üçün məsuliyyət qəbul edən müəssisənin üzərinə düşür, əgər əmək müqaviləsinə müəssisənin təhvil verilməsinin əmək şəraitinin işçilərin zərərinə dəyişdirilməsini əhatə etməsi əsasında xitam verilir.

11. Bu maddə "Reabilitasiya və kreditorların kollektiv təminatı haqqında" Gürcüstan Qanununun çərçivəsində müəssisənin ödəmə qabiliyyətini itirməsi zamanı müəssisənin təhvil verilməsi halına şamil edilmir.

Gürcüstanın 2020-ci il 29 sentyabr tarixli №7177 saylı üzvi qanunu – veb-səhifə, 05.10.2020-ci il.

Gürcüstanın 2021-ci il 28 yanvar tarixli №100 saylı üzvi qanunu – veb-səhifə, 29.01.2021-ci il.

Maddə 51. İşəgötürənin göstərişi ilə işin davam etdirilməsi

Əgər əmək müqaviləsinin müddəti bitibsə, lakin işin xarakterindən asılı olaraq, işin dərhal dayandırılması əhəmiyyətli zərərə səbəb olacaqsa və insanın sağlamlığına təhlükə yaradacaqsa, işçi işəgötürənin göstərişi ilə belə bir vəziyyət bitənə qədər işi davam etdirmək məcburiyyətindədir, işəgötürən isə ona əmək haqqı vermək məcburiyyətindədir.

Gürcüstanın 2020-ci il 29 sentyabr tarixli №7177 saylı üzvi qanunu – veb-səhifə, 05.10.2020-ci il.

Qapı III. Kollektiv əmək münasibətləri

Gürcüstanın 2020-ci il 29 sentyabr tarixli 7177 nömrəli üzvi qanunu – veb-səhifə, 05.10.2020-ci il.

Fəsil XI. Birləşmə azadlığı

Gürcüstanın 2020-ci il 29 sentyabr tarixli 7177 nömrəli üzvi qanunu – veb-səhifə, 05.10.2020-ci il.

Maddə 52. Ümumi müddəalar

1. İşçi, işəgötürən əvvəlcədən icazə almadan birlik yaratmaq və/və ya digər birliyin üzvü olmaq hüququna malikdir.

2. İşəgötürənlərin birliyi, işçilərin birliyi öz nizamnaməsini və reqlamentini hazırlamaq, idarəetmə orqanları yaratmaq, nümayəndələr seçmək və öz fəaliyyətini həyata keçirmək hüququna malikdir.

3. İşəgötürənlərin birliyi, işçilərin birliyi federasiya, konfederasiya yaratmaq və ona birləşmək hüququna malikdir. Qeyd olunan birlik, federasiya, konfederasiya işəgötürənlərin beynəlxalq birliyinə, işçilərin beynəlxalq birliyinə qoşulmaq hüququna malikdir.

Gürcüstanın 2020-ci il 29 sentyabr tarixli 7177 nömrəli üzvi qanunu – veb-səhifə, 05.10.2020-ci il.

Maddə 53. İşçilərin birliyə üzvlük əlamətinə görə ayrı-seçkiliyin qadağan edilməsi

1. İşçinin işçilərin birliyinin üzvü olmasına və ya bu birliyin fəaliyyətində iştirakına görə ayrı-seçkilik etmək və/və ya məqsədi aşağıdakılar olan digər hərəkətlər qadağandır:

a) işçinin işə qəbulu və ya onun üçün işin saxlanılması işçilərin birliyinə üzv olmaqdan imtina etməsi və ya bu birlikdən çıxması müqabilində;

b) işçi ilə əmək münasibətlərinə xitam verilməsi və ya onun işçilərin birliyinin üzvü olmasına və ya bu birliyin fəaliyyətində iştirakına görə başqa cür sıxışdırılması.

2. İş vaxtı ərzində işçi işəgötürənlə razılaşmaqla işçilərin birliyinin fəaliyyətində iştirak edə bilər.

Gürcüstanın 2020-ci il 29 sentyabr tarixli 7177 nömrəli üzvi qanunu – veb-səhifə, 05.10.2020-ci il.

Maddə 54. İşəgötürənlərin birliyinin və işçilərin birliyinin fəaliyyətinə müdaxilənin qadağan edilməsi

1. İşəgötürənlərin birliyinin və işçilərin birliyinin, onların üzvlərinin və nümayəndələrinin bir-birinin fəaliyyətinə hər hansı formada müdaxiləsi qadağandır.

2. Bu maddənin məqsədləri üçün işəgötürənlərin birliyinin və ya işçilərin birliyinin fəaliyyətinə müdaxilə dedikdə, məqsədi həmin birliyin fəaliyyətinə maliyyə və ya digər vasitələrlə ona nəzarəti həyata keçirmək üçün maneə törətmək olan hər hansı bir hərəkət nəzərdə tutulur.

Gürcüstanın 2020-ci il 29 sentyabr tarixli 7177 nömrəli üzvi qanunu – veb-səhifə, 05.10.2020-ci il.

Fəsil XII. Kollektiv müqavilə

Gürcüstanın 2020-ci il 29 sentyabr tarixli №7177 saylı üzvi qanunu – veb-səhifə, 05.10.2020-ci il.

Maddə 55. Ümumi müddəalar

1. Kollektiv müqavilə bir və ya bir neçə işəgötürən/bir və ya bir neçə işəgötürən birliyi ilə bir və ya bir neçə işçi birliyi arasında bağlanılır.

2. Kollektiv müqavilə:

a) əmək şəraitini müəyyən edir;

b) işəgötürən və işçi münasibətlərini tənzimləyir;

q) bir və ya bir neçə işəgötürən/bir və ya bir neçə işəgötürən birliyi ilə bir və ya bir neçə işçi birliyinin münasibətlərini tənzimləyir.

3. Kollektiv müqavilənin şərtlərini tərəflər özləri müəyyən edirlər.

4. Tərəflərdən biri tərəfindən kollektiv müqavilənin bağlanması barədə təşəbbüs irəli sürüldüyü halda, tərəflər vicdanla danışıqlar aparmağa borcludurlar.

5. Danışıqlar prosesində tərəflər danışıqlarla əlaqəli məsələlər barədə bir-birinə məlumat verirlər. Tərəfin digər tərəfə konfidensial məlumat verməmək hüququ vardır, konfidensial məlumat və/və ya digər məlumat verildiyi halda isə bu məlumatın konfidensiallığının qorunmasını tələb edə bilər.

6. Kollektiv müqavilənin bağlanması prosesinə dövlət və bələdiyyə orqanlarının müdaxiləsi yolverilməzdir. Onların müdaxiləsi ilə bağlanmış kollektiv müqavilə etibarsızdır.

Gürcüstanın 2020-ci il 29 sentyabr tarixli №7177 saylı üzvi qanunu – veb-səhifə, 05.10.2020-ci il.

Maddə 56. Təmsilçilik

1. Kollektiv müqavilənin bağlanması və ya ləğv edilməsi, onun şərtlərinin dəyişdirilməsi və ya işçilərin hüquqlarının müdafiəsi məqsədilə işçi birliyi nümayəndə vasitəsilə fəaliyyət göstərir.

2. Təmsilçilik müvafiq işçi birliyi tərəfindən müəyyən edilmiş qaydada təsdiq edilir.

3. İşçi birliyinin nümayəndəsi hər hansı fəaliyyət qabiliyyətli fiziki şəxs ola bilər.

4. İşçi birliyinin nümayəndəsi yalnız ona təmsilçilik hüququ vermiş işçilərin maraqlarından çıxış edərək fəaliyyət göstərir.

Gürcüstanın 2020-ci il 29 sentyabr tarixli №7177 saylı üzvi qanunu – veb-səhifə, 05.10.2020-ci il.

Maddə 57. Kollektiv müqavilə

1. Kollektiv müqavilə yalnız yazılı formada bağlanılır.

2. Kollektiv müqavilə müəyyən və ya qeyri-müəyyən müddətə bağlanılır.

3. Müəyyən müddətə bağlanmış kollektiv müqavilədə onun qüvvəyə minmə tarixi və müddətinin bitmə tarixi nəzərdə tutulmalıdır.

