Gürcüstanın Mülki Prosessual Məcəlləsi

Gürcüstan Qanunu

Gürcüstanın Mülki Prosessual Məcəlləsi

(30 Mart 2023-cü il)

Birinci kitab

Ümumi müddəalar

Birinci Qapı

Məhkəmə

Fəsil I

Prosesin əsas müddəaları

Maddə 1. Tətbiq sahəsi

1. Gürcüstanın ümumi məhkəmələri mülki işlərə bu məcəllə ilə müəyyən olunmuş qaydada baxırlar.

2. Mülki işlərin aparılması (icraatı) prosessual qanunvericiliklə həyata keçirilir, hansı ki işə baxılarkən ayrı-ayrı prosessual hərəkətin yerinə yetirilməsi və ya məhkəmə qərarının icrası zamanı qüvvədədir.

Maddə 2. Hüququn məhkəmə qaydasında müdafiəsi

1. Hər bir şəxs üçün hüququn məhkəmə qaydasında müdafiəsi təmin edilmişdir. Məhkəmə işə öz hüququnu və ya qanunla nəzərdə tutulmuş maraqlarını müdafiə etmək üçün müraciət edən şəxsin ərizəsi ilə baxmağa başlayır.

2. Məhkəmə yalnız bu məcəllədə müəyyən edilmiş əsaslarla və qaydada ərizəni qəbul etməkdən və işə baxmaqdan imtina edə bilər.

Maddə 3. Dispozisiya prinsipi

1. Tərəflər bu məcəllədə formalaşdırılmış qaydalara uyğun olaraq məhkəməyə iddia ərizəsi və ya ərizə vermək yolu ilə prosesə başlayırlar. Mübahisənin (davanın) predmetini onların özləri müəyyən edir və iddia ərizəsinin (ərizənin) verilməsi haqqında qərarı özləri qəbul edirlər.

2. Tərəflər prosesə barışıq yolu ilə son verə bilərlər. İddiaçı (şikayətçi) iddia ərizəsindən imtina edə bilər, cavabdeh isə – iddia ərizəsini tanıya bilər.

Maddə 4. Rəqabət prinsipi

1. Proses rəqabət əsasında aparılır. Tərəflər öz tələblərini əsaslandırmaq, qarşı tərəfin irəli sürdüyü tələbləri, rəyləri və ya sübutları inkar (rədd) etmək və ya təkzib etmək üçün bərabər hüquq və imkanlardan istifadə edirlər. Hansı faktların onların tələblərinə əsas olmasını və ya bu faktların hansı sübutlarla təsdiqlənməsini tərəflər özləri müəyyən edirlər.

2. İşin hallarını aydınlaşdırmaq üçün məhkəmə öz təşəbbüsü ilə bu məcəllədə nəzərdə tutulmuş tədbirlərə müraciət edə bilər.

Maddə 5. Ədalət mühakiməsinin yalnız məhkəmə tərəfindən vətəndaşların bərabərliyi prinsipləri əsasında həyata keçirilməsi

1. Mülki işlər üzrə ədalət mühakiməsi bütün şəxslərin qanun və məhkəmə qarşısında bərabərliyi prinsipləri əsasında yalnız məhkəmə tərəfindən həyata keçirilir.

2. Ədalət mühakiməsinin həyata keçirilməsində başqaları ilə bərabər iştirak etmək üçün məhdud imkanlı tərəflər və iştirakçılar Gürcüstanın “Məhdud imkanlı şəxslərin hüquqları haqqında” Qanunu ilə verilmiş hüquq və imkanlardan, o cümlədən xüsusi iddiaçı statusu ilə iştirak yolu ilə istifadə edirlər.

Gürcüstanın 14 iyul 2020-ci il tarixli qanunu №6839 – veb-səhifə, 28.07.2020-ci il.

Maddə 51. Yetkinlik yaşına çatmayanın hüquqlarının müdafiəsi ilə bağlı prosesdə iştirak edən şəxslərin ixtisaslaşması

1. Yetkinlik yaşına çatmayanın hüquqlarının müdafiəsi ilə bağlı prosesdə yetkinlik yaşına çatmayanla rəftar metodikası və onunla bağlı digər məsələlər üzrə ixtisaslaşmış hakim, vəkil, sosial işçi və/və ya yetkinlik yaşına çatmayanın ehtiyaclarını nəzərə alaraq dəvət olunmuş digər müvafiq mütəxəssis iştirak edirlər.

2. İxtisas standartı Gürcüstan hökumətinin qərarı ilə, hakimə münasibətdə isə – Gürcüstan Ali Ədliyyə Şurasının qərarı ilə müəyyən edilir.

Gürcüstanın 20 sentyabr 2019-cu il tarixli qanunu №5014 – veb-səhifə, 27.09.2019-cu il.

Gürcüstanın 21 may 2020-ci il tarixli qanunu №5914 – veb-səhifə, 25.05.2020-ci il.

Maddə 6. Hakimlərin müstəqilliyi və onların qanuna tabeliyi

1. Hakim öz fəaliyyətində müstəqildir və yalnız Gürcüstan Konstitusiyasına və qanununa tabedir. Hakimə hər hansı təsir və ya qərar qəbul etməsinə təsir etmək məqsədilə onun fəaliyyətinə müdaxilə qadağandır və qanunla cəzalandırılır.

2. Əgər işə baxan məhkəmənin fikrincə, bu işə tətbiq edilməli qanun konstitusiyaya uyğun gəlmirsə və ya ona ziddirsə, məhkəmə bu məsələ üzrə Konstitusiya Məhkəməsinin qərarı çıxana qədər işə baxılmasını dayandıracaq, bundan sonra işə baxılması yenilənəcək.

3. İşə baxan məhkəmənin fikrincə, qanunun tabeliyində olan normativ akt qanuna uyğun gəlmirsə, hansını ki yoxlamaq Konstitusiya Məhkəməsinin səlahiyyətinə daxil deyil, məhkəmə qanuna uyğun olaraq qərar qəbul edəcək.

Maddə 7. Qanunun və hüququn analogiyası

1. Mübahisəli münasibəti tənzimləyən qanun yoxdursa, məhkəmə oxşar münasibəti tənzimləyən qanunu (qanunun analoqu) istifadə edir, belə bir qanun yoxdursa - məhkəmə Gürcüstan qanunvericiliyinin ümumi prinsiplərinə əsaslanır (hüququn analoqu).

2. Məhkəmə icraatı zamanı yaranan münasibəti tənzimləyən mülki prosessual norma yoxdursa, məhkəmə oxşar münasibəti tənzimləyən prosessual hüquq normasından istifadə edir (qanunun analoqu), əgər belə bir norma da yoxdursa - məhkəmə mülki prosessual hüququn ümumi prinsiplərinə əsaslanır (hüququn analoqu).

Gürcüstanın 13 iyul 2006-cı il tarixli qanunu №3435 - SSM I, №32, 31.07.2006-cı il., maddə.243

Maddə 8. Gürcüstanın adından qərar qəbul etmək

Məhkəmə Gürcüstanın adından qərar çıxarır.

Maddə 9. Mülki prosesin aşkarlığı (ictimailiyi) və prosesin dili

1. Dövlət sirrinin qorunması maraqlarına zidd olmadıqda, məhkəmədə bütün işlərə açıq iclaslarda baxılır. İşə qapalı iclasda baxılmasına tərəfin əsaslandırılmış vəsatəti əsasında, qanunvericiliklə nəzərdə tutulmuş digər hallarda da yol verilir.

11. Məhkəmə binasında, habelə mülki iş üzrə iclasın foto-, kino-, video-, stenoqrafiya çəkilişi və audio (səs) yazılışı Gürcüstanın “Ümumi məhkəmələr haqqında” Üzvi Qanunu ilə müəyyən edilmiş qaydada həyata keçirilir.

2. Qapalı iclasda işin müzakirəsində tərəflər və onların nümayəndələri, zərurət yarandıqda isə – şahidlər, ekspertlər, mütəxəssislər və tərcüməçilər iştirak edirlər.

3. Məhkəmə işə qapalı iclasda baxılması barədə əsaslandırılmış qərardad çıxarır.

4. Proses dövlət dilində aparılır. Dövlət dilini bilməyən şəxs tərcüməçi ilə təmin ediləcək.

Gürcüstanın 13 may 1999-cu il tarixli qanunu №1956 – SSM I, №15(22), 14.05.1999-cu il., maddə.64

Gürcüstanın 11 iyul 2007-ci il tarixli qanunu №5290 - SSM I, №29, 27.07.2007-ci il., maddə.330

Maddə 10. Məhkəmə qərarlarının məcburiliyi

Məhkəmənin qanuni qüvvəyə minmiş qərarları (hökmləri, qərardadları), habelə məhkəmənin öz səlahiyyətlərini həyata keçirmək üçün qaldırdığı tələblər və sərəncamlar Gürcüstanın bütün ərazisində hər bir dövlət, ictimai və ya özəl müəssisə, qurum, təşkilat, vəzifəli şəxs və ya vətəndaş üçün məcburidir və yerinə yetirilməlidir.

Fəsil II

Şöbə tabeliyi

Maddə 11. Mülki işlərin məhkəmələrə şöbə (idarə) tabeliyi

1. Məhkəmə mülki prosessual qanunvericiliklə müəyyən edilmiş qaydada: pozulmuş və ya mübahisə edilən hüquqların, habelə qanunla nəzərdə tutulmuş maraqların müdafiəsi haqqında işlərə baxır, yəni:

a) vətəndaşlar, vətəndaşlar və hüquqi şəxslər, habelə hüquqi şəxslər arasında mülki, ailə, əmək, yerli, təbii sərvətlərdən istifadə və ətraf mühitin mühafizəsi münasibətlərindən irəli gələn mübahisələrə (davalara);

b) (çıxarılıb);

q) (çıxarılıb);

d) (çıxarılıb);

e) ictimai və dini təşkilatlar arasında mübahisələrə dair işlərə;

v) mübahisəsiz icraat işlərinə;

z) reket əmlakının, vəzifəli şəxsin, "oğru dünyası"nın üzvünün/"qanuni oğrunun", insan alverçisinin, narkotik vasitənin yayılmasına kömək edən şəxsin və ya Gürcüstan Cinayət Məcəlləsinin 194-cü və/və ya 3311 maddəsində nəzərdə tutulmuş cinayətə görə məhkum edilmiş şəxsin əmlakının müsadirə edilməsi və dövlətə verilməsi ilə bağlı işlərə;

t) övladlığa götürmə işlərinə;

i) işğal olunmuş ərazilərdə qadağan olunmuş iqtisadi fəaliyyət göstərdiyinə görə məhkum edilmiş şəxslə əlaqəsi olan şəxsə Gürcüstan qanunvericiliyi ilə müəyyən edilmiş sanksiyaların şamil edilməsi işlərinə;

k) (çıxarılıb - 19.02.2015, №3096);

l) yaradıcılıq əsərinin yayılması başqalarının hüquqlarını pozduqda, onun yayılmasının qadağan edilməsi ilə bağlı işlərə.

2. Qanuna görə, məhkəmələrə digər kateqoriyalı işlərə baxmaq da tapşırıla bilər.

3. Yuxarıda sadalanan işlərə məhkəmələr baxırlar - əgər onlara baxılması, qanuna əsasən, başqa orqanın səlahiyyətinə daxil deyilsə.

4. Məhkəmələr beynəlxalq müqavilələrdən irəli gələn işlərə, habelə xarici ölkə vətəndaşlarının, vətəndaşlığı olmayan şəxslərin, müəssisə və təşkilatların iştirak etdikləri işlərə baxırlar.

5. İddia ərizəsi məhkəmə icraatına qəbul edildikdən sonra tərəflər arasında yaranan mübahisəyə başqa heç bir məhkəmə və ya orqan baxa bilməz. Bundan əlavə, tərəflər mübahisə predmetini satmaq və ya başqa yol ilə özgəninkiləşdirmək və/və ya öz tələblərindən əl çəkmək (imtina etmək) hüququndan məhrum edilmirlər.

Gürcüstanın 10 dekabr 1999-cu il tarixli qanunu №70 – SSM I, №48(55), 16.12.1999-cu il., maddə.245

Gürcüstanın 24 iyun 2004-cü il tarixli qanunu №211 - SSM I, №18, 09.07.2004-cü il., maddə.64

Gürcüstanın 4 iyul 2007-ci il tarixli qanunu №5199 - SSM I, №28, 18.07.2007-ci il., maddə.286

Gürcüstanın 18 dekabr 2007-ci il tarixli qanunu №5628 - SSM I, №48, 27.12.2007-ci il., maddə.418

Gürcüstanın 19 dekabr 2008-ci il tarixli qanunu №797 - SSM I, №40, 29.12.2008-ci il., maddə.284

Gürcüstanın 28 dekabr 2011-ci il tarixli qanunu №5667– veb-səhifə, 30.12.2011-ci il.

Gürcüstanın 28 dekabr 2011-ci il tarixli qanunu №5665 - veb-səhifə, 11.01.2012-ci il.

Gürcüstanın 13 noyabr 2013-cü il tarixli qanunu №1525 - veb-səhifə, 22.11.2013-cü il.

Gürcüstanın 19 fevral 2015-ci il tarixli qanunu №3096 – veb-səhifə, 27.02.2015-ci il.

Gürcüstanın 18 aprel 2018-ci il tarixli qanunu №2151 – veb-səhifə, 01.05.2018-ci il.

Gürcüstanın 22 dekabr 2018-ci il tarixli qanunu №4026 – veb-səhifə, 25.12.2018-ci il.

Maddə 12. Mübahisənin (davanın) baxılmaq üçün arbitraja verilməsi

Tərəflərin öz aralarında həll edə biləcəkləri, şəxslərin bərabərliyinə əsaslanan özəl xarakterli əmlak mübahisəsi (davası), tərəflərin razılaşması ilə, baxılmaq üçün arbitraja verilə bilər.

Gürcüstanın 19 iyun 2009-cu il tarixli qanunu №1281 - SSM I, №13, 02.07.2009-cu il., maddə.64

Fəsil III

Yurisdiksiya

Maddə 13. Rayon (şəhər) məhkəməsi tərəfindən baxılan mülki işlər

1. Rayon (şəhər) məhkəməsi məhkəməyə şöbə (idarə) baxımından tabe olan mülki işlərə birinci instansiya ilə baxır.

2. Rayon (şəhər) məhkəməsinin tərkibinə rayon (şəhər) məhkəməsinin fəaliyyət ərazisi daxilindəki inzibati-ərazi vahidlərində bu məcəllənin 14-cü maddəsində nəzərdə tutulmuş işlərə baxan magistrat hakim daxil ola bilər.

3. Magistrat hakimi olmayan inzibati-ərazi vahidində, habelə o olmadıqda - bu məcəllənin 14-cü maddəsində nəzərdə tutulmuş işlərə rayon (şəhər) məhkəməsinin başqa hakimi baxa bilər.

4. Bir-biri ilə əlaqəli bir neçə iddia mövcud olduqda, onlardan biri magistrat hakimin yurisdiksiyasına aid deyilsə - işə rayon (şəhər) məhkəməsinin digər hakimi baxır.

Gürcüstanın 23 iyun 2005-ci il tarixli qanunu №1740 - SSM I, №36, 11.07.2005-ci il., maddə.227

Gürcüstanın 13 iyul 2006-cı il tarixli qanunu №3435 - SSM I, №32, 31.07.2006-cı il., maddə.243

Maddə 14. Magistrat hakimlər tərəfindən baxılan mülki işlər

Magistrat hakimlər birinci instansiya ilə aşağıdakı işlərə baxırlar:

a) əmlak davalarına, əgər iddianın qiyməti 5000 laridən çox deyilsə;

b) mübahisəsiz və sadələşdirilmiş icraat işlərinə. Övladlığa götürməyə dair işlər, habelə sadələşdirilmiş qaydada zərərin ödənilməsi tələbinə və əmlakın sahibsiz tanınmasına dair işlər istisna olmaqla - əgər tələbin və ya əmlakın dəyəri 5000 laridən çoxdursa;

q) ailəvi-hüquqi münasibətdən irəli gələn davalara. Övladlığa götürmə, valideynlik hüququndan məhrumetmə, atalığın müəyyən edilməsi və boşanma işləri istisna olmaqla - əgər ər-arvad arasında uşağın aid edilməsi (mənsubiyyəti) barədə dava varsa;

d) (çıxarılıb).

Gürcüstanın 13 may 1999-cu il tarixli qanunu №1956 – SSM I, №15(22), 14.05.1999-cu il., maddə.64

Gürcüstanın 28 may 1999-cu il tarixli qanunu №1972 – SSM I, №18(25), 01.06.1999-cu il., maddə.71

Gürcüstanın 28 iyun 2000-ci il tarixli qanunu №407 – SSM I, №26, 13.07.2000-ci il., maddə.71

Gürcüstanın 24 iyun 2004-cü il tarixli qanunu №211 - SSM I, №18, 09.07.2004-cü il., maddə.64

Gürcüstanın 23 iyun 2005-ci il tarixli qanunu №1740 - SSM I, №36, 11.07.2005-ci il., maddə.227

Gürcüstanın 13 iyul 2006-cı il tarixli qanunu №3435 - SSM I, №32, 31.07.2006-cı il., maddə.243

Gürcüstanın 15 dekabr 2010-cu il tarixli qanunu №4075 - SSM I, №7 6, 29.12.2010-cu il., maddə.505

Gürcüstanın 7 mart 2018-ci il tarixli qanunu №2035 – veb-səhifə, 29.03.2018-ci il.

Maddə 15. Ümumi yurisdiksiya

1. Məhkəməyə iddia ərizəsi cavabdehin yaşayış yeri üzrə verilir. Hüquqi şəxsə qarşı iddia ərizəsi hüquqi şəxsin yerləşdiyi yer üzrə məhkəməyə verilir. Qeyri-iddia icraatı zamanı yurisdiksiya o şəxsin yaşayış yeri üzrə müəyyən edilir, hansının ki əleyhinə ərizə (şikayət) yönəldilib.

11. Bu məcəllənin 14-cü maddəsində nəzərdə tutulmuş işlər üzrə iddia ərizələri (ərizələr) məhkəməyə magistrat hakimin fəaliyyət ərazisinə uyğun olaraq verilir, magistrat hakimi olmayan inzibati-ərazi vahidində isə – rayon (şəhər) məhkəməsinə verilir.

2. Cavabdehin yaşayış yeri yoxdursa, iddia ərizəsinə onun Gürcüstan ərazisində yerləşdiyi (olduğu) yer üzrə məhkəmədə baxılır, əgər cavabdehin yeri məlum deyilsə - o zaman iddia ərizəsi onun son yaşayış yeri üzrə verilə bilər.

Gürcüstanın 23 iyun 2005-ci il tarixli qanunu №1740 - SSM I, №36, 11.07.2005-ci il., maddə.227

Gürcüstanın 13 iyul 2006-cı il tarixli qanunu №3435 - SSM I, №32, 31.07.2006-cı il., maddə.243

Maddə 16. Xüsusi yurisdiksiya

1. Bir neçə cavabdehə qarşı iddia ərizəsi cavabdehlərdən birinin yaşayış yeri üzrə məhkəməyə verilir.

2. Bu maddənin 5-ci hissəsində nəzərdə tutulmuş hal istisna olmaqla, müqavilədən irəli gələn iddia ərizələri müqavilənin yerinə yetirildiyi yer və ya müqavilənin yerinə yetirilməli olduğu yer üzrə məhkəməyə verilir.

3. Hüquqi şəxsin filialının fəaliyyətindən irəli gələn iddia ərizəsi yalnız filialın yerləşdiyi yer üzrə məhkəməyə verilir.

4. Qanun üzrə və ya vəsiyyətnamə üzrə vərəsəliklə bağlı iddia ərizələri varisin (mirası qoyanın) ölümündən əvvəl onun yaşadığı yer üzrə məhkəməyə verilir. Əgər varis Gürcüstan vətəndaşıdırsa, lakin öldüyü zaman xaricdə yaşayırdısa, Gürcüstanda onun son yaşayış yeri və ya miras əmlakının yerləşdiyi yer üzrə məhkəməyə iddia ərizəsi verilə bilər.

5. Gürcüstanın bank qurumları, mikromaliyyə təşkilatları, qeyri-bank depozit qurumları − ixtisaslı kredit institutları tərəfindən bağlanmış (o cümlədən, elektron formada bağlanmış) borc (kredit) verilməsi haqqında müqavilələrdən irəli gələn iddia ərizələri cavabdehin yaşayış yeri üzrə məhkəməyə verilir.

Gürcüstanın 28 dekabr 2007-ci il tarixli qanunu №5669 - SSM I, №1, 03.01.2008-ci il., maddə.1

Gürcüstanın 7 mart 2018-ci il tarixli qanunu №2035 – veb-səhifə, 29.03.2018-ci il.

Maddə 17. Gürcüstanda yaşayış yeri olmayan cavabdehə qarşı iddia ərizəsinin verilməsi (əmlak yurisdiksiyası)

Gürcüstanda yaşayış yeri olmayan cavabdehə qarşı iddia ərizəsi cavabdehin əmlakının yerləşdiyi yer üzrə məhkəməyə verilə bilər, əgər tələb hər hansı əşya ilə təmin edilibsə - iddia ərizəsi bu əşyanın yerləşdiyi yer üzrə verilə bilər.

Maddə 18. Maddi (əşyavi) yurisdiksiya

1. Mülkiyyət hüququ, əmlakın hüquqi yüklülüyü və ya bu cür yüklülükdən azad edilməsi haqqında iddia ərizəsi, habelə əmlakın bölünməsi, paylanması və sahibliyi ilə bağlı iddia ərizəsi, əgər mübahisə daşınmaz əmlaka dair, o cümlədən torpaq sahəsinə dair hüquqa toxunursa, əşyaların yerləşdiyi yer üzrə məhkəməyə verilə bilər.

2. Daşınmaz əşyanın mülkiyyətçisinə və ya sahibinə qarşı yönəldilmiş iddia ərizəsi, habelə daşınmaz əşyanın zədələnməsinə və ya zərərin ödənilməsinə görə qaldırılan iddia ərizəsi maddi (əşyavi) yurisdiksiyaya aiddir.

Maddə 19. Ailə davalarının yurisdiksiyası

1. Nikaha xitam verilməsi, nikahın batil elan edilməsi, habelə nikahın mövcud olub-olmamasının müəyyən edilməsi haqqında iddia ərizəsi ər-arvadın ümumi yaşayış yeri üzrə məhkəməyə verilə bilər. Əgər iddia ərizəsinin verildiyi vaxt etibarilə belə yer yoxdursa - o zaman iddia ərizəsi cavabdehin yaşayış yeri üzrə verilə bilər, onun Gürcüstanda yaşayış yeri olmadıqda isə - məhkəmə işə iddiaçının yaşayış yeri üzrə baxır.

2. İddiaçı ilə yetkinlik yaşına çatmayan övladları yaşayırlarsa və bu, cavabdehin yaşayış yeri üzrə onun məhkəməyə gəlməsini çətinləşdirirsə, iddiaçının xahişi ilə işi onun yaşayış yeri üzrə məhkəmədə ayırd etmək olar.

3. (çıxarılıb).

4. Atalığın müəyyən edilməsi haqqında iddia ərizəsi uşağın yaşayış yeri üzrə məhkəməyə verilə bilər.

5. Alimentin ödənilməsi haqqında iddia ərizəsi iddiaçının yaşayış yeri üzrə məhkəməyə verilə bilər.

Gürcüstanın 13 may 1999-cu il tarixli qanunu №1956 – SSM I, №15(22), 14.05.1999-cu il., maddə.64

Maddə 191. Övladlığa götürmə işinin yurisdiksiyası

Uşağın övladlığa götürülməsi haqqında iddia ərizəsi övladlığa götürənin və ya övladlığa götürüləcək uşağın olduğu yer üzrə məhkəməyə verilə bilər.

Gürcüstanın 18 dekabr 2007-ci il tarixli qanunu №5628 – SSM I, №48, 27.12.2007-ci il., maddə.418

Maddə 20. İddiaçının seçimi ilə yurisdiksiya

Əgər iş bir neçə məhkəmənin yurisdiksiyasındadırsa, məhkəməni seçmək hüququ iddiaçıya məxsusdur.

Maddə 21. Yurisdiksiya haqqında razılaşma

1. Əgər işə baxmalı olan məhkəmə birmənalı şəkildə müəyyən edilməyibsə, o zaman tərəflər məhkəmənin yurisdiksiyasını razılaşma yolu ilə müəyyən edə bilərlər. Razılaşma yazılı şəkildə tərtib olunur.

2. Qeyri-mühakimə məhkəməsi o halda da işə baxmalı olan məhkəməyə çevrilə bilər - əgər cavabdeh işə qeyri-mühakimə məhkəməsində baxılmasına etiraz etmirsə və işə baxılmasında iştirak etməyə razıdırsa, bundan əlavə, əgər cavabdeh vəkillə təmsil olunarsa və ya məhkəmənin qeyri-mühakimə məhkəməsi olması və onun nəticələri barədə, eləcə də onun qeyri-mühakimə əleyhinə cavab ərizəsini irəli sürmək hüququna malik olduğu barədə ona izahat verilərsə. Məhkəmənin cavabdehə belə izahat verməsi haqqında məhkəmə protokolunda qeyd edilməlidir.

Gürcüstanın 13 may 1999-cu il tarixli qanunu №1956 – SSM I, №15(22), 14.05.1999-cu il., maddə.64

Maddə 22. Yurisdiksiya qaydalarına riayət etməklə qəbul edilmiş işə baxılması

Məhkəmə öz icraatına qəbul etdiyi işə, hətta bu işə sonradan başqa məhkəmə baxmalı olduqda belə, yurisdiksiya qaydalarına riayət etməklə baxmalı və mahiyyəti üzrə həll etməlidir.

Maddə 23. İşin yurisdiksiya məhkəməsinə (işə baxmalı olan məhkəməyə) verilməsi

1. Məhkəmə işi baxılması üçün başqa məhkəməyə verir, əgər:

a) yaşayış yeri əvvəllər məlum olmayan cavabdeh işin onun yaşayış yeri üzrə məhkəməyə verilməsini tələb edirsə;

b) bir və ya bir neçə hakim vəzifəsindən kənarlaşdırıldığına görə onları eyni məhkəmədə dəyişdirmək mümkün deyilsə.

2. Əgər iş bir neçə məhkəmənin yurisdiksiyasına aiddirsə, o, iddiaçının seçdiyi məhkəməyə verilir.

3. Məhkəmə işin başqa məhkəməyə verilməsi haqqında qərardad çıxarır, hansından ki şikayət etmək olmaz.

Maddə 24. Yurisdiksiya haqqında mübahisənin yolverilməzliyi

Bir məhkəmədən digər məhkəməyə göndərilmiş işi onun göndərildiyi məhkəmə baxılması üçün icraatına qəbul edir. Məhkəmələr arasında yurisdiksiya haqqında mübahisəyə yol verilmir.

Fəsil IV

Məhkəmənin tərkibi. Vəzifədən kənarlaşdırma

Maddə 25. Məhkəmənin tərkibi

1. Mülki işlərə birinci instansiya ilə rayon (şəhər) məhkəməsində, eləcə də təkcə (bir nəfər olaraq) magistrat hakimlər tərəfindən baxılır.

2. (çıxarılıb).

3. Mülki işlərə apellyasiya qaydasında 3 hakim baxır. Bu məcəllənin 14-cü maddəsində müəyyən edilmiş işlərə, dəyəri 20 000 laridən çox olmayan əmlak-hüquqi davaya, birinci instansiya məhkəməsinin qəbul etdiyi qiyabi qərarın qüvvədə saxlanılması barədə qərardaddan apellyasiya şikayətinə, habelə əmək-hüquq münasibətindən yaranan davalara Apellyasiya Məhkəməsinin Mülki İşlər Palatasının hakimi təkcə (bir nəfər olaraq) baxa bilər.

4. Mülki işlərə kassasiya qaydasında baxılması, işə Ali Məhkəmənin Böyük Palatasında baxıldığı hallar istisna olmaqla, üç hakim tərəfindən həyata keçirilir.

Gürcüstanın 8 iyun 2001-ci il tarixli qanunu №918 – SSM I, №18, 28.06.2001-ci il., maddə.56

Gürcüstanın 23 iyun 2005-ci il tarixli qanunu №1740 - SSM I, №36, 11.07.2005-ci il., maddə.227

Gürcüstanın 4 dekabr 2009-cu il tarixli qanunu №2261 - SSM I, №41, 08.12.2009-cu il., maddə.305

Gürcüstanın 7 mart 2018-ci il tarixli qanunu №2035 – veb-səhifə, 29.03.2018-ci il.

Maddə 26. Xüsusilə çətin kateqoriyalı işlərə baxılması qaydası

1. Rayon (şəhər) məhkəməsində işlərə kollegial tərkibdə baxılması üçün kifayət sayda hakimlər olduqda, işə təkbaşına baxan hakim üç hakimdən ibarət tərkiblə işə kollegial baxılmasını müəyyən edə bilər, əgər:

a) işə baxılması və həlli məhkəmə təcrübəsi üçün xüsusi əhəmiyyət kəsb edirsə;

b) iş faktiki və ya hüquqi nöqteyi-nəzərdən xüsusi mürəkkəbliyi ilə xarakterizə olunursa.

2. İşə məhkəmənin kollegial tərkibi tərəfindən baxılması haqqında əsaslandırılmış qərardadı hakim bu işə baxılmağa başlamazdan əvvəl əsas iclasda çıxarır. Qərardad məhkəmənin sədrinə verilir, hansı ki bu işə baxan ilkin hakimin zəruri iştirakı ilə kollegial tərkibi müəyyənləşdirir.

3. (çıxarılıb).

4. (çıxarılıb).

Gürcüstanın 28 iyun 2000-ci il tarixli qanunu №407 – SSM I, №26, 13.07.2000-ci il., maddə.71

Gürcüstanın 8 iyun 2001-ci il tarixli qanunu №918 – SSM I, №18, 28.06.2001-ci il., maddə.56

Gürcüstanın 13 iyul 2006-cı il tarixli qanunu №3435 - SSM I, №32, 31.07.2006-cı il., maddə.243

Maddə 27. Kollegial məhkəmə tərəfindən məsələlərin həlli qaydası

1. Məhkəmə işə kollegial baxırsa, bu işə baxılması ilə bağlı qaldırılan bütün məsələlər səs çoxluğu ilə həll edilməlidir. Heç bir hakim hər hansı məsələni həll etməkdən çəkinmək hüququna malik deyil.

2. Birinci instansiya, apellyasiya və kassasiya instansiyası məhkəmələri tərəfindən qərar, qərardad və ya qətnamə çıxarılarkən çoxluqla (əksəriyyətlə) razılaşmayan hakim öz fərqli fikrini yazılı şəkildə formalaşdıra bilər və bu barədə qərarın elan edildiyi vaxt tərəflərə məlumat veriləcək.

3. Fərqli fikir işə əlavə olunacaq, lakin onun məzmunu məhkəmə iclasının zalında açıqlanmayacaq.

Maddə 28. Müşavirənin məxfiliyi

Hakimlər müşavirə zamanı apardıqları müzakirəni açıqlamaq (səsləndirmək) hüququna malik deyillər.

Maddə 29. İşə baxılmasında hakimin təkrar iştirakının yolverilməzliyi

1. Birinci instansiyada işin baxılmasında iştirak etmiş hakim bu işə apellyasiya və/və ya kassasiya instansiyası məhkəməsində baxılmasında iştirak edə bilməz.

2. Apellyasiya instansiyası məhkəməsində işə baxılmasında iştirak etmiş hakim bu işə birinci və/və ya kassasiya instansiyası məhkəməsində baxılmasında iştirak edə bilməz.