4. Qeyri-müəyyən müddətə bağlanmış kollektiv müqavilədə onun yenidən baxılması, dəyişdirilməsi və ləğv edilməsi barədə müddəalar nəzərdə tutulmalıdır.

5. Kollektiv müqavilənin mövcudluğu işəgötürənə və ya işçiyə əmək münasibətlərinə xitam vermək hüququnu məhdudlaşdırmır. Bu, həmin müqavilənin tərəfi olmayan digər işçilərlə əmək münasibətlərinə xitam verilməsinə səbəb olmur.

6. Kollektiv müqavilədə bu müqavilənin subyektləri dəqiq müəyyən edilməlidir.

7. Kollektiv müqavilədə nəzərdə tutulmuş öhdəliklər onun tərəflərinə şamil edilir. Əgər kollektiv müqavilə işəgötürən və bir və ya bir neçə işçi birliyi arasında bağlanılıbsa və bu birliyə müvafiq müəssisədə çalışan işçilərin 50 faizindən çoxu üzvdürsə, həmin müəssisədə çalışan digər işçinin işəgötürənə yazılı tələb təqdim etmək hüququ vardır ki, o da bu kollektiv müqavilənin tərəfi olsun. İşəgötürən həmin yazılı tələbi aldığı gündən 30 təqvim günü ərzində təmin etməyə borcludur. Bu bənd həmin müəssisədə çalışan işçilərin 50 faizindən azını birləşdirən digər işçi birliyinin işəgötürənlə ayrıca danışıqlar aparmasına və ayrıca kollektiv müqavilə bağlamasına qadağa qoymur.

8. Kollektiv müqavilənin müddəaları bu müqavilədə nəzərdə tutulmuş işçilərin fərdi əmək müqavilələrinin ayrılmaz hissəsidir.

9. Bu qanuna zidd olan kollektiv müqavilənin şərti etibarsızdır.

Gürcüstanın 2020-ci il 29 sentyabr tarixli №7177 saylı üzvi qanunu – veb-səhifə, 05.10.2020-ci il.

Qapı IV. Məsuliyyət və mübahisə

Gürcüstanın 2020-ci il 29 sentyabr tarixli üzvi qanunu №7177 – veb-səhifə, 05.10.2020-ci il.

Fəsil XIII. Məsuliyyət

Gürcüstanın 2020-ci il 29 sentyabr tarixli üzvi qanunu №7177 – veb-səhifə, 05.10.2020-ci il.

Maddə 58. Vurulan ziyana görə maddi məsuliyyət

Fərdi əmək münasibətləri zamanı tərəflərdən birinin digər tərəfə vurduğu ziyan Gürcüstan qanunvericiliyi ilə müəyyən edilmiş qaydada ödənilir.

Gürcüstanın 2020-ci il 29 sentyabr tarixli üzvi qanunu №7177 – veb-səhifə, 05.10.2020-ci il.

Maddə 59. Məsuliyyət haqqında yazılı müqavilə

1. Yazılı müqavilə ilə işin xüsusiyyətindən irəli gəlirsə, işçinin fərdi məsuliyyətinin növü və həddi müəyyən edilə bilər.

2. Tam maddi məsuliyyət haqqında yazılı müqavilə ona verilmiş qiymətlilərin saxlanmasını, işlənməsini, satışını (verilməsini), daşınmasını və ya istehsal prosesində istifadəsini həyata keçirən yetkinlik yaşına çatmış işçi ilə bağlana bilər.

Gürcüstanın 2020-ci il 29 sentyabr tarixli üzvi qanunu №7177 – veb-səhifə, 05.10.2020-ci il.

Maddə 60. Əmək müqaviləsi ilə nəzərdə tutulmuş məhdudiyyətlər

1. Əmək müqaviləsi ilə işçinin əmək müqaviləsinin şərtlərini yerinə yetirərkən əldə etdiyi bilik və ixtisasdan öz işəgötürəninin rəqibi olan işəgötürənin xeyrinə istifadə etməmək öhdəliyi müəyyən edilə bilər. Bu məhdudiyyət əmək münasibətlərinin dayandırılmasından sonra 6 ay ərzində tətbiq oluna bilər, şərtilə ki, bu məhdudiyyətin qüvvədə olduğu müddətdə işəgötürən işçiyə əmək münasibətlərinin dayandırılması zamanı mövcud olan məbləğdən az olmayan əmək haqqı ödəsin.

2. Bu maddənin birinci bəndində nəzərdə tutulmuş məhdudiyyət təhsil, elm və ya mədəniyyət sahəsində çalışan işçiyə tətbiq edilə bilməz.

3. Bu maddədə nəzərdə tutulmuş tələblərin pozulması nəticəsində vurulan ziyan Gürcüstan qanunvericiliyi ilə müəyyən edilmiş qaydada ödənilir.

Gürcüstanın 2020-ci il 29 sentyabr tarixli üzvi qanunu №7177 – veb-səhifə, 05.10.2020-ci il.

Fəsil XIV. Mübahisə

Gürcüstanın 2020-ci il 29 sentyabr tarixli üzvi qanunu №7177 – veb-səhifə, 05.10.2020-ci il.

Maddə 61. Mübahisə

1. Mübahisə əmək münasibətləri zamanı yaranan və həlli əmək müqaviləsinin tərəflərinin qanuni maraqlarına daxil olan fikir ayrılığıdır.

2. Mübahisə tərəfin digər tərəfə fikir ayrılığı haqqında yazılı bildiriş göndərməsi ilə yaranır.

3. Mübahisənin yaranma əsası aşağıdakılar ola bilər:

a) Gürcüstan qanunvericiliyi ilə nəzərdə tutulmuş insan hüquq və azadlıqlarının pozulması;

b) fərdi əmək müqaviləsinin, kollektiv müqavilənin və ya əmək şəraitinin pozulması;

q) işçi və işəgötürən arasında bağlanmış fərdi əmək müqaviləsinin mahiyyətli şərtləri və/və ya kollektiv müqavilənin şərtləri ilə bağlı fikir ayrılığı. Bu fikir ayrılığı bu qanunun 62-ci və ya 63-cü maddələrində nəzərdə tutulmuş razılaşma prosedurlarına riayət etməklə həll edilməlidir.

4. Mübahisəyə baxılması əmək münasibətlərinin dayandırılmasına səbəb olmur.

5. Fərdi əmək münasibətləri zamanı yaranan mübahisə bu qanunun 62-ci maddəsində nəzərdə tutulmuş razılaşma prosedurlarına riayət etməklə və/və ya məhkəməyə və ya arbitraja müraciət etməklə həll edilməlidir.

6. Kollektiv əmək münasibətləri zamanı yaranan mübahisə bu qanunun 63-cü maddəsində nəzərdə tutulmuş razılaşma prosedurlarına riayət etməklə və/və ya məhkəməyə və ya arbitraja müraciət etməklə həll edilməlidir.

7. Kollektiv müqavilənin iştirakçısı olan işçinin müvafiq mübahisə baş verdiyi halda, digər konkret məsələ ilə bağlı öz hüquqlarını məhdudiyyətsiz, fərdi şəkildə müdafiə etmək hüququ vardır.

Gürcüstanın 2020-ci il 29 sentyabr tarixli üzvi qanunu №7177 – veb-səhifə, 05.10.2020-ci il.

Maddə 62. Fərdi mübahisəyə baxılması və həlli

1. Fərdi mübahisə tərəflər arasında razılaşma prosedurları ilə, yəni işçi və işəgötürən arasında birbaşa danışıqlar aparmaqla həll edilməlidir.

2. Tərəf digər tərəfə razılaşma prosedurlarının başlanması haqqında yazılı bildiriş göndərir. Bu bildirişdə mübahisənin yaranma əsası və tərəfin tələbləri dəqiq göstərilməlidir.

3. Digər tərəf bu maddənin 2-ci bəndində nəzərdə tutulmuş yazılı bildirişə baxmağa və həmin bildirişi aldıqdan sonra 10 təqvim günü ərzində öz qərarı barədə tərəfə yazılı məlumat verməyə borcludur.