3. Kassasiya instansiyası məhkəməsində işə baxılmasında iştirak etmiş hakim bu işə apellyasiya və /və ya birinci instansiya məhkəməsində baxılmasında iştirak edə bilməz.

Maddə 30. Məhkəmənin tərkibinə yaxın qohumların qəbulunun (buraxılmasının) qadağan edilməsi

Bir-birinin yaxın qohumu olan şəxslər mülki işə baxan məhkəmənin tərkibinə daxil ola bilməzlər, onların arasında belə qohumlar aşkar edildikdə isə - onlar işə baxılmaqdan kənarlaşdırılmalıdırlar.

Maddə 31. Hakimin vəzifədən kənarlaşdırılması üçün digər əsaslar

1. Hakim işə baxa və ya işə baxılmasında iştirak edə bilməz, əgər o:

a) bu işdə özü tərəfi təmsil edirsə və ya ümumi hüquqlar və ya öhdəliklər onu bu və ya digər tərəfə bağlayırsa;

b) bu işin əvvəlki baxılmasında şahid, ekspert, mütəxəssis, tərcüməçi, nümayəndə və ya məhkəmə iclasının katibi qismində iştirak etmişsə;

q) tərəfin və ya onun nümayəndəsinin qohumudursa;

d) şəxsən, birbaşa və ya dolayı yolla işin nəticəsi ilə maraqlanırsa və ya onun qərəzsizliyinə (neytrallığına) şübhə yaradan hər hansı başqa hal varsa;

e) eyni işdə və ya bu işlə mahiyyətcə əlaqəli olan digər işdə mediator (vasitəçi) olubsa.

2. Bu maddənin birinci hissəsinin “q” alt bəndinə əsasən, qohum hesab edilir:

a) həyat yoldaşı;

b) nişanlı;

q) birbaşa xətt üzrə qohumlar;

d) bacı-qardaş;

e) bacıuşaqları və qardaşuşaqları;

v) valideynlərin bacı-qardaşları;

z) qohumlaşmışlar (qohum olmuşlar);

t) uzun müddət ərzində ailə münasibəti ilə bağlı olan şəxslər.

Gürcüstanın 20 dekabr 2011-ci il tarixli qanunu №5550 – veb-səhifə, 28.12.2011-ci il.

Gürcüstanın 18 sentyabr 2019-cu il tarixli qanunu №4955 – veb-səhifə, 27.09.2019-cu il.

Maddə 32. Özünü kənarlaşdırma

Kənarlaşdırma üçün əsaslar mövcud olduqda, hakim özünü kənarlaşdırdığını bəyan etməyə borcludur. Hakim (məhkəmə) özünü kənarlaşdırma haqqında qərardad çıxarır, hansında ki özünü kənarlaşdırmanın əsası göstərilməlidir.

Maddə 33. Tərəflərin kənarlaşdırma haqqında ərizəsi

Tərəflər kənarlaşdırmanı yazılı şəkildə bəyan edə bilərlər. Kənarlaşdırma haqqında ərizə əsaslandırılmalı və iş üzrə ilkin məhkəmə baxışına hazırlıq zamanı verilməlidir. Kənarlaşdırma haqqında sonradan ərizəyə yalnız o halda yol verilir - əgər kənarlaşdırmanı tələb edən şəxsə kənarlaşdırma üçün əsaslar əsas iclas başlandıqdan sonra məlum oldusa və ya yarandısa. Belə halda kənarlaşdırma haqqında ərizəyə tərəflərin polemikasına qədər icazə verilir.

Maddə 34. Bəyan edilmiş kənarlaşdırmanın həlli qaydası

1. Kənarlaşdırma bəyan edildikdən sonra məhkəmə (hakim) tərəfləri, eləcə də barəsində kənarlaşdırma bəyan edilmiş şəxsi dinləyə bilər.

2. Məhkəmə kənarlaşdırma məsələsini yerindəcə müşavirə etməklə və ya müşavirə otağında həll edir.

3. İşə təkbaşına baxan hakimə kənarlaşdırma bəyan etdikləri halda, kənarlaşdırma məsələsini həmin hakim özü həll edir. Kənarlaşdırmanın qəbul edildiyi halda və ya özünü kənarlaşdırma halında hakim işi məhkəmənin sədrinə verir, o da baxılması üçün onu başqa hakimə verir. Rayon (şəhər) məhkəməsində mülki işə baxan başqa hakim olmadıqda, məhkəmənin sədri işi başqa rayon (şəhər) məhkəməsinə verilməsi üçün apellyasiya məhkəməsinin sədrinə göndərir.

4. Kənarlaşdırma kollegial tərkibin hakimlərindən birinə bəyan edilmişdirsə, həmin hakimin kənarlaşdırılması məsələsini, kənarlaşdırılacaq hakimin iştirakı olmadan, digər qalan hakimlər həll edəcəklər. Hakimin kənarlaşdırılmasının əleyhinə və ya belə kənarlaşdırmanın lehinə səslər bərabər sayda olduqda, hakim kənarlaşdırılmış sayılır. Belə halda onu başqa hakim əvəz etməlidir.

5. Kənarlaşdırma kollegial məhkəmənin bütün tərkibinə və ya onun çoxluğuna (əksəriyyətinə) bəyan edildikdə, kənarlaşdırma məsələsini həmin məhkəmənin tam tərkibi səs çoxluğu ilə həll edir. Kollegial məhkəmənin bütün tərkibi və ya əksəriyyəti kənarlaşdırıldıqda, iş həmin məhkəmənin sədrinə veriləcək, o da işi baxılması üçün kollegial məhkəmənin başqa tərkibinə verəcək.

6. Gürcüstanın Ali Məhkəməsinin Palatasının və ya Apellyasiya Məhkəməsinin Palatasının bütün tərkibi kənarlaşdırıldıqda, iş müvafiq məhkəmənin sədrinə veriləcək, hansı ki onu qanunla müəyyən edilmiş qaydada baxılmaq üçün başqa tərkibə verəcək. Apellyasiya Məhkəməsində kənarlaşdırma qəbul edildikdə və ya bu məcəllənin 29-cu maddəsində nəzərdə tutulmuş hallarda hakimlərin yeni tərkibinin yaradılması mümkün olmadıqda, iş başqa Apellyasiya Məhkəməsinə verilməsi üçün Gürcüstanın Ali Məhkəməsinin sədrinə göndərilir.

Gürcüstanın 26 iyun 1998-ci il tarixli qanunu №1494 – parlamentin xəbərləri, №25-26, 15.07.1998-ci il., səh.32

Gürcüstanın 13 may 1999-cu il tarixli qanunu №1956 – SSM I, №15(22), 14.05.1999-cu il., maddə.64

Gürcüstanın 28 iyun 2000-ci il tarixli qanunu №407 – SSM I, №26, 13.07.2000-ci il., maddə.71

Gürcüstanın 23 iyun 2005-ci il tarixli qanunu №1740 - SSM I, №36, 11.07.2005-ci il., maddə.227

Gürcüstanın 13 iyul 2006-cı il tarixli qanunu №3435 - SSM I, №32, 31.07.2006-cı il., maddə.243

Maddə 35. Ekspertin, tərcüməçinin, mütəxəssisin, iclas katibinin kənarlaşdırılmasının əsası

Ekspertin, tərcüməçinin, mütəxəssisin, iclas katibinin vəzifədən kənarlaşdırılmasına 31-ci maddənin birinci hissəsində nəzərdə tutulmuş əsasla yol verilir.

Maddə 36. Kənarlaşdırma haqqında məhkəmə qərardadından şikayət edilməsi

Kənarlaşdırma haqqında məhkəmənin qərardadı məhkəmənin qərarı ilə birlikdə, 377-ci və 404-cü maddələrlə müəyyən edilmiş qaydada, şikayət edilə bilər.

Gürcüstanın 9 sentyabr 1999-cu il tarixli qanunu №2398 – SSM I, №43(50), 21.09.1999-cu il., maddə.227

Fəsil V

Prosesin xərcləri

Maddə 37. Anlayışların müəyyənləşdirilməsi

1. Prosesin xərcləri: məhkəmə xərcləri və məhkəmədənkənar xərclərdən ibarətdir.

2. Məhkəmə xərcləri: dövlət rüsumundan və işə baxılması ilə bağlı xərclərdən ibarətdir. İşə baxılması ilə bağlı xərclərin hesablanması qaydası və onların miqdarı Gürcüstan Ali Ədliyyə Şurasının qərarı ilə müəyyən edilir.

3. Məhkəmədənkənar xərclər: vəkil üçün çəkilən xərclər, itirilmiş maaş (buraxılmış), sübutların təmin edilməsi üçün çəkilən xərclər, habelə tərəflərin digər zəruri xərcləridir.

Gürcüstanın 13 iyul 2006-cı il tarixli qanunu №3435 - SSM I, №32, 31.07.2006-cı il., maddə.243

Gürcüstanın 20 sentyabr 2013-cü il tarixli qanunu №1156 – veb-səhifə, 08.10.2013-cü il.

Maddə 38. Dövlət rüsumu

Dövlət rüsumu “Dövlət rüsumu haqqında” Gürcüstan Qanunu ilə müəyyən edilmiş qaydada ödənilir:

a) iddia ərizəsi üzrə, habelə lizinq predmetinin lizinq predmetini verənin sahibliyinə qaytarılması haqqında ərizə üzrə;

a1) səhmlərin məcburi satışı haqqında ərizə üzrə;

a2) arbitraj prosesində şahidin iştirakının təmin edilməsində və sübutların əldə edilməsində məhkəmənin yardımı barədə ərizə üzrə, arbitrin təyin edilməsi, kənarlaşdırılması, səlahiyyətinə xitam verilməsi, kompetensiyası ilə bağlı ərizə üzrə - əgər Gürcüstanın beynəlxalq müqaviləsində başqa bir şey nəzərdə tutulmayıbsa;

a3) arbitraj qərarının tanınması və icrası haqqında ərizə üzrə, arbitraj qərarının ləğvi haqqında şikayət üzrə - əgər Gürcüstanın beynəlxalq müqaviləsində başqa bir şey nəzərdə tutulmayıbsa;

a4) (çıxarılıb - 19.02.2015, №3096);

a5) (çıxarılıb - 19.02.2015, №3096);

a6) (çıxarılıb - 19.02.2015, №3096);

a7) Gürcüstanın "Sahibkarlar haqqında" Qanununda nəzərdə tutulmuş məsələlərə baxılması tələbini özündə əks etdirən (ehtiva edən) ərizə üzrə;

b) əks (qarşı) iddia ərizəsi üzrə;

q) mübahisənin predmeti üzrə müstəqil tələblərini bəyan edən üçüncü şəxsin iddia ərizələri üzrə;

d) mübahisəsiz icraat işlərinin başlanması haqqında ərizə üzrə;

e) dövlət-hüquqi və inzibati-hüquqi münasibətlərdən yaranan mübahisələr haqqında ərizə üzrə;

v) apellyasiya şikayəti üzrə;

z) kassasiya şikayəti üzrə;

t) özəl şikayət üzrə;

i) iddianın təmin edilməsi haqqında ərizə üzrə;

i1) arbitraj prosesi ilə bağlı iddianın təmin edilməsi tədbirlərinin tətbiqi və ya tanınması və icrası haqqında ərizə üzrə - əgər Gürcüstanın beynəlxalq müqaviləsində başqa bir şey nəzərdə tutulmayıbsa;

i2) mediasiya barışığının təmin edilməsi tədbirinin tətbiqi haqqında ərizə üzrə, mediasiya barışığının icrası haqqında ərizə üzrə və beynəlxalq mediasiya barışığının tanınması və icrası haqqında ərizə üzrə;

k) yeni aşkar edilmiş hallara görə işin icraatının yenilənməsi və ya qərarın batil elan edilməsi haqqında ərizə üzrə.

Gürcüstanın 29 aprel 1998-ci il tarixli qanunu №1365 – parlamentin xəbərləri, №19-20, 30.05.1998-ci il., səh.41

Gürcüstanın 28 iyun 2000-ci il tarixli qanunu №407 – SSM I, №26, 13.07.2000-ci il., maddə.71

Gürcüstanın 7 may 2002-ci il tarixli qanunu №1395 – SSM I, №13, 28.05.2002-ci il., maddə.50

Gürcüstanın 20 dekabr 2005-ci il tarixli qanunu №2360 - SSM I, №55, 27.12.2005-ci il., maddə.376

Gürcüstanın 11 iyul 2007-ci il tarixli qanunu №5286 - SSM I, №29, 27.07.2007-ci il., maddə.327

Gürcüstanın 25 dekabr 2009-cu il tarixli qanunu №2451 - SSM I, №50, 31.12.2009-cu il., maddə.388

Gürcüstanın 11 noyabr 2011-ci il tarixli qanunu №5265 – veb-səhifə, 24.11.2011-ci il.

Gürcüstanın 28 dekabr 2011-ci il tarixli qanunu №5665 - veb-səhifə, 11.01.2012-ci il.

Gürcüstanın 8 may 2012-ci il tarixli qanunu №6145 – veb-səhifə, 17.05.2012-ci il.

Gürcüstanın 19 fevral 2015-ci il tarixli qanunu №3096 – veb-səhifə, 27.02.2015-ci il.

Gürcüstanın 18 sentyabr 2019-cu il tarixli qanunu №4955 – veb-səhifə, 27.09.2019-cu il.

Gürcüstanın 22 iyun 2021-ci il tarixli qanunu №668 – veb-səhifə, 24.06.2021-ci il.

Gürcüstanın 2 avqust 2021-ci il tarixli qanunu №888 – veb-səhifə, 04.08.2021-ci il.

Maddə 39. Dövlət rüsumunun məbləği

1. Dövlət rüsumunun məbləği təşkil edir:

a) bu məcəllənin 38-ci maddəsinin „a“, „b“, „q“ və „e“ alt bəndlərində nəzərdə tutulmuş hallarda – mübahisə predmetinin dəyərinin 3%-i, lakin 100 laridən az olmamaq şərti ilə, eyni məcəllənin 1873 maddəsində nəzərdə tutulmuş hallar istisna olmaqla;

a1) arbitraj prosesində şahidin iştirakının təmin edilməsində və sübutların əldə edilməsində məhkəmənin yardımı barədə ərizə üzrə, arbitrin təyin edilməsi, kənarlaşdırılması, səlahiyyətinə xitam verilməsi, kompetensiyası ilə bağlı ərizə üzrə – 50 lari, əgər Gürcüstanın beynəlxalq müqaviləsində başqa bir şey nəzərdə tutulmayıbsa;

a2) arbitraj qərarının ləğvi haqqında şikayət üzrə, arbitraj qərarının tanınması və icrası haqqında ərizə üzrə – 150 lari, əgər Gürcüstanın beynəlxalq müqaviləsində başqa bir şey nəzərdə tutulmayıbsa;

a3) bu məcəllənin 1873 maddəsindən irəli gələn iddia ərizələri üzrə − mübahisə predmetinin dəyərinin 1%-i, lakin 50 laridən az olmamaq şərti ilə. Məhkəmə mediasiyası prosesində mübahisə tərəflərin razılaşması ilə yekunlaşmadıqda, işin icraatı yeniləndikdə iddiaçı mübahisə predmetinin dəyərinin 2%-nin, lakin 50 laridən az olmayan məbləğin ödənilməsini təsdiq edən çekin originalını (özünü) əlavə olaraq təqdim etməyə borcludur;

a4) (çıxarılıb - 19.02.2015, №3096);

a5) (çıxarılıb) - 19.02.2015, №3096);

a6) mediasiya barışığının təmin edilməsi tədbirinin tətbiqi haqqında ərizə üzrə − 50 lari;

a7) mediasiya barışığının icrası haqqında ərizə üzrə, beynəlxalq mediasiya barışığının tanınması və icrası haqqında ərizə üzrə − 150 lari;

b) apellyasiya şikayəti üçün, o cümlədən işin icraatını yeniləməkdən imtina haqqında rayon (şəhər) məhkəməsinin qərarı (qərardadı) üzrə – mübahisə predmetinin dəyərinin 4 faizi, lakin 150 laridən az olmamaq şərti ilə;

q) kassasiya şikayəti üçün, o cümlədən işin icraatını yeniləməkdən imtina haqqında apellyasiya məhkəməsinin qərarı (qərardadı) üzrə – mübahisə predmetinin dəyərinin 5 faizi, lakin 300 laridən az olmamaq şərti ilə;

d) özəl şikayət ərizəsi üzrə – 50 lari;

e) iddianın təmin edilməsi haqqında ərizə üzrə – 50 lari;

e1) arbitraj prosesi ilə bağlı iddianın təmin edilməsi tədbirlərinin tətbiqi və ya tanınması və icrası haqqında ərizə üzrə – 50 lari, əgər Gürcüstanın beynəlxalq müqaviləsində başqa bir şey nəzərdə tutulmayıbsa;

v) yeni aşkar edilmiş hallara görə işin icraatının yenilənməsi haqqında ərizə üzrə – 100 lari;

z) qərarın batil elan edilməsi haqqında ərizə üzrə – 50 lari;

t) qeyri-əmlak davası üzrə – 100 lari, apellyasiya və kassasiya şikayətləri üzrə – müvafiq olaraq 150 və 300 lari;

i) işin materialları tərəfin təqsiri üzündən itəndə (itirildikdə), itirilmiş işin icraatının bərpası ilə bağlı yaranmış dava üzrə – 100 lari;

i1) (çıxarılıb - 19.02.2015, №3096);

k) veksel və ya çek barədə iddia ərizəsi üzrə – 100 lari, apellyasiya və kassasiya şikayətləri üzrə – müvafiq olaraq 150 və 300 lari;

l) mübahisəsiz icraat işi üzrə – 50 lari, apellyasiya və kassasiya şikayətləri üzrə – müvafiq olaraq 100 və 300 lari;

m) Gürcüstanın "Sahibkarlar haqqında" Qanununda nəzərdə tutulmuş məsələlərə baxılması tələbini özündə əks etdirən (ehtiva edən) ərizə üzrə − 300 lari, səhmlərin məcburi satışı haqqında ərizə üzrə isə − 500 lari.

11. (çıxarılıb – 06.12.2011, №5369).

2. Bütün instansiyalar məhkəməsində magistrat hakimin yurisdiksiyasına aid olan iş üzrə dövlət rüsumunun məbləği bu maddənin birinci hissəsində müəyyən edilmiş məbləğin yarısını təşkil edir.

3. Dövlət rüsumunun məbləği:

a) birinci instansiya məhkəməsində aşağıdakılardan artıq (çox) olmamalıdır:

a.a) fiziki şəxs üçün – 3 000 lari;

a.b) hüquqi şəxs üçün – 5 000 lari;

b) apellyasiya instansiyası məhkəməsində aşağıdakılardan artıq (çox) olmamalıdır:

b.a) fiziki şəxs üçün – 5 000 lari;

b.b) hüquqi şəxs üçün – 7 000 lari;

q) kassasiya instansiyası məhkəməsində aşağıdakılardan artıq (çox) olmamalıdır:

q.a) fiziki şəxs üçün – 6 000 lari;

q.b) hüquqi şəxs üçün – 8 000 lari.

Gürcüstanın 29 aprel 1998-ci il tarixli qanunu №1365 – parlamentin xəbərləri, №19-20, 30.05.1998-ci il., səh.41

Gürcüstanın 28 iyun 2000-ci il tarixli qanunu №407 – SSM I, №26, 13.07.2000-ci il., maddə.71

Gürcüstanın 7 may 2002-ci il tarixli qanunu №1395 – SSM I, №13, 28.05.2002-ci il., maddə.50

Gürcüstanın 20 dekabr 2005-ci il tarixli qanunu №2360 - SSM I, №55, 27.12.2005-ci il., maddə.376

Gürcüstanın 13 iyul 2006-cı il tarixli qanunu №3435 - SSM I, №32, 31.07.2006-cı il., maddə.243

Gürcüstanın 11 iyul 2007-ci il tarixli qanunu №5304 - SSM I, №29, 27.07.2007-ci il., maddə.334

Gürcüstanın 28 dekabr 2007-ci il tarixli qanunu №5669 - SSM I, №1, 03.01.2008-ci il., maddə.1

Gürcüstanın 25 dekabr 2009-cu il tarixli qanunu №2451 - SSM I, №50, 31.12.2009-cu il., maddə.388

Gürcüstanın 6 iyul 2010-cu il tarixli qanunu №3365 - SSM I, №40, 20.07.2010-cu il., maddə.246

Gürcüstanın 11 noyabr 2011-ci il tarixli qanunu №5265 – veb-səhifə, 24.11.2011-ci il.

Gürcüstanın 6 dekabr 2011-ci il tarixli qanunu №5369 - veb-səhifə, 20.12.2011-ci il.

Gürcüstanın 20 dekabr 2011-ci il tarixli qanunu №5550 – veb-səhifə, 28.12.2011-ci il.

Gürcüstanın 28 dekabr 2011-ci il tarixli qanunu №5665 - veb-səhifə, 11.01.2012-ci il.

Gürcüstanın 19 fevral 2015-ci il tarixli qanunu №3096 – veb-səhifə, 27.02.2015-ci il.

Gürcüstanın 18 mart 2015-ci il tarixli qanunu №3220 – veb-səhifə, 26.03.2015-ci il.

Gürcüstanın Konstitusiya Məhkəməsinin 29 dekabr 2016-cı il Qərarı №2/6/623–veb-səhifə, 12.01.2017-ci il.

Gürcüstanın 18 sentyabr 2019-cu il tarixli qanunu №4955 – veb-səhifə, 27.09.2019-cu il.

Gürcüstanın 22 iyun 2021-ci il tarixli qanunu №668 – veb-səhifə, 24.06.2021-ci il.

Gürcüstanın 22 iyul 2021-ci il tarixli qanunu №806 – veb-səhifə, 26.07.2021-ci il.

Gürcüstanın 2 avqust 2021-ci il tarixli qanunu №888 – veb-səhifə, 04.08.2021-ci il.

Maddə 40. Mübahisə predmetinin dəyəri

1. Mübahisə predmetinin qiymətini iddiaçı göstərir. İddiaçının göstərdiyi qiymət mübahisəli əmlakın real dəyərinə aydın şəkildə uyğun gəlmədikdə, mübahisə predmetinin qiyməti mübahisəli əmlakın bazar dəyərinə əsasən hakim tərəfindən müəyyən edilir.

2. Əgər bir iddia ərizəsində bir neçə müxtəlif tələb formalaşdırılıbsa, o zaman bu tələblər cəmləşdirilməlidir və bundan sonra mübahisəli predmetin dəyəri müəyyən edilməlidir.

3. Mübahisəli predmeti qiymətləndirərkən iddia ərizəsi verildiyi zaman mövcud olan qiymətlər nəzərə alınacaq, qərardan şikayət edildikdə isə – şikayət ərizəsi verildiyi zaman mövcud olan qiymətlər.

Gürcüstanın 13 iyul 2006-cı il tarixli qanunu №3435 - SSM I, №32, 31.07.2006-cı il., maddə.243

Maddə 41. Mübahisə predmetinin qiymətinin müəyyən edilməsi qaydası

1. Mübahisə predmetinin qiyməti müəyyən edilir:

a) pulun ödənilməsi haqqında iddia ərizəsinin – ödənilməli olan məbləğlə;

b) əşyanın (əmlakın) verilməsi və ya çatdırılması haqqında iddia ərizəsinin – bu əşyanın (əmlakın) bazar dəyəri ilə;

q) alimentin ödənilməsi haqqında iddia ərizəsinin – bir il ərzində ödənilməli olan məbləğlərin toplusu ilə;

d) müddətli verilməli olan və ya ödənilməli olan haqqında iddia ərizəsinin – üç il ərzində verilməli və ya ödənilməli olan məbləğlərin toplusundan çox olmamaq şərti ilə;

e) ömürlük və ya daimi (ölənə qədər) verilməli və ya ödənilməli olan haqqında iddia ərizəsinin – üç il ərzində verilməli və ya ödənilməli olan məbləğlərin toplusu ilə;

v) verilməli olanın və ya ödənilməli olanın azaldılması və yaxud artırılması haqqında iddia ərizəsinin – o məbləğlə, hansıyla ki verilməli və ya ödənilməli olan azalır və yaxud artır, lakin bir il ərzindəkindən çox olmamaq şərti ilə;

z) əmlakın kirayə müqaviləsinin vaxtından əvvəl ləğvi haqqında iddia ərizəsinin – qalan müddətlə, lakin üç il ərzində ödənilməli olan məbləğlərin toplusundan çox olmamaq şərti ilə;

t) verilməli və ya ödənilməli olana xitam verilməsi haqqında iddia ərizəsinin – üç il ərzində qalan: verilməli və ya ödənilməli olan məbləğlərin toplusundan çox olmamaq şərti ilə;

i) daşınmaz əşya üzərində mülkiyyət hüququnun tanınması haqqında iddia ərizəsinin – daşınmaz əşyanın bazar dəyəri ilə;

k) 4 000 lariylə, əgər əmlak-hüquqi mübahisədə (mülkiyyətin pozulması və ya başqa cür maneəçilik, qonşuluq mübahisələri və s.) mübahisə predmetinin qiymətini müəyyən etmək mümkün deyilsə.

2. Əgər qeyri-əmlak mübahisəsi ilə yanaşı ondan irəli gələn əmlak-hüquqi mübahisəsinə də baxılırsa, mübahisə predmetinin qiyməti daha yüksək dəyər tələbinə uyğun olaraq müəyyən edilir.

Gürcüstanın 13 iyul 2006-cı il tarixli qanunu №3435 - SSM I, №32, 31.07.2006-cı il., maddə.243

Maddə 42. Mübahisə predmetinin qiymətinin əvvəlcədən müəyyənləşdirilməsi

İddia ərizəsi qaldırıldığı vaxt mübahisə predmetinin dəyərini dəqiq müəyyən etmək mümkün olmadıqda, dövlət rüsumunun məbləğini hakim əvvəlcədən müəyyənləşdirir, sonra isə əlavə ödəniş edilir və ya artıq ödənilmiş məbləğ geri qaytarılır - işin həlli zamanı müəyyən edilmiş iddianın qiymətinə uyğun olaraq.

Maddə 43. (çıxarılıb)

Gürcüstanın 13 iyul 2006-cı il tarixli qanunu №3435 - SSM I, №32, 31.07.2006-cı il., maddə.243

Maddə 44. İşə baxılması ilə bağlı xərclər

İşə baxılması ilə bağlı xərclər aşağıdakılardır:

a) şahidlərə, mütəxəssislərə və ekspertlərə verilməli olan məbləğlər;

b) tərcüməçi kimi dəvət edilən şəxslərə verilməli olan məbləğlər;

q) yerli baxış keçirmələrə çəkilən xərclər;

q1 ) məhkəmənin tapşırığı ilə faktların təsbiti istiqamətində çəkilən xərclər;

d) cavabdehin axtarılıb-tapılması xərcləri;

e) məhkəmə qərarının icrası ilə bağlı xərclər;

v) vəkilə dövlət xəzinəsindən ödənilən məbləğlər;

z) xüsusi ekspertiza müəssisəsində məhkəmə ekspertizasının keçirilməsi xərcləri.

Gürcüstanın 25 noyabr 2004-cü il tarixli qanunu №597 - SSM I, №37, 16.12.2004-cü il., maddə.173

Gürcüstanın 8 may 2012-ci il tarixli qanunu №6145 – veb-səhifə, 17.05.2012-ci il.

Maddə 45. Şahidlərə, ekspertlərə, mütəxəssislərə və tərcüməçiyə ödənilməli olan məbləğlər

1. Şahidlərə, ekspertlərə, mütəxəssislərə, tərcüməçilərə məhkəməyə gəlmək üçün çəkilən yol xərcləri və yaşayış sahəsinin kirayəsi ilə bağlı xərclər ödəniləcək və onlara gündəlik məbləğ veriləcək. Bundan əlavə, özəl xüsusi ekspertiza müəssisələri (müstəqil ekspertlər), mütəxəssislər, tərcüməçilər bağlanmış müqavilə əsasında, məhkəmənin tapşırığı ilə yerinə yetirilmiş işə görə, əmək haqqı alırlar. Ödənişin məbləği müəyyən edilərkən onların məhkəmə tapşırığını yerinə yetirməyə sərf edəcəkləri vaxt, bu vəzifənin lazımi qaydada yerinə yetirilməsi üçün lazım olacaq materiallar və s. nəzərə alınır.

2. Dövlət xüsusi ekspertiza müəssisəsi üçün məhkəmə-ekspertiza (mütəxəssis, tərcüməçi) xidmətinə görə ödəniş Gürcüstan hökuməti tərəfindən müəyyən edilmiş normalara və tariflərə uyğun olaraq həyata keçirilir.

21. Məhkəmənin tapşırığı ilə faktların təsbiti xidməti Gürcüstanın Ədliyyə naziri tərəfindən müəyyən edilmiş ödənişlərə uyğun olaraq ödəniləcək o şəxs tərəfindən, hansının ki vəsatəti ilə məhkəmə faktların təsbit edilməsi üçün hadisə yerinə baxış keçirmək barədə tapşırıq çıxarıb, məhkəmənin təşəbbüsü ilə həyata keçirilmiş faktların təsbit edilməsi halında isə – tərəflər bərabər şəkildə ödəyəcəklər.

3. Məhkəməyə şahid qismində çağırılan işçilərin orta maaşı iş yerində qorunub-saxlanılır. Əmək münasibətində olmayan şahidlərə, işdən və ya adi fəaliyyətdən kənarda qalmağa görə faktiki olaraq sərf olunan vaxt və minimum əmək haqqı nəzərə alınmaqla, əmək haqqı verilir.

Gürcüstanın 25 noyabr 2004-cü il tarixli qanunu №597 - SSM I, №37, 16.12.2004-cü il., maddə.173

Gürcüstanın 28 dekabr 2007-ci il tarixli qanunu №5669 - SSM I, №1, 03.01.2008-ci il., maddə.1

Gürcüstanın 8 may 2012-ci il tarixli qanunu №6145 – veb-səhifə, 17.05.2012-ci il.

Maddə 46. Məhkəmə xərclərini ödəməkdən azad olunma

1. Dövlət büdcəsinin xeyrinə məhkəmə xərclərini ödəməkdən azad edilirlər:

a) iddiaçılar – alimentin ödənilməsi ilə bağlı iddia ərizələri üzrə;

b) iddiaçılar – şikəstlik və ya sağlamlığa başqa ziyan vurma, habelə ailə başçısının ölümü ilə vurulmuş zərərin ödənilməsinə dair iddia ərizələri üzrə;

q) iddiaçılar – cinayət nəticəsində vurulmuş maddi zərərin ödənilməsinə dair iddia ərizələri üzrə;

d) tərəflər – qanunsuz məhkumetmə, cinayət məsuliyyətinə qanunsuz cəlbetmə, həbsdən (dustaqlıqdan) qətimkan tədbiri kimi qanunsuz istifadə edilməsi və ya islahedici işlər şəklində inzibati cəzanın (cərimənin) qanunsuz tətbiq edilməsi nəticəsində vətəndaşa vurulmuş zərərin ödənilməsi ilə bağlı iddia ərizələri üzrə;

e) iddiaçılar – yetkinlik yaşına çatmayanların hüquqlarının pozulması ilə bağlı iddia ərizələri üzrə;

v) sosial cəhətdən müdafiəsiz ailələrin vahid məlumat bazasında qeydiyyata alınmış və müəyyən edilmiş qaydada müvafiq sənədlərlə təsdiq edilmiş yaşayış müavinəti alan tərəflər;

z) tərəflər – ilkin (aralıq) qərardan apellyasiya və kassasiya qaydasında şikayət edildikdə;

t) tərəflər − qanunsuz köçürülmüş və ya qanunsuz həbs edilmiş uşağın qaytarılması və ya uşaqla əlaqə saxlamaq hüququndan istifadə ilə bağlı iddia ərizələri üzrə;

i) iddiaçılar − “Yaşayış sahəsindən istifadə zamanı yaranan münasibətlər haqqında” Gürcüstan Qanunundan irəli gələn tələb barədə iş üzrə dövlət rüsumunun məbləğində;

k) iddiaçılar − “Qadınlara qarşı zorakılıq və/və ya ailədə zorakılığın qarşısının alınması, zorakılıq qurbanlarının müdafiəsi və onlara yardım haqqında” Gürcüstan Qanunu ilə müəyyən edilmiş qurbanlar: eyni qanunla nəzərdə tutulmuş zorakı şəxslərə qarşı qaldırılan iddia ərizələri üzrə.