4. Tərəflər və ya onların nümayəndələri mövcud əmək müqaviləsinin bir hissəsi olan yazılı qərar qəbul edirlər.

5. Bu maddənin 2-ci bəndində nəzərdə tutulmuş yazılı bildirişin alındığı gündən 14 təqvim günü ərzində razılıq əldə edilməzsə, tərəfin məhkəməyə müraciət etmək hüququ vardır.

6. Bu maddənin 2-ci bəndində nəzərdə tutulmuş yazılı bildirişin alındığı gündən 14 təqvim günü ərzində tərəf razılaşma prosedurlarında iştirakdan yayınarsa, mübahisənin faktiki hallarının sübuta yetirilməsi yükü onun üzərinə düşür.

7. Tərəflər mübahisənin arbitraja verilməsi barədə razılığa gələ bilərlər.

8. Mübahisəyə baxılması prosesində tərəfin tələbinin artırılması və ya mübahisə predmetinin dəyişdirilməsi yolverilməzdir.

Gürcüstanın 2020-ci il 29 sentyabr tarixli üzvi qanunu №7177 – veb-səhifə, 05.10.2020-ci il.

Maddə 63. Kollektiv mübahisəyə baxılması və həlli

1. Kollektiv mübahisə (işəgötürən və işçilər qrupu (ən azı 20 işçi) arasında və ya işəgötürən və işçilər birliyi arasında mübahisə) tərəflər arasında razılaşdırıcı prosedurlarla həll edilməlidir ki, bu da işəgötürən və işçilər qrupu arasında və ya işəgötürən və işçilər birliyi arasında birbaşa danışıqların aparılmasını və ya tərəflərdən birinin nazirə müvafiq yazılı bildiriş göndərməsi halında vasitəçiliyi nəzərdə tutur.

2. Tərəf digər tərəfə razılaşdırıcı prosedurların başlanması barədə yazılı bildiriş göndərir. Bu bildirişdə mübahisənin yaranma əsası və tərəfin tələbləri dəqiq göstərilməlidir.

3. Danışıqların istənilən mərhələsində tərəf razılığa nail olmaq üçün nazirə mübahisənin mediatorunun təyin edilməsi məqsədilə vasitəçiliyə başlanması barədə yazılı bildiriş göndərmək hüququna malikdir. Bu bildiriş həmin gün mübahisənin digər tərəfinə təqdim edilir.

4. Bu maddənin 3-cü bəndində nəzərdə tutulmuş yazılı bildirişin alındıqdan sonra nazir onun əsasında Gürcüstan Hökumətinin normativ aktı ilə təsdiq edilmiş kollektiv mübahisəyə razılaşdırıcı prosedurlarla baxılması və həlli qaydasına uyğun olaraq mübahisənin mediatorunu təyin edir. Mübahisənin istənilən mərhələsində nazir yüksək ictimai marağın olduğu halda, tərəfin yazılı müraciəti olmadan, öz təşəbbüsü ilə mübahisənin mediatorunu təyin etmək hüququna malikdir. Mübahisənin mediatorunun təyin edilməsi barədə tərəflərə yazılı məlumat verilməlidir.

5. Mübahisənin istənilən mərhələsində nazir razılaşdırıcı prosedurların dayandırılması barədə qərar qəbul etmək hüququna malikdir.

6. Tərəflər razılaşdırıcı prosedurlarda iştirak etməyə və bu məqsədlə mübahisənin mediatoru tərəfindən keçirilən görüşlərdə iştirak etməyə borcludurlar.

7. Nazirin tələbi ilə mübahisənin mediatoru ona mübahisə ilə bağlı hesabat göndərməyə borcludur.

8. Mübahisənin istənilən mərhələsində tərəflər mübahisənin arbitraj üçün verilməsi barədə razılığa gələ bilərlər.

9. Mübahisənin mediatoru mübahisənin mediatoru kimi ona məlum olan məlumatı və ya sənədi açıqlamamağa borcludur.

Gürcüstanın 2020-ci il 29 sentyabr tarixli №7177 saylı üzvi Qanunu – veb-səhifə, 05.10.2020-ci il.

Maddə 64. Tətil və lokaut

1. Tətil mübahisə baş verdikdə işçinin əmək müqaviləsi ilə nəzərdə tutulmuş vəzifələrin tam və ya qismən icrasından müvəqqəti könüllü imtinasıdır. Gürcüstan qanunvericiliyi ilə müəyyən edilmiş şəxslərin tətilə qatılmaq hüququ yoxdur.

2. Lokaut mübahisə baş verdikdə işəgötürənin əmək müqaviləsi ilə nəzərdə tutulmuş vəzifələrin tam və ya qismən icrasından müvəqqəti könüllü imtinasıdır.

3. Kollektiv mübahisə zamanı tətil hüququ və ya lokaut hüququ bu Qanunun 63-cü maddəsinin 3-cü bəndinə uyğun olaraq nazirə yazılı bildiriş göndərildikdən və ya həmin maddənin 4-cü bəndinə uyğun olaraq nazir tərəfindən öz təşəbbüsü ilə mübahisənin mediatoru təyin edildikdən 21 təqvim günü sonra yaranır.

4. Kollektiv mübahisə zamanı onun tərəfləri tətilin və ya lokautun başlanmasından ən geci 3 təqvim günü əvvəl bir-birinə və nazirə tətilin və ya lokautun vaxtı, yeri, xarakteri və tətil iştirakçılarının sayı barədə məlumatı yazılı şəkildə bildirməlidirlər.

5. Tətil və ya lokaut zamanı tərəflər razılaşdırıcı prosedurları davam etdirməyə borcludurlar.

6. Lokaut 90 təqvim günündən artıq davam edə bilməz.

7. Tətil və ya lokaut zamanı işəgötürən işçiyə əmək haqqı ödəməyə borclu deyil.

8. Tətil və ya lokaut əmək münasibətlərinə xitam verilməsi üçün əsas deyildir.

Gürcüstanın 2020-ci il 29 sentyabr tarixli №7177 saylı üzvi Qanunu – veb-səhifə, 05.10.2020-ci il.

Maddə 65. Tətilin və lokautun təxirə salınması və dayandırılması

İnsan həyatı və sağlamlığına, təbii mühitin təhlükəsizliyinə, habelə həyati əhəmiyyətli xidmətin fəaliyyətinə təhlükə yarandıqda, məhkəmənin tətilin və ya lokautun başlanmasını birdəfəlik olaraq 30 gündən çox olmayan müddətə təxirə salmaq, habelə başlanmış tətil və ya lokautu eyni müddətə dayandırmaq hüququ vardır.

Gürcüstanın 2020-ci il 29 sentyabr tarixli №7177 saylı üzvi Qanunu – veb-səhifə, 05.10.2020-ci il.

Maddə 66. Həyati əhəmiyyətli xidmətlər

1. Bütün cəmiyyətin və ya onun müəyyən bir hissəsinin həyatına, şəxsi təhlükəsizliyinə və ya sağlamlığına açıq və qaçılmaz təhlükə yaradan fəaliyyətlərin həyata keçirilməsi üçün iş görən işçinin tətil hüququndan tam istifadə etməsinə yol verilmir.

2. Bu maddənin birinci bəndində nəzərdə tutulan fəaliyyəti həyata keçirən həyati əhəmiyyətli xidmətlərin (bu terminin dar mənasında) siyahısı sosial tərəfdaşlarla məsləhətləşmədən sonra nazir tərəfindən müəyyən edilir. Həyati əhəmiyyətli xidmətlərdə çalışan işçilərin minimum xidmət göstərmələrini təmin etdikləri təqdirdə tətil hüququ vardır. Minimum xidmətin həcmi sosial tərəfdaşlarla məsləhətləşmədən sonra nazir tərəfindən müəyyən edilir. Nazir tərəfindən minimum xidmətin həcmini müəyyən edərkən yalnız bütün cəmiyyətin və ya onun müəyyən bir hissəsinin həyatını, şəxsi təhlükəsizliyini və ya sağlamlığını qorumaq üçün zəruri olan iş prosesi nəzərə alınmalıdır.

3. Tətil hüququndan tam istifadə etmək imkanı olmayan işçilərin bu Qanunun 63-cü maddəsinə uyğun olaraq tərəflər arasında barışdırıcı prosedur, vasitəçilik və/və ya arbitraj yolu ilə kollektiv mübahisənin həllini tələb etmək hüququ vardır.

Gürcüstanın 2020-ci il 29 sentyabr tarixli üzvi qanunu №7177 – veb-səhifə, 05.10.2020-ci il.

Maddə 67. Qanunsuz tətil və lokaut

1. Fövqəladə vəziyyət və ya hərbi vəziyyət zamanı tətil hüququ və ya lokaut hüququ Gürcüstan Prezidentinin fərmanı ilə məhdudlaşdırıla bilər. Fərman Gürcüstanın Baş naziri tərəfindən imzalanmalıdır.

2. Əgər tərəflərdən biri barışdırıcı prosedurlarda iştirakdan yayınırsa və tətil və ya lokaut təşkil edirsə, belə tətil və ya lokaut qanunsuz hesab ediləcəkdir.

3. Məhkəmə tətilin və ya lokautun qanunsuz hesab edilməsi barədə qərar çıxarır. Bu qərar dərhal tərəflərə bildirilir. Tətilin və ya lokautun qanunsuz hesab edilməsi barədə məhkəmə qərarı dərhal icra edilir.

Gürcüstanın 2020-ci il 29 sentyabr tarixli üzvi qanunu №7177 – veb-səhifə, 05.10.2020-ci il.

Maddə 68. İşçinin təminatları

1. İşçinin tətilə qatılması əmək intizamının pozulması hesab edilə bilməz və qanunsuz tətil halları istisna olmaqla, əmək müqaviləsinə xitam verilməsi üçün əsas ola bilməz.

2. Əgər məhkəmə lokautu qanunsuz hesab edərsə, işəgötürən işçi ilə əmək münasibətlərini bərpa etməyə və ona buraxılmış iş saatlarının əvəzini ödəməyə borcludur.

3. Tətilə qatılmayan, lakin tətilə görə işini yerinə yetirə bilməyən işçi tərəflərin razılığı ilə işəgötürən tərəfindən başqa işə keçirilə və ya dayandırılma dövrü əmək haqqının saatlıq dərəcəsinə uyğun olaraq ödənilə bilər.

Gürcüstanın 2020-ci il 29 sentyabr tarixli üzvi qanunu №7177 – veb-səhifə, 05.10.2020-ci il.

Maddə 69. Vasitəçilik nəticəsində əldə edilmiş razılaşmanın icrası

1. Bu Qanunun 63-cü maddəsində nəzərdə tutulan kollektiv əmək mübahisəsi üzrə vasitəçilik nəticəsində razılaşma əldə edilmişdirsə, mübahisə tərəfinin bu razılaşmanın icrası məqsədilə məhkəməyə müraciət etmək hüququ vardır. Qeyd olunan razılaşmanın icrası zamanı Gürcüstan Mülki Prosessual Məcəlləsi ilə müəyyən edilmiş qaydalar tətbiq edilir.

2. Məhkəmə vasitəçilik nəticəsində əldə edilmiş razılaşmanın icrasından imtina edəcəkdir, əgər bu razılaşmanın məzmunu Gürcüstan qanunvericiliyinə, Gürcüstanda mövcud olan ictimai asayişə ziddirsə və ya qeyd olunan razılaşmanın məzmunundan asılı olaraq onun icrası mümkün deyilsə.

Gürcüstanın 2020-ci il 29 sentyabr tarixli üzvi qanunu №7177 – veb-səhifə, 05.10.2020-ci il.

Qapı IV1. (Çıxarılıb)

Gürcüstanın 2013-cü il 12 iyun tarixli №729 saylı üzvi qanunu – veb-səhifə, 04.07.2013-cü il.

Gürcüstanın 2020-ci il 29 sentyabr tarixli №7177 saylı üzvi qanunu – veb-səhifə, 05.10.2020-ci il.

Fəsil XII1. (Çıxarılıb)

Gürcüstanın 2013-cü il 12 iyun tarixli №729 saylı üzvi qanunu – veb-səhifə, 04.07.2013-cü il.

Gürcüstanın 2020-ci il 29 sentyabr tarixli №7177 saylı üzvi qanunu – veb-səhifə, 05.10.2020-ci il.

Maddə 52¹. (Çıxarılıb)

Gürcüstanın 2013-cü il 12 iyun tarixli №729 saylı üzvi qanunu – veb-səhifə, 04.07.2013-cü il.

Gürcüstanın 2018-ci il 5 iyul tarixli №3114 saylı üzvi qanunu – veb-səhifə, 11.07.2018-ci il.

Gürcüstanın 2020-ci il 29 sentyabr tarixli №7177 saylı üzvi qanunu – veb-səhifə, 05.10.2020-ci il.

Maddə 52². (Çıxarılıb)

Gürcüstanın 2013-cü il 12 iyun tarixli №729 saylı üzvi qanunu – veb-səhifə, 04.07.2013-cü il.

Gürcüstanın 2020-ci il 29 sentyabr tarixli №7177 saylı üzvi qanunu – veb-səhifə, 05.10.2020-ci il.

Maddə 52³. (Çıxarılıb)

Gürcüstanın 2013-cü il 12 iyun tarixli №729 saylı üzvi qanunu – veb-səhifə, 04.07.2013-cü il.

Gürcüstanın 2020-ci il 29 sentyabr tarixli №7177 saylı üzvi qanunu – veb-səhifə, 05.10.2020-ci il.

Maddə 52⁴. (Çıxarılıb)

Gürcüstanın 2013-cü il 12 iyun tarixli №729 saylı üzvi qanunu – veb-səhifə, 04.07.2013-cü il.

Gürcüstanın 2020-ci il 15 iyul tarixli №6857 saylı üzvi qanunu – veb-səhifə, 28.07.2020-ci il.

Gürcüstanın 2020-ci il 29 sentyabr tarixli №7177 saylı üzvi qanunu – veb-səhifə, 05.10.2020-ci il.

Qapı V. İş yerində məlumat və məsləhətləşmə

Gürcüstanın 2020-ci il 29 sentyabr tarixli №7177 saylı üzvi qanunu – veb-səhifə, 05.10.2020-ci il.

Fəsil XV. İş yerində məlumatın verilməsi və məsləhətləşmələrin aparılması

Gürcüstanın 2020-ci il 29 sentyabr tarixli №7177 saylı üzvi qanunu – veb-səhifə, 05.10.2020-ci il.

Maddə 70. Məlumatın verilməsi və işəgötürən və işçi arasında məsləhətləşmələrin aparılmasına yardım

1. Daimi olaraq 50-dən az olmayan işçinin çalışdığı müəssisədə işəgötürən bu fəsillə müəyyən edilmiş qaydada məlumatın verilməsini və məsləhətləşmələrin aparılmasını təmin etməlidir.

2. İşçilərin məlumat və məsləhətləşmə hüququ işçilərin nümayəndəsi vasitəsilə həyata keçirilə bilər. Bu fəslin məqsədləri üçün işçilərin nümayəndəsi aşağıdakı şəxslərdən biri ola bilər:

a) Bu qanunun 3-cü maddəsində nəzərdə tutulmuş işçilər birliyinin nümayəndəsi – işçilər birliyinin nizamnaməsi əsasında işçilər birliyinin təmsilçilik səlahiyyəti verilmiş şəxs;

b) Bu maddənin 3-cü bəndinə uyğun olaraq seçilmiş işçilərin səlahiyyətli nümayəndəsi.

3. İşçilər işçilərin səlahiyyətli nümayəndəsini müəyyən müddətə, sadə səs çoxluğu ilə, müəssisədə çalışan işçilərin ən azı yarısından çoxunun iştirak etdiyi görüşdə seçirlər. Bu görüşün gedişi və onda qəbul edilmiş qərarlar görüş protokolunda əks olunur. İşçilərin səlahiyyətli nümayəndələrinin sayını birbaşa işçilər aşağıdakı prinsipə riayət etməklə müəyyən edirlər: əgər müəssisədə 50-dən 100-dək işçi çalışırsa, işçilər ən azı 3 işçinin səlahiyyətli nümayəndəsini seçməlidirlər, əgər müəssisədə 100-dən çox işçi çalışırsa – hər 100 işçiyə əlavə olaraq 1 işçinin səlahiyyətli nümayəndəsi. Müəssisədə çalışan işçilərin ən azı 10 faizinin yazılı tələbi olduqda işəgötürən işçilərin səlahiyyətli nümayəndələrinin seçilməsi imkanını təmin etməlidir.