2. Qanunla tərəflərin dövlət büdcəsinin xeyrinə məhkəmə xərclərini ödəməkdən azad edilməsinin digər halları da nəzərdə tutula bilər.

Gürcüstanın 20 iyun 2003-cü il tarixli qanunu №2450 – SSM I, №20, 11.07.2003-cü il., maddə.139

Gürcüstanın 13 iyul 2006-cı il tarixli qanunu №3435 - SSM I, №32, 31.07.2006-cı il., maddə.243

Gürcüstanın 28 dekabr 2007-ci il tarixli qanunu №5669 - SSM I, №1, 03.01.2008-ci il., maddə.1

Gürcüstanın 21 iyun 2011-ci il tarixli qanunu №4869 – veb-səhifə, 06.07.2011-ci il.

Gürcüstanın 11 noyabr 2011-ci il tarixli qanunu №5265 - veb-səhifə, 24.11.2011-ci il.

Gürcüstanın 20 sentyabr 2019-cu il tarixli qanunu №5030 – veb-səhifə, 01.10.2019-cu il.

Maddə 47. Məhkəmə xərclərini ödəməkdən məhkəmənin azad etməsi

1. Məhkəmə, vətəndaşın əmlak vəziyyətini nəzərə alaraq, əgər vətəndaş məhkəmə xərclərini ödəmək iqtidarında olmadığını əsaslandırarsa və məhkəməyə təkzibedilməz (şübhəsiz) sübutlar təqdim edərsə, onu dövlət büdcəsinin xeyrinə məhkəmə xərclərini ödəməkdən tam və ya qismən azad edə bilər, bu barədə hakim əsaslandırılmış qərardad çıxarır.

11. (çıxarılıb).

2. Əgər tərəf ödəmə qabiliyyəti olmayandırsa və işin əhəmiyyəti və mürəkkəbliyi nəzərə alınmaqla bu işə baxılmasında vəkilin iştirakı məqsədəuyğundursa, məhkəmə, həmin tərəfin vəsatəti əsasında, Gürcüstanın “Hüquqi yardım haqqında” Qanununun 231-ci maddəsi ilə müəyyən edilmiş hədlər daxilində dövlət hesabına vəkil təyin etmək hüququna malikdir.

21. Bu maddənin 2-ci hissəsində nəzərdə tutulmuş halda hakim əsaslandırılmış qərardad çıxarır və dövlət hesabına vəkil təyin edilməsi tələbi ilə hüquqi yardım xidmətinə müraciət edir. Vəkilin dövlət hesabına təyin edilməsi qaydası və proseduru “Hüquqi yardım haqqında” Gürcüstan Qanunu ilə müəyyən edilir. Hüquqi yardım xidməti dövlət hesabına vəkil təyin edilməsi haqqında məhkəmənin çıxardığı qərardadı yerinə yetirməyə borcludur.

22. Hüquqi yardım xidmətində çalışan ictimai vəkilin və dəvət olunmuş ictimai vəkilin dövlət hesabına hüquqi yardım göstərməsinə görə əmək haqqının ödənilməsi qaydası “Hüquqi yardım haqqında” Gürcüstan Qanunu ilə müəyyən edilir.

3. Bir tərəfin məhkəmə xərclərini ödəməkdən azad edilməsi digər tərəfin məhkəmə xərclərini ödəmək öhdəliklərinə təsir göstərmir.

Gürcüstanın 13 iyul 2006-cı il tarixli qanunu №3435 - SSM I, №32, 31.07.2006-cı il., maddə.243

Gürcüstanın 11 iyul 2007-ci il tarixli qanunu №5304 - SSM I, №29, 27.07.2007-ci il., maddə.334

Gürcüstanın 28 dekabr 2007-ci il tarixli qanunu №5669 - SSM I, №1, 03.01.2008-ci il., maddə.1

Gürcüstanın 26 dekabr 2014-cü il tarixli qanunu №3014 – veb-səhifə, 31.12.2014-cü il.

Maddə 48. Məhkəmə xərclərinin ödənilməsinin təxirə salınması və onların miqdarının azaldılması

1. Məhkəmə, tərəflərin əmlak vəziyyətini nəzərə alaraq, dövlət büdcəsinin xeyrinə məhkəmə xərclərinin ödənilməsini bir və ya hər iki tərəf üçün təxirə sala bilər və yaxud onların miqdarını azalda bilər - əgər tərəf məhkəməyə təkzibedilməz (şübhəsiz) sübutlar təqdim edərsə.

2. Dövlət rüsumunun ödənilməsindən azad etmək üçün əsas mövcud olmadıqda, daşınmaz əşyanın qanunsuz sahiblikdən geri tələb olunması haqqında iş üzrə iddiaçıya dövlət rüsumunun ödənilməsi işin müzakirəsi başa çatana (tamamlanana) qədər təxirə salınacaq. Bu qayda - cavabdeh belə bir iş üzrə əks (qarşı) iddia ərizəsi qaldırdığı halda ona da şamil edilir.

Gürcüstanın 13 iyul 2006-cı il tarixli qanunu №3435 - SSM I, №32, 31.07.2006-cı il., maddə.243

Gürcüstanın 11 iyul 2007-ci il tarixli qanunu №5304 - SSM I, №29, 27.07.2007-ci il., maddə.334

Gürcüstanın 28 dekabr 2007-ci il tarixli qanunu №5669 - SSM I, №1, 03.01.2008-ci il., maddə.1

Gürcüstanın 11 dekabr 2015-ci il tarixli qanunu №4626 – veb-səhifə, 29.12.2015-ci il.

Maddə 49. Dövlət rüsumunun miqdarının azaldılması

1. Əgər iddiaçı əsas məhkəmə iclasında iddiadan imtina edirsə, cavabdeh iddianı tanıyırsa və ya tərəflər barışırlarsa (razılığa gəlirlərsə), dövlət rüsumunun miqdarı yarıya enir.

2. Əgər iddiaçı əsas məhkəmə iclasına qədər iddiadan imtina edirsə, cavabdeh iddianı tanıyırsa və ya tərəflər barışırlarsa (razılığa gəlirlərsə), tərəflər dövlət rüsumunu ödəməkdən tamamilə azad edilirlər.

21. Məhkəmə mediasiyası prosesində mübahisənin tərəflərin razılaşması ilə başa çatdığı təqdirdə iddiaçının ödədiyi dövlət rüsumunun 70 faizi iddiaçıya qaytarılacaq.

3. İddiadan imtina edilməsi və ya iddianın tanınması mübahisə predmetinin yalnız bir hissəsinə toxunursa, dövlət rüsumunu ödəmək öhdəliyi qalan hissəyə uyğun olaraq müəyyən edilir.

4. Apellyasiya və kassasiya məhkəmələrində dövlət rüsumunun ödənilməsindən tamamilə azad edilmə və ya dövlət rüsumunun miqdarının yarıya enməsi bu maddədə müəyyən edilmiş qaydada həyata keçirilir - yalnız bu instansiyalar üçün müəyyən edilmiş dövlət rüsumunun miqdarı hüdudlarında.

Gürcüstanın 13 iyul 2006-cı il tarixli qanunu №3435 - SSM I, №32, 31.07.2006-cı il., maddə.243

Gürcüstanın 20 dekabr 2011-ci il tarixli qanunu №5550 – veb-səhifə, 28.12.2011-ci il.

Maddə 50. Yerində baxış keçirmək nəticəsində yaranmış xərclərin ödənilməsi

Əgər yerində baxış bu məhkəmənin ərazi yurisdiksiyasının hüdudlarından kənarda həyata keçirilərsə, bu cür baxışı aparan məhkəməyə və ya hakimə səyahət (yol), mənzil kirayəsi ilə bağlı xərclər ödəniləcək, gündəlik məbləğ də veriləcək.

Maddə 51. Cavabdehin və borclunun axtarılıb-tapılması

Cavabdehin tapılması qanunla nəzərdə tutulduqda, dövlət büdcəsinin vəsaiti hesabına həyata keçirilir və ödəniş müvafiq olaraq cavabdehin üzərinə düşəcək – dövlət büdcəsinin xeyrinə məhkəmə qərarı çıxarıldıqdan sonra, borclunun üzərinə isə – qərarın icrası zamanı düşəcək. Məhkəmə qərarının icrası ilə bağlı xərclər də borclunun üzərinə düşəcək.

Maddə 52. Tərəfin məhkəmə xərclərini əvvəlcədən ödəməsi

1. Qanunla nəzərdə tutulmuş hallar istisna olmaqla, məhkəmə xərcləri (dövlət rüsumu və işə baxılması ilə bağlı xərclər) müvafiq prosessual hərəkətin yerinə yetirilməsini tələb etmiş şəxs tərəfindən əvvəlcədən ödənilir. Əgər belə bir hərəkət məhkəmənin təşəbbüsü ilə yerinə yetirilirsə, o zaman hər iki tərəf bu məbləği bərabər şəkildə ödəyir.

2. (çıxarılıb – 25.05.2012, №6315).

3. (çıxarılıb – 25.05.2012, №6315).

Gürcüstanın 11 noyabr 2011-ci il tarixli qanunu №5265 – veb-səhifə, 24.11.2011-ci il.

Gürcüstanın 25 may 2012-ci il tarixli qanunu №6315 – veb-səhifə, 08.06.2012-ci il.

Maddə 53. Məhkəmə xərclərinin tərəflər arasında bölüşdürülməsi

1. Xeyrinə qərar çıxarılan tərəfin çəkdiyi xərcləri ödəmək öhdəliyi, hətta bu tərəf dövlət büdcəsində məhkəmə xərclərinin ödənilməsindən azad edilmiş olsa belə, qarşı tərəfin üzərinə düşür. İddia qismən təmin edildikdə, bu maddədə qeyd olunan məbləğ iddiaçıya məhkəmənin qərarı ilə təmin edilmiş iddia tələbinə mütənasib olaraq aid edilir, cavabdehə isə – iddia tələbinin o hissəsinə mütənasib olaraq, hansının ki haqqında iddiaçıya rədd cavabı verildi. Xeyrinə qərar çıxarılmış tərəfin nümayəndəsinə kömək üçün çəkilən xərcləri məhkəmə qarşı tərəfə ağlabatan hədlər daxilində həvalə edəcək, lakin mübahisə predmetinin dəyərinin 4 faizindən çox olmamaq şərti ilə, qeyri-əmlak davası olduqda isə – baxılan işin əhəmiyyəti və mürəkkəbliyi nəzərə alınmaqla, 2 000 lariyə qədər məbləğdə.

11. Hüquqi yardım xidməti üçün hüquqi yardım xərclərinin ödənilməsi məsələsi "Hüquqi yardım haqqında" Gürcüstan Qanunu ilə tənzimlənir.

2. Bu maddədə qeyd olunan qaydalar apellyasiya və kassasiya instansiyalarında tərəflərin ödədiyi məhkəmə xərclərinin bölgüsünə də şamil edilir.

3. Apellyasiya və ya kassasiya məhkəməsi qərarı dəyişdirərsə və ya yeni qərar çıxararsa, müvafiq olaraq məhkəmə xərclərinin bölgüsünü də dəyişdirir.

4. Apellyasiya və ya kassasiya məhkəməsi işi yenidən məhkəmə baxışına qaytardıqda, iddia qaldırıldığı andan başlayaraq bu işə baxılması ilə əlaqədar çəkilmiş bütün məhkəmə xərcləri cəmləşdirilməli və sonra bu maddəyə əsasən tərəflər arasında bölüşdürülməlidir.

Gürcüstanın 28 iyun 2000-ci il tarixli qanunu №407 – SSM I, №26, 13.07.2000-ci il., maddə.71

Gürcüstanın 26 dekabr 2014-cü il tarixli qanunu №3014 – veb-səhifə, 31.12.2014-cü il.

Maddə 54. İddianın rədd edilməsi və barışıq (razılığa gəlmək) zamanı məhkəmə xərclərinin və vəkilin yardımına görə ödənilməli olan xərclərin bölüşdürülməsi

1. İddiaçı iddiadan imtina edərsə - cavabdeh onun çəkdiyi xərcləri ödəməyəcək, lakin əgər iddiaçı öz tələbini dəstəkləməmişdirsə ona görə ki, iddia ərizəsi qaldırıldıqdan sonra cavabdeh onu könüllü olaraq təmin (qane) edib, o zaman iddiaçının xahişi ilə məhkəmə iddiaçının çəkdiyi xərcləri və vəkilin köməyinə görə çəkilən bütün xərcləri ödəməyi cavabdehə həvalə edəcək.

2. Əgər barışıq (razılığa gəlmək) zamanı tərəflərin özləri məhkəmə xərclərinin və vəkilin köməyinə görə çəkilən xərclərin bölüşdürülməsi qaydasını nəzərə alıblarsa, məhkəmə onların razılaşmasına uyğun olaraq bu məsələni həll edir.

Maddə 55. Məhkəmə xərclərinin dövlət üçün ödənilməsi

1. İşə baxılması ilə bağlı məhkəmənin çəkdiyi xərcləri və iddiaçının ödənilməsindən azad edilmiş olduğu dövlət rüsumunu büdcə gəlirinin xeyrinə cavabdeh ödəyəcək, tələblərin təmin edilmiş hissəsinə mütənasib olaraq.

2. İddiadan imtina edildiyi halda məhkəmə tərəfindən çəkilmiş xərcləri dövlət büdcəsinin xeyrinə iddiaçı ödəyəcək. İddia qismən təmin olunarsa, cavabdeh isə məhkəmə xərclərini ödəməkdən azad edilibsə, işə baxılması ilə bağlı məhkəmənin çəkdiyi xərcləri məhkəmə xərclərini ödəməkdən azad edilməyən iddiaçı dövlət büdcəsinin xeyrinə ödəyəcək – iddia tələblərinin o hissəsinə mütənasib olaraq, hansını ki təmin etməyə dair ona rədd cavabı verilib.

3. Hər iki tərəf məhkəmə xərclərini ödəməkdən azad edildikdə, işə baxılması ilə bağlı məhkəmənin çəkdiyi xərclər dövlət tərəfindən ödənilir.

Maddə 56. (çıxarılıb)

Gürcüstanın 13 iyul 2006-cı il tarixli qanunu №3435 - SSM I, №32, 31.07.2006-cı il., maddə.243

Fəsil VI

Prosessual təminat

Maddə 57. Təminat zəmanəti

1. Bu məcəllədə nəzərdə tutulmuş hallarda tərəf müvafiq prosessual hərəkəti yerinə yetirməklə qarşı tərəfə dəyə biləcək zərərin ödənilməsini təmin etməyə borcludursa, əgər tərəflər başqa cür razılaşmamışlarsa, o, belə bir təminatı Gürcüstan Ali Ədliyyə Şurasının Ümumi Məhkəmələr Departamentinin depozit hesabına pul məbləğinin və ya qiymətli kağızların qoyulması yolu ilə həyata keçirməlidir, hansı ki Gürcüstan Mülki Məcəlləsinə əsasən, zəmanəti təmin etmək üçün məqbuldur.

2. Məhkəmə güzəştli şərtlərlə başqa təminat vasitəsinə, xüsusən də hər hansı kredit qurumu tərəfindən verilən zaminliyə icazə verə bilər.

Gürcüstanın 13 iyul 2006-cı il tarixli qanunu №3435 - SSM I, №32, 31.07.2006-cı il., maddə.243

Maddə 58. Təminatın əsasının aradan qalxması

Təminatın həyata keçirilməsinin əsası aradan qalxdıqda, xeyrinə belə bir təminat edilmiş tərəf təminat zəmanətini qaytarmağa borcludur.

Fəsil VII

Prosessual müddətlər

Maddə 59. Prosessual hərəkətin yerinə yetirilməsi müddəti

1. Prosessual hərəkət qanunla müəyyən edilmiş müddətdə başa çatdırılır (tamamlanır).

2. Prosessual müddət qanunla müəyyən edilməmişdirsə, onu məhkəmə müəyyən edir. Məhkəmə prosessual müddətin uzunluğunu müəyyən edərkən o prosessual hərəkətin yerinə yetirilməsi imkanını (mümkünlüyünü) nəzərə almalıdır, hansı üçün ki bu müddət təyin olunub.

3. Bu məcəllədə başqa hal müəyyən edilməyibsə, məhkəmə mülki işə ərizənin qəbul edildiyi gündən 2 aydan gec olmayaraq baxır. Xüsusilə çətin kateqoriyalı iş üzrə - ona baxan məhkəmənin qərarı ilə bu müddət 5 aydan çox olmayaraq uzadıla bilər - alimentin ödənilməsi, şikəstlik və ya sağlamlığa başqa ziyan vurmaq və ya ailə başçısının ölümü nəticəsində dəymiş zərərin ödənilməsinə dair, əmək münasibətlərindən, “Yaşayış sahəsindən istifadə zamanı yaranan münasibətlər haqqında” Gürcüstan Qanunundan irəli gələn tələblərə və daşınmaz əşyanın qanunsuz sahiblikdən geri tələb olunmasına dair işlər istisna olmaqla, hansılara ki 1 aydan gec olmayaraq baxılmalıdır.

31. Bu məcəllənin 184-cü maddəsində nəzərdə tutulmuş hallarda mülki işlərə: göndərimin cavabdehə çatdırılmasını təsdiq edən sənəd məhkəməyə təqdim edildikdən və ya göndərim cavabdehə çatdırıldıqdan sonra 45 gündən gec olmayaraq və ya göndərim cavabdehə ictimai bildirişlə çatdırıldıqdan sonra 45 gündən gec olmayaraq baxılır, xüsusilə çətin kateqoriyalı işlər olduqda isə - işə baxan məhkəmənin qərarı ilə bu müddət 60 gündən çox olmamaq şərti ilə uzadıla bilər.

32 “Mülkiyyətin zəruri ictimai ehtiyac üçün müsadirə edilməsi qaydası haqqında” Gürcüstan Qanununa uyğun olaraq ekspropriasiya hüququnun verilməsi işinə məhkəmə ərizənin qəbul edildiyi gündən 2 aydan gec olmayaraq baxır. İşə baxan məhkəmənin qərardadı ilə bu müddət 1 aydan çox olmayaraq uzadıla bilər.

4. Məhkəmənin qərarlarından və qərardadlarından şikayət etmək üçün qanunla müəyyən edilmiş müddətlərin uzadılmasına və ya bərpasına yol verilmir.

Gürcüstanın 28 iyun 2000-ci il tarixli qanunu №407 – SSM I, №26, 13.07.2000-ci il., maddə.71

Gürcüstanın 30 iyun 2005-ci il tarixli qanunu №1816 - SSM I, №36, 11.07.2005-ci il., maddə.243

Gürcüstanın 28 dekabr 2007-ci il tarixli qanunu №5669 - SSM I, №1, 03.01.2008-ci il., maddə.1

Gürcüstanın 28 dekabr 2011-ci il tarixli qanunu №5667– veb-səhifə, 30.12.2011-ci il.

Gürcüstanın 28 oktyabr 2015-ci il tarixli qanunu №4457 – veb-səhifə, 30.10.2015-ci il.

Gürcüstanın 11 dekabr 2015-ci il tarixli qanunu №4626 - veb-səhifə, 29.12.2015-ci il.

Gürcüstanın 30 mart 2021-ci il tarixli qanunu №424 – veb-səhifə, 13.04.2021-ci il.

Maddə 60. Prosessual müddətin hesablanması

1. Prosessual hərəkətin yerinə yetirilməsi müddəti dəqiq təqvim tarixi ilə, mütləq baş verməli olan hala istinad edilməklə və ya zaman dövrü ilə müəyyən edilir. Sonuncu halda, hərəkət bütün zaman dövrü ərzində yerinə yetirilə bilər.

2. İllər, aylar və ya günlərlə hesablanan prosessual müddətin axımı o təqvim tarixinin və ya o hadisənin baş verməsindən sonrakı gün başlayır, hansıyla ki onun başlanğıcı müəyyənləşdirilib.

Gürcüstanın 13 iyul 2006-cı il tarixli qanunu №3435 - SSM I, №32, 31.07.2006-cı il., maddə.243

Maddə 61. Prosessual müddətin başa çatması

1. İllərlə hesablanan müddət - müddətin sonuncu ilinin müvafiq ayında və sayında başa çatır. Aylarla hesablanan müddət - müddətin sonuncu ayının müvafiq ayında və sayında keçmiş sayılır. Aylarla hesablanacaq müddətin son ayının müvafiq sayı (nömrəsi) yoxdursa, o zaman müddət bu ayın son günündə başa çatmış sayılacaq.

2. Əgər müddətin son günü qeyri-iş (həftəsonu) və tətil günü ilə üst-üstə düşürsə, müddətin başa çatma (bitmə) günü onun növbəti ilk iş günü sayılacaq.

3. Yerinə yetirilməsi üçün müddət müəyyən edilmiş prosessual hərəkət müddətin son gününün iyirmi dörd saatına qədər yerinə yetirilə bilər. Şikayət ərizəsi, sənədlər və ya pul məbləği müddətin son gününün iyirmi dörd saatına qədər poçta və ya teleqrafa təhvil verildikdə, müddət keçmiş sayılmayacaq.

Maddə 62. Prosessual müddətin dayandırılması

Bütün bitməmiş prosessual müddətlər işin icraatının dayandırılması ilə dayandırılacaq. Müddətlərin dayandırılması icraatın dayandırılması üçün əsas olmuş halların yarandığı gündən başlanacaq. İcraatın yeniləndiyi gündən prosessual müddətin axımı yenilənəcək.

Maddə 63. Prosessual müddətin keçməsinin nəticələri

Qanunla müəyyən edilmiş və ya məhkəmə tərəfindən təyin edilmiş müddət keçdikdən sonra prosessual hərəkəti yerinə yetirmək hüququ qüvvədən düşəcək. Prosessual müddət keçdikdən sonra verilən şikayət ərizəsi və ya sənədlər baxılmamış qalacaq.

Maddə 64. Prosessual müddətin uzadılması

Məhkəmə tərəfindən təyin edilmiş müddəti, qanunla başqa bir şey müəyyən edildikdə, məhkəmə tərəflərin xahişi ilə və ya öz təşəbbüsü ilə uzada bilər.

Gürcüstanın 28 dekabr 2007-ci il tarixli qanunu №5669 - SSM I, №1, 03.01.2008-ci il., maddə.1

Maddə 65. Prosessual müddətin bərpa edilməsi

Prosessual hərəkətin yerinə yetirilməsi üçün müəyyən edilmiş müddəti, əgər qanunla başqa bir şey müəyyən edilməyibsə, məhkəmə - prosessual hərəkətin üzrlü səbəbə görə yerinə yetirilmədiyini tanıdıqda, bərpa edə bilər. Bu məcəllənin 215-ci maddəsinin 3-cü hissəsində göstərilən hallar üzrlü səbəb sayılacaq.

Gürcüstanın 13 iyul 2006-cı il tarixli qanunu №3435 - SSM I, №32, 31.07.2006-cı il., maddə.243

Gürcüstanın 28 dekabr 2007-ci il tarixli qanunu №5669 - SSM I, №1, 03.01.2008-ci il., maddə.1

Maddə 66. Prosessual müddətin bərpası haqqında ərizə

Prosessual müddətin bərpası haqqında ərizə prosessual hərəkətin yerinə yetirilməli olduğu məhkəməyə verilir. Məhkəmə - prosessual müddətin üzrlü səbəbdən buraxıldığını tanıdığı halda, bu ərizəni təmin edəcək. Bu məcəllənin 215-ci maddəsinin 3-cü hissəsində göstərilən hallar üzrlü səbəb sayılacaq.

Gürcüstanın 13 iyul 2006-cı il tarixli qanunu №3435 - SSM I, №32, 31.07.2006-cı il., maddə.243

Maddə 67. Prosessual müddətin bərpası haqqında ərizənin forması və məzmunu

Prosessual müddətin bərpası haqqında ərizə məhkəməyə yazılı şəkildə təqdim olunur. Onun içində prosessual hərəkətin vaxtında yerinə yetirilməməsinə gətirib çıxaran səbəblər, habelə onları təsdiqedici sübutlar göstərilməlidir.

Maddə 68. Prosessual müddətin bərpası haqqında ərizəyə baxılması

1. Məhkəmə müddətin bərpası haqqında ərizəyə tərəflərə xəbər vermədən (bildiriş etmədən) baxır.

2. Buraxılmış (gecikdirilmiş) prosessual müddətin bərpasından imtina haqqında məhkəmə qərardadından özəl şikayət ərizəsi verilə bilər.

Maddə 69. Prosessual müddətin bərpası ilə bağlı məhkəmə xərclərinin ödənilməsi

Prosessual müddətin bərpası haqqında ərizəyə baxılması ilə bağlı xərcləri prosessual hərəkəti vaxtında yerinə yetirə bilməyən tərəf ödəyəcək, o hallar istisna olmaqla – nə vaxt ki, bu cür yerinə yetirməmə qarşı tərəfin ucbatından baş verib.

Fəsil VIII

Məhkəmə bildirişi və çağırış

Maddə 70. Məhkəmənin çağırış vərəqəsi

1. Məhkəmənin çağırış vərəqəsi ilə tərəfə və ya onun nümayəndəsinə məhkəmə iclasının və ya ayrı-ayrı prosessual hərəkətin yerinə yetirilmə vaxtı və yeri bildirilir. Çağırış vərəqəsi tərəfə və onun nümayəndəsinə təhvil verilmiş sayılacaq - əgər o, onlardan birinə və ya bu məcəllənin 74-cü maddəsində nəzərdə tutulmuş subyektlərə təhvil verilərsə; fərqli, ağlabatan təhvil vermə (çatdırma) qaydası barədə tərəflər arasında razılaşmanın mövcudluğu halında isə − bu razılaşmada nəzərdə tutulmuş qaydada. Nümayəndə çağırış vərəqəsinin təhvil verilməsi (çatdırılması) barədə tərəfə məlumat verməyə borcludur. Şahidləri, ekspertləri, mütəxəssisləri və tərcüməçiləri də məhkəmənin çağırış vərəqəsi ilə məhkəməyə çağırırlar.

2. Tərəflərə və ya onların nümayəndələrinə məhkəmənin çağırış vərəqəsi, onların məhkəməyə vaxtında gəlmək və işi hazırlamaq üçün ağlabatan müddətə malik olduqları güman edilərək, təhvil verilməlidir.

3. Tərəflər, onların nümayəndələri, habelə şahidlər, ekspertlər, mütəxəssislər və tərcüməçilər telefonla, faksla, digər texniki vasitələrlə və ya tərəflərin razılaşmasında nəzərdə tutulmuş fərqli təhvil vermə (çatdırma) qaydası ilə çağırıla bilərlər. Texniki vasitələrlə çağırış zamanı bu məcəllənin 72-ci maddəsinin birinci hissəsində müəyyən edilmiş məsələlər göstərilir, 73-cü maddənin 2-ci hissəsində nəzərdə tutulmuş halda isə, həmçinin, işə tikiləcək akt tərtib edilir. Aktı məhkəmənin müvafiq məmuru (işçisi) tərtib edir.

Gürcüstanın 13 iyul 2006-cı il tarixli qanunu №3435 - SSM I, №32, 31.07.2006-cı il., maddə.243

Gürcüstanın 28 dekabr 2007-ci il tarixli qanunu №5669 - SSM I, №1, 03.01.2008-ci il., maddə.1

Gürcüstanın 8 may 2012-ci il tarixli qanunu №6144 – veb-səhifə, 25.05.2012-ci il.

Maddə 71. Məhkəmənin çağırış vərəqəsinin təhvil verilməsi və onun təhvil verilməməsinin (çatdırılmamasının) nəticələri

1. Məhkəmənin çağırış vərəqəsi ünvan sahibinə: tərəfin göstərdiyi əsas ünvana (faktiki yerləşdiyi yerə), alternativ ünvana, iş yerinə, məhkəməyə məlum olan başqa ünvana və ya tərəflərin razılaşmasında nəzərdə tutulmuş fərqli təhvil vermə (çatdırma) qaydasına əsasən təhvil verilir (çatdırılır).

2. Çağırış vərəqəsi iddiaçının göstərdiyi ünvana bu məcəllənin 73-cü maddəsinin birinci hissəsində nəzərdə tutulmuş tələblərə riayət etməklə çatdırıla bilmədikdə, çağırış vərəqəsi təhvil verilmiş sayılacaq. Bu qayda cavabdehə - onun cavabında (cavab ərizəsində) göstərdiyi ünvana çağırış vərəqəsi göndərildiyi halda tətbiq edilir.

3. İddiaçının göstərdiyi cavabdehin ünvanı düzgün olduqda və bu məcəllənin 73-cü maddəsinin birinci hissəsində nəzərdə tutulmuş tələblərə riayət etməklə çağırış vərəqəsi ona təhvil verilə bilmədikdə, məhkəmə bu məcəllənin 78-ci maddəsinin müddəalarını rəhbər tutur.

4. İddiaçının göstərdiyi özünün və ya cavabdehin ünvanının düzgün olmadığı aşkar edildikdə, məhkəmə iddia ərizəsinin baxılmamış saxlanılması barədə qərardad çıxarır.

5. Xarici ölkəyə göndərilmiş çağırış vərəqəsinin çatdırılmasını təsdiq edən sənəd alınmadıqda, sözügedən çağırış vərəqəsi təhvil verilmiş sayılacaq - əgər o, “Mülki və ya kommersiya işləri üzrə məhkəmə və qeyri-məhkəmə sənədlərinin xaricə çatdırılması haqqında” 15 noyabr 1965-ci il tarixli Haaqa Konvensiyasının məqsədləri üçün eyni Konvensiya ilə müəyyən edilmiş qaydada göndərilibsə və onu çatdırmaq üçün bütün ağlabatan səylər (cəhdlər) həyata keçirilibsə, bundan əlavə, əgər bu çağırış vərəqəsinin ilk göndərildiyi tarixdən ən azı 6 aylıq müddət keçibsə və işə baxan hakim bu müddəti kafi (yetərli) hesab edibsə.

6. Əgər xarici ölkəyə göndərilmiş çağırış vərəqəsinin təhvil verilməsi üçün bu maddənin 5-ci hissəsində müəyyən edilmiş prosedurların həyata keçirilməsi - işə baxılması üçün bu məcəllə ilə müəyyən edilmiş müddətə riayət olunmasını qeyri-mümkün edirsə, işə baxılma müddəti sözügedən çağırış vərəqəsinin təhvil verilməsi üçün müəyyən edilmiş müddətlə uzadılmış sayılacaq.

Gürcüstanın 13 iyul 2006-cı il tarixli qanunu №3435 - SSM I, №32, 31.07.2006-cı il., maddə.243

Gürcüstanın 28 dekabr 2007-ci il tarixli qanunu №5669 - SSM I, №1, 03.01.2008-ci il., maddə.1

Gürcüstanın 8 may 2012-ci il tarixli qanunu №6144 – veb-səhifə, 25.05.2012-ci il.