4. Müəssisədə 1 və ya 1-dən çox işçilər birliyi və işçilərin səlahiyyətli nümayəndələri olduqda, işəgötürənlə birgə məsləhətləşmə üçün onlar təmsil etdikləri üzvlərin sayına mütənasib olaraq səlahiyyətli nümayəndələri müəyyən etməlidirlər, belə ki, hər biri üçün ən azı 1 səlahiyyətli nümayəndə təmin edilsin.

5. Müəssisədə həm işçilər birliyinin nümayəndəsi, həm də işçilərin səlahiyyətli nümayəndəsi olduqda, işəgötürən zərurət yarandıqda müvafiq tədbirlər görməlidir ki, işçilərin səlahiyyətli nümayəndəsinin olması işçilər birliyinin və ya onların nümayəndələrinin mövqeyinin zəifləməsinə səbəb olmasın, həmçinin işçilərin səlahiyyətli nümayəndəsi və işçilər birliyinin bütün müvafiq məsələlər üzrə əməkdaşlığı təşviq edilsin.

Gürcüstanın 2020-ci il 29 sentyabr tarixli №7177 saylı üzvi qanunu – veb-səhifə, 05.10.2020-ci il.

Maddə 71. Məlumatın təqdim edilməsi və məsləhətləşmələrin aparılması prosedurları

1. İşəgötürən işçilərin nümayəndələrinə aşağıdakı məsələlər üzrə məlumat verməyə və onlarla məsləhətləşmələr aparmağa borcludur:

a) müəssisənin fəaliyyəti və iqtisadi vəziyyəti ilə əlaqədar mövcud və mümkün inkişaf barədə;

b) müəssisədə məşğulluq vəziyyəti, strukturu, mümkün inkişafı və işçilərin əmək haqqına və əmək şəraitinə əhəmiyyətli təsir göstərə biləcək və ya əmək münasibətlərinin davam etdirilməsinə təhlükə yarada biləcək planlaşdırılan tədbirlər barədə;

q) əməyin təşkilində əhəmiyyətli dəyişikliklərə səbəb ola biləcək qərar barədə.

2. İşəgötürən işçilərin nümayəndələrinə müvafiq məlumatı ağlabatan müddətdə, lakin işəgötürənin işçilərin maraqlarına təsir göstərə biləcək qərar qəbul etdiyi gündən ən geci 30 gün əvvəl təqdim etməyə borcludur. Qeyd olunan məlumat yazılı şəkildə təqdim edilməlidir. Onun məzmunu işçilərin nümayəndələrinə müvafiq məsələni adekvat şəkildə öyrənmək və məsləhətləşmə üçün hazırlaşmaq imkanı verməlidir.

3. İşəgötürən və işçilərin nümayəndələri işəgötürən tərəfindən təqdim edilən məlumat əsasında bu maddənin birinci bəndində nəzərdə tutulmuş məsələ üzrə məsləhətləşmələr aparmalıdırlar.

Qeyd: Bu fəslin məqsədləri üçün məsləhətləşmə işəgötürən və işçilərin nümayəndələri arasında mövqelərin vicdanlı mübadiləsi və müvafiq məsələnin imkanları daxilində həlli üçün mümkün razılığın əldə edilməsi niyyəti ilə dialoqdur.

4. Məsləhətləşmə müəssisənin direktoru və ya müvafiq idarəetmə halqasının nümayəndəsi (mövcud olduğu halda) və işçilərin nümayəndələri arasında görüşlər vasitəsilə aparılmalıdır. Görüşlərin müddəti və tezliyi adekvat olmalıdır. Qeyd olunan görüşlər işçilərin nümayəndələrinə işçilərin baxışı və tövsiyəsi, işəgötürənin cavabı və bu cavabın əsası barədə məlumat almaq imkanı verməlidir.

5. İşəgötürən və işçilərin nümayəndəsi məlumatın təqdim edilməsi və məsləhətləşmələrin aparılmasının praktiki mexanizmləri barədə yazılı şəkildə razılaşa bilərlər. Əgər qeyd olunan artıq xüsusi qanunla tələb olunmursa, kollektiv müqavilə işəgötürən tərəfindən işçilərin nümayəndəsinə məlumatın təqdim edilməsi və onlar arasında məsləhətləşmələrin aparılması məqsədilə iş yerində komitənin yaradılması mexanizmini nəzərdə tuta bilər.

Gürcüstanın 2020-ci il 29 sentyabr tarixli №7177 saylı üzvi qanunu – veb-səhifə, 05.10.2020-ci il.

Maddə 72. Məxfi məlumat

1. İşçilərin nümayəndələrinin və onlara dəstək verən ekspertin işçiyə və ya üçüncü şəxsə işəgötürən tərəfindən müəssisənin qanuni maraqları çərçivəsində onlara təqdim edilmiş məxfi məlumatı açıqlamağa hüququ yoxdur. Bu qadağa məhdudiyyətsiz qüvvədədir. O, işçilərin nümayəndələrinin və ya ekspertin səlahiyyət müddətinin bitməsindən sonra da qüvvədədir.

2. İşəgötürənin məlumat təqdim etməkdən və ya məsləhətləşmə aparmaqdan imtina etməyə hüququ var, əgər qeyd olunan obyektiv əsaslandırılmış əsasla müəssisənin fəaliyyətinə əhəmiyyətli dərəcədə xələl gətirirsə və ya ona ziyan vurursa. İşçilərin nümayəndələrinin qeyd olunan imtinadan məhkəmədə şikayət etməyə hüquqları var. Əgər işəgötürənin imtinası obyektiv əsaslandırılmayıbsa, məhkəmə ona məlumat təqdim etməyi və ya məsləhətləşmə aparmağı tapşırmaq səlahiyyətinə malikdir.

Gürcüstanın 2020-ci il 29 sentyabr tarixli №7177 saylı üzvi qanunu – veb-səhifə, 05.10.2020-ci il.

Maddə 73. İş yerində məlumatın təqdim edilməsi, məsləhətləşmələrin aparılması və digər təminatlar

1. Bu fəsillə müəyyən edilmiş qaydalar bu qanunun 49-cu və 50-ci maddələrində nəzərdə tutulmuş konkret məlumatın təqdim edilməsi və məsləhətləşmələrin aparılması prosedurlarına məhdudiyyət qoymadan qüvvədədir.

2. Məlumatın təqdim edilməsi və məsləhətləşmələrin aparılması birləşmə azadlığına və ya işçilərin birləşmə və işəgötürənlə kollektiv danışıqlar aparmaq hüququna xələl gətirmir və ya onu inkar etmir.

Gürcüstanın 2020-ci il 29 sentyabr tarixli №7177 saylı üzvi qanunu – veb-səhifə, 05.10.2020-ci il.

Qapı VI. İcra

Gürcüstanın 2020-ci il 29 sentyabr tarixli №7177 saylı üzvi qanunu – veb-səhifə, 05.10.2020-ci il.

Fəsil XVI. İddia müddəti

Gürcüstanın 2020-ci il 29 sentyabr tarixli №7177 saylı üzvi qanunu – veb-səhifə, 05.10.2020-ci il.

Maddə 74. İddia müddəti

Şəxs bu Qanunun 48-ci maddəsində nəzərdə tutulmuş iddia istisna olmaqla, bu Qanundan irəli gələn digər iddia ilə hüququnun pozulduğunu öyrəndikdən və ya öyrənməli olduqdan sonra 1 il ərzində məhkəməyə müraciət etmək hüququna malikdir.

Gürcüstanın 2020-ci il 29 sentyabr tarixli №7177 saylı üzvi qanunu – veb-səhifə, 05.10.2020-ci il.

Fəsil XVII. Əmək Müfəttişliyi Xidməti

Gürcüstanın 2020-ci il 29 sentyabr tarixli №7177 saylı üzvi qanunu – veb-səhifə, 05.10.2020-ci il.

Maddə 75. Gürcüstanın əmək qanunvericiliyinə dövlət nəzarəti

1. Gürcüstanın İşğal Olunmuş Ərazilərindən Məcburi Köçkün Düşmüş Şəxslər, Əmək, Səhiyyə və Sosial Müdafiə Nazirliyinin dövlət nəzarətinə tabe olan publik hüquqi şəxs – Əmək Müfəttişliyi Xidməti (bundan sonra – Əmək Müfəttişliyi) Gürcüstan Konstitusiyasının, Gürcüstanın beynəlxalq müqavilələrinin, bu Qanunun, “Əməyin təhlükəsizliyi haqqında” Gürcüstan Qanununun, “Əmək miqrasiyası haqqında” Gürcüstan Qanununun, “Dövlət qulluğu haqqında” Gürcüstan Qanununun, iş yerində məcburi əməyi – insan alverini qadağan edən Gürcüstan qanunvericiliyinin normalarının, Gürcüstan Hökumətinin qərarlarının, nazirin əmrlərinin, əmək hüquqları və əmək şərtləri haqqında Gürcüstanın digər normativ aktlarının, əmək müqavilələrinin, kollektiv əmək müqavilələrinin, habelə kollektiv mübahisələr çərçivəsində vasitəçilik nəticəsində əldə edilmiş razılaşmaların və arbitraj qərarlarının normalarının (bundan sonra – əmək normaları) effektiv tətbiqini təmin etmək səlahiyyətinə malikdir.

2. Əmək normalarının effektiv tətbiqi ilə bağlı məsələlər, Əmək Müfəttişliyinin funksiyaları və səlahiyyətləri “Əməyin təhlükəsizliyi haqqında” Gürcüstan Qanunu, “Əmək Müfəttişliyi haqqında” Gürcüstan Qanunu və “Əmək miqrasiyası haqqında” Gürcüstan Qanunu ilə müəyyən edilir.

Gürcüstanın 2020-ci il 29 sentyabr tarixli №7177 saylı üzvi qanunu – veb-səhifə, 05.10.2020-ci il.

Gürcüstanın 2023-cü il 17 may tarixli №2930 saylı üzvi qanunu – veb-səhifə, 02.06.2023-cü il.

Maddə 76. Əmək Müfəttişliyi tərəfindən inzibati tənbehlərin tətbiq edilməsi səlahiyyəti

1. Əmək normalarının pozulmasına görə inzibati məsuliyyət və inzibati tənbehlər bu Qanunla, “Əməyin təhlükəsizliyi haqqında” Gürcüstan Qanunu və “Əmək miqrasiyası haqqında” Gürcüstan Qanunu ilə müəyyən edilir.

2. Əmək normalarının pozulması ilə bağlı inzibati xətalar haqqında işlərə baxmaq və bu Qanunun 77-ci – 80-ci maddələri, “Əməyin təhlükəsizliyi haqqında” Gürcüstan Qanunu və “Əmək miqrasiyası haqqında” Gürcüstan Qanunu ilə nəzərdə tutulmuş inzibati tənbehləri tətbiq etmək səlahiyyəti Əmək Müfəttişliyinə məxsusdur.

Gürcüstanın 2020-ci il 29 sentyabr tarixli №7177 saylı üzvi qanunu – veb-səhifə, 05.10.2020-ci il.

Gürcüstanın 2023-cü il 17 may tarixli №2930 saylı üzvi qanunu – veb-səhifə, 02.06.2023-cü il.

Fəsil XVIII. Sanksiyalar

Gürcüstanın 2020-ci il 29 sentyabr tarixli №7177 saylı üzvi qanunu – veb-səhifə, 05.10.2020-ci il.

Maddə 77. Qanunla nəzərdə tutulmuş normaların pozulması

1. Bu qanunla (bu qanunun 47-ci–50-ci maddələri istisna olmaqla) və ya “Dövlət qulluğu haqqında” Gürcüstan qanunu ilə (“Dövlət qulluğu haqqında” Gürcüstan qanununun 19–24-cü, 53-cü, 72–77-ci, 82-ci və 85–119-cu maddələri istisna olmaqla) nəzərdə tutulmuş normanın pozulması halında hər bir pozuntu xəbərdarlığa və ya cəriməyə səbəb olacaq:

a) əvvəlki təqvim ilinə görə 100 000 lariyə qədər gəliri olan işəgötürən fiziki şəxsin halında – 200 laridən az olmamaqla, lakin 400 laridən çox olmamaqla;

b) əvvəlki təqvim ilinə görə 100 000 lari və ya 100 000 laridən çox gəliri olan işəgötürən fiziki şəxsin halında – 300 laridən az olmamaqla, lakin 800 laridən çox olmamaqla;

q) ƏDV ödəyicisi kimi qeydiyyatdan keçmiş işəgötürənin (fiziki şəxs istisna olmaqla) halında, onun tərəfindən əvvəlki fasiləsiz 12 təqvim ayı ərzində həyata keçirilmiş, ƏDV-yə cəlb olunan əməliyyatların ümumi məbləği 100 000 larini aşmırsa, – 300 laridən az olmamaqla, lakin 800 laridən çox olmamaqla;

d) ƏDV ödəyicisi kimi qeydiyyatdan keçmiş işəgötürənin (fiziki şəxs istisna olmaqla) halında, onun tərəfindən əvvəlki fasiləsiz 12 təqvim ayı ərzində həyata keçirilmiş, ƏDV-yə cəlb olunan əməliyyatların ümumi məbləği 100 000 larini aşır, lakin 500 000 larini aşmırsa, – 400 laridən az olmamaqla, lakin 900 laridən çox olmamaqla;

e) ƏDV ödəyicisi kimi qeydiyyatdan keçmiş işəgötürənin (fiziki şəxs istisna olmaqla) halında, onun tərəfindən əvvəlki fasiləsiz 12 təqvim ayı ərzində həyata keçirilmiş, ƏDV-yə cəlb olunan əməliyyatların ümumi məbləği 500 000 larini aşırsa, – 600 laridən az olmamaqla, lakin 1 000 laridən çox olmamaqla;

v) istənilən digər işəgötürənin halında, o cümlədən, ƏDV ödəyicisi kimi qeydiyyatdan keçməmiş şəxsin (fiziki şəxs istisna olmaqla), – 200 laridən az olmamaqla, lakin 400 laridən çox olmamaqla.

2. Bu maddənin birinci bəndində nəzərdə tutulmuş pozuntu yetkinlik yaşına çatmayan, hamilə qadına və ya əlilliyi olan şəxsə qarşı törədildikdə, – bu maddənin birinci bəndində nəzərdə tutulmuş müvafiq cərimənin ikiqat məbləğində cəriməyə səbəb olacaq. 3. Bu maddənin birinci və ya ikinci bəndində nəzərdə tutulmuş pozuntuya görə inzibati tənbeh tətbiq edildikdən sonra 1 təqvim ili ərzində eyni hərəkətin təkrar törədilməsi – müvafiq pozuntuya görə tətbiq edilmiş cərimənin ikiqat məbləğində cəriməyə səbəb olacaq.

Gürcüstanın 2020-ci il 29 sentyabr tarixli №7177 saylı üzvi qanunu – veb-səhifə, 05.10.2020-ci il.

Maddə 78. Ayrı-seçkiliyin qadağan edilməsi prinsipinin pozulması

1. İşəgötürən tərəfindən bu qanunla nəzərdə tutulmuş ayrı-seçkiliyin, o cümlədən, birbaşa ayrı-seçkiliyin və dolayı ayrı-seçkiliyin, iş yerində təzyiqin və cinsi təzyiqin, qadağan edilməsi prinsipinin, ağlabatan uyğunlaşdırma prinsipinin, bərabər iş üçün bərabər əmək haqqının ödənilməsi haqqında müddəanın pozulması – bu qanunun 77-ci maddəsinin birinci bəndində müəyyən edilmiş qayda nəzərə alınmaqla, müvafiq cərimənin üçqat məbləğində xəbərdarlığa və ya cəriməyə səbəb olacaq.