Gürcüstanın 25 may 2012-ci il tarixli qanunu №6315 – veb-səhifə, 08.06.2012-ci il.

Gürcüstanın 30 mart 2021-ci il tarixli qanunu №424 – veb-səhifə, 13.04.2021-ci il.

Maddə 72. Məhkəmənin çağırış vərəqəsinin məzmunu

1. Çağırış vərəqəsi aşağıdakıları əhatə etməlidir:

a) məhkəmənin adı və dəqiq ünvanı;

b) gəlmək vaxtı və yeri haqqında göstəriş, çağırış vərəqəsi nümayəndəyə göndərildikdə isə – həmçinin, bu barədə nümayəndəsi olduğu tərəfə məlumat verməyə borclu olduğuna dair göstəriş;

q) bu və ya digər şəxsin çağırıldığı işin adı və mübahisənin predmetinə istinad;

d) məhkəməyə çağırılacaq şəxsin kimliyi, həmçinin, hansı statusla çağırıldığı və üzrsüz səbəbdən gəlmədikdə ona qarşı tətbiq ediləcək tədbirlər haqqında göstəriş;

e) tərəflərə onlarda mövcud olan sübutların hamısını təqdim etmək təklifi;

v) ünvan sahibi yerində olmadıqda, çağırış vərəqəsini alan (qəbul edən) şəxsin ilk fürsətdə çağırış vərəqəsini ünvan sahibinə təhvil verməyə borclu olduğuna istinad;

z) gəlməməyin nəticələrinə və gəlməmək səbəbləri barədə məhkəməyə məlumat vermək öhdəliyinə istinad.

2. Hakim məhkəmənin çağırış vərəqəsi ilə birlikdə iddia ərizəsini və ona əlavə edilmiş sənədlərin surətlərini cavabdehə göndərir. Çağırış vərəqəsi ilə birlikdə hakim cavabdehin yazılı ərizəsinin surətini iddiaçıya göndərir - əgər belə bir ərizə çağırış vərəqəsi göndərilən zaman məhkəməyə daxil olubsa. Məhkəməyə daxil olmuş bütün yazılı sənədlərin surəti tərəflərə çağırış vərəqəsi göndərilməmişdən əvvəl, habelə çağırış vərəqəsi göndərildikdən sonra göndərilə bilər.

Gürcüstanın 13 iyul 2006-cı il tarixli qanunu №3435 - SSM I, №32, 31.07.2006-cı il., maddə.243

Gürcüstanın 28 dekabr 2007-ci il tarixli qanunu №5669 - SSM I, №1, 03.01.2008-ci il., maddə.1

Maddə 73. Məhkəmənin çağırış vərəqəsinin göndərilməsi

1. Məhkəmənin çağırış vərəqəsi bu məcəllənin 70-ci maddəsinin 3-cü hissəsində nəzərdə tutulmuş texniki vasitə ilə, poçtla, məhkəmə kuryeri vasitəsilə və ya tərəflərin razılaşmasında nəzərdə tutulmuş təhvil vermənin (çatdırmanın) fərqli qaydasına görə göndərilir. Çağırış vərəqəsinin göndərilməsinin hansı formasından istifadə ediləcəyinə, çağırış vərəqəsinin hansı ünvana göndəriləcəyinə məhkəmə özü qərar verir və ardıcıllığa riayət etməyə borclu deyil. Məhkəmə çağırış vərəqəsini çağırılan şəxsə məhkəmə binasında da təhvil verə bilər. İlk dəfə göndərildikdə çağırış vərəqəsini ünvanına çatdırmaq mümkün olmadıqda, o, çağırılan şəxsə eyni və ya məhkəməyə məlum olan başqa ünvana ən azı bir dəfə daha göndərilməlidir.

11. (çıxarılıb – 28.12.2011, №5667).

2. Texniki vasitə ilə göndərilmiş məhkəmənin çağırış vərəqəsinin çatdırılması təsdiqlənir:

a) telefon olduqda – texniki vasitə ilə çağırış haqqında tərtib edilmiş aktla;

b) elektron poçt və ya faks olduqda – müvafiq texniki vasitə ilə təmin edilən təsdiqlə və/və ya texniki vasitə ilə çağırış haqqında tərtib edilmiş aktla.

3. Teleqramla çağırış halında – məhkəmənin çağırış vərəqəsinin çatdırılması teleqramın çatdırılması haqqında alınan bildirişlə təsdiqlənir.

4. (çıxarılıb).

5. Məhkəmənin çağırış vərəqəsinin ünvanına çatdırılma vaxtı onun məhkəməyə qaytarılmalı olan ikinci nüsxəsində qeyd edilir. Texniki vasitələrdən istifadə edilərkən çağırış vərəqəsinin təhvil verilmə vaxtı bu maddənin 2-ci hissəsində nəzərdə tutulmuş texniki vasitə ilə təmin edilən təsdiqdə və/və ya texniki vasitə ilə çağırış haqqında tərtib edilmiş aktda qeyd edilir.

6. Xəbərdar edilməli və ya çağırılmalı olan şəxsə çatdırılması üçün, hakim, tərəfin razılığı ilə, məhkəmənin çağırış vərəqəsini tərəfin əlinə verə bilər. Çağırış vərəqəsini vaxtında çatdırmaq üçün tərəf məhkəməyə verdiyi yazılı ərizə əsasında, kuryerin hərəkətini və onun vasitəsilə çağırış vərəqəsinin çatdırılmasını öz hesabına (öz xərcləri ilə) təmin edə bilər. Çağırış vərəqəsini aparmaq üçün hakimin tapşırıq verdiyi şəxs onun ikinci nüsxəsini çağırış vərəqəsini qəbul edənin imzası ilə məhkəməyə qaytarmağa borcludur.

7. Tərəflərə, onların nümayəndələrinə, habelə şahidlərə, ekspertlərə, mütəxəssislərə və tərcüməçilərə bu məcəllə ilə müəyyən edilmiş qaydada məhkəmə iclasının və ya ayrı-ayrı prosessual hərəkətin yerinə yetirilmə vaxtı və yeri barədə məlumat verilə bilmədikdə, hakim: bələdiyyə orqanına və/və ya Gürcüstan Daxili İşlər Nazirliyinin ərazi orqanlarının məhəllə xidmətlərinə (məhəllə müfəttişlərinə) qeyd olunan şəxslərə məhkəmənin çağırış vərəqəsini çatdırmağı qərardadla tapşıra bilər. Bələdiyyə orqanı və/və ya məhəllə müfəttişləri qərardadla müəyyən edilmiş müddətdə tərəflərə, onların nümayəndələrinə, habelə şahidlərə, ekspertlərə, mütəxəssislərə və tərcüməçilərə məhkəmənin çağırış vərəqəsini çatdırmağa və onun çatdırılması, çatdırmanın mümkünsüzlüyünün səbəbləri və ya təhvil almaqdan (qəbul etməkdən) imtina barədə hakimə məlumat verməyə borcludurlar.

71. Məhkəməyə çağırılmalı olan şəxs başqa bələdiyyədə (rayonda, şəhərdə) olarsa və ona məhkəmənin çağırış vərəqəsini vaxtında çatdırmaq mümkün olmadıqda, işə baxan məhkəmə çağırılacaq şəxsin ərazisində olduğu müvafiq məhkəməyə çağırış vərəqəsini ünvanına təhvil verməyi tapşıra bilər. Bu məqsədlə, işə baxan məhkəmə texniki vasitədən istifadə etməklə müvafiq məhkəməyə çağırış vərəqəsini göndərə və ya ona çağırış vərəqəsinin məzmunu barədə məlumat verə bilər. Bu sonuncu halda tapşırığı qəbul edən məhkəmə tapşırığı verən məhkəmənin adından çağırış vərəqəsini yazır. Tapşırığı məhkəmənin müvafiq məmuru (işçisi) yerinə yetirir. Tapşırığı qəbul edən məhkəmə tapşırığı verən məhkəməyə çağırış vərəqəsinin ünvanına təhvil verilməsi, onun təhvil verilməsinin mümkünsüzlüyünün səbəbləri və ya təhvil verməkdən imtina barədə məlumat verməyə və texniki və ya digər vasitədən istifadə etməklə müvafiq sənədi göndərməyə borcludur.

72. Əgər məhkəməyə çağırılacaq şəxsə məhkəmənin çağırış vərəqəsi xarici ölkədə təhvil verilməlidirsə, bunun üçün məhkəmə sözügedən çağırış vərəqəsinin təhvil verilməsinin Gürcüstanın beynəlxalq müqavilələri ilə müəyyən edilmiş qaydalarından istifadə edə bilər. Məhkəmə Gürcüstanın müvafiq beynəlxalq müqaviləsində nəzərdə tutulmuş mərkəzi orqan vasitəsilə məhkəmənin çağırış vərəqəsinin göndərilməsini təmin edir.

8. Vətəndaşa poçt və ya kuryer vasitəsilə göndərilən məhkəmənin çağırış vərəqəsi ona şəxsən təhvil verilməlidir, vətəndaşın iş yerinə, həmçinin, təşkilata göndərilən çağırış vərəqəsi isə kanselyariyaya və ya bu kimi təyinatlı struktur vahidinə və/və ya şəxsə təhvil verilməlidir, beləsinin olmadığı halda isə – çağırış vərəqəsini ünvana təhvil verəcək təşkilatın müvafiq səlahiyyətli şəxsinə. Vətəndaşa və ya təşkilata məhkəmənin çağırış vərəqəsi tərəflərin razılaşması ilə nəzərdə tutulmuş təhvil vermənin fərqli qaydasında da verilə bilər. Bu hissədə nəzərdə tutulmuş hallarda çağırış vərəqəsinin təhvil verilməsi onun ikinci nüsxəsində çağırış vərəqəsini qəbul edən şəxsin imzası ilə təsdiq edilir.

Gürcüstanın 13 iyul 2006-cı il tarixli qanunu №3435 - SSM I, №32, 31.07.2006-cı il., maddə.243

Gürcüstanın 28 dekabr 2007-ci il tarixli qanunu №5669 - SSM I, №1, 03.01.2008-ci il., maddə.1

Gürcüstanın 24 sentyabr 2009-cu il tarixli qanunu №1701 - SSM I, №29, 12.10.2009-cu il., maddə.184

Gürcüstanın 28 dekabr 2011-ci il tarixli qanunu №5667– veb-səhifə, 30.12.2011-ci il.

Gürcüstanın 8 may 2012-ci il tarixli qanunu №6144 – veb-səhifə, 25.05.2012-ci il.

Gürcüstanın 15 iyul 2020-ci il tarixli qanunu №6988 – veb-səhifə, 28.07.2020-ci il.

Gürcüstanın 30 mart 2021-ci il tarixli qanunu №424 – veb-səhifə, 13.04.2021-ci il.

Maddə 74. Ünvan sahibi yerində olmadıqda bildiriş

1. Əgər məhkəmənin çağırış vərəqəsini çatdıran şəxs məhkəməyə çağırılacaq şəxsi tərəfin göstərdiyi ünvanda görə bilmədisə, o, çağırış vərəqəsini ailənin onunla birlikdə yaşayan hər hansı fəaliyyət qabiliyyəti olan üzvünə təhvil verir, çağırış vərəqəsi iş yeri üzrə çatdırıldıqda isə – iş yerinin administrasiyasına - bu məcəllənin 73-cü maddəsinin 8-ci hissəsində müəyyən edilmiş qaydada, o hallar istisna olmaqla – nə vaxt ki, baxılan işdə onlar qarşı tərəf kimi iştirak edirlər. Çağırış vərəqəsini qəbul edən şəxs çağırış vərəqəsinin ikinci nüsxəsində öz adını və soyadını, ünvan sahibi ilə münasibətini və tutduğu vəzifəni qeyd etməyə borcludur. Çağırış vərəqəsini qəbul edən şəxs, həmçinin, çağırış vərəqəsini dərhal ünvan sahibinə təhvil verməyə borcludur. Çağırış vərəqəsinin bu hissədə nəzərdə tutulmuş şəxsə təhvil verilməsi - çağırış vərəqəsinin ünvan sahibinə təhvil verilməsi sayılacaq, bu isə çağırış vərəqəsinin ikinci nüsxəsində çağırış vərəqəsini qəbul edən şəxsin imzası ilə təsdiqlənir.

2. Ünvan sahibi yerində olmadıqda, məhkəmənin çağırış vərəqəsini çatdıran şəxs çağırış vərəqəsinin ikinci nüsxəsində ünvan sahibinin hara getdiyini və onun nə vaxt geri dönəcəyinin güman edildiyini qeyd etməlidir.

Gürcüstanın 13 iyul 2006-cı il tarixli qanunu №3435 - SSM I, №32, 31.07.2006-cı il., maddə.243

Gürcüstanın 28 dekabr 2007-ci il tarixli qanunu №5669 - SSM I, №1, 03.01.2008-ci il., maddə.1

Gürcüstanın 15 dekabr 2010-cu il tarixli qanunu №4037 - SSM I, №75,27.12.2010-cu il., maddə.480

Maddə 75. Çağırış vərəqəsini qəbul etməkdən imtina

1. Ünvan sahibi və ya bu məcəllənin 74-cü maddəsinin birinci hissəsində nəzərdə tutulmuş subyekt, bu maddənin 2-ci hissəsində nəzərdə tutulmuş istisnadan başqa, çağırış vərəqəsini qəbul etməkdən imtina etdikdə - onu aparan şəxs çağırış vərəqəsində müvafiq qeyd (yazı) aparır, hansı ki məhkəməyə qayıdır. Belə halda, çağırış vərəqəsi ünvan sahibinə çatdırılmış sayılır və məhkəmə işə baxa bilər.

2. Bu məcəllənin 74-cü maddəsinin birinci hissəsində nəzərdə tutulmuş subyekt çağırış vərəqəsini qəbul etməkdən imtina etdikdə - məhkəmənin çağırış vərəqəsi cavabdehə çatdırılmış sayılmır, əgər ona çağırış vərəqəsi ilk dəfə göndərilirsə, o hal istisna olmaqla – nə vaxt ki, çağırış vərəqəsi cavabdehin cavabda (əks iddia ərizəsində) göstərdiyi ünvana göndərilmişdir.

Gürcüstanın 28 dekabr 2007-ci il tarixli qanunu №5669 - SSM I, №1, 03.01.2008-ci il., maddə.1

Maddə 76. Proses zamanı ünvanın dəyişdirilməsi

Tərəflər və onların nümayəndələri proses ərzində öz ünvanlarının dəyişməsi barədə məhkəməyə məlumat verməyə borcludurlar. Belə bir məlumatın (bildirişin) olmadığı halda, çağırış vərəqəsi məhkəməyə məlum olan son ünvana göndəriləcək və ünvan sahibi artıq bu ünvanda yaşamasa belə, çatdırılmış sayılır.

Maddə 77. Çağırış vərəqəsinin həmiştirakçıya (ortaq iştirakçıya) təhvil verilməsi

1. Məhkəmədə işin icraatı həmiştirakçılardan birinə etibar edilibsə, çağırış vərəqəsi ona təhvil veriləcək. O, bu barədə digər həmiştirakçılara məlumat verməyə borcludur. Çağırış vərəqəsinin işin icraatı etibar edilmiş həmiştirakçıya təhvil verilməsi - çağırış vərəqəsinin bütün həmiştirakçılara təhvil verilməsi deməkdir.

2. İşdə 10-dan artıq (çox) iddiaçı, apellyasiya şikayəti verən, kassasiya şikayəti verən, qarşı tərəf olduqda və bu maddənin birinci hissəsində nəzərdə tutulmuş hallar mövcud olmadıqda, məhkəmənin çağırış vərəqəsi iddia ərizəsini (şikayət ərizəsini, cavab ərizəsini) imzalayan ilk üç şəxsə göndərilir. Onlardan birinə çağırış vərəqəsinin təhvil verilməsi - onun tərəfində iştirak edən bütün şəxslərə çağırış vərəqəsinin təhvil verilməsi deməkdir.

Gürcüstanın 28 dekabr 2007-ci il tarixli qanunu №5669 - SSM I, №1, 03.01.2008-ci il., maddə.1

Maddə 78. İctimai bildiriş

1. Tərəfin yeri naməlum olduqda və ya məhkəmənin çağırış vərəqəsini ona başqa cür çatdırmaq mümkün olmadıqda, məhkəmə bildirişin ictimaiyyətə yayılması haqqında qərardad çıxarmaq səlahiyyətinə malikdir. Məhkəmənin bildirişi müvafiq məhkəmə binasının görünən yerində və ya internet saytında yerləşdirilməklə ictimaiyyətə yayılır və ya maraqlanan tərəfin tələbi halında – onun öz xərcləri ilə o qəzetdə, hansı ki tərəfin yaşayış yerinin müvafiq inzibati ərazi vahidində geniş yayılmışdır və ya digər informasiya vasitələrində dərc etməklə yayılır.

2. Bu maddənin birinci hissəsində nəzərdə tutulmuş halda məhkəmənin çağırış vərəqəsi müvafiq məhkəmə binasının görünən yerində və ya internet saytında məhkəmənin bildirişi yerləşdirildikdən və ya qəzetdə və ya digər informasiya vasitələrində dərc edildikdən sonra 7-ci gün tərəfə təhvil verilmiş sayılır.

Gürcüstanın 13 iyul 2006-cı il tarixli qanunu №3435 - SSM I, №32, 31.07.2006-cı il., maddə.243

Gürcüstanın 28 dekabr 2007-ci il tarixli qanunu №5669 - SSM I, №1, 03.01.2008-ci il., maddə.1

Gürcüstanın 15 dekabr 2010-cu il tarixli qanunu №4037 - SSM I, №75,27.12.2010-cu il., maddə.480

İkinci Qapı

Tərəflər

Fəsil IX

Tərəflərin prosessual hüquq qabiliyyəti və fəaliyyət qabiliyyəti

Maddə 79. Mülki prosesdə tərəflər

1. Məhkəmə işin baxılmasına maraqlanan şəxslərin ərizəsi ilə başlayacaq. Fiziki və hüquqi şəxslər məhkəmədə tərəf kimi çıxış edə bilərlər.

2. Hüquqi şəxs olmayan təşkilatlar qanunla nəzərdə tutulmuş hallarda tərəf ola bilərlər.

Maddə 80. Mülki prosessual hüquq qabiliyyəti

1. Gürcüstanın bütün fiziki və hüquqi şəxsləri mülki prosessual hüquq və vəzifələrə malik olmaq qabiliyyəti ilə təchiz olunmuşdur (prosessual hüquq qabiliyyəti).

2. Fiziki şəxsin prosessual hüquq qabiliyyəti doğulduğu andan yaranır və ölümü ilə xitam verilir.

3. Hüquqi şəxsin hüquq qabiliyyəti qeydiyyata alındığı andan yaranır və ləğvi qeydiyyata alındığı andan xitam verilir.

Maddə 81. Mülki prosessual fəaliyyət qabiliyyəti

1. Yetkinlik yaşına çatmış bütün fiziki və hüquqi şəxslər öz hərəkətləri ilə məhkəmədə prosessual hüquqlarını həyata keçirmək və prosessual vəzifələrini yerinə yetirmək, habelə işin icraatını nümayəndəyə tapşırmaq qabiliyyəti ilə təchiz olunmuşdur (prosessual fəaliyyət qabiliyyəti).

2. Fiziki şəxslərin tam prosessual fəaliyyət qabiliyyəti 18 yaşından (yetkinlik yaşına çatdıqdan), hüquqi şəxsin fəaliyyət qabiliyyəti isə – qeydiyyata alındığı andan yaranır. 18 yaşına çatmamış ailə quran (nikahlanan) şəxs də fəaliyyət qabiliyyəti olan sayılır.

3. 7 yaşından 18 yaşınadək yetkinlik yaşına çatmayanların, habelə fəaliyyət qabiliyyəti məhdud hesab edilmiş vətəndaşların hüquqlarını və qanunla qorunan maraqlarını məhkəmədə onların valideynləri, övladlığa götürənlər və ya himayəçilər müdafiə edirlər. Bundan əlavə, məhkəmə yetkinlik yaşına çatmayanların özlərini də belə işlərə qoşmağa (cəlb etməyə) borcludur.

31. Dəstək alan şəxsə dəstək prosessual nümayəndəliyi həyata keçirmək üçün məhkəmənin qərarı ilə tətbiq edildikdə, məhkəmə bu cür işə dəstək alan şəxsin və onun dəstəkçisinin məcburi iştirakı ilə baxmağa borcludur.

4. Yetkinlik yaşına çatmayan şəxsə qanunla öz əmlakı üzərində müstəqil sərəncam vermək, xırda məişət əqdlərini bağlamaq hüququ və s. verilibsə, o, məhkəmədə öz hüquqlarını və qanunla nəzərdə tutulmuş maraqlarını şəxsən müdafiə etmək, iddiaçı, cavabdeh və ya üçüncü şəxs olmaq hüququna malikdir. Məhkəmə yetkinlik yaşına çatmayan şəxsin vəsatəti ilə və ya öz təşəbbüsü ilə onun qanuni nümayəndəsini işə cəlb edə bilər.

5. Azyaşlının hüquqlarını və qanunla qorunan maraqlarını məhkəmədə onun qanuni nümayəndəsi - valideyn, övladlığa götürən, qəyyum müdafiə edir. Məhkəmə, azyaşlının qanuni nümayəndəsinin vəsatəti ilə və ya azyaşlının ən yaxşı maraqlarını nəzərə almaqla öz təşəbbüsü ilə, azyaşlını da işə cəlb etmək səlahiyyətinə malikdir.

6. Gürcüstan qanunvericiliyində nəzərdə tutulmuş halda, qəyyumluq və himayəçilik orqanı yetkinlik yaşına çatmayanın və dəstək alan şəxsin hüquqlarını qorumaq üçün məhkəməyə müraciət etmək səlahiyyətinə malikdir.

Gürcüstanın 20 iyun 2003-cü il tarixli qanunu №2450 – SSM I, №20, 11.07.2003-cü il., maddə.139

Gürcüstanın Konstitusiya Məhkəməsinin 8 oktyabr 2014-cü il Qərarı №2/4/532,533–veb-səhifə, 28.10.2014-cü il.

Gürcüstanın 20 mart 2015-ci il tarixli qanunu №3340 – veb-səhifə, 31.03.2015-ci il.

Gürcüstanın 20 sentyabr 2019-cu il tarixli qanunu №5014 – veb-səhifə, 27.09.2019-cu il.

Gürcüstanın 21 may 2020-ci il tarixli qanunu №5914 – veb-səhifə, 25.05.2020-ci il.

Maddə 81​1. Yetkinlik yaşına çatmayanın müdafiə hüququ

Yetkinlik yaşına çatmayan şəxs öz hüquqlarını və qanuni maraqlarını müdafiə etmək üçün məhkəməyə müraciət etmək hüququna malikdir. Bu halda məhkəmə prosessual nümayəndə təyin edir və işə baxır. Yetkinlik yaşına çatmayan iddiaçı öz prosessual nümayəndəsi ilə razılaşmamaq və özü özünü müdafiə etmək hüququna malikdir. Məhkəmə bu cür işə qəyyumluq və himayəçilik orqanlarını cəlb etməyə borcludur.

Gürcüstanın 20 iyun 2003-cü il tarixli qanunu №2450 – SSM I, №20, 11.07.2003-cü il., maddə.139

Gürcüstanın 20 sentyabr 2019-cu il tarixli qanunu №5014 – veb-səhifə, 27.09.2019-cu il.

Gürcüstanın 21 may 2020-ci il tarixli qanunu №5914 – veb-səhifə, 25.05.2020-ci il.

Maddə 82. Prosesdə fəaliyyət qabiliyyəti olmayan tərəfin prosessual nümayəndəsi (prosessual himayəçi)

1. İddia ərizəsi qanuni nümayəndəsi olmayan, fəaliyyət qabiliyyəti olmayan tərəfə qarşı verildikdə, iddiaçının ərizəsinə əsasən, məhkəmə prosessual nümayəndə təyin etməli və əgər işə baxılmaması iddiaçıya zərər vurmaq təhlükəsi yaradırsa, işə baxmalıdır.

2. Proses zamanı iddia ərizəsinin qanuni nümayəndəsi olmayan, fəaliyyət qabiliyyəti olmayan iddiaçı tərəfindən verildiyi aşkar edildikdə, prosesin ləngiməsinin (süründürməçiliyin) qarşısını almaq üçün - qanuni nümayəndə təyin edilənə qədər iddiaçıya prosessual nümayəndə təyin edə bilərlər.

Maddə 83. Tərəflərin prosessual hüquqları

1. Tərəflər bərabər prosessual hüquqlardan istifadə edirlər. Onlar: işin materialları ilə tanış olmaq, bu materiallardan çıxarışlar etmək, surətlər çıxarmaq, etirazlar (kənarlaşdırmalar) etmək, sübutları, o cümlədən ekspertin (ekspert qurumunun) rəylərini, mütəxəssisin arayışlarını təqdim etmək, sübutların araşdırılmasında iştirak etmək, şahidlərə, ekspertlərə, mütəxəssislərə suallar vermək, məhkəmə qarşısında vəsatətlər vermək, məhkəməyə şifahi və yazılı izahatlar vermək, eyni tipli iş üzrə başqa məhkəmənin qərarlarını təqdim etmək, proses zamanı qaldırılan bütün məsələlərlə bağlı öz rəylərini təqdim etmək və fikirlərini bildirmək, qarşı tərəfin vəsatətlərini, rəylərini və fikirlərini rədd etmək, məhkəmənin qərarlarını və qərardadlarını şikayət etmək, prosesin istənilən mərhələsində barışıq (razılığa gəlmək) aktını təqdim etmək və bu məcəllə ilə onlara verilmiş digər hüquqlardan istifadə etmək hüququna malikdirlər.

11. Bu maddənin birinci hissəsində nəzərdə tutulmuş hüquqlarla yanaşı, yetkinlik yaşına çatmayan şəxs, Uşaq Hüquqları Məcəlləsinin 70-ci maddəsinin 4-cü hissəsində nəzərdə tutulmuş məsələlər üzrə, həmin maddənin 5-ci hissəsinə uyğun olaraq, məlumat almaq hüququna malikdir.

2. İddiaçı: işin ilkin məhkəmə iclasına hazırlıq başa çatana qədər iddianın əsasını və ya predmetini dəyişdirmək, iddiada göstərilən halları və sübutları doldurmaq, iddia tələbinin miqdarını artırmaq və ya azaltmaq hüququna malikdir, bu barədə məhkəmə cavabdehə məlumat verməlidir.

3. İşi ilkin məhkəmə iclasına hazırladıqdan sonra iddianın əsasını və ya predmetini dəyişdirməyə yalnız cavabdehin əvvəlcədən razılığı ilə yol verilir. Belə razılıq olduqda, cavabdeh məhkəmə iclasının başqa vaxta təxirə salınmasını tələb edə bilər.

4. İddiaçının: iddia ərizəsində göstərdiyi halları aydınlaşdırması, dəqiqləşdirməsi və əlavə etməsi, habelə iddia tələblərinin miqdarını azaltması və ya ona bir əşyanın əvəzinə digər əşyanı aid etməsi və/və ya bu əşyanın dəyərini ödətməsi - iddia ərizəsini dəyişdirmək kimi sayılmayacaq.

Gürcüstanın 28 dekabr 2007-ci il tarixli qanunu №5669 - SSM I, №1, 03.01.2008-ci il., maddə.1

Gürcüstanın 20 sentyabr 2019-cu il tarixli qanunu №5014 – veb-səhifə, 27.09.2019-cu il.

Gürcüstanın 21 may 2020-ci il tarixli qanunu №5914 – veb-səhifə, 25.05.2020-ci il.

Maddə 831. İddiaçının iddia ərizəsini geri götürməsi

1. İddiaçı öz tələbindən imtina etmədən iddia ərizəsini geri götürmək hüququna malikdir. İddia ərizəsini geri götürməyə prosesin istənilən mərhələsində yol verilir. İddia ərizəsini geri götürməyə cavabdehin razılığı ilə birinci instansiya məhkəməsində işə əsas iclasda baxılarkən, habelə apellyasiya və kassasiya qaydasında baxılarkən yol verilir. Cavabdeh razılaşmadıqda, məhkəmə işə baxıb qərar verməlidir.

2. Məhkəmə iddiaçının iddia ərizəsini geri götürmək haqqında bəyanatını təmin etdikdə, iddia ərizəsinin baxılmamış qalaraq saxlanılması və iddiaçıya qaytarılması barədə qərardad çıxarır. Belə halda, yalnız müvafiq instansiya məhkəməsində ödənilmiş dövlət rüsumu iddiaçıya qaytarılacaq. Bundan əlavə, cavabdehin çəkdiyi məhkəmə xərclərini ödəmək ona tapşırılacaq. Apellyasiya və ya kassasiya qaydasında işə baxılarkən iddia ərizəsinin geri götürülməsi təmin edildikdə, məhkəmə aşağı instansiya məhkəmələrinin qərarlarını ləğv edir.

Gürcüstanın 13 iyul 2006-cı il tarixli qanunu №3435 - SSM I, №32, 31.07.2006-cı il., maddə.243

Gürcüstanın 28 dekabr 2007-ci il tarixli qanunu №5669 - SSM I, №1, 03.01.2008-ci il., maddə.1

Maddə 84. Qeyri-adekvat (müvafiq olmayan) iddiaçının dəyişdirilməsi

1. İşə baxılarkən iddia ərizəsinin tələb hüququ olan şəxs tərəfindən qaldırılmadığını müəyyən edən məhkəmə, iddiaçının razılığı ilə, işə xitam vermədən ilkin iddiaçını adekvat (müvafiq) iddiaçı ilə dəyişdirə bilər.

2. Belə razılığa baxmayaraq, müvafiq iddiaçı müvafiq olmayan iddiaçını əvəz etməyə razı olmadıqda, məhkəmə: qeyri-adekvat tərəfin qaldırdığı iddiadan imtina etdiyini əsas gətirərək, işin icraatına xitam verəcək.

3. Əgər qeyri-adekvat iddiaçı müvafiq iddiaçı ilə əvəz olunmağa razı deyilsə, bu sonuncu - mübahisə predmeti üzrə müstəqil tələb irəli sürəcək üçüncü şəxs kimi işə cəlb edilə bilər, bu barədə məhkəmə bu şəxsə məlumat verir. Əgər bu şəxs işə üçüncü şəxs kimi cəlb olunmağa razıdırsa, qeyri-adekvat iddiaçının iddiasını əsaslandırılmış olmadığına görə məhkəmə öz qərarı ilə rədd edəcək, üçüncü şəxs kimi işə cəlb edilmiş müvafiq iddiaçıya münasibətdə isə iddianı ümumi əsaslarla təmin edəcək.

4. Üçüncü şəxs kimi işə cəlb olunacağı güman edilən müvafiq iddiaçı bu işə qoşulmaqdan imtina etdikdə, qeyri-adekvat iddiaçının iddiasının təmin edilməsini məhkəmə öz qərarı ilə rədd edəcək.

Maddə 85. Qeyri-adekvat (müvafiq olmayan) cavabdehin dəyişdirilməsi

Əgər işə baxarkən məhkəmə iddia ərizəsinin iddiaya görə məsuliyyət daşımalı olan şəxsə qarşı qaldırılmadığını müəyyən edərsə, o, iddiaçının razılığı ilə, ilkin cavabdehi müvafiq cavabdehlə əvəz edə bilər. İddiaçı ilkin cavabdehin müvafiq cavabdehlə əvəz edilməsinə razı olmadıqda, iddiaçının iddiasının təmin edilməsini məhkəmə öz qərarı ilə rədd edəcək.