2. Bu maddənin birinci bəndində nəzərdə tutulmuş pozuntuya görə inzibati tənbeh tətbiq edildikdən sonra 1 təqvim ili ərzində eyni hərəkətin təkrar törədilməsi –

müvafiq pozuntuya görə tətbiq edilmiş cərimənin ikiqat məbləğində cəriməyə səbəb olacaq.

Qeyd: Təzyiq və/və ya cinsi təzyiq zamanı hüquqpozucu işçiyə görə məsuliyyətin tətbiq edilməsi işəgötürəni müvafiq məsuliyyətdən azad etmir. İşəgötürənə məsuliyyət tətbiq edilə bilər, əgər ona təzyiq və/və ya cinsi təzyiq faktı məlum olubsa və o, bu fakt haqqında əmək müfəttişliyinə məlumat verməyibsə və/və ya qeyd olunan hərəkətin qarşısını almaq üçün müvafiq tədbirlər görməyibsə.

Gürcüstanın 2020-ci il 29 sentyabr tarixli №7177 saylı üzvi qanunu – veb-səhifə, 05.10.2020-ci il.

Maddə 79. Məcburi əmək

1. Məcburi əmək, yəni şəxsin könüllü olaraq yerinə yetirmədiyi və onun yerinə yetirilməsi üçün hər hansı bir sanksiya təhdidi ilə tələb olunan istənilən iş, əgər qeyd olunan hərəkət cinayət əlamətlərini ehtiva etmirsə, –

bu qanunun 77-ci maddəsinin birinci bəndində müəyyən edilmiş qayda nəzərə alınmaqla, müvafiq cərimənin üçqat məbləğində cəriməyə səbəb olacaq.

2. Bu maddənin birinci bəndində nəzərdə tutulmuş pozuntu yetkinlik yaşına çatmayan, hamilə qadına və ya əlilliyi olan şəxsə qarşı törədildikdə, –

bu maddənin birinci bəndində nəzərdə tutulmuş cərimənin ikiqat məbləğində cəriməyə səbəb olacaq.

3. Bu maddənin birinci və ya ikinci bəndində nəzərdə tutulmuş pozuntuya görə inzibati tənbeh tətbiq edildikdən sonra 1 təqvim ili ərzində eyni hərəkətin təkrar törədilməsi –

müvafiq pozuntuya görə tətbiq edilmiş cərimənin ikiqat məbləğində cəriməyə səbəb olacaq.

Gürcüstanın 2020-ci il 29 sentyabr tarixli №7177 saylı üzvi qanunu – veb-səhifə, 05.10.2020-ci il.

Maddə 80. Kollektiv əmək münasibətlərindən irəli gələn pozuntular

1. İşəgötürən və ya işçilərin birliyi tərəfindən:

a) barışdırıcı prosedurlarda iştirakdan imtina;

b) kollektiv əmək mübahisəsi üzrə əldə edilmiş razılaşmanın, o cümlədən, vasitəçilik nəticəsində əldə edilmiş razılaşmanın yerinə yetirilməməsi –

xəbərdarlığa və ya bu Qanunun 77-ci maddəsinin birinci bəndində müəyyən edilmiş qayda nəzərə alınmaqla, müvafiq cərimənin məbləğində cəriməyə səbəb olur.

Qeyd: İşçilərin birliyi cərimələndikdə cərimənin məbləği bu Qanunun 77-ci maddəsinin birinci bəndində müəyyən edilmiş qaydaya riayət edilməklə, işçilərin birliyi ilə kollektiv əmək münasibətində olan işəgötürənin gəlirlərinə uyğun olaraq müəyyən edilir.

2. İşəgötürən tərəfindən:

a) işçilərin birliyi tərəfindən təşkil edilmiş işçilərin yığıncağının (görüşünün) keçirilməsi üçün münasib yerin ayrılmasından imtina etmə və ya onun keçirilməsinə mane olma;

b) bu Qanunun XV fəsli ilə nəzərdə tutulmuş məlumatın verilməsi və məsləhətləşmələrin aparılması ilə əlaqədar öhdəliklərin yerinə yetirilməməsi, o cümlədən, məlumatın verilməsindən və ya məsləhətləşmədə iştirakdan imtina etmə, −

xəbərdarlığa və ya bu Qanunun 77-ci maddəsinin birinci bəndində müəyyən edilmiş qayda nəzərə alınmaqla, müvafiq cərimənin məbləğində cəriməyə səbəb olur.

3. Bu maddənin birinci və ya 2-ci bəndində nəzərdə tutulmuş pozuntuya görə inzibati tənbeh tətbiq edildikdən sonra 1 təqvim ili ərzində eyni hərəkətin təkrar törədilməsi –

müvafiq pozuntuya görə tətbiq edilmiş cərimənin ikiqat məbləğində cəriməyə səbəb olur.

Gürcüstanın 2020-ci il 29 sentyabr tarixli №7177 saylı üzvi qanunu – veb-səhifə, 05.10.2020-ci il.

Maddə 81. İşəgötürənin mülki məsuliyyəti

Əmək Müfəttişliyi tərəfindən işəgötürənə bu Qanunla nəzərdə tutulmuş inzibati tənbehin tətbiq edilməsi onu şəxsin qaldırdığı mülki hüquq icraatı çərçivəsində məhkəmə tərəfindən işəgötürənə həvalə edilə bilən digər məsuliyyətdən azad etmir.

Gürcüstanın 2020-ci il 29 sentyabr tarixli №7177 saylı üzvi qanunu – veb-səhifə, 05.10.2020-ci il.

Qapı VII. Sosial Tərəfdaşlıq Üçtərəfli Komissiyası

Gürcüstanın 2020-ci il 29 sentyabr tarixli №7177 saylı üzvi qanunu – veb-səhifə, 05.10.2020-ci il.

Fəsil XIX. Sosial Tərəfdaşlıq Üçtərəfli Komissiyası

Gürcüstanın 2020-ci il 29 sentyabr tarixli №7177 saylı üzvi qanunu – veb-səhifə, 05.10.2020-ci il.

Maddə 82. Ümumi müddəalar

1. Sosial Tərəfdaşlıq Üçtərəfli Komissiyası (bundan sonra – Üçtərəfli Komissiya) məşvərətçi orqandır və Üçtərəfli Komissiyanın sədri – Gürcüstanın Baş naziri qarşısında hesabatlıdır.

2. Üçtərəfli Komissiya fəaliyyətini həyata keçirərkən Gürcüstan Konstitusiyasını, Gürcüstanın beynəlxalq müqavilələrini, Gürcüstanın digər qanunlarını, Gürcüstan Parlamentinin qərarlarını, Gürcüstan Prezidentinin fərman və sərəncamlarını, Gürcüstan Hökumətinin qərar və sərəncamlarını, Gürcüstan Baş nazirinin əmrlərini və digər hüquqi aktları rəhbər tutur.

3. Üçtərəfli Komissiyanın tərəfləri Gürcüstan Hökuməti, Gürcüstanda müxtəlif sektorlarda fəaliyyət göstərən işəgötürənlərin birlikləri və işçilərin birlikləridir.

4. Üçtərəfli Komissiyanın hər bir tərəfi Üçtərəfli Komissiyada 6 üzvə malikdir. Bu üzvlər müxtəlif təşkilatların nümayəndələri ola bilərlər. Bu təşkilatların nümayəndələrinin Üçtərəfli Komissiyanın tərkibinə daxil edilməsi barədə qərarı Üçtərəfli Komissiyanın sədri qəbul edir.

5. Üçtərəfli Komissiyanın tərəfi olan hər bir işəgötürənlər birliyi və işçilərin birliyi Üçtərəfli Komissiyanın üzvləri kimi təqdim etmək üçün öz nümayəndələrinin seçilməsi barədə qərarı özü qəbul edir.

6. Üçtərəfli Komissiyanın üzvləri kimi tərəflərin təmsilçilik səlahiyyətlərinə malik olan şəxslər təqdim edilməlidir ki, onlar da öz növbəsində Üçtərəfli Komissiyanın sədrinə Üçtərəfli Komissiyanın qalan 5-5 üzvünü təqdim edirlər.