Fəsil X

Prosessual həmiştirakçılıq

Maddə 86. Həmiştirakçılığın əsasları

1. İddia ərizəsi birlikdə bir neçə iddiaçı tərəfindən və ya bir neçə cavabdehə qarşı təqdim oluna bilər, əgər:

a) iddianın predmeti ümumi hüquqdursa;

b) iddia tələbləri eyni əsaslardan irəli gəlirsə;

q) onların əsasının və predmetinin eyni cinsdən olub-olmamasından asılı olmayaraq, iddia tələbləri eynidirsə.

2. Hər bir iddiaçı və ya cavabdeh qarşı tərəfə münasibətdə prosesdə müstəqil olaraq çıxış edir.

Maddə 87. Həmiştirakçıların prosessual hüquqları

1. Həmiştirakçılar bu məcəlləyə əsasən tərəflərə verilmiş bütün prosessual hüquqlardan istifadə edirlər.

2. Həmiştirakçılar işin icraatını həmiştirakçılardan birinə etibar edə bilərlər, o hallar istisna olmaqla – nə vaxt ki, həmiştirakçı yetkinlik yaşına çatmayandır və yaxud onun qəyyumu və ya himayəçisi var.

3. Həmiştirakçılardan birinə işin icraatının etibar edilməsi 96-cı maddədə müəyyən edilmiş qaydada imzalanmalıdır.

Fəsil XI

Üçüncü şəxslər

Maddə 88. Müstəqil iddia tələbi olan üçüncü şəxslər

1. Mübahisənin predmeti üzrə və ya onun bir hissəsi üzrə müstəqil tələb irəli sürən hər bir maraqlanan şəxs, tərəflərin polemikası başlamazdan əvvəl, tərəflərdən hər ikisinə və ya birinə qarşı iddia qaldıra bilər (müstəqil iddia tələbi ilə üçüncü şəxslər). Üçüncü şəxsin iddia ərizəsinin qəbulu və baxılması ümumi qaydalara riayət edilməklə həyata keçirilir. Üçüncü şəxsin və ilkin iddiaçının iddia ərizəsi eyni vaxtda həll edilir.

2. Müstəqil iddia tələbi ilə üçüncü şəxslər iddiaçının bütün hüquqlarından istifadə edir və onun bütün vəzifələrini daşıyırlar.

Gürcüstanın 13 iyul 2006-cı il tarixli qanunu №3435 - SSM I, №32, 31.07.2006-cı il., maddə.243

Maddə 89. Müstəqil iddia tələbi olmayan üçüncü şəxslər

Mübahisə predmetinə və ya onun bir hissəsinə müstəqil tələb irəli sürməyən hər maraqlanan şəxs onun iş üzrə iddiaçının və ya cavabdehin tərəfində üçüncü şəxs kimi qəbul edilməsi üçün məhkəməyə ərizə ilə müraciət edə bilər, çünki bu iş üzrə məhkəmənin qərarı sonradan tərəflərdən birinə münasibətdə onun hüquq və vəzifələrinə təsir göstərə bilər. Məhkəmə, tərəflərin fikirlərini nəzərə almaqla, üçüncü şəxs kimi qəbul edilmə məsələsini həll edir.

Maddə 90. Tərəflərdən birinin təşəbbüsü ilə üçüncü şəxsin işə cəlb edilməsi

1. Müstəqil iddia tələbi olmayan üçüncü şəxs tərəflərdən birinin təşəbbüsü ilə işə cəlb oluna bilər, bunun üçün o, məhkəməyə əsaslandırılmış ərizə ilə müraciət edir. Belə bir ərizə məhkəmənin qərarı çıxana qədər necə ki yazılı, eləcə də şifahi formada verilə bilər. Şifahi ərizə məhkəmə iclasının protokoluna daxil edilir. Məhkəmə, tərəflərin fikirlərini nəzərə alaraq, üçüncü şəxsin iştirak etmək üçün işə cəlb edilməsi və ya belə cəlb etməkdən imtina barədə qərardad çıxaracaq.

2. Üçüncü şəxsi işə cəlb etməkdən imtina barədə məhkəmənin qərardadı qərarla birlikdə şikayət edilir.

Gürcüstanın 20 dekabr 2005-ci il tarixli qanunu №2360 - SSM I, №55, 27.12.2005-ci il., maddə.376

Maddə 91. Üçüncü şəxslərin prosessual hüquqları

Mübahisə predmetinə müstəqil tələblər irəli sürməyən üçüncü şəxslər tərəflərin prosessual hüquqlarından istifadə edirlər və tərəflərin prosessual vəzifələrini daşıyırlar, bu hüquqlar istisna olmaqla: iddia tələbinin miqdarını artırmaq və ya azaltmaq, iddianın əsasını və ya predmetini dəyişdirmək, iddia ərizəsini tanımaq, iddiadan imtina etmək və ya barışmaq (razılığa gəlmək), əks (qarşı) iddia ərizəsi qaldırmaq, məhkəmə qərarının məcburi icra edilməsini tələb etmək.

Maddə 92. Prosessual hüquq vərəsəliyi

1. Tərəflərdən biri mübahisəli və ya məhkəmənin qərarı ilə müəyyən edilmiş hüquqi münasibətdən çıxdıqda (vətəndaşın ölümü, hüquqi şəxsin yenidən təşkili, tələbdən imtina (güzəştə getmək), borcun ötürülməsi və s.), məhkəmə bu tərəfi onun hüquq vərəsəsi (əvəzedicisi) ilə əvəz edir. Hüquq vərəsəliyi (əvəz etmək) prosesin hər mərhələsində mümkündür.

2. Hüquq vərəsəsi üçün onun prosesə qəbul edilməzdən əvvəl yerinə yetirməli olduğu bütün hərəkətlər - onun əvəz etdiyi şəxs üçün məcburi olacağı dərəcədə məcburidir.

3. Hüquq vərəsəliyi halında məhkəmə 279-cu maddəyə uyğun olaraq işin icraatını dayandırır.

4. Hüquq vərəsəsi ilə əvəz etmək və ya belə bir əvəz etməkdən imtina haqqında məhkəmənin qərardadına özəl şikayət ərizəsi verilə bilər.

Gürcüstanın 13 may 1999-cu il tarixli qanunu №1956 – SSM I, №15(22), 14.05.1999-cu il., maddə.64

Gürcüstanın 13 iyul 2006-cı il tarixli qanunu №3435 - SSM I, №32, 31.07.2006-cı il., maddə.243

Fəsil XII

Məhkəmədə nümayəndəlik

Maddə 93. Nümayəndə vasitəsilə icraatın aparılması

1. Vətəndaşlar məhkəmədə icraatı şəxsən apara bilərlər, hüquqi şəxslər və ya digər təşkilatlar isə – o vəzifəli şəxsin vasitəsilə, hansı ki nizamnamə və ya əsasnamə ilə bu hüquqi şəxsin və ya təşkilatın adından hərəkət edə bilər.

2. Tərəflər məhkəmədə nümayəndə vasitəsilə də icraatı apara bilərlər. Nümayəndə vasitəsilə icraatın aparılması tərəfləri işdə şəxsən iştirak etmək hüququndan məhrum etmir.

Maddə 94. Məhkəmədə nümayəndə ola biləcək şəxslər

1. Məhkəmədə tərəflərin nümayəndələri ola bilərlər:

a) vəkillər;

b) dövlət hakimiyyəti orqanının, bələdiyyənin/bələdiyyə orqanının, təşkilatların əməkdaşları – bu orqanların və təşkilatların işləri üzrə;

b1) xüsusi iddiaçı statusuna malik olan təşkilatlar − məhdud imkanlı şəxslərin işləri üzrə;

q) həmiştirakçılardan biri – qalan həmiştirakçıların tapşırığı ilə;

d) digər fəaliyyət qabiliyyəti olan şəxslər – yalnız birinci instansiya məhkəməsində.

11. Eyni işdə və ya bu işlə mahiyyətcə bağlı olan başqa işdə vasitəçi (mediator) qismində iştirak etmiş şəxs məhkəmədə nümayəndə ola bilməz.

2. Mübahisə predmetinin dəyəri 500 000 laridən artıq (çox) olduqda və/və ya iş faktiki və ya hüquqi baxımdan xüsusi mürəkkəbliklə xarakterizə olunursa və icra hakimiyyətinin qurumu mülki prosesdə iştirak edirsə, o, Gürcüstanın Ədliyyə Nazirliyinə müraciət edir, hansı ki Gürcüstanın Ədliyyə Nazirliyinin dövlət qulluqçusunun və ictimai qulluqçunun mülki hüquq prosesində bu qurumun nümayəndəsi kimi təyin edilməsini tələb etmək səlahiyyətinə malikdir (Gürcüstanın vergi qanunvericiliyindən və/və ya gömrük qanunvericiliyindən irəli gələn mübahisə istisna olmaqla). Bu halda icra hakimiyyətinin qurumu, Gürcüstanın Ədliyyə Nazirliyinin razılığı ilə, həmin qurumda işləyən ictimai qulluqçuya eyni iş üzrə nümayəndəlik səlahiyyəti vermək hüququna malikdir.

3. (çıxarılıb - 30.11.2018, №3811).

4. Bu maddənin 2-ci hissəsində nəzərdə tutulmuş hallarda Gürcüstanın Ədliyyə Nazirliyinə müraciət etmək, iş materiallarının hərəkəti və nümayəndənin təyin edilməsi qaydası və müddətləri Gürcüstanın Ədliyyə nazirinin əmri ilə müəyyən edilir.

Gürcüstanın 13 iyul 2006-cı il tarixli qanunu №3435 - SSM I, №32, 31.07.2006-cı il., maddə.243

Gürcüstanın 27 mart 2009-cu il tarixli qanunu №1132 - SSM I, №9, 13.04.2009-cu il., maddə.32

Gürcüstanın 12 noyabr 2010-cu il tarixli qanunu №3806 - SSM I, №66,03.12.2010-cu il., maddə.414

Gürcüstanın 22 mart 2011-ci il tarixli qanunu №4463 – veb-səhifə, 01.04.2011-ci il.

Gürcüstanın 20 dekabr 2011-ci il tarixli qanunu №5550 – veb-səhifə, 28.12.2011-ci il.

Gürcüstanın 27 oktyabr 2015-ci il tarixli qanunu №4370 - veb-səhifə, 11.11.2015-ci il.

Gürcüstanın 21 dekabr 2016-cı il tarixli qanunu №162 - veb-səhifə, 28.12.2016-cı il.

Gürcüstanın 30 noyabr 2018-ci il tarixli qanunu №3811 – veb-səhifə, 13.12.2018-ci il.

Gürcüstanın 28 iyun 2019-cu il tarixli qanunu №4921 – veb-səhifə, 04.07.2019-cu il.

Gürcüstanın 18 sentyabr 2019-cu il tarixli qanunu №4955 – veb-səhifə, 27.09.2019-cu il.

Gürcüstanın 14 iyul 2020-ci il tarixli qanunu №6839 – veb-səhifə, 28.07.2020-ci il.

Gürcüstanın 15 iyul 2020-ci il tarixli qanunu №6988 – veb-səhifə, 28.07.2020-ci il.

Maddə 95. Məhkəmədə nümayəndə ola bilməyəcək şəxslər

Hakim, müstəntiq və prokuror məhkəmədə nümayəndə ola bilməzlər, o hal istisna olmaqla – nə vaxt ki, onlar prosesdə valideyn (övladlığa götürən), qəyyum, himayəçi və ya müvafiq orqanın nümayəndəsi kimi çıxış edirlər.

Maddə 96. Nümayəndənin səlahiyyətinin rəsmiləşdirilməsi (imzalanması)

1. Nümayəndənin səlahiyyəti qanuna uyğun olaraq verilmiş və imzalanmış etibarnamədə formalaşdırılmalıdır. Vətəndaşın verdiyi etibarnamə notarial qaydada təsdiq edilməlidir və ya etibar edənin işlədiyi və ya təhsil aldığı təşkilat tərəfindən, vətəndaşın müalicə olunduğu stasionar müalicə müəssisəsinin müdiriyyəti tərəfindən, müvafiq hərbi hissə tərəfindən təsdiq edilməlidir - əgər etibarnaməni hərbi qulluqçu vermişdirsə. Gürcüstanın Ədliyyə Nazirliyinin sisteminə daxil olan dövlət alt idarə qurumunun − Xüsusi Penitensiar Xidmətin (sonradan − Xüsusi Penitensiar Xidmət) cəzaçəkmə müəssisəsinə (sonradan − cəzaçəkmə müəssisəsi) yerləşdirilmiş şəxsin verdiyi etibarnaməni bu müəssisənin direktoru təsdiq edir.

2. Etibarnaməni təşkilatın adından müvafiq təşkilatın rəhbəri və ya digər səlahiyyətli şəxsi verir.

3. Vəkilin səlahiyyəti Gürcüstanın “Vəkillər haqqında” Qanunu ilə müəyyən edilmiş qaydada təsdiqlənir.

Gürcüstanın 13 iyul 2006-cı il tarixli qanunu №3435 - SSM I, №32, 31.07.2006-cı il., maddə.243

Gürcüstanın 9 mart 2010-cu il tarixli qanunu №2717 - SSM I, №12, 24.03.2010-cu il., maddə.54

Gürcüstanın 1 may 2015-ci il tarixli qanunu №3531 – veb-səhifə, 18.05.2015-ci il.

Gürcüstanın 1 iyun 2017-ci il tarixli qanunu №948 - veb-səhifə, 20.06.2017-ci il.

Gürcüstanın 5 iyul 2018-ci il tarixli qanunu №3139 – veb-səhifə, 11.07.2018-ci il.

Maddə 97. Vəkil olmayan şəxsi nümayəndə kimi qəbul etməkdən məhkəmənin imtinası

1. Məhkəmə, vəkil olmayan şəxsin tərəfi təmsil etmək və onun hüquqlarını qorumaq üçün kifayət qədər məlumatlara malik olmadığını hesab etdikdə, onu prosesdə nümayəndə kimi qəbul etməkdən imtina edə bilər.

2. Prosessual nümayəndənin kənarlaşdırılana qədər həyata keçirdiyi hərəkətlər qüvvədə qalır.

3. Vəkil olmayan şəxsi nümayəndə kimi qəbul etməkdən imtina haqqında məhkəmənin qərardadına özəl şikayət ərizəsi verilə bilər.

Gürcüstanın Konstitusiya Məhkəməsinin birinci kollegiyasının 16 fevral 2004-cü il tarixli Qərarı №1/1/186 - SSM IV, №9, 20.02.2004-cü il., səh.2

Gürcüstanın 16 dekabr 2005-ci il tarixli qanunu №2270 – SSM I, №55, 27.12.2005-ci il., maddə.372

Maddə 98. Nümayəndənin səlahiyyəti

1. Məhkəmədə işin icraatını aparmaq haqqında səlahiyyət nümayəndəyə etibar edənin adından bütün prosessual hərəkətləri yerinə yetirmək hüququnu verir, bunlar istisna olmaqla: iddia qaldırmaq, işi arbitraja vermək, iddia tələbindən tam və ya qismən imtina etmək, iddianı tanımaq, iddianın predmetini dəyişdirmək, barışıq (razılığa gəlmək), məhkəmə qərarından şikayət etmək, icra vərəqəsini ödəniş üçün təqdim etmək, aid edilmiş əmlakı və ya pulu almaq. Nümayəndənin bu maddədə göstərilən hərəkətlərin hər birini yerinə yetirmək səlahiyyəti həmin etibar edənin verdiyi etibarnamədə xüsusi qeyd edilməlidir.

2. Tərəfin səlahiyyət verdiyi şəxs ayrıca prosessual hərəkətin yerinə yetirilməsini başqa vəkilə və ya onun köməkçisinə etibar edə bilər.

Gürcüstanın 13 iyul 2006-cı il tarixli qanunu №3435 - SSM I, №32, 31.07.2006-cı il., maddə.243

Maddə 99. Etibar edən tərəfindən nümayəndənin səlahiyyətinə xitam verilməsi

Etibar edən özünün verdiyi etibarnaməni işin icraatının bütün mərhələlərində ləğv etmək və nümayəndənin səlahiyyətinə xitam vermək hüququna malikdir, bu barədə o, məhkəməyə və nümayəndəyə yazılı şəkildə məlumat verir. Tərəfin təklifi ilə nümayəndənin səlahiyyətinə xitam verilməsi işin icraatının dayandırılması və ya işə baxılmasının təxirə salınması üçün əsas deyil. Səlahiyyətinə xitam verilmiş nümayəndənin qanuna uyğun olaraq yerinə yetirdiyi bütün prosessual hərəkətlər əhəmiyyətini qoruyub-saxlayır.

Maddə 100. Nümayəndənin öz səlahiyyətindən imtina etməsi

Nümayəndə işin icraatının bütün mərhələlərində öz səlahiyyətindən imtina etmək hüququna malikdir və bu barədə həm məhkəməyə, həm də ona etibar edənə vaxtında məlumat verməlidir ki, bu sonuncu özü prosesdə iştirak edə bilsin və yeni nümayəndə tutsun. Məhkəmə, bunu nəzərə alaraq, nümayəndənin prosesdə iştirakına xitam vermək hüququna malik olacağı vaxtı təyin edəcək.

Maddə 101. Qanuni nümayəndələr

1. Fəaliyyət qabiliyyəti olmayan vətəndaşın, habelə məhdud fəaliyyət qabiliyyəti olan vətəndaşın hüquqlarını və qanunla qorunan maraqlarını məhkəmədə onların valideynləri, övladlığa götürənlər, qəyyumlar və himayəçilər qoruyurlar, hansılar ki öz səlahiyyətlərini təsdiq edən sənədləri məhkəməyə təqdim edirlər.

2. Qanuni nümayəndələr təmsil olunmalı şəxslərin adından bütün prosessual hərəkətləri yerinə yetirirlər, hansıları ki yerinə yetirmək hüququ təmsil edənlərə (nümayəndələrə), qanunla nəzərdə tutulmuş məhdudlaşdırmalarla, verilib.

3. Qanunla müəyyən edilmiş qaydada izsiz itkin düşmüş elan edilmiş vətəndaşın iştirak etməli olduğu işdə izsiz itkin düşmüş şəxsin əmlakının idarə etmək üçün verildiyi şəxs onun nümayəndəsi kimi iştirak edir.

4. Ölmüş şəxsin və ya qanunla müəyyən edilmiş qaydada ölmüş elan edilmiş şəxsin vərəsəsinin iştirak etməli olduğu işdə, əgər mirası (vərəsəliyi) heç kim almamışsa, vərəsənin nümayəndəsi kimi - miras əmlakını qorumaq və idarə etmək üçün təyin edilmiş şəxs çıxış edir.

5. Bu maddədə nəzərdə tutulmuş hallarda qanuni nümayəndələr məhkəmədə işin icraatını vəkilə etibar edə bilərlər ki, bu da qanuni nümayəndənin özünü işdə iştirak etmək hüququndan məhrum etmir.

Üçüncü Qapı

Məhkəmə sübutları

Fəsil XIII

Sübutların toplanması və qiymətləndirilməsi

Maddə 102. Sübut etmə yükü. Sübutların məqbulluğu (qəbuledilənliyi)

1. Hər bir tərəf öz tələblərini və cavabını əsaslandırdığı halları sübut etməlidir.

2. Bu hallar tərəflərin (üçüncü şəxslərin) özlərinin izahatları, şahidlərin ifadələri, faktların təsbiti materialları, yazılı və ya maddi (əşyavi) sübutlar (dəlillər) və ekspertlərin rəyləri ilə sübuta yetirilə bilər.

3. Qanuna əsasən müəyyən növ sübutlarla təsdiqlənməli (sübut edilməli) olan işin halları başqa növ sübutlarla təsdiqlənə (sübuta yetirilə) bilməz.

Gürcüstanın 8 may 2012-ci il tarixli qanunu №6145 – veb-səhifə, 17.05.2012-ci il.

Maddə 103. Sübutların toplanması

1. Sübutları məhkəməyə tərəflər təqdim edirlər. Məhkəmə tərəflərə əlavə sübutlar təqdim etməyi təklif edə bilər.

2. Tərəflər bu və ya digər səbəbdən sübutları bilavasitə əldə edə və məhkəməyə təqdim edə bilmədikdə, tərəflərin vəsatəti ilə məhkəmə özü sübutları, kimin yanında olursa olsun, tələb edə bilər.

3. Qanun pozuntusu ilə əldə edilmiş sübutların hüquqi qüvvəsi yoxdur.

4. İşin hazırlıq mərhələsi başa çatanadək təqdim edilmiş sübutlar işə əlavə olunacaq və onlara bu məcəllənin 225-ci maddəsində müəyyən edilmiş qaydada məhkəmə baxacaq və yoxlayacaq. İşin hazırlıq mərhələsi başa çatdıqdan sonra təqdim edilmiş sübutların qəbulu məsələsinə məhkəmə, tərəflərin fikirlərini nəzərə almaqla, şifahi dinləmə ilə baxacaq.

Gürcüstanın 7 mart 2018-ci il tarixli qanunu №2035 - veb-səhifə, 29.03.2018-ci il.

Maddə 104. Sübutların qəbuledilməzliyi

1. İş üçün əhəmiyyət kəsb etməyən sübutları məhkəmə qəbul etməyəcək, tələb etməyəcək və ya işdən çıxaracaq.

11. Məhkəmə mediasiyası prosesində məxfilik şərti ilə açıqlanan məlumatı və sənədi məhkəmə sübut kimi qəbul etməyəcək - əgər tərəflərin razılaşmasında başqa bir şey müəyyən edilməyibsə.

12. Bu maddənin 11 hissəsində nəzərdə tutulmuş qayda tətbiq edilmir - əgər məhkəmə mediasiyası prosesində məxfilik şərti ilə açıqlanan məlumatı və sənədi məhkəməyə onu açıqlayan tərəf təqdim edirsə və ya əgər qarşı tərəfdə bu məlumat və/və ya sənəd var idisə və ya qanunla nəzərdə tutulmuş digər vasitələrlə əldə etmiş və məhkəməyə təqdim etmişsə.

2. Məhkəmə: sübutların qəbuledilməzliyi, onların tələb edilməsindən imtina və ya işdən çıxarılmaları barədə qərardad çıxarır, hansı ki ayrıca şikayət edilməyəcək.

Gürcüstanın 28 dekabr 2007-ci il tarixli qanunu №5669 - SSM I, №1, 03.01.2008-ci il., maddə.1

Gürcüstanın 20 dekabr 2011-ci il tarixli qanunu №5550 – veb-səhifə, 28.12.2011-ci il.

Maddə 105. Sübutların qiymətləndirilməsi

1. Məhkəmə üçün heç bir sübutun əvvəlcədən müəyyən edilmiş qüvvəsi yoxdur.

2. Məhkəmə sübutları onların hərtərəfli, tam və obyektiv nəzərdən keçirilməsinə əsaslanmalı olan öz daxili inamı ilə qiymətləndirir, nəticədə: iş üçün əhəmiyyət kəsb edən halların mövcud olub-olmaması barədə rəy çıxarır.

3. Məhkəmənin daxili inamının əsasını təşkil edən mülahizələr (fikirlər) qərarda öz əksini tapmalıdır.

Gürcüstanın 28 dekabr 2007-ci il tarixli qanunu №5669 - SSM I, №1, 03.01.2008-ci il., maddə.1

Maddə 106. Sübut olunmağı tələb etməyən faktlar

Tərəflər elə faktları sübut etmək üçün dəlillər təqdim etməkdən azad edilirlər, hansılar ki onların tələbləri və ya cavabı həmin faktlara əsaslandıqda belə, təsdiq (sübuta yetirmə) tələb etmirlər. Bunlardır:

a) məhkəmənin hamı tərəfindən tanınmış (məlum) hesab etdiyi faktlar;

b) bir mülki iş üzrə məhkəmənin qanuni qüvvəyə minmiş qərarı ilə müəyyən edilmiş faktlar - əgər digər mülki işlərə baxılarkən eyni tərəflər iştirak edirlərsə;

q) (çıxarılıb).

Gürcüstanın 28 dekabr 2007-ci il tarixli qanunu №5669 - SSM I, №1, 03.01.2008-ci il., maddə.1

Gürcüstanın 24 sentyabr 2010-cu il tarixli qanunu №3619 - SSM I, №51, 29.09.2010-cu il., maddə.332

Maddə 107. Məhkəmə tapşırıqları

1. Tərəflərin vəsatəti ilə məhkəmə tərəfindən tələb edilməli və ya yoxlanılmalı olan sübutlar başqa şəhərdə və ya rayonda olduqda və işə baxan məhkəmədə onların təqdim edilməsi və ya yoxlanılması mümkün olmadıqda və ya çətin olduqda, məhkəmə əsaslandırılmış qərardadla sübutların toplanmasını (yoxlanılmasını) ərazi baxımından daha əlverişli olan məhkəməyə tapşıra bilər.

2. Məhkəmə tapşırığı haqqında məhkəmənin qərardadında: baxılan işin məzmunu, müəyyən edilməli hallar və tapşırığı yerinə yetirən məhkəmə tərəfindən toplanmalı (yoxlanılmalı) sübutlar, habelə tapşırığın icra müddəti qısa şəkildə formalaşdırılmalıdır.

3. Məhkəmənin tapşırığı haqqında qərardadın icrası məcburidir və o, təyin edilmiş müddətdə yerinə yetirilməlidir.

Maddə 108. Məhkəmə tapşırığının yerinə yetirilmə qaydası

1. Hakim məhkəmə tapşırığını təkbaşına yerinə yetirir.

2. Tapşırığın yerinə yetirilməsi zamanı toplanmış bütün materiallar dərhal işə baxan məhkəməyə göndərilməlidir. Əgər məhkəmənin tapşırığı ilə yerində baxış baş tutmalıdırsa, tapşırığı yerinə yetirən hakim yerində baxışın vaxtı və yeri barədə tərəflərə məlumat verir, lakin onların gəlməməsi baxışın keçirilməsinə mane ola bilməz.

3. Tapşırığı yerinə yetirən hakimə izahatlar və ya ifadələr vermiş tərəflər və ya şahidlər işə baxan məhkəməyə gəldikləri halda, izahatları və ifadələri ümumi qaydada verəcəklər.

Fəsil XIV

Sübutların təmin edilməsi

Maddə 109. Sübutların təmin edilməsi haqqında vəsatət

1. Gələcəkdə ona lazım olan sübutların təqdim edilməsinin qeyri-mümkün və ya çətin olacağını fikirləşməyə əsası olan şəxs məhkəmədən bu sübutları təmin etməyi xahiş edə bilər.

2. Sübutların təmin edilməsinə hətta işin məhkəməyə verilməsindən əvvəl də yol verilir.

Maddə 110. Məhkəməyə işi verməzdən əvvəl sübutların təmin edilməsi

İş məhkəməyə verilməzdən əvvəl sübutların təmin edilməsini - təmin etmək məqsədilə ərazisində prosessual hərəkətin yerinə yetirilməli olduğu rayonun (şəhərin) hakimi və ya magistrat hakim həyata keçirir (şahidin dindirilməsi, maddi (əşyavi) sübutlara baxış keçirilməsi və s.).

Gürcüstanın 23 iyun 2005-ci il tarixli qanunu №1740 - SSM I, №36, 11.07.2005-ci il., maddə.227

Maddə 111. Sübutların təmin edilməsi haqqında ərizə

1. Sübutların təmin edilməsi haqqında ərizə məhkəməyə yazılı formada təqdim edilir. Məhkəmədə işə baxılan zaman belə bir ərizənin şifahi formada verilməsinə yol verilir.

2. Sübutların təmin edilməsi haqqında şifahi ərizə ilə qaldırılmış vəsatət məhkəmə iclasının protokoluna daxil edilir.

Maddə 112. Sübutların təmin edilməsi haqqında ərizənin məzmunu

Sübutların təmin edilməsi haqqında həm yazılı, həm də şifahi formada verilmiş vəsatətdə əks etdirilməlidir:

a) təmin edilməsi zəruri olan sübutlar;

b) o hallar, hansıları ki təsdiq etmək üçün bu sübutlar lazımdır;

q) ərizəçini sübutların təmin edilməsi haqqında vəsatətlə müraciət etməyə vadar edən səbəblər;

d) qarşı tərəfin soyadı, adı və ünvanı - əgər sübutların təmin edilməsi haqqında ərizə işin məhkəməyə verilməsinə qədər daxil edilmişdirsə və ərizəçi qarşı tərəfin kim ola biləcəyini bilirsə.

Maddə 113. Sübutların təmin edilməsi haqqında məhkəmə qərardadı

1. Hakim sübutların təmin edilməsi haqqında qərardad çıxarır, hansında ki onun icraat qaydasını və vasitələrini göstərir.

2. Sübutların təmin edilməsi üçün lazım olan prosessual hərəkət bu məcəllə ilə müəyyən edilmiş qaydada yerinə yetirilməlidir.

Maddə 114. Sübutların təmin edilməsi zamanı mütəxəssisin iştirakı

Məhkəmə bu və ya digər prosessual hərəkəti yerinə yetirərkən sübutları təmin etmək üçün, 204-cü maddədə müəyyən edilmiş qayda və əsaslarla, mütəxəssis dəvət edə bilər.

Maddə 115. Sübutların təmin edilməsində tərəflərin iştirakı

1. Tərəflərə sübutların təmin edilmə vaxtı və yeri bildirilir, lakin onların gəlməməsi təmin etmək məqsədilə müvafiq prosessual hərəkətin yerinə yetirilməsinə mane ola bilməz.

2. Təxirəsalınmaz (təcili) halda, tərəflərə bildiriş etmədən də, sübutları təmin etmək mümkündür.

Maddə 116. Sübutların təmin edilməsi qaydasında toplanmış materialların məhkəməyə göndərilməsi

1. Protokollar və sübutları təmin etmək qaydasında toplanmış bütün materiallar işə baxan məhkəməyə göndəriləcək.

2. Əgər iş məhkəməyə verilməzdən əvvəl sübutlar təmin edilibsə, təminat zamanı tərtib edilmiş protokol və digər materiallar məhkəmədə saxlanılır, hansılar ki sonradan, tərəflərin xahişi ilə və ya məhkəmənin özünün təşəbbüsü ilə, işə baxacaq məhkəməyə göndəriləcək.

Maddə 117. Sübutların təkrar və ya əlavə təminatı

1. Tərəflər, sübutların təmin edilməsində özlərinin iştirak edib-etməməsindən asılı olmayaraq, öz fikirlərini bildirmək və onların fikrincə, təminat zamanı baş vermiş nöqsanları (çatışmazlıqları) göstərmək hüququna malikdirlər.

2. İşə baxılan zaman məhkəmə sübutların əlavə və ya təkrar təmin edilməsini müəyyən edə bilər.

Maddə 118. Sübutların təmin edilməsi üçün çəkilmiş xərclərin ödənilməsi qaydası

Sübutların təmin edilməsi üçün çəkilən xərcləri məhkəmə qarşısında belə təminat haqqında vəsatət verən şəxs ödəyəcək. Qarşı tərəf sübutların təmin edilməsində iştirakına görə çəkdiyi xərclərin əvəzinin ödənilməsini tələb etmək hüququna malikdir. Nəhayət, bu xərclərin bölüşdürülməsi məhkəmə tərəfindən işin mahiyyəti üzrə qərar qəbul edilərkən həyata keçiriləcək.

Maddə 119. Sübutların təmin edilməsi haqqında çıxarılmış qərardadı şikayət etmək

Sübutların təmin edilməsi haqqında məhkəmə qərardadından şikayət etməyə yol verilmir. Sübutların təmin edilməsindən imtina haqqında qərardada özəl şikayət ərizəsi verilə bilər.

Fəsil XV

Yerində baxış keçirmək

Maddə 120. Maddi (əşyavi) və yazılı sübutlara yerində baxış keçirmək

Məhkəmə, tərəflərin tələbi ilə və ya öz təşəbbüsü ilə, bu və ya digər səbəbdən məhkəməyə təqdim edilməsi mümkün olmayan maddi (əşyavi) və yazılı sübutlara yerində baxış keçirilməsini və tədqiqini müəyyən edə bilər.

Maddə 121. Yerində baxış keçirmək haqqında məhkəmənin qərardadı

1. Məhkəmə yerində baxış keçirmək haqqında qərardad çıxarır, hansında ki baxışın və araşdırmanın (tədqiqatın) predmeti, habelə vaxtı və yeri göstərilməlidir. Bu qərardaddan şikayət etməyə yol verilmir.

2. Tərəflərə və onların nümayəndələrinə yerində baxışın vaxtı və yeri bildirilir, lakin onların gəlməməsi baxışın keçirilməsinə mane ola bilməz.

3. Zəruri hallarda yerində baxışda iştirak etmək üçün şahidlər çağırıla bilər.

Maddə 122. Yerində baxış keçirmək

Yerində baxışı işə baxan hakim keçirir. Əgər işə məhkəmənin kollegial tərkibi baxırsa, yerində baxış keçirmək vəzifəsi, bu məhkəmənin sədrinin qərarı ilə, onun üzvlərindən birinə həvalə edilə bilər. Faktların təsbit edilməsi məqsədilə yerində baxış keçirməyi məhkəmə Gürcüstanın Ədliyyə Nazirliyinin idarəetmə sahəsinə daxil olan ictimai hüququn hüquqi şəxsinə − Milli İcra Bürosuna tapşıra bilər.

Gürcüstanın 8 may 2012-ci il tarixli qanunu №6145 – veb-səhifə, 17.05.2012-ci il.

Maddə 123. Yerində baxışda mütəxəssisin iştirakı

1. Yerində baxışda iştirak etmək üçün məhkəmə, 204-cü maddədə müəyyən edilmiş əsaslarla və qaydada, mütəxəssis dəvət edə bilər.

2. Məhkəmə mütəxəssisin dəvət edilməsi haqqında qərardad çıxarır, hansını ki şikayət etməyə yol verilmir.

Maddə 124. Baxışda iştirak edən şəxslərin hüquq və vəzifələri

Baxışda iştirak edən tərəflər, şahidlər və mütəxəssislər hakimin diqqətini bu və ya digər hala yönəltmək hüququna malikdirlər, hansı ki, onların fikrincə, baxışın qüsursuz (tam) keçirilməsi üçün, iş üçün vacib olan halları müəyyənləşdirmək üçün əhəmiyyət kəsb edir.

Maddə 125. Baxış protokolunun məzmunu

1. Baxış zamanı protokol tərtib edilməlidir (baxış protokolu), hansında ki qeyd edilməlidir:

a) baxış yeri və obyektləri;

b) baxışda iştirak edən tərəflər, şahidlər, mütəxəssislər;

q) baxışda iştirak edən şəxslərin fikirləri, onların qeydləri;

d) baxışın və araşdırmanın nəticələri.

2. Baxış zamanı tərtib edilmiş və ya yoxlanılmış planlar, çertyojlar, şəkillər və s. protokola əlavə edilə bilər.

Maddə 126. Baxışla bağlı xərclərin ödənilməsi

Əgər baxış xərclərlə bağlıdırsa, baxış haqqında vəsatəti məhkəməyə verən tərəf müvafiq məbləği əvvəlcədən daxil etməlidir. Yerində baxış məhkəmənin təşəbbüsü ilə həyata keçirilirsə, bu xərcləri hər iki tərəf ödəməlidir.

Fəsil XVI

Tərəflərin izahatı

Maddə 127. Tərəflərin izahatlarının alınması

1. İş üçün vacib olan halların müəyyən edilməsi prosesi tərəflərdən (üçüncü şəxslər, həmiştirakçılar, qanuni nümayəndələr) izahatların alınması ilə başlayır: tərəflər onlara məlum olan və iş üçün vacib olan hallar haqqında izahat verirlər.

2. Tərəflər, məhkəmənin əvvəlcədən icazəsi olmadan, qarşı tərəfə və onun nümayəndəsinə suallar vermək hüququna malikdirlər. Məhkəmə yalnız sualları vermə (sorğu-sual) prosedurunun başlanması barədə icazə verir. Əgər sual yersizdirsə və ya münasib deyilsə və işin hallarının araşdırılmasına və müəyyən edilməsinə xidmət etmirsə, məhkəmə, tərəfin xahişi ilə və ya öz təşəbbüsü ilə, belə sualı çıxara bilər. Hakim təkbaşına: sualı yersiz və ya qeyri-münasib hesab edə və çıxara bilər, işə kollegial məhkəmə baxdıqda isə – iclasın sədri.

3. Hakimin qərarına əsasən, tərəfdən uzaqdan (məsafəli) izahat almaq telefon, video və ya başqa texniki vasitələrdən istifadə etməklə başqa məhkəmədən, inzibati orqandan və ya Gürcüstanın xaricdəki diplomatik nümayəndəlikləri və konsulluq müəssisələri vasitəsilə həyata keçirilə bilər - əgər müvafiq orqan tərəfindən dindirilmə (sorğu) yerində olan şəxsin kimliyini müəyyən etmək (identifikasiya) mümkündürsə.

Gürcüstanın 28 dekabr 2007-ci il tarixli qanunu №5669 - SSM I, №1, 03.01.2008-ci il., maddə.1

Gürcüstanın 20 noyabr 2009-cu il tarixli qanunu №2110 - SSM I, №40, 07.12.2009-cu il., maddə.293

Gürcüstanın 28 dekabr 2011-ci il tarixli qanunu №5667– veb-səhifə, 30.12.2011-ci il.

Gürcüstanın 12 iyun 2012-ci il tarixli qanunu №6439 – veb-səhifə, 22.06.2012-ci il.

Maddə 128. Hakimlərin sualları

Hakim tərəflərə suallar vermək hüququna malikdir, hansılar ki işin həlli üçün vacib olan halların tam və dəqiq müəyyən edilməsinə, onları təsdiq edən sübutların üzə çıxarılmasına və məhkəməyə təqdim edilməsinə, onların şübhəsizliyinin (yanılmazlığının) aşkarlanmasına kömək edəcəklər.

Maddə 129. Şəxslər, hansılardan ki izahat almaq olmaz

İzahat almaq olmaz:

a) imkanı məhdud olduğu üçün faktları düzgün dərk edə bilməyən və onlar haqqında düzgün ifadə verə bilməyən şəxsdən;

b) din xadimindən - etiraf zamanı ona açıqlanan hallar haqqında;

q) vəzifəli şəxsdən - o hallar haqqında, hansıların ki sirrini qorumaq onun xidməti vəzifəsinə daxildir - əgər o, belə sirləri qorumaqdan azad edilməyibsə.

Gürcüstanın 25 noyabr 2005-ci il tarixli qanunu №2130 - SSM I, №53, 19.12.2005-ci il., maddə.350

Gürcüstanın 14 iyul 2020-ci il tarixli qanunu №6839 – veb-səhifə, 28.07.2020-ci il.

Maddə 130. Tərəflərdən birinin gəlmədiyi halda izahatın alınması

Tərəflərdən birinin məhkəmə iclasına gəlməməsi və ya gələn tərəfin məhkəməyə izahat verməkdən imtina etməsi - digər tərəfdən belə izahat almaq imkanını əngəlləyə bilməz.

Maddə 131. Etiraf

Bir tərəf tərəfindən elə halın mövcudluğunun və ya mövcud olmamasının təsdiqlənməsini (etirafını), hansıyla ki digər tərəf öz tələblərini və ya cavabını möhkəmləndirir - məhkəmə yetərli sübut hesab edə bilər və məhkəmənin qərarı üçün əsas götürə bilər.

Maddə 132. Tərəflərin etiraf forması

Tərəf: iş üzrə məhkəmənin ilkin iclasına hazırlıq zamanı və ya bu işə baxılan zaman həm şifahi, həm də yazılı formada, iş üçün vacib olan halın mövcud olub-olmamasını məhkəmə iclasında etiraf edə bilər. Etiraf yazılı formada təqdim edildikdə, işə əlavə olunacaq. Şifahi edilən etiraf məhkəmə iclasının protokoluna daxil edilir.

Maddə 133. Tərəfin etirafı inkar etməsi (danması)

1. Tərəf, məhkəmə qərar qəbul etməzdən əvvəl, öz etirafını inkar edə (dana) bilər - əgər bu etirafın səhv nəticəsində olduğunu və etirafdan sonra ona məlum olan hal nəticəsində və/və ya onun azad iradəsini istisna edən psixi və ya fiziki təsir nəticəsində baş verdiyini sübut edərsə.

2. Məhkəmə öz qərarında etirafın inkarını əsaslandırmalıdır.

Fəsil XVII

Yazılı sübut

Maddə 134. Yazılı sübutlar və onların təqdim edilmə qaydası

1. Yazılı sübutlar iş üçün vacib olan hallar haqqında məlumatları özündə əks etdirən aktlar, sənədlər, işgüzar və şəxsi xarakterli məktublardır.

11. Gürcüstanın “Elektron sənədlər və elektron etimad xidmətləri haqqında” Qanunu ilə nəzərdə tutulmuş elektron sənəd və "Gürcüstanın Milli Bankı haqqında" Gürcüstanın Üzvi Qanununun 48-ci maddəsi ilə, habelə “Kommersiya banklarının fəaliyyəti haqqında” Gürcüstan Qanununun 19-cu maddəsinin 4-cü bəndi ilə müəyyən edilmiş elektron imza ilə imzalanmış və/və ya təsdiq edilmiş sənəd dəlil (sübut) gücünə malikdir.

[11. Gürcüstanın „Elektron sənədlər və elektron etimad xidmətləri haqqında“ Qanunu ilə müəyyən edilmiş elektron sənəd, habelə „Gürcüstanın Milli Bankı haqqında“ Gürcüstanın Üzvi Qanununun 48-ci maddəsi ilə, „Kommersiya banklarının fəaliyyəti haqqında“ Gürcüstan Qanununun 19-cu maddəsinin 4-cü bəndi ilə və „Mikrobankların fəaliyyəti haqqında“ Gürcüstan Qanununun 25-ci maddəsinin 3-cü bəndi ilə nəzərdə tutulmuş elektron imza ilə imzalanmış sənəd və/və ya təsdiq edilmiş sənəd dəlil (sübut) gücünə malikdir. (qüvvəyə minir 2023-cü il iyulun 1-dən)]

2. Yazılı sübutları məhkəməyə tərəflər təqdim edirlər. Əgər tərəf yazılı sübutların mövcud olduğu şəxsdən bu sübutları ala bilməmişdirsə, o, məhkəmə qarşısında vəsatət verə bilər ki, məhkəmə onları tələb etsin.

21. Yazılı sübutun tələb edilməsi barədə vəsatət verən şəxs, həmçinin, konkret rekvizitləri göstərmədən, müvafiq tərəfdən bircinsli (bir tipli) sənədləri tələb edə bilər – o fərziyyə ilə ki, iş üçün vacib olan hallar həmin sənədlərlə müəyyən edilə bilər.

3. Yazılı sübutun tələb edilməsi barədə vəsatət verən şəxs bu sübutla iş üçün vacib olan hansı halın müəyyən edilə biləcəyini və sübutun onun göstərdiyi şəxsin əlində olması ehtimalının nəyə əsaslandığını sübut etməyə borcludur.

4. Məhkəmə öz qərardadında yazılı sübutun tələb edilməsindən imtinanı əsaslandırmalıdır, hansı ki ayrıca şikayət edilməyəcək.

Gürcüstanın 28 dekabr 2007-ci il tarixli qanunu №5669 - SSM I, №1, 03.01.2008-ci il., maddə.1

Gürcüstanın 18 iyun 2008-ci il tarixli qanunu №27 - SSM I, №11, 04.07.2008-ci il., maddə.83

Gürcüstanın 20 noyabr 2009-cu il tarixli qanunu №2110 - SSM I, №40, 07.12.2009-cu il., maddə.293

Gürcüstanın 21 aprel 2017-ci il tarixli qanunu №656 – veb-səhifə, 10.05.2017-ci il.

Gürcüstanın 23 dekabr 2017-ci il tarixli qanunu №1900 – veb-səhifə, 11.01.2018-ci il.

Gürcüstanın 22 fevral 2023-cü il tarixli qanunu №2621 – veb-səhifə, 10.03.2023-cü il.

Maddə 135. Yazılı sübutun originalını (özünü) təqdim etmək

Yazılı sübut, bir qayda olaraq, original şəklində təqdim edilməlidir. Sənədin surəti təqdim edildikdə, məhkəmə, tərəflərin vəsatəti və ya öz təşəbbüsü ilə, originalın təqdim edilməsini tələb edə bilər. Şəxs, yalnız məhkəmənin əsaslı hesab etdiyi müəyyən səbəbdən belə bir sənədin təqdim edilməsinin mümkün olmadığını sübut etdikdə, originalı təqdim etməkdən azad edilə bilər. Sənədin surətinə sübut dəyərinin verilməsi məhkəmənin baxışından (nöqteyi-nəzərindən) asılıdır.

Maddə 136. Məhkəməyə yazılı sübutları təqdim etmənin məcburiliyi

1. Fiziki və hüquqi şəxslər tələb edilmiş yazılı sübutları təyin edilmiş müddətdə məhkəməyə göndərirlər. Əgər onlar bu sübutları bu müddətdə təqdim edə bilmirlərsə, səbəbləri göstərməklə bu barədə məhkəməyə məlumat verməyə borcludurlar. Üzrlü səbəb mövcud olduqda, məhkəmə bu hissədə nəzərdə tutulmuş şəxslərə sübutların təqdim edilməsi üçün əlavə müddət müəyyən etmək səlahiyyətinə malikdir.

2. Bildiriş edilmədikdə, habelə məhkəmənin yazılı sübutun təqdim edilməsi haqqında tələbi üzrsüz səbəblə yerinə yetirilmədikdə, məhkəmə: vətəndaşı və ya müəssisə, qurum, təşkilat rəhbərini və yaxud müvafiq vəzifəli şəxsi 150 lari məbləğində cərimələyir.

3. Cərimə müvafiq şəxsi məhkəmənin tələb etdiyi yazılı sübutu təqdim etmək öhdəliyindən azad etmir.

4. Yazılı sübut təkrar təqdim edilmədikdə, məhkəmə müvafiq şəxsi birinci cərimənin üç misli məbləğində cərimələyir.

5. Yazılı sübutun onun əlində olduğunu inkar etməyən tərəflərdən biri üzrsüz səbəbdən yazılı sübutu təqdim etməkdən imtina etdikdə, məhkəmə: sübutu tələb etmək barədə vəsatət verən şəxsi bu sübutla təsdiq edilməli olan faktı sübut etmək yükündən azad edə və bu yükü yazılı sübutu təqdim etməkdən imtina edən tərəfə ötürə (həvalə edə) bilər.

Gürcüstanın 13 iyul 2006-cı il tarixli qanunu №3435 - SSM I, №32, 31.07.2006-cı il., maddə.243

Gürcüstanın 28 dekabr 2007-ci il tarixli qanunu №5669 - SSM I, №1, 03.01.2008-ci il., maddə.1

Maddə 137. Sənədin saxtalığı haqqında ərizə

1. Tərəf işin ilkin məhkəmə iclasına hazırlanması mərhələsində təqdim edilmiş sənədin saxta olduğunu bildirmək hüququna malikdir. O, məhkəmə iclasında işə baxılarkən də belə bəyanat verə bilər - əgər bu sənəd bu məhkəmə iclasında təqdim edilibsə və ya əvvəllər təqdim edilmiş sənədin saxta olması məhkəmə iclasında ona məlum olubsa.

2. Sübutu təqdim edən tərəf mübahisəli sənədin sübutlardan çıxarılmasını (xaric edilməsini) və işdə mövcud olan digər sübutlara əsaslanaraq işin həllini məhkəmədən xahiş edə bilər. Belə bir xahişin olmadığı halda məhkəmə sənədin həqiqiliyini yoxlayacaq, bunun üçün ekspertiza təyin edə bilər, əlavə sübutların təqdim edilməsini və ya başqa sübutlar tələb edə bilər.

3. Məhkəmə təqdim edilmiş sənədin saxta olduğu qənaətinə gələrsə, onu sübutdan kənarlaşdıracaq.

4. Təqdim edilmiş yazılı sübutların həqiqiliyi məhkəmənin təşəbbüsü ilə yoxlana bilər.

5. Təqdim edilmiş sənədin saxtalığı təsdiq edildikdə, məhkəmə əsaslandırılmış qərardad çıxaracaq və bu sənədi onun saxta olduğunu təsdiq edən sübutlarla birlikdə istintaq orqanlarına ötürəcək.

Gürcüstanın 13 iyul 2006-cı il tarixli qanunu №3435 - SSM I, №32, 31.07.2006-cı il., maddə.243

Maddə 138. Yazılı sübutların çıxarışının təqdim edilməsi və onlara saxlandığı yerdə baxış keçirmək

Sənədləri məhkəməyə təqdim etmək çətin olduqda, məhkəmə lazımi qaydada yoxlanılmış çıxarışların təqdim edilməsini tələb edə bilər və ya yazılı sübutlara saxlandığı yerdə baxış keçirə və araşdıra bilər.

Maddə 139. Original sənədlərin saxlanılması və qaytarılması

İşdəki original sənədlər məhkəmədə birlikdə saxlanılır. Bu cür sənədlər, onları təqdim edənin xahişi ilə onun özünə qaytarıla bilər, lakin hakim tərəfindən yoxlanılmış original sənədlərin surətləri işdə qalmalıdır.

Gürcüstanın 13 iyul 2006-cı il tarixli qanunu №3435 - SSM I, №32, 31.07.2006-cı il., maddə.243

Fəsil XVIII

Şahidlərin ifadəsi

Maddə 140. Şahidin çağırılması

1. İşin hər hansı halından xəbəri (məlumatı) olan hər kəs (hər bir insan) şahid ola bilər.

2. Şahid məhkəməyə maraqlanan tərəf vasitəsilə gələ bilər.

3. Bu və ya digər şəxsin şahid qismində qəbul edilməsi və dindirilməsi, habelə onun məhkəmə vasitəsilə çağırılması barədə məhkəməyə vəsatət verən tərəf onun adını, soyadını və yaşayış yerini, habelə şahidin iş üçün əhəmiyyət kəsb edən hansı halı təsdiq edə biləcəyini göstərməyə borcludur.

4. Məhkəmə, şahidin təsdiq etməsi üçün çağırıldığı halların işin mahiyyəti üzrə həlli üçün heç bir əhəmiyyət kəsb etmədiyini bildiyi halda, çağırılmış şahidi dindirməkdən imtina edə bilər və ya çağırmaya bilər.

Maddə 141. Şahid qismində dindirilə bilməyən şəxslər

Bütün hallarda şahid qismində çağırıla və dindirilə bilməz:

a) imkanının məhdudluğuna görə faktları düzgün dərk edə bilməyən və onların haqqında düzgün ifadə verə bilməyən şəxs;

b) din xadimi (ruhani şəxs) – etiraf zamanı ona etibar edilmiş hallar haqqında;

q) mülki işlər üzrə nümayəndələr və cinayət işlərində müdafiəçilər – nümayəndə və ya müdafiəçi kimi vəzifələrini yerinə yetirərkən onlara məlum olmuş hallarla əlaqədar;

d) mediasiya prosesinin iştirakçısı − mediasiya prosesi zamanı ona məlum olmuş və ya mahiyyətcə mediasiya prosesindən irəli gələn məxfi məlumatla əlaqədar.

Gürcüstanın 25 noyabr 2005-ci il tarixli qanunu №2130 - SSM I, №53, 19.12.2005-ci il., maddə.350

Gürcüstanın 20 dekabr 2011-ci il tarixli qanunu №5550 – veb-səhifə, 28.12.2011-ci il.

Gürcüstanın 18 sentyabr 2019-cu il tarixli qanunu №4955 – veb-səhifə, 27.09.2019-cu il.

Gürcüstanın 14 iyul 2020-ci il tarixli qanunu №6839 – veb-səhifə, 28.07.2020-ci il.

Maddə 142. İfadə verməkdən imtina etmək hüququ

1. İfadə verməkdən imtina etmək hüququna malikdirlər:

a) tərəflərin həyat yoldaşları;

b) yaxın qohumlar − övladlar, etibarnamə ilə böyüdülənlər, nəvələr, bacılar, qardaşlar, valideynlər, övladlığa götürənlər, qəyyumlar, himayəçilər, babalar, nənələr;

q) xidməti vəziyyətinə görə sirri qorumağa borclu olan şəxslər - əgər onlar bu öhdəlikdən azad edilməyiblərsə.

2. İfadə vermək şahidə və ya onun yaxın qohumuna qarşı cinayət təqibinin başlanmasına səbəb olarsa və ya onlara əmlak zərəri vurarsa, ifadə verməkdən imtinaya yol verilir.

Gürcüstanın 20 aprel 2005-ci il tarixli qanunu № 1349 - SSM I, №19, 28.04.2005-ci il., maddə.121

Gürcüstanın 4 may 2017-ci il tarixli qanunu №753 - veb-səhifə, 24.05.2017-ci il.

Maddə 143. İfadə verməkdən imtina etmək hüququndan asılı olmayaraq ifadə vermək öhdəliyi

İfadə verməkdən imtina etmək hüququndan asılı olmayaraq, şəxs ifadə verməyə borcludur, əgər:

a) əqdi təsdiqləmək lazımdırsa, hansının ki bağlandığı zaman, o, şahid qismində dəvət edilmişdi;

b) ailə üzvünün doğulması, nikahı və ya ölümü məsələləri aydınlaşdırılmalıdırsa;

q) bu və ya digər hüquqi münasibətləri qurarkən o, tərəflərdən birinin nümayəndəsi kimi hərəkət edirdisə.

Maddə 144. İfadə verməkdən imtinasını əsaslandırmağa dair şahidin vəzifəsi

İfadə verməkdən imtina edən şahid bu imtinanı əsaslandırmalıdır. Şahidin ifadə verməkdən imtina etmək hüququnun olub-olmaması məsələsi, son (yekun) olaraq, məhkəmə tərəfindən həll ediləcək.

Maddə 145. Şahidin vəzifəsi

1. Şahid qismində çağırılan şəxs məhkəməyə gəlməyə və düzgün ifadə verməyə borcludur. Şahid üzrsüz səbəbdən məhkəməyə gəlmədikdə, 50 lari məbləğində cərimələnəcək. Məhkəmə şahidin məcburi qaydada gətirilməsini müəyyən edə bilər.

2. Şahid ifadə verməkdən imtina etməyə və qəsdən yanlış ifadə verməyə görə cinayət məsuliyyətinə cəlb edilə bilər.

Gürcüstanın 13 iyul 2006-cı il tarixli qanunu №3435 - SSM I, №32, 31.07.2006-cı il., maddə.243

Maddə 146. Şahidin hüququ

1. Şahid məhkəməyə çağırışla bağlı xərclərin ödənilməsini qanunla müəyyən edilmiş qaydada tələb etmək hüququna malikdir.

2. Vəsatəti ilə şahidin çağırıldığı tərəfə məhkəmə: şahidin məhkəməyə çağırılması və dindirilməsi ilə bağlı xərcləri qabaqcadan ödəməyi tapşıra bilər. Belə halda, tərəf qeyd olunan xərcləri ödəmək öhdəliyini yerinə yetirdikdən sonra, şahid məhkəmə tərəfindən çağırılacaq.

Maddə 147. Şahidin yerləşdiyi (olduğu) yerdə dindirilməsi

Şahid açıq məhkəmə iclasında dindirilir. Şahid yerləşdiyi (olduğu) yerdə dindirilə bilər, əgər:

a) xəstəliyə, qocalığa, əlilliyə və ya digər üzrlü səbəbə görə məhkəməyə gələ bilmirsə;

b) işin hallarına görə onun yerində dindirilməsi daha məqsədəuyğundursa;

q) eyni yerdə yaşayan bir neçə şahid dindirilməlidirsə və onları məhkəməyə çağırıb dindirmək böyük xərclərlə bağlı olacaqsa;

d) digər hallarda – məhkəmənin mülahizəsinə əsasən.

Maddə 148. Şahidin dindirilməsi

1. Hər bir şahid ayrıca dindirilməlidir. Hələ ifadə verməmiş şahidlər məhkəmə iclasının zalında olmamalıdırlar. Dindirilən şahidlər iclas (proses) başa çatana qədər məhkəmə iclasının zalında qalırlar və məhkəmənin icazəsi olmadan zaldan çıxa bilməzlər.

2. Şahidin dindirilməsi onun şəxsiyyətinin (adı, soyadı, yaşayış yeri və iş yeri və s.) öyrənilməsi ilə başlayır. Bundan sonra məhkəmə şahidin işdə iştirak edən şəxslərə münasibətini öyrənir (araşdırır) və ona işin halları barədə şəxsən bildiyi hər şeyi məhkəməyə bildirməsini təklif edir.

3. Şahid bu hallar haqqında bildiyi hər şeyi sərbəst şəkildə danışır.Yalnız bundan sonra ona suallar verilə bilər.

4. İlk sualı tərəf verir, hansının ki təşəbbüsü ilə şahid və ya tərəfin nümayəndəsi çağırılıb, sonra – qarşı tərəf və ya onun nümayəndəsi. Konkret sualın verilməsinin məqsədəuyğunluğu məsələsini məhkəmə həll edir.

5. Hakim şahidə dindirmənin (sorğunun) hər anında sual verə bilər.

6. Tərəfin vəsatəti və hakimin qərarı ilə, bu məcəllənin 127-ci maddəsinin 3-cü hissəsi ilə müəyyən edilmiş qaydada, şahidin məsafəli (uzaqdan) dindirilməsi mümkündür və bu barədə tərəflərə əvvəlcədən məlumat verilir.

7. Məhdud imkanlı şahid, "Məhdud imkanlı şəxslərin hüquqları haqqında" Gürcüstan Qanunu ilə müəyyən edilmiş şərtlərə riayət etməklə, dindirilməlidir.

Gürcüstanın 28 dekabr 2007-ci il tarixli qanunu №5669 - SSM I, №1, 03.01.2008-ci il., maddə.1

Gürcüstanın 14 iyul 2020-ci il tarixli qanunu №6839 – veb-səhifə, 28.07.2020-ci il.

Maddə 149. Şahidin təkrar dindirilməsi. Şahidlərin üzləşdirilməsi

Məhkəmə, tərəflərin vəsatəti və ya öz təşəbbüsü ilə, şahidi ikinci dəfə dindirə bilər, habelə şahidlərin ifadələrindəki ziddiyyətləri aydınlaşdırmaq üçün onları üzləşdirə bilər.

Maddə 150. Şahid tərəfindən qeydlərdən istifadə

Şahid şifahi ifadə verir, lakin onun ifadəsi hər hansı rəqəmsal və ya yadda saxlamaq çətin olan digər məlumatlarla əlaqədardırsa, o, qeydlərdən (yazılardan) istifadə edə bilər. Bu qeydlər, tərəflərin vəsatəti və ya məhkəmənin təşəbbüsü ilə, işə əlavə edilə bilər.

Maddə 151. Şahidi dindirməkdən imtina

Tərəf o şahidi dindirməkdən imtina edə bilər, hansının ki çağırılması və dindirilməsi barədə məhkəmə qarşısında özü vəsatət verib. Qarşı tərəf gəlmiş şahidin məhkəmə qarşısında dindirilməsini tələb edə bilər, əgər dindirmə başlayıbsa – davam etdirilməsini tələb edə bilər. Belə halda, şahid dindirilməlidir.

Maddə 152. Yetkinlik yaşına çatmayan şahidin dindirilməsi

1. 14 yaşına çatmamış şahid dindirilərkən, məhkəmənin mülahizəsinə görə isə – 14 yaşından 18 yaşınadək şahid dindirilərkən müəllim, zəruri halda - valideynlər, övladlığa götürənlər, qəyyumlar və ya himayəçilər də dəvət oluna bilər. Həmin şəxslər məhkəmənin icazəsi ilə şahidə suallar verə bilərlər.

2. İstisna halda, əgər bu - düzgün və dürüst ifadə almaq üçün zəruridirsə, yetkinlik yaşına çatmayan şahidin dindirilməsi zamanı tərəflərdən biri məhkəmənin təklifi ilə iclas zalından çıxarıla bilər. Bu tərəf iclas zalına qayıtdıqdan sonra, ona yetkinlik yaşına çatmayan şahidin ifadəsi bildirilməli və şahidə sual vermək imkanı verilməlidir.

3. 16 yaşı tamamlanmamış şahid dindirildikdən sonra məhkəmə iclasının zalından çıxır, o hal istisna olmaqla – nə vaxt ki, məhkəmə bu şahidin iclas zalında qalmasını zəruri hesab edir.

Maddə 153. Şahidin and içməsi

1. Şahid yalnız o zaman and içə bilər - əgər onun ifadəsi tərəflər arasında yaranmış mübahisənin həlli üçün həlledici əhəmiyyət kəsb edirsə və məhkəmə bunu məqsədəuyğun sayacaqsa.

2. And - dindirildikdən sonra içilir.

3. 16 yaşına çatmamış şəxslər and içmirlər.

4. And içməzdən əvvəl məhkəmə şahidə andın mənasını və əvvəlcədən bilə-bilə (qəsdən) and içmək yolu ilə saxta ifadə vermənin səbəb olduğu cinayət məsuliyyətini izah etməlidir.

5. Hakim, dini əhəmiyyət kəsb edən and içilən zaman, şahidə aşağıdakı kimi müraciət edir:

„Uca və hər şeyi bilən Allahın qarşısında and için ki, siz şüurlu olaraq yalnız həqiqəti danışdınız və heç nə gizlətmədiniz”.

Şahid buna cavab verəcək:

„And içirəm. Allah məni qorusun!”

6. Dini olmayan and aşağıdakı kimi içiləcək:

Hakim şahidə müraciət edir:

„And için ki, siz şüurlu olaraq yalnız həqiqəti danışdınız və heç nə gizlətmədiniz”.

Şahid cavab verəcək:

„And içirəm”.

7. Şahid öz inancına və ya başqa fikirlərinə görə and içməkdən imtina etdiyini bəyan edərsə, o zaman o, öz ifadəsini andı əvəz edən təsdiqlə verməlidir. Belə təsdiq aşağıdakı kimi həyata keçirilir:

Hakim şahidə müraciət edir:

„Məhkəmə qarşısında məsuliyyəti tam dərk edərək, yalnız həqiqəti dediyinizi və heç nə gizlətmədiyinizi təsdiq edirsinizmi?”.

Şahid cavab verəcək: “Bəli, təsdiq edirəm”.

Fəsil XIX

Maddi (əşyavi) sübut

Maddə 154. Maddi sübutlar, onların tələb edilməsi və təqdim edilməsi qaydası

1. Maddi sübutlar öz keyfiyyətinə, xüsusiyyətinə və ya mövcudluğuna görə iş üçün vacib olan halları müəyyən etmək üçün vasitə olan əşyalardır.

2. Maddi sübutları məhkəməyə tərəflər təqdim edirlər. Tərəf, maddi sübutu - əlində olan şəxsdən ala bilmədikdə, onu tələb etmək üçün məhkəməyə müraciət edə bilər.

3. Maddi sübutun tələb edilməsi haqqında vəsatət qaldıran şəxs: bu sübutla işin hansı vacib halının müəyyən edilə biləcəyini göstərməlidir, bu əşyanı təsvir etməlidir və sübutun onun göstərdiyi şəxsin əlində olmasına dair ehtimalının nəyə əsaslandığını göstərməlidir.