7. Üçtərəfli Komissiyada Gürcüstan Hökumətinin nümayəndələri Üçtərəfli Komissiyanın sədri ilə birlikdə aşağıdakı dövlət qurumlarında rəhbər vəzifələrdə olan şəxslər olmalıdırlar:

a) Gürcüstanın İşğal edilmiş Ərazilərindən Məcburi Köçkünlər, Əmək, Səhiyyə və Sosial Müdafiə Nazirliyi;

b) Gürcüstanın Ədliyyə Nazirliyi;

q) Gürcüstanın İqtisadiyyat və Davamlı İnkişaf Nazirliyi;

d) Gürcüstanın Regional İnkişaf Nazirliyi;

e) Gürcüstanın Təhsil, Elm və Gənclər Nazirliyi.

Gürcüstanın 2020-ci il 29 sentyabr tarixli №7177 saylı üzvi qanunu – veb-səhifə, 05.10.2020-ci il.

Gürcüstanın 2021-ci il 16 mart tarixli №391 saylı üzvi qanunu – veb-səhifə, 18.03.2021-ci il.

Gürcüstanın 2023-cü il 30 noyabr tarixli №3883 saylı üzvi qanunu – veb-səhifə, 15.12.2023-cü il.

Gürcüstanın 2025-ci il 16 aprel tarixli №490 saylı üzvi qanunu – veb-səhifə, 16.04.2025-ci il.

Maddə 83. Sosial tərəfdaşlıq və Üçtərəfli Komissiyanın fəaliyyət prinsipləri

1. Sosial tərəfdaşlıq əmək münasibətləri ilə bağlı məsələlər üzrə sosial tərəfdaşlar – işəgötürənin (işəgötürənlərin birliyinin), işçinin (işçilərin birliyinin) və dövlət qurumunun nümayəndələri arasında dialoq və əməkdaşlıq sistemidir.

2. Üçtərəfli Komissiyanın fəaliyyəti aşağıdakı prinsiplərə əsaslanır:

a) tərəflərin bərabərliyi və müstəqilliyi;

b) sosial tərəfdaşın maraqlarına hörmət;

q) etimad və vicdanlılıq;

d) koordinasiya və məsuliyyət;

e) məlumatlılıq;

v) öhdəliklərin yerinə yetirilməsi;

z) tripartizm;

t) konsensus.

3. Sosial tərəfdaşlıq milli, sektoral, ərazi, istehsalat və digər təşkilati səviyyələrdə inkişaf edə bilər.

Gürcüstanın 2020-ci il 29 sentyabr tarixli №7177 saylı üzvi qanunu – veb-səhifə, 05.10.2020-ci il.

Maddə 84. Üçtərəfli Komissiyanın funksiyaları

Üçtərəfli Komissiyanın funksiyaları aşağıdakılardır:

a) Gürcüstanda sosial tərəfdaşlığın inkişafına, habelə işçilər, işəgötürənlər və Gürcüstan Hökuməti arasında bütün səviyyələrdə sosial dialoqun aparılmasına kömək etmək, Üçtərəfli Komissiyanın üzvləri arasında razılıq və konsensus əldə olunmasını təşviq etmək;

b) əmək, iqtisadi və sosial siyasətlə bağlı, ümumi maraq dairəsinə daxil olan məsələlər (o cümlədən, Gürcüstanın dövlət büdcəsinə, minimum əmək haqqına və işəgötürənlərin və işçilərin maraqlarına təsir edə biləcək digər məsələlərə aid olan islahatlar və qanunvericilik dəyişiklikləri barədə) üzrə Gürcüstan Hökuməti ilə məsləhətləşmələr aparmaq;

q) əmək və sosial siyasətlə bağlı, Üçtərəfli Komissiyanın üzvləri üçün əhəmiyyətli olan digər məsələlər üzrə təkliflər və tövsiyələr hazırlamaq və Gürcüstan Hökumətinə təqdim etmək.

Gürcüstanın 2020-ci il 29 sentyabr tarixli №7177 saylı üzvi qanunu – veb-səhifə, 05.10.2020-ci il.

Maddə 85. Üçtərəfli Komissiyanın səlahiyyətləri

1. Üçtərəfli Komissiya öz səlahiyyətləri daxilində aşağıdakılara səlahiyyətlidir:

a) tərəflər tərəfindən qaldırılan məsələlərə Gürcüstan qanunvericiliyi ilə müəyyən edilmiş qaydada baxmaq;

b) öz iclasında Üçtərəfli Komissiyanın tərəflərinin onun səlahiyyətlərinə aid olan məsələlər üzrə məlumatlarını dinləmək;

q) Gürcüstan qanunvericiliyi ilə müəyyən edilmiş qaydada Gürcüstanın icra hakimiyyəti orqanlarından və müvafiq bələdiyyə orqanlarından, habelə digər idarələrdən məsələlərin müzakirəsi üçün zəruri materialları tələb etmək;

d) zərurət olduqda, müvafiq təkliflərin və tövsiyələrin hazırlanması üçün Gürcüstan qanunvericiliyi ilə müəyyən edilmiş qaydada müxtəlif idarələrin nümayəndələrini, müvafiq sahə üzrə mütəxəssisləri və ekspertləri dəvət etmək. Onların dəvət edilməsi zamanı maraqların toqquşması istisna olunmalıdır;

e) öz səlahiyyətlərinə aid olan məsələlər üzrə təkliflər hazırlamaq və maraqlı şəxslərə təqdim etmək.

2. Üçtərəfli Komissiya üzvünün səlahiyyət müddəti 3 ildir. Üçtərəfli Komissiyanın yeni tərkibi onun əvvəlki tərkibinin səlahiyyət müddəti bitməmiş müəyyən edilir.

3. Üçtərəfli Komissiyanın tərkibini, strukturunu, fəaliyyət və tərkibinin təsdiq edilməsi qaydalarını müəyyən edən Üçtərəfli Komissiyanın Əsasnaməsi Gürcüstan Hökumətinin qərarı ilə təsdiq edilir.

4. Üçtərəfli Komissiya konkret məsələlərin müzakirəsi üçün daimi və ya müvəqqəti alt komitələr və işçi qrupları yaratmağa səlahiyyətlidir. Üçtərəfli Komissiya çərçivəsində daimi olaraq alt komitə fəaliyyət göstərməlidir ki, onun funksiyası “Əməyin beynəlxalq standartlarının həyata keçirilməsinə yardım məqsədilə üçtərəfli məsləhətləşmələr haqqında” Əməyin Beynəlxalq Konfransının yetmiş birinci sessiyasında (Cenevrə, 21 iyun 1976-cı il) qəbul edilmiş №144 Konvensiyası ilə nəzərdə tutulmuş əməyin beynəlxalq standartları ilə əlaqəli məsələlər üzrə üçtərəfli məsləhətləşmələrin aparılmasıdır.

Gürcüstanın 2020-ci il 29 sentyabr tarixli №7177 saylı üzvi qanunu – veb-səhifə, 05.10.2020-ci il.

Qapı VIII. Yekun müddəalar

Gürcüstanın 2020-ci il 29 sentyabr tarixli №7177 saylı üzvi qanunu – veb-səhifə, 05.10.2020-ci il.

Fəsil XX. Yekun müddəalar

Gürcüstanın 2020-ci il 29 sentyabr tarixli №7177 saylı üzvi qanunu – veb-səhifə, 05.10.2020-ci il.

Maddə 86. Qanunun mövcud əmək münasibətlərinə şamil edilməsi

Bu qanun yaranma vaxtından asılı olmayaraq, mövcud əmək münasibətlərinə şamil edilir.

Gürcüstanın 2020-ci il 29 sentyabr tarixli №7177 saylı üzvi qanunu – veb-səhifə, 05.10.2020-ci il.

Maddə 87. Qanunun qüvvəyə minməsi

Bu qanun dərc edildiyi gündən qüvvəyə minir.

Gürcüstanın 2020-ci il 29 sentyabr tarixli №7177 saylı üzvi qanunu – veb-səhifə, 05.10.2020-ci il.

Gürcüstan Prezidenti M. Saakaşvili

Tbilisi,

17 dekabr 2010-cu il.

№4113-rs