4. Məhkəmə öz qərardadında maddi sübutu tələb etməkdən imtinanı əsaslandırmalıdır, hansı ki ayrıca şikayət edilməyəcək.

Maddə 155. Maddi sübut təqdim edilməli olan məhkəmə

Fiziki və hüquqi şəxslər tələb edilən maddi sübutu təyin olunmuş müddətdə bilavasitə məhkəməyə göndərməlidirlər. Məhkəmə maddi sübutun tələb edilməsi barədə vəsatət qaldıran şəxsə - məhkəməyə təqdim etməsi üçün sənədi almaq hüququnu da verə bilər.

Gürcüstanın 13 may 1999-cu il tarixli qanunu №1956 – SSM I, №15(22), 14.05.1999-cu il., maddə.64

Maddə 156. Maddi sübutu təqdim etmək öhdəliyi

1. Fiziki və hüquqi şəxslər tələb edilən maddi sübutu təqdim edə bilmədikləri və ya məhkəmənin təyin etdiyi müddətdə təqdim edə bilməyəcəkləri barədə məhkəməyə məlumat verməyə borcludurlar. Üzrlü səbəb mövcud olduğu halda, məhkəmə: bu hissədə nəzərdə tutulmuş şəxslərə sübutların təqdim edilməsi üçün əlavə müddət müəyyən etmək səlahiyyətinə malikdir.

2. Bildiriş edilmədikdə, habelə məhkəmənin maddi sübutun təqdim edilməsi barədə tələbi üzrsüz səbəbdən yerinə yetirilmədikdə, məhkəmə müvafiq fiziki şəxsi və ya hüquqi şəxsin vəzifəli şəxsini 150 lari məbləğində cərimələyir.

3. Cərimə müvafiq şəxsi məhkəmənin tələb etdiyi maddi sübutu təqdim etmək öhdəliyindən azad etmir.

4. Maddi sübut təkrar təqdim edilmədikdə, məhkəmə müvafiq şəxsi birinci cərimənin üç misli məbləğində cərimələyir.

Gürcüstanın 13 may 1999-cu il tarixli qanunu №1956 – SSM I, №15(22), 14.05.1999-cu il., maddə.64

Gürcüstanın 13 iyul 2006-cı il tarixli qanunu №3435 - SSM I, №32, 31.07.2006-cı il., maddə.243

Gürcüstanın 28 dekabr 2007-ci il tarixli qanunu №5669 - SSM I, №1, 03.01.2008-ci il., maddə.1

Maddə 157. Tərəfin maddi sübutu təqdim etməkdən imtina etməsi

Sübutun onun əlində olduğunu inkar etməyən tərəflərdən biri üzrsüz səbəbdən maddi sübutu təqdim etməkdən imtina etdikdə, məhkəmə: sübutun tələb edilməsi barədə vəsatət qaldıran şəxsi bu sübutla təsdiq edilməli olan faktı sübut etmək yükündən azad edə bilər və belə bir yükü əlində mövcud olan sübutu təqdim etməkdən imtina edən tərəfə həvalə edə bilər.

Gürcüstanın 13 iyul 2006-cı il tarixli qanunu №3435 - SSM I, №32, 31.07.2006-cı il., maddə.243

Maddə 158. Maddi sübutların yoxlanılması

1. Maddi sübutlar tərəflərə (nümayəndələrə) təqdim edilir. Onlar baxış protokolları ilə tanış ola bilərlər. Tərəflər bu maddi sübutlar və ya onlara baxış protokolları haqqında öz fikirlərini bildirə bilərlər.

2. Əsas iclasda tərəflər maddi sübutların yoxlanılması məqsədilə ekspert rəylərini təqdim etmək üçün məhkəmə qarşısında vəsatət verə bilərlər - əgər belə bir vəsatət onların tərəfindən işin hazırlanması mərhələsində üzrlü səbəbdən verilməmişdirsə. Belə bir vəsatət iclasın təxirə salınması üçün əsas ola bilməz.

3. Məhkəmə öz təşəbbüsü ilə də maddi sübutların tədqiqi məqsədilə ekspertiza təyin edə bilər.

Gürcüstanın 13 iyul 2006-cı il tarixli qanunu №3435 - SSM I, №32, 31.07.2006-cı il., maddə.243

Gürcüstanın 28 dekabr 2007-ci il tarixli qanunu №5669 - SSM I, №1, 03.01.2008-ci il., maddə.1

Maddə 159. Maddi sübutlara yerində baxış keçirilməsi

Maddi sübutların məhkəməyə təqdim edilməsi çətin və ya qeyri-mümkün olduqda, məhkəmə, tərəflərin xahişi ilə və ya öz təşəbbüsü ilə, onlara yerində baxış keçirilməsini müəyyən edə bilər və bu barədə qərardad çıxarır. İşə kollegial məhkəmə baxdıqda, yerində baxış keçirmək hakimlərdən birinə etibar edilə bilər. Yerində baxış XV fəsildə müəyyən edilmiş qaydalarla həyata keçirilir.

Maddə 160. Maddi sübutların saxlanılması

1. Maddi sübutlar işdə saxlanılır və ya xüsusi (fövqəladə) təsvir siyahısıyla məhkəmənin maddi sübutların saxlanma kamerasına təhvil verilir.

2. Məhkəməyə aparılması mümkün olmayan əşyalar yerində saxlanılır. Onlar ətraflı (təfərrüatlı) təsvir edilməli, lazım olduqda isə – fotoşəkilləri çəkilməlidir.

3. Məhkəmə əşyaları dəyişməz vəziyyətdə saxlamaq üçün tədbirlər görür.

Maddə 161. Maddi sübutların qaytarılması

1. Məhkəmənin qərarı qanuni qüvvəyə mindikdən sonra, maddi sübut onu təqdim etmiş şəxsə qaytarılır və ya məhkəmənin bu əşyaya dair hüquq verdiyi şəxsə verilir.

2. Vətəndaşların sahibliyində ola bilməyən əşyalar müvafiq dövlət müəssisəsinə, qurumuna və ya təşkilatına verilir.

3. Ayrı-ayrı hallarda maddi sübutlar məhkəmə tərəfindən yoxlanıldıqdan və tədqiq edildikdən sonra, işin bitməsinə qədər onu təqdim edən şəxsə qaytarıla bilər - əgər sonuncu bunu tələb edirsə və bu vəsatət işə baxılmasına xələl gətirmədən (ziyan vurmadan) təmin edilə bilərsə.

Fəsil XX

Ekspertin rəyi

Maddə 162. Ekspertizanın təyin edilməsi

1. Hakimin işə baxılması ilə bağlı məsələ üzrə xüsusi biliyi olmadıqda, məhkəmə: işə baxılmasının istənilən mərhələsində öz təşəbbüsü ilə ekspertiza təyin edə bilər yalnız o halda - əgər qeyd olunan məsələnin izah edilməsi işin həlli üçün mühüm əhəmiyyət kəsb edirsə və onsuz qərar qəbul etmək mümkün deyilsə. Belə halda məhkəmə əsaslandırılmış qərardad çıxarır.

2. Tərəflər ekspertizanın məhkəmədən asılı olmayaraq (müstəqil olaraq) keçirilməsini təmin edə bilərlər. Belə halda ekspertin rəyi məhkəməyə: işin verilməsi və ya işin hazırlanması mərhələsində təqdim edilməlidir. İddia ərizəsi (cavab ərizəsi) təqdim edilərkən tərəf ekspert rəyinin təqdim edilməsi üçün müddət tələb etmək hüququna malikdir.

3. İşə əsas iclasda baxılarkən tərəf yalnız o halda ekspertin rəyini təqdim edə bilər - əgər işin məhkəmə baxışına hazırlanması mərhələsində ona ekspertin rəyinin təqdim edilməsinin zəruriliyi obyektiv səbəblərdən məlum ola bilməzdisə və belə bir əsas bu iclasda yarandısa və ya əgər tərəf işin hazırlanması mərhələsində müvafiq ekspertin rəyini üzrlü səbəbdən təqdim edə bilmədisə.

4. Tərəfin ekspert rəyini təqdim etməməsi - işə baxılmasını təxirə salmaq üçün əsas ola bilməz. Məhkəmə tərəfə ekspertin rəyini təqdim etməsi üçün müddət təyin edə bilər.

Gürcüstanın 13 iyul 2006-cı il tarixli qanunu №3435 - SSM I, №32, 31.07.2006-cı il., maddə.243

Gürcüstanın 28 dekabr 2007-ci il tarixli qanunu №5669 - SSM I, №1, 03.01.2008-ci il., maddə.1

Maddə 163. Ekspertizanın təyin edilməsi haqqında qərardad

1. Məhkəmə ekspertizanın təyin edilməsi haqqında qərardad çıxarır, hansında ki ekspert rəyinin hansı məsələlər üzrə tələb olunduğu, kimin ekspert təyin edildiyi və ekspertə araşdırmaq üçün hansı materialların təqdim edildiyi qeyd edilməlidir. Zəruri halda məhkəmə ekspertizanı keçirmək üçün bir neçə ekspert təyin edir.

2. Ekspertlərin seçilməsi zamanı məhkəmə tərəflərin fikirlərini nəzərə almaq hüququna malikdir. Tərəflər məhkəməyə ekspert təyin ediləcək şəxsin namizədlərini təklif etmək hüququna malikdirlər. Son (yekun) olaraq ekspertizanın keçirilməsinin kimə etibar edilməsi məsələsinə məhkəmə qərar verir. Tərəflər, bu məcəllənin 35-ci maddəsində müəyyən edilmiş əsasla, ekspertin kənarlaşdırılmasını tələb etmək hüququna malikdirlər.

3. Tərəflərin məhkəməyə suallar vermək hüququ da var ki, bunları da ekspert izah etməlidir. Son (yekun) olaraq ekspert rəyi tələb olunan məsələlərin dairəsini məhkəmə müəyyən edir.

Gürcüstanın 28 dekabr 2007-ci il tarixli qanunu №5669 - SSM I, №1, 03.01.2008-ci il., maddə.1

Maddə 164. Bir neçə ekspertin təyin edilməsi

Bir neçə ekspert təyin edildikdə, onların bir-biri ilə məsləhətləşmək hüququ var. Ekspertlər ümumi bir fikrə gəlsələr, hamısı bir rəyə imza atırlar. Qalan ekspertlərlə razılaşmayan ekspert ayrıca rəy tərtib edir.

Maddə 165. Ekspertizanın keçirildiyi yer

Ekspertizanın keçirildiyi yeri məhkəmə müəyyən edir.

Gürcüstanın 28 dekabr 2007-ci il tarixli qanunu №5669 - SSM I, №1, 03.01.2008-ci il., maddə.1

Maddə 166. Ekspertizanın xüsusi ekspertiza müəssisəsində keçirilməsi qaydası

1. Məhkəmənin tapşırığı ilə ekspertizanın keçirilməsi xüsusi məhkəmə-ekspertiza müəssisəsinin ekspertinə etibar edilmişdirsə, məhkəmə ekspertizanın təyin edilməsi haqqında qərardadını, habelə ekspertizanın keçirilməsi üçün zəruri materialları bu müəssisəyə göndərir.

2. Ekspertiza müəssisəsinin rəhbəri məhkəmənin qərardadını aldıqdan sonra, ekspertizanın keçirilməsini bu müəssisənin bir və ya bir neçə əməkdaşına etibar edir.

3. Məhkəmənin tapşırığı ilə ekspertiza müəssisəsinin rəhbəri ekspertizanın keçirilməsi etibar edilmiş əməkdaşlara 168-ci maddədə nəzərdə tutulmuş ekspertin hüquq və vəzifələrini, həmçinin, rəy verməkdən imtina etməyə, boyun qaçırmağa və ya bilə-bilə saxta rəy verməyə görə Gürcüstan Cinayət Məcəlləsində nəzərdə tutulmuş məsuliyyəti izah edir. Bu barədə onlardan qəbz (əl yazısı) alınacaq, hansı ki ekspertin rəyi ilə birlikdə məhkəməyə göndəriləcək.

Gürcüstanın 28 dekabr 2007-ci il tarixli qanunu №5669 - SSM I, №1, 03.01.2008-ci il., maddə.1

Maddə 167. Qeyri-ekspert müəssisəsində ekspertizanın keçirilməsi

Məhkəmənin tapşırığı ilə ekspertiza xüsusi olmayan məhkəmə-ekspertiza müəssisəsində keçirildikdə, müvafiq şəxsi məhkəmənin özü ekspert təyin edir. Ekspertizanın təyin edilməsi haqqında qərardadı və ekspertizanın keçirilməsi üçün zəruri bütün materialları ekspert təyin edilmiş şəxsə bilavasitə məhkəmə verməlidir. Qərardadı verərkən məhkəmə: ekspertin şəxsiyyətini, onun ixtisasını və səlahiyyətini yoxlayır, ekspertə onun bu məcəllənin 168-ci maddəsində nəzərdə tutulmuş hüquq və vəzifələrini izah edir və ekspertə rəy verməkdən imtina etməyə, onu verməkdən boyun qaçırmağa və ya bilə-bilə saxta rəy verməyə görə Gürcüstan Cinayət Məcəlləsində nəzərdə tutulmuş məsuliyyət haqqında xəbərdarlıq edir. Bütün bunlar məhkəmənin ekspertizanın təyin edilməsi haqqında qərardadında qeyd olunur, hansı ki ekspertin imzası ilə təsdiqlənəcək.

Gürcüstanın 28 dekabr 2007-ci il tarixli qanunu №5669 - SSM I, №1, 03.01.2008-ci il., maddə.1

Maddə 168. Ekspertin hüquqları və vəzifələri

1. Ekspert təyin edilmiş şəxs çağırıldıqdan dərhal sonra məhkəməyə gəlməyə və qarşısına qoyulan suallar üzrə obyektiv rəy verməyə borcludur.

2. Ekspert üzrsüz səbəbdən məhkəməyə gəlmədikdə, rəy verməkdən yayındıqda və ya bilə-bilə saxta rəy verdikdə - ona qarşı Gürcüstan Cinayət Məcəlləsində nəzərdə tutulmuş tədbirlər tətbiq edilir.

3. Ekspert - ona verilmiş materiallar kifayət etmədikdə və ya ona həvalə edilmiş vəzifəni yerinə yetirmək üçün müvafiq biliyə malik olmadıqda, rəy verməkdən imtina etmək hüququna malikdir. Ekspert: qeyd olunan əsaslarla rəy verməkdən imtinanı ətraflı (təfərrüatlı) şəkildə əsaslandırmalıdır.

4. Ekspertiza keçirilərkən ekspert - barəsində ona suallar verilməmiş, lakin iş üçün vacib olan halları aydınlaşdırdıqda, bu halları rəydə göstərmək hüququna malikdir.

5. Ekspertiza ilə bağlı halları aydınlaşdırmaq üçün ekspert: işin materialları ilə tanış olmaq, işin müzakirəsində iştirak etmək, tərəflərə və şahidlərə suallar vermək, sübutlara baxış keçirilməsində və yoxlanılmasında iştirak etmək, habelə ona əlavə materialların təqdim edilməsini məhkəmədən xahiş etmək hüququna malikdir.

Gürcüstanın 13 iyul 2006-cı il tarixli qanunu №3435 - SSM I, №32, 31.07.2006-cı il., maddə.243

Maddə 169. Ekspertizanın keçirilməsi üçün lazımi materialların toplanması

1. Ekspertizanın keçirilməsi üçün zəruri materialları məhkəməyə tərəflər təqdim edirlər. Ekspertizanın keçirilməsi üçün zəruri materialların dairəsini məhkəmə müəyyənləşdirir, hansı ki həm tərəflərin, həm də ekspert kimi təyin edilmiş şəxsin fikirlərini nəzərə ala bilər.

2. Ekspertizanın keçirilməsi üçün lazımi materialları əldə etmək üçün şahidi dindirmək zərurəti yarandıqda, məhkəmə onu ekspertin iştirakı ilə çağırıb dindirə bilər. Bu barədə tərəflərə məlumat verilir, lakin onların gəlməməsi şahidin dindirilməsinə mane olmur. Bu qaydada dindirilən şahid məhkəmə iclasına gəlməkdən və işə baxılan zaman təkrar dindirilməkdən azad edilmir.

3. Şahidin dindirilməsi haqqında protokol tərtib ediləcək, hansı ki işə əlavə olunacaq.

4. Tərəf ekspertin göstərişlərini üzrsüz səbəbdən yerinə yetirmədikdə və ya ekspertizanın keçirilməsinə başqa cür mane olduqda, qarşı tərəfin mövqeyi təsdiqlənmiş sayılacaq.

5. Ekspertizanın obyekti başqa şəxsdədirsə və bu şəxs bu maddənin 4-cü hissəsində göstərilən hərəkətləri həyata keçirirsə, tərəf məhkəməyə vəsatət verə bilər ki, bu şəxsə ekspertin göstərişlərini yerinə yetirmək qərardadla tapşırılsın.

Gürcüstanın 28 dekabr 2007-ci il tarixli qanunu №5669 - SSM I, №1, 03.01.2008-ci il., maddə.1

Maddə 170. Ekspert rəyinin forması və məzmunu

1. Ekspert rəyini yazılı formada verir. Məhkəmə ekspertə təklif vermək hüququna malikdir ki, o, öz rəyi haqqında məhkəməyə şifahi izahat versin. Şifahi izahat məhkəmə iclasının protokoluna daxil edilir, ekspertə oxunur, hansı ki onu imzalayır.

2. Ekspertin rəyində: aparılmış tədqiqatın yazılı təsviri, tədqiqat nəticəsində əldə edilən nəticələr və məhkəmənin verdiyi suallara əsaslandırılmış cavablar olmalıdır.

Maddə 171. Ekspert rəyinin yoxlanılması. Ekspertə sualın verilməsi qaydası

1. Tərəflər və onların nümayəndələri ekspertin rəyi ilə tanış ola bilərlər. Onların xahişi ilə ekspertin rəyi məhkəmə iclasında dərc ediləcək. Tərəflər öz fikirlərini bildirə bilərlər, rəyə aydınlıq gətirmək və doldurmaq məqsədilə ekspertə suallar verilə bilər.

2. Əgər ekspertiza tərəfin təşəbbüsü ilə təyin edilibsə, eksperti əvvəlcə ekspertin rəyini təqdim edən şəxs və onun nümayəndəsi dindirir. Məhkəmənin təşəbbüsü ilə təyin edilmiş eksperti əvvəlcə hakim dindirir. Hakim ekspertə onun dindirilməsinin hər anında suallar verə bilər.

Gürcüstanın 28 dekabr 2007-ci il tarixli qanunu №5669 - SSM I, №1, 03.01.2008-ci il., maddə.1

Maddə 172. Ekspert rəyinin qiymətləndirilməsi

Ekspertin rəyi məhkəmə üçün məcburi deyil və onun qiymətləndirilməsi 105-ci maddədə müəyyən edilmiş qaydada aparılır, lakin məhkəmənin rəyi qəbul etməkdən imtinası iş üzrə çıxarılmış qərarda və ya qərardadda əsaslandırılmalıdır.

Maddə 173. Əlavə və təkrar ekspertizanın təyin edilməsi

1. Ekspertin rəyi tam olmadıqda və ya aydın deyilsə, bu məcəllənin 162-ci maddəsinin birinci hissəsində nəzərdə tutulmuş şərtlər mövcud olduqda, məhkəmə öz təşəbbüsü ilə əlavə ekspertiza təyin edə bilər.

2. Məhkəmə ekspertin rəyi ilə əsaslandırılmadığını motiv gətirərək razılaşmadıqda, habelə bir neçə ekspertin rəyi bir-birinə zidd olduqda, məhkəmə öz təşəbbüsü ilə təkrar ekspertiza təyin edə və onun keçirilməsini başqa ekspertə və ya ekspertlərə tapşıra bilər – bu məcəllənin 162-ci maddəsinin birinci hissəsində nəzərdə tutulmuş şərtlər mövcud olduqda.

Gürcüstanın 28 dekabr 2007-ci il tarixli qanunu №5669 - SSM I, №1, 03.01.2008-ci il., maddə.1

Maddə 174. Ekspertizanın materiallarının məhkəməyə qaytarılması

Ekspert - ekspertiza başa çatdıqdan dərhal sonra və ya məhkəmə tərəfindən tələb olunduqda və ya ekspertiza keçirilmədikdə, ekspertiza üçün istifadə edilmiş bütün materialları və sənədləri məhkəməyə qaytarmağa borcludur.

Gürcüstanın 28 dekabr 2007-ci il tarixli qanunu №5669 - SSM I, №1, 03.01.2008-ci il., maddə.1

Maddə 175. Ekspertin and içməsi

Ekspertizanı keçirməzdən əvvəl və ya sonra ekspert and içir. Andın məzmunu ekspertin öz biliyinə və vicdanına uyğun olaraq ekspertiza keçirməsi ilə müəyyən edilir. Ekspert analoji (oxşar) ekspertizanın keçirilməsi ilə bağlı ümumi and içibsə - o zaman bu anda istinad etmək kifayətdir. Ekspertin rəyində də ona istinad etmək olar.

Maddə 176. Ekspertin əmək haqqı

1. Ekspertin əmək haqqı Gürcüstan qanunvericiliyi ilə müəyyən edilmiş qaydada müəyyənləşdirilir.

2. Ekspertin fikrincə, məhkəmə tərəfindən əvvəlcədən müəyyən edilmiş xərclər mübahisə predmetinin dəyəri ilə müqayisədə əhəmiyyətli dərəcədə artarsa ​​və ya əvvəlcədən müəyyən edilmiş xərcləri xeyli aşarsa, ekspert bu barədə məhkəməyə vaxtında məlumat verməyə borcludur.

Gürcüstanın 28 dekabr 2007-ci il tarixli qanunu №5669 - SSM I, №1, 03.01.2008-ci il., maddə.1

İkinci kitab

Birinci instansiya məhkəməsində işlərin icraatı

Dördüncü Qapı

İddia icraatı

Fəsil XXI

İşlərə birinci instansiyada baxılması

Maddə 177. İşin açılması (başlanması)

1. İş birinci instansiya məhkəməsində iddia ərizəsi ilə, bu məcəllədə nəzərdə tutulmuş hallarda isə – ərizə ilə başlanır.

2. İddia ərizəsi (ərizə) yazılı formada, bir qayda olaraq, çap şəklində tərtib edilməlidir.

3. İddia ərizəsi bu məcəllə ilə müəyyən edilmiş tələblərə və Gürcüstanın Ali Ədliyyə Şurasının təsdiq etdiyi nümunə formasına cavab verməlidir və bu nümunədə göstərilən qaydalara riayət etməklə tərtib edilməlidir. İddia ərizəsində iddiaçının işin hər bir faktiki halı və dəlili (sübutu) ilə bağlı fikirləri tam və ardıcıl şəkildə əks etdirilməlidir.

Gürcüstanın 28 dekabr 2007-ci il tarixli qanunu №5669 - SSM I, №1, 03.01.2008-ci il., maddə.1

Gürcüstanın 15 dekabr 2010-cu il tarixli qanunu №4037 - SSM I, №75,27.12.2010-cu il., maddə.480

Maddə 178. İddia ərizəsinin məzmunu

1. İddia ərizəsində qeyd edilməlidir:

a) iddia ərizəsinin verildiyi məhkəmənin adı;

b) iddiaçının, onun nümayəndəsinin (əgər iddia ərizəsi nümayəndə tərəfindən verilirsə), cavabdehin, şahidin, iclasa dəvət ediləcək başqa şəxsin adı, soyadı (adlandırılması), əsas ünvanı (faktiki yeri), habelə əgər varsa - alternativ ünvanı, iş yerinin ünvanı, telefon nömrəsi, o cümlədən mobil telefonu, elektron poçt ünvanı, faksı. İddia ərizəsində iddiaçı və ya onun nümayəndəsi əlaqə saxlanılacaq (kontakt qurulacaq) şəxsin məlumatlarını da göstərə bilər. İddia ərizəsi hüquqi şəxs, fərdi sahibkar və ya nümayəndə tərəfindən verilirsə (qanuni nümayəndə istisna olmaqla), o, elektron poçt ünvanını və telefon nömrəsini göstərməlidir;

q) mübahisə predmeti;

d) iddianın qiyməti;

e) iddiaçının öz tələblərini əsaslandırdığı konkret faktlar və hallar;

v) iddiaçının göstərdiyi halları təsdiq edən sübutlar;

z) iddiaçının tələbi;

t) iddiaçının öz tələblərini əsaslandırdığı hüquqi əsaslar;

i) əgər varsa, iddiaçının vəsatətləri:

i.a) məhkəmə cavabdehə o sübutları təqdim etməyi tapşırsın, hansılar ki onun yanında saxlanılır və hansılarla ki iddiaçı öz tələblərini əsaslandırır;

i.b) məhkəmə iddia ərizəsində göstərilən halları təsdiq edə biləcək və iddiaçıya verməkdən qeyri-qanuni olaraq imtina edilmiş bütün yazılı və ya maddi (əşyavi) sənədləri və materialları məhkəməyə təqdim etmələri barədə müvafiq qurumlara göstəriş versin;

i.q) məhkəmə iddia ərizəsində göstərilən halları təsdiq edə bilən şahidlərə vaxtında xəbər (bildiriş) etsin və məhkəmə iclasına çağırsın;

i.d) kimlər prosesə həmiştirakçı və ya üçüncü şəxs kimi daxil edilə bilər;

i.e) başqa növ vəsatətlər;

k) iddia ərizəsinə əlavə edilmiş sənədlərin siyahısı;

l) tanınma haqqında iddia qaldırıldıqda - bu məcəllənin 180-ci maddəsində nəzərdə tutulmuş hüquqi maraq;

m) iddiaçının işə şifahi dinləmə olmadan baxılması barədə fikri;

n) mübahisəyə məhkəmə mediasiyası yolu ilə baxılmasına dair iddiaçının fikri.

11. İddia ərizəsində, həmçinin, İnsan Hüquqlarının və Əsas Azadlıqların Müdafiəsi üzrə Konvensiyanın və onun Əlavə protokollarının normaları və oxşar hüquqi məsələlər üzrə Avropa İnsan Hüquqları Məhkəməsinin presedentləri göstərilə bilər, hansılar ki, iddiaçının fikrincə, onun tələbinin əsaslılığını sübut edir.

2. İddia ərizəsi məhkəməyə nümayəndə tərəfindən verildikdə, nümayəndənin səlahiyyətini təsdiq edən sənəd əlavə edilməlidir.

21. İddia ərizəsinə dövlət rüsumunun ödənilməsini təsdiq edən sənəd (original) əlavə edilməlidir.

3. İddiaçı iddia ərizəsində göstərilən bütün sübutları iddia ərizəsinə əlavə etməyə borcludur. İddiaçı iddia ərizəsi ilə birlikdə sübutları üzrlü səbəbdən təqdim edə bilmədikdə, o, bu barədə iddia ərizəsində göstərməyə borcludur. İddiaçı sübutların təqdim edilməsi üçün ağlabatan müddət tələb etmək hüququna malikdir.

31. Nə qədər (neçə) cavabdeh varsa, iddia ərizəsinin və ona əlavə edilmiş sənədlərin o qədər surəti məhkəməyə təqdim edilməlidir.

4. İddiaçı, onun nümayəndəsi (əgər iddia ərizəsini nümayəndə verirsə) iddia ərizəsində özünün, cavabdehin, şahidin, habelə iclasa dəvət olunacaq digər şəxsin ünvanlarını dəqiq göstərməyə borcludur.

5. İddia ərizəsini iddiaçı və ya onun səlahiyyətli nümayəndəsi, bu məcəllə ilə nəzərdə tutulmuş halda isə habelə − xüsusi iddiaçı imzalayır.

Gürcüstanın 13 iyul 2006-cı il tarixli qanunu №3435 - SSM I, №32, 31.07.2006-cı il., maddə.243

Gürcüstanın 28 dekabr 2007-ci il tarixli qanunu №5669 - SSM I, №1, 03.01.2008-ci il., maddə.1

Gürcüstanın 28 dekabr 2011-ci il tarixli qanunu №5667– veb-səhifə, 30.12.2011-ci il.

Gürcüstanın 18 sentyabr 2019-cu il tarixli qanunu №4955 – veb-səhifə, 27.09.2019-cu il.

Gürcüstanın 14 iyul 2020-ci il tarixli qanunu №6839 – veb-səhifə, 28.07.2020-ci il.

Gürcüstanın 18 oktyabr 2022-ci il tarixli qanunu №1919 – veb-səhifə, 24.10.2022-ci il.

Maddə 179. (çıxarılıb)

Gürcüstanın 28 dekabr 2007-ci il tarixli qanunu №5669 - SSM I, №1, 03.01.2008-ci il., maddə.1

Gürcüstanın 15 dekabr 2010-cu il tarixli qanunu №4037 - SSM I, №75,27.12.2010-cu il., maddə.480

Gürcüstanın 28 dekabr 2011-ci il tarixli qanunu №5667– veb-səhifə, 30.12.2011-ci il.

Maddə 180. Tanınma (etiraf) haqqında iddia ərizəsi

Hüququn və ya hüquqi münasibətlərin mövcud olub-olmamasının müəyyən edilməsi, sənədlərin həqiqiliyinin tanınması və ya sənədlərin saxtalığının müəyyən edilməsi haqqında iddia ərizəsi qaldırıla bilər – əgər iddiaçının hüquqi marağı varsa ki, belə tanınma (etiraf) məhkəmənin qərarı ilə baş tutsun.

Maddə 181. Öhdəliklərin gələcəkdə yerinə yetirilməsi ilə bağlı iddia ərizəsi

Öhdəliklərin gələcəkdə yerinə yetirilməsi ilə bağlı iddia ərizəsi məqbuldur, əgər:

a) iddia tələbi öhdəliyin cavab icrasından asılı deyilsə və onun icrasının tarixi təqvim gününün gəlib çatması ilə əlaqədardırsa;

b) vəziyyətə əsasən, borclunun öhdəliyi vaxtında yerinə yetirməkdən yayınacağı qorxusu özünü doğruldursa.

Maddə 182. Bir neçə iddia tələbinin birləşdirilməsi və ayrılması

1. İddiaçı, bu tələblərin eyni əsaslara söykənib-söykənməməsindən asılı olmayaraq, bu məhkəmənin yurisdiksiyasında olan bir neçə tələbi eyni cavabdehə qarşı bir iddia ərizəsində birləşdirə bilər.

2. İddia ərizəsini qəbul edən hakim tələblərin ayrı-ayrılıqda təhlilinin daha məqsədəuyğun olduğunu bildiyi halda bir və ya bir neçə tələbi birləşdirilmiş tələblərdən ayrıca icraat kimi ayıra bilər.

3. Bir neçə iddiaçı tərəfindən və ya bir neçə cavabdehə qarşı irəli sürülən tələblər qəbul edilərkən, iddia ərizəsini qəbul edən hakim bir və ya bir neçə tələbi ayrıca icraat kimi ayıra bilər - tələblərin ayrı-ayrılıqda müzakirəsinin daha məqsədəuyğun olduğunu bildiyi halda.

4. Məhkəmənin icraatında bir neçə eynicinsli (eyni tipli) və hüquqi cəhətdən bir-biri ilə əlaqəli iş varsa, hansılarda ki eyni və ya müxtəlif tərəflər iştirak edirlər, məhkəmə öz təşəbbüsü və ya tərəfin vəsatəti ilə, birlikdə baxılması üçün bu işləri bir icraat kimi birləşdirə bilər - əgər belə birləşmə mübahisənin daha tez və düzgün müzakirəsi ilə nəticələnəcəksə. İşlərin birləşdirilməsi haqqında vəsatət verilmiş hakim öz icraatında olan işlə elə öz icraatında olan işi və ya başqa hakimin icraatında olan işi birləşdirir, bu barədə əsaslandırılmış qərardad çıxarır.

Gürcüstanın 28 iyun 2000-ci il tarixli qanunu №407 – SSM I, №26, 13.07.2000-ci il., maddə.71

Gürcüstanın 13 iyul 2006-cı il tarixli qanunu №3435 - SSM I, №32, 31.07.2006-cı il., maddə.243

Maddə 183. İddia ərizəsinin (ərizənin) qeydiyyatı.

Məhkəməyə iddia ərizəsi (ərizə) verilərkən məhkəmənin dəftərxanası (kanselyariyası) iddia ərizəsini (ərizəni) qeydiyyata alır və əgər iddia ərizəsini (ərizəni) hüquqi şəxs, fərdi sahibkar, vəkil və ya nümayəndə verirsə (qanuni nümayəndə istisna olmaqla) və ya əgər iddia ərizəsi (ərizə) hüquqi şəxsə qarşı verilirsə, göndərimi (iddia ərizəsini (ərizəni) və ona əlavə edilmiş sənədlərin surətlərini) cavabdehə çatdırması üçün iddiaçıya (nümayəndəyə) təhvil verir. İddia ərizəsi (ərizə) aşağıdakı formal (və məzmunla bağlı olmayan) tələblərə cavab vermədikdə, qeydiyyata alınmır:

a) Gürcüstanın Ali Ədliyyə Şurasının təsdiq etdiyi formada verilməyib;

b) onun formasında bu məcəllənin 178-ci maddəsinin birinci hissəsinin „a“–„d“, „z“, „k“, „m“ və/və ya „n“ alt bəndi ilə nəzərdə tutulmuş rekvizitlər göstərilməyib;

q) dövlət rüsumunun ödənilməsini təsdiq edən sənəd (original) əlavə edilməyib (vəsatətlər qrafasında dövlət rüsumunun ödənilməsindən azad edilməsi, ödənilməsinin təxirə salınması və ya məbləğinin azaldılması barədə müraciətin göstərildiyi hal istisna olmaqla);

d) əlavə edilmiş sənədlərin siyahısında göstərilən sənədlərin hamısı əlavə edilməyib;

e) nümayəndənin səlahiyyətini təsdiq edən sənəd əlavə edilməyib - əgər iddia ərizəsini (ərizəni) nümayəndə verirsə;

v) imzalanmayıb;

z) iddia ərizəsinin (ərizənin) və ona əlavə edilmiş sənədlərin surətləri cavabdehlərin sayı qədər təqdim edilməyib.

Gürcüstanın 28 dekabr 2007-ci il tarixli qanunu №5669 - SSM I, №1, 03.01.2008-ci il., maddə.1

Gürcüstanın 28 dekabr 2011-ci il tarixli qanunu №5667– veb-səhifə, 30.12.2011-ci il.

Gürcüstanın 18 sentyabr 2019-cu il tarixli qanunu №4955 – veb-səhifə, 27.09.2019-cu il.

Maddə 184. İddia ərizəsinin (ərizənin) və ona əlavə edilmiş sənədlərin surətlərinin cavabdehə çatdırılması

1. Bu məcəllənin 183-cü maddəsində nəzərdə tutulmuş şəxslərə, iddia ərizəsi (ərizə) hakimə verildikdən sonra 5 gündən tez və 14 gündən gec olmayaraq, onların göstərdikləri telefon nömrələrinə və/və ya elektron poçt ünvanlarına bildiriş göndərilir və ya məhkəməyə gəlmələri nəticəsində iddia ərizəsinin (ərizənin) qəbulundan imtina edilməsi və ya məhkəmə göndəriminin (iddia ərizəsinin (ərizənin) və ona əlavə edilmiş sənədlərin surətlərinin) onlar tərəfindən cavabdehə çatdırılması barədə məlumat verilir.

2. İddia ərizəsini (ərizəni) qəbul etməkdən imtina haqqında qərardaddan şikayət etmək müddəti iddiaçının qərardadı çatdırdığı andan hesablanmağa başlanacaq, çatdırılmadığı halda isə − bu maddənin birinci hissəsində nəzərdə tutulmuş müddət keçdikdən sonra ikinci gün.

3. Bu maddənin birinci hissəsində nəzərdə tutulmuş halda, iddiaçı: cavabdehə məhkəmə göndəriminin poçt, məhkəmə kuryeri vasitəsilə və ya tərəflərin razılaşmasında nəzərdə tutulmuş fərqli çatdırma qaydası ilə çatdırılmasını və ya elektron poçtla göndərilməsini, bu məcəllənin 70-78-ci maddələrində müəyyən edilmiş qaydalara riayət etməklə, göndərim ona çatdırıldıqdan sonra 2 ay müddətində təmin etməyə borcludur. Elektron poçtla göndərilən məhkəmə göndəriminin çatdırılması ünvan sahibinin elektron vasitə ilə verdiyi təsdiqlə təsdiqlənir.

4. Cavabdehin olduğu yer məlum olmadıqda və ya məhkəmə göndərimini ona çatdırmaq başqa cür mümkün olmadıqda, məhkəmə, iddiaçının vəsatəti əsasında, məhkəmə göndəriminin ictimaiyyətə yayılması haqqında qərardad çıxarmaq hüququna malikdir.

5. Bu maddənin 1-4-cü hissələrində müəyyən edilmiş qaydalar bu məcəllənin 46-cı maddəsində nəzərdə tutulmuş şəxslərə, habelə nümayəndəsi olmayan, həbsdə olan şəxslərə şamil edilmir. Bu halda məhkəmə, eyni məcəllənin 70-78-ci maddələri ilə müəyyən edilmiş qaydalara riayət etməklə, göndərimin (iddia ərizəsinin (ərizənin) və ona əlavə edilmiş sənədlərin surətlərinin) cavabdehə göndərilməsini və təhvil verilməsini təmin edir.

6. Bu maddənin 1-4-cü hissələrində müəyyən edilmiş qaydalar eyni maddənin 5-ci hissəsində nəzərdə tutulmuş şəxslərə yalnız onların razılığı olduqda şamil edilə bilər.

Gürcüstanın 13 iyul 2006-cı il tarixli qanunu №3435 - SSM I, №32, 31.07.2006-cı il., maddə.243

Gürcüstanın 28 dekabr 2011-ci il tarixli qanunu №5667– veb-səhifə, 30.12.2011-ci il.

Gürcüstanın 8 may 2012-ci il tarixli qanunu №6144 – veb-səhifə, 25.05.2012-ci il.

Maddə 185. (çıxarılıb)

Gürcüstanın 28 iyun 2000-ci il tarixli qanunu №407 – SSM I, №26, 13.07.2000-ci il., maddə.71

Gürcüstanın 13 iyul 2006-cı il tarixli qanunu №3435 - SSM I, №32, 31.07.2006-cı il., maddə.243

Gürcüstanın 28 dekabr 2007-ci il tarixli qanunu №5669 - SSM I, №1, 03.01.2008-ci il., maddə.1

Gürcüstanın 15 dekabr 2010-cu il tarixli qanunu №4037 - SSM I, №75,27.12.2010-cu il., maddə.480

Gürcüstanın 28 dekabr 2011-ci il tarixli qanunu №5667– veb-səhifə, 30.12.2011-ci il.

Maddə 186. İddia ərizəsini qəbul etməkdən imtina

1. Hakim iddia ərizəsinin təqdim edildiyi gündən 5 gün müddətində iddia ərizəsini qəbul etməyəcək, əgər:

a) iddia ərizəsi məhkəmə orqanının tabeliyində deyilsə;

b) iddiaçının iddiadan imtina etməsi, iddianın cavabdeh tərəfindən tanınması və ya tərəflərin barışığının (razılığa gəlməsinin) təsdiq edilməsi barədə məhkəmənin qərarı və ya qərardadı varsa;

b1) notariat mediasiyası (vasitəçiliyi) çərçivəsində notarial qaydada təsdiq edilmiş barışıq aktı varsa;

b2) Gürcüstanın Ədliyyə Nazirliyinin idarəetmə sahəsinə daxil olan ictimai hüququn hüquqi şəxsinin − Milli İcra Bürosunun sədrinin borcların ödənilməsi və ya eyni iş üzrə barışıq şərtlərinin təsdiq edilməsi barədə əmri varsa;

b3) tərəflər arasında mediasiya barədə razılaşma varsa, hansına ki əsasən, tərəflər: müəyyən müddət və ya hal gəlib çatana qədər – bu razılaşmada nəzərdə tutulmuş şərtlər yerinə yetirilənə qədər məhkəməyə müraciət etməməyə razılaşırlarsa, o hal istisna olmaqla – nə vaxt ki, iddiaçı təsdiq edir ki, məhkəmə müzakirəsi olmadan ona düzəlməz (bərpası mümkün olmayan) ziyan vurulacaq;

q) eyni tərəflər arasında, eyni mövzuda və eyni əsasla mübahisə (dava) üzrə iş bu və ya digər məhkəmənin icraatındadırsa;

d) (çıxarılıb - 18.03.2015, №3220);

d1) (çıxarılıb - 19.02.2015, №3096);

e) iş bu məhkəmənin yurisdiksiyasında deyilsə;

v) (çıxarılıb - 20.03.2015, №3340);

z) maraqlanan şəxsin adından iddia ərizəsini o şəxs veribsə, hansının ki icraatı aparmaq səlahiyyəti yoxdur;

t) iddia ərizəsi bu məcəllənin 178-ci maddəsində (eyni maddənin birinci hissəsinin „t“ və „i“ alt bəndləri və 3-cü hissəsi istisna olmaqla - əgər iddiaçı sübutları təqdim etməməsinin üzrlü səbəbini göstərmişsə) göstərilən şərtləri pozmaqla verilibsə və/və ya iddiaçının dövlət rüsumunu ödəməkdən azad edilməsinə, ödənilməsinin təxirə salınmasına və ya məbləğinin azaldılmasına dair əsas yoxdursa.

(Qüvvədən düşmüş elan edilsin 2023-cü il iyulun birindən186-cı maddənin birinci hissəsinin „t“ alt bəndi) - Gürcüstanın Konstitusiya Məhkəməsinin 2023-cü il 3 fevral Qərarı №2/1/1481 – veb-səhifə, 07.02.2023-cü il.

2. Hakimin bu maddənin birinci hissəsinin „e“, „z“ və „t“ alt bəndlərində nəzərdə tutulmuş əsaslarla iddia ərizəsini qəbul etməkdən imtina etməsi - şəxsin eyni iddia ərizəsi ilə təkrar məhkəməyə müraciət etməsinə mane olmur - əgər buraxılmış pozuntu aradan qaldırılsa.

Gürcüstanın 13 iyul 2006-cı il tarixli qanunu №3435 - SSM I, №32, 31.07.2006-cı il., maddə.243

Gürcüstanın 19 iyun 2009-cu il tarixli qanunu №1281 - SSM I, №13, 02.07.2009-cu il., maddə.64

Gürcüstanın 28 dekabr 2011-ci il tarixli qanunu №5667– veb-səhifə, 30.12.2011-ci il.

Gürcüstanın 28 dekabr 2011-ci il tarixli qanunu №5665 - veb-səhifə, 11.01.2012-ci il.

Gürcüstanın 16 mart 2012-ci il tarixli qanunu №5851 – veb-səhifə, 23.03.2012-ci il.

Gürcüstanın 8 may 2012-ci il tarixli qanunu №6145 – veb-səhifə, 17.05.2012-ci il.

Gürcüstanın 19 fevral 2015-ci il tarixli qanunu №3096 – veb-səhifə, 27.02.2015-ci il.

Gürcüstanın 18 mart 2015-ci il tarixli qanunu №3220 – veb-səhifə, 26.03.2015-ci il.

Gürcüstanın 20 mart 2015-ci il tarixli qanunu №3340 – veb-səhifə, 31.03.2015-ci il.

Gürcüstanın 18 sentyabr 2019-cu il tarixli qanunu №4955 – veb-səhifə, 27.09.2019-cu il.

Gürcüstanın Konstitusiya Məhkəməsinin 2023-cü il 3 fevral Qərarı №2/1/1481 – veb-səhifə, 07.02.2023-cü il.

Maddə 187. İddia ərizəsini qəbul etməkdən imtina haqqında qərardad

1. Hakim iddia ərizəsini qəbul etməkdən imtina haqqında əsaslandırılmış qərardad çıxaracaq. İddia ərizəsini qəbul etməkdən imtina bu iddianın bu məhkəmənin yurisdiksiyasında olmaması ilə əsaslandırılırsa, hakim öz qərardadında iddiaçının hansı məhkəməyə müraciət etməli olduğunu göstərməyə borcludur. Qərardadda işin başlanmasına mane (əngəl) olan halların necə aradan qaldırılmasının yolları da göstərilməlidir.

2. Hakimin iddia ərizəsini qəbul etməkdən imtina haqqında qərardadı iddiaçıya təhvil veriləcək, hansına ki eyni zamanda onun təqdim etdiyi sənədlər geri qaytarılacaq. İddia ərizəsini qəbul etməkdən imtina üçün əsaslar bu iddia ərizəsi icraata qəbul edildikdən sonra aşkar edildikdə, bunun nəyə əsaslandığından asılı olaraq, məhkəmə icraata xitam verəcək və ya iddia ərizəsini baxılmamış qoyacaq (bu məcəllənin 272-ci və 275-ci maddələri). Əsas iclas təyin olunana qədər iddia ərizəsinin baxılmamış qalması halında - iddiaçıya onun ödədiyi dövlət rüsumunun 70 faizi geri qaytarılacaq, əsas iclasda işə baxılarkən iddia ərizəsinin baxılmamış qalması halında isə - dövlət rüsumu iddiaçıya qaytarılmayacaq.

3. İddia ərizəsini qəbul etməkdən imtina haqqında qərardaddan özəl şikayət ərizəsi verilə bilər.

Gürcüstanın 13 iyul 2006-cı il tarixli qanunu №3435 - SSM I, №32, 31.07.2006-cı il., maddə.243

Gürcüstanın 28 dekabr 2007-ci il tarixli qanunu №5669 - SSM I, №1, 03.01.2008-ci il., maddə.1

Fəsil XXI1

Məhkəmə mediasiyası

Gürcüstanın 20 dekabr 2011-ci il tarixli qanunu №5550 – veb-səhifə, 28.12.2011-ci il.

Maddə 1871. Məhkəmə mediasiyası

1. İddia ərizəsini məhkəməyə təqdim etdikdən sonra, məhkəmə mediasiyasının tabeliyində olan iş - mübahisəyə tərəflərin razılaşması ilə son qoymaq məqsədilə mediatora (vasitəçiyə) verilə bilər.

2. İşin mediatora verilməsi barədə qərardad şikayət edilə bilməz.

Gürcüstanın 20 dekabr 2011-ci il tarixli qanunu №5550 – veb-səhifə, 28.12.2011-ci il.

Gürcüstanın 18 sentyabr 2019-cu il tarixli qanunu №4955 – veb-səhifə, 27.09.2019-cu il.

Maddə 1872. Məhkəmə mediasiyasının tabeliyində olan işlərə tətbiq edilməli normalar

Məhkəmə mediasiyasının tabeliyində olan işlərə, bu məcəllənin xüsusiyyətləri (özəllikləri) nəzərə alınmaqla, “Mediasiya haqqında” Gürcüstan Qanunu ilə müəyyən edilmiş qaydalar tətbiq edilir.

Gürcüstanın 20 dekabr 2011-ci il tarixli qanunu №5550 – veb-səhifə, 28.12.2011-ci il.

Gürcüstanın 18 sentyabr 2019-cu il tarixli qanunu №4955 – veb-səhifə, 27.09.2019-cu il.

Maddə 1873 . Məhkəmə mediasiyasına tabe olan mübahisələr (davalar)

1. Məhkəmə mediasiyası şamil edilə bilər:

a) ailəvi-hüquqi davalara. Övladlığa götürmə, övladlığa götürmənin batil elan edilməsi, övladlığa götürmənin ləğvi, valideynlik hüququnun məhdudlaşdırılması, valideynlik hüququndan məhrum etmə, habelə qadınlara qarşı zorakılıq və/və ya ailədə zorakılıqla bağlı davalar istisna olmaqla;

b) vərəsəlik (miras) hüququ üzrə davalara;

q) qonşuluq hüququ üzrə davalara;

q1) əmək hüququ üzrə davalara. Gürcüstanın Üzvi Qanunu olan „Gürcüstanın Əmək Məcəlləsində“ nəzərdə tutulmuş kollektiv dava istisna olmaqla;

q2) pay hüququnun həyata keçirilməsi ilə bağlı davalara;

q3) əmlak davalarına - əgər dava predmetinin dəyəri 20000 laridən artıq (çox) deyilsə;

q4) Gürcüstanın bank qurumlarının, mikromaliyyə təşkilatlarının və qeyri-bank depozit qurumlarının bağladığı borc (kredit) müqavilələrindən (o cümlədən, elektron formada bağlanmış borc (kredit) müqavilələrindən) irəli gələn davalara - əgər dava predmetinin dəyəri 10000 laridən artıq (çox) deyilsə;

q5) qeyri-əmlak davalarına;

d) hər hansı digər davaya − tərəflərin razılığı olduqda.

2. Bu maddənin birinci hissəsinin „d“ alt bəndində nəzərdə tutulmuş halda dava işə baxılmasının istənilən mərhələsində mediatora verilə bilər.

3. Bu maddənin birinci hissəsinin „a“−„q5“ alt bəndlərində nəzərdə tutulmuş hallarda, hakim: müvafiq işin hallarını əvvəlcədən və tərəflərin razılığı olmadan qiymətləndirir, əgər eyni dava üzrə özəl mediasiya imkanından istifadə edilibsə və o, nəticəsiz başa çatıbsa − tərəflərin razılığı ilə, dava işinin mediatora verilməsi haqqında qərar qəbul edir.

Gürcüstanın 20 dekabr 2011-ci il tarixli qanunu №5550 – veb-səhifə, 28.12.2011-ci il.

Gürcüstanın 4 may 2017-ci il tarixli qanunu №753 - veb-səhifə, 24.05.2017-ci il.

Gürcüstanın 4 may 2017-ci il tarixli qanunu №767 - veb-səhifə, 25.05.2017-ci il.

Gürcüstanın 18 sentyabr 2019-cu il tarixli qanunu №4955 – veb-səhifə, 27.09.2019-cu il.

Maddə 1874. Mediatorun kənarlaşdırılması

Mediatorun vəzifədən kənarlaşdırılmasına bu məcəllənin 31-ci maddəsinin birinci hissəsində nəzərdə tutulmuş əsasla yol verilir.

Gürcüstanın 20 dekabr 2011-ci il tarixli qanunu №5550 – veb-səhifə, 28.12.2011-ci il.

Maddə 1875 . Məhkəmə mediasiyasının müddəti

1. Məhkəmə mediasiyasının müddəti 45 gündür, lakin 2 görüşdən az olmayaraq.

2. Bu maddənin birinci hissəsində nəzərdə tutulmuş müddət tərəflərin razılaşması ilə eyni müddətlə uzadıla bilər.

Gürcüstanın 20 dekabr 2011-ci il tarixli qanunu №5550 – veb-səhifə, 28.12.2011-ci il.

Maddə 1876 . Məhkəmə mediasiyası prosesində iştirak etmək üçün tərəflərin gəlməməsinin nəticələri

1. Məhkəmə mediasiyası prosesində iştirak etmək üçün tərəflər mediatorun təyin etdiyi vaxta və yerə gəlməyə borcludurlar.

2. Məhkəmə mediasiyası prosesində tərəf: bu məcəllənin 1875 maddəsinin birinci hissəsinə əsasən, mediatorun təyin etdiyi görüşə üzrsüz səbəbdən gəlmədikdə, məhkəmədə işin nəticəsindən asılı olmayaraq, məhkəmə xərclərini və 150 lari məbləğində cəriməni tam ödəməli olacaq.

3. Məhkəmə mediasiyası prosesində dava tərəflərin razılaşması ilə başa çatdıqda, tərəf bu məcəllənin 2-ci hissəsində nəzərdə tutulmuş cəriməni ödəməli olmayacaq.

4. Əgər işə məhkəmədə baxılması zamanı dava tərəflər arasında barışıqla (razılığa gəlməklə) başa çatıbsa, bu maddənin 2-ci hissəsi tətbiq edilmir.

Gürcüstanın 20 dekabr 2011-ci il tarixli qanunu №5550 – veb-səhifə, 28.12.2011-ci il.

Maddə 1877. Məhkəmə mediasiyası prosesinin başa çatdırılması (tamamlanması)

1. Məhkəmə mediasiyası üçün qanunla müəyyən edilmiş müddətdə - dava tərəflərin razılaşması ilə başa çatdıqda (tamamlandıqda), mediasiya barışığının icrası məsələsi bu məcəllənin XLIV13 fəslinə uyğun olaraq həll edilir.

2. Məhkəmə mediasiyası üçün qanunla müəyyən edilmiş müddətdə - dava tərəflərin razılaşması ilə tamamlanmadıqda, iddiaçı icraatın yenilənməsi tələbi ilə məhkəməyə müraciət edə bilər.

3. Məhkəmə mediasiyası üçün qanunla müəyyən edilmiş müddət keçdikdən sonra 10 gün müddətində, bu maddənin 2-ci hissəsinə uyğun olaraq, tərəflərdən heç biri icraatın yenilənməsi tələbi ilə məhkəməyə müraciət etmədikdə - məhkəmə iddia ərizəsinin baxılmamış qalması haqqında qərardad çıxaracaq.

Gürcüstanın 20 dekabr 2011-ci il tarixli qanunu №5550 – veb-səhifə, 28.12.2011-ci il.

Gürcüstanın 18 sentyabr 2019-cu il tarixli qanunu №4955 – veb-səhifə, 27.09.2019-cu il.

Maddə 1878. (çıxarılıb)

Gürcüstanın 20 dekabr 2011-ci il tarixli qanunu №5550 – veb-səhifə, 28.12.2011-ci il.

Gürcüstanın 18 sentyabr 2019-cu il tarixli qanunu №4955 – veb-səhifə, 27.09.2019-cu il.

Maddə 1879. (çıxarılıb)

Gürcüstanın 20 dekabr 2011-ci il tarixli qanunu №5550 – veb-səhifə, 28.12.2011-ci il.

Gürcüstanın 18 sentyabr 2019-cu il tarixli qanunu №4955 – veb-səhifə, 27.09.2019-cu il.

Fəsil XXII

Əks (qarşı) iddia ərizəsi

Maddə 188. Əks (qarşı) iddia ərizəsinin verilməsi

1. Cavabdeh: iddia ərizəsinin surəti ona təhvil verildiyi gündən işə şifahi baxılması üçün ilkin hazırlıq başa çatana qədər iddiaçıya qarşı – ilk iddia ərizəsi ilə birlikdə baxılmaq üçün əks (qarşı) iddia ərizəsi qaldırmaq hüququna malikdir.

2. Bu müddəti buraxdıqdan sonra cavabdeh əks (qarşı) iddia ərizəsini məhkəmə polemikası başlamazdan əvvəl qaldıra bilər - əgər işin şifahi baxılması üçün ilkin hazırlıq tamamlanana qədər əks (qarşı) iddia ərizəsini təqdim etmək üzrlü səbəbdən mümkün olmadısa. Bu məcəllənin 215-ci maddəsinin 3-cü hissəsində göstərilən hallar üzrlü səbəb sayılacaq.

Gürcüstanın 13 iyul 2006-cı il tarixli qanunu №3435 - SSM I, №32, 31.07.2006-cı il., maddə.243

Maddə 189. Əks (qarşı) iddia ərizəsinin qəbul edilməsinin şərtləri

1. Əks (qarşı) iddia ərizəsi - iddia ərizəsini təqdim etmək haqqında mövcud olan qaydalara riayət etməklə təqdim edilə bilər.

2. Hakim əks (qarşı) iddia ərizəsini qəbul edəcək, əgər:

a) əks (qarşı) iddia ərizəsinin tələbi ilk tələbin sayılmasına (daxil edilməsinə) yönəldilmişdirsə;

b) əks (qarşı) iddia ərizəsinin təmin edilməsi ilk iddia ərizəsini təmin etmək imkanını tamamilə və ya qismən istisna edirsə;

q) əks (qarşı) iddia ərizəsinin və ilk iddia ərizəsinin arasında qarşılıqlı əlaqə varsa və açılmış dava onların birgə müzakirəsi nəticəsində daha tez və düzgün həll ediləcəksə.

3. İlk və əks (qarşı) iddia ərizəsinin birgə baxılması nəticəsində məhkəmə birgə (vahid) qərar çıxarır, 245-ci maddənin 2-ci hissəsində nəzərdə tutulmuş hallar istisna olmaqla.

Maddə 190. Əks (qarşı) iddia ərizəsi verildiyinə görə işə baxılmasının təxirə salınması

1. Əks (qarşı) iddia ərizəsi işin ilkin hazırlanması tamamlandıqdan sonra verilibsə və qəbul edilibsə, iddiaçının xahişi və ya məhkəmənin təşəbbüsü ilə, bu işə baxılması başqa vaxta təxirə salına bilər.

2. İşə baxılmasının təxirə salınması nəticəsində çəkilən xərcləri əks (qarşı) iddia ərizəsini gec vermiş cavabdeh ödəməli olacaq.

Fəsil XXIII

İddianın təmin edilməsi

Maddə 191. İddianın təmin edilməsi haqqında ərizə

1. İddiaçı iddianın təmin edilməsi haqqında ərizə ilə məhkəməyə müraciət edə bilər, hansında ki göstərilməlidir: o hallar, hansılara görə ki, iddianın təminatı tədbirinin istifadə edilməməsi qərarın icrasını, pozulmuş və ya mübahisələndirilmiş hüququn həyata keçirilməsini çətinləşdirəcək və ya qeyri-mümkün edəcək, düzəlməz və birbaşa ziyana səbəb olacaq və ya elə ziyana, hansı ki ziyanın ödənilməsini cavabdehə tapşırmaqla kompensasiya edilə bilməz. Bu ərizədə iddiaçının hansı təminat tədbirinin tətbiqini zəruri hesab etdiyinə dair əsaslandırma da olmalıdır. Yuxarıda göstərilən hallardan hər hansı biri mövcud olduqda, məhkəmə iddianın təmin edilməsi haqqında qərardad çıxarır. İddianın təminat tədbirinin tətbiqi məhkəmənin iddianın təmin edilə biləcəyi ehtimalına əsaslanır. İddianın maddi və prosessual ilkin şərtləri üzrə məhkəmənin müzakirəsi - məhkəmənin yekun qərarına təsir etmir.

2. Şəxsin daşınmaz əmlaka həbs (qadağa) qoyulmasını tələb etdiyi ərizəyə dövlət reyestrindən arayış və ya daşınmaz əmlak üzərində cavabdehin mülkiyyət hüququnu təsdiq edən müvafiq sənəd əlavə edilməlidir.

3. İddianın təmin edilməsi haqqında ərizəyə bu maddənin 2-ci hissəsində nəzərdə tutulmuş dövlət reyestrindən arayış və ya müvafiq sənəd əlavə edilmədikdə və/və ya dövlət rüsumu ödənilmədikdə, məhkəmə çatışmazlıq (qüsur) barədə qərardad çıxarır və ərizəçiyə onu doldurmaq üçün müddət verir. Təyin edilmiş müddətdə çatışmazlıq (qüsur) doldurulmadıqda, məhkəmə öz qərardadı ilə ərizəni baxılmamış qoyur, bu isə apellyasiya şikayəti ilə şikayət ediləcək.

4. Bu fəsildə nəzərdə tutulmuş iddianın təmin edilməsi tədbirləri “Maliyyə girovu, qarşılıqlı əvəzləşdirmə və törəmələr haqqında” Gürcüstan Qanunu ilə nəzərdə tutulmuş maliyyə girovuna (maliyyə girovunun predmetinə) və “Ödəniş sistemi və ödəniş xidmətləri haqqında” Gürcüstan Qanunu ilə nəzərdə tutulmuş sistem iştirakçısının hesablaşma hesabına şamil edilmir.

41. Bu fəsildə nəzərdə tutulmuş iddianın təmin edilməsi tədbirləri "İpoteka ilə təmin edilmiş istiqrazlar haqqında" Gürcüstan Qanununun 2-ci maddəsinin birinci bəndinin „b“ alt bəndi ilə müəyyən edilmiş təminat aktivlərinin birləşməsinə daxil olan aktivlərə şamil edilmir, o hal istisna olmaqla – nə vaxt ki, eyni qanunla nəzərdə tutulmuş proqramın kreditorunun mübahisəli tələbindən irəli gələn iddianın təmin edilməsi tədbirinin tətbiqi tələb olunub.

5. Bu fəsildə nəzərdə tutulmuş iddianın təmin edilməsi tədbirləri “Lotereyaların, qumar və uduşlu oyunların təşkili haqqında” Gürcüstan Qanununun 3-cü maddəsinin „k“ alt bəndi ilə müəyyən edilmiş priz (hədiyyə) fonduna şamil edilmir.

6. Bu fəsildə nəzərdə tutulmuş iddianın təmin edilməsi tədbirləri “Gürcüstan ərazisində hərəkət edən xarici dövlətin qeydiyyatında olan avtonəqliyyat vasitəsinin sahibinin mülki məsuliyyətinin məcburi sığortası haqqında” Gürcüstan Qanununun 9-cu maddəsinin 8-ci bəndi ilə nəzərdə tutulmuş mərkəzə aid olan ayrılmış (ayrıca) hesaba şamil edilmir.

7. Bu fəsildə nəzərdə tutulmuş iddianın təmin edilməsi tədbirləri "Sığorta haqqında" Gürcüstan Qanununun 161 maddəsinin 4-cü bəndi ilə nəzərdə tutulmuş sığorta brokerinə aid olan istifadəçi hesabına şamil edilmir.

8. Gürcüstanın Milli Bankının müraciəti əsasında bu fəsildə nəzərdə tutulmuş iddianın təmin edilməsi tədbirləri tətbiq edilmir, iddianı təmin etmək üçün istifadə edilmiş tədbirlər isə - "Gürcüstanın Milli Bankı haqqında" Gürcüstanın Üzvi Qanununa və “Kommersiya banklarının fəaliyyəti haqqında” Gürcüstan Qanununa uyğun olaraq rezolyusiya rejimində olan kommersiya bankına qarşı Gürcüstanın Milli Bankının müraciətində müəyyənləşdirilmiş müddətlə dayandırılır, hansı ki 90 gündən çox olmamalıdır. Hakim Gürcüstanın Milli Bankının müraciətindən sonra 1 gün ərzində qərardad çıxaracaq. Rezolyusiya rejimi qərardadda müəyyən edilmiş müddətdən əvvəl başa çatdıqda, Gürcüstanın Milli Bankı bu barədə məhkəməni məlumatlandırmağa borcludur, hansı ki dayandırma haqqında qərardadın qüvvəsini ləğv edəcək.

Gürcüstanın 30 iyun 2005-ci il tarixli qanunu №1827 - SSM I, №38, 15.07.2005-ci il., maddə.256

Gürcüstanın 13 iyul 2006-cı il tarixli qanunu №3435 - SSM I, №32, 31.07.2006-cı il., maddə.243

Gürcüstanın 15 dekabr 2010-cu il tarixli qanunu №4037 - SSM I, №75,27.12.2010-cu il., maddə.480

Gürcüstanın 25 may 2012-ci il tarixli qanunu №6313 – veb-səhifə, 12.06.2012-ci il.

Gürcüstanın 11 dekabr 2015-ci il tarixli qanunu №4626 - veb-səhifə, 29.12.2015-ci il.

Gürcüstanın 24 iyun 2016-cı il tarixli qanunu №5594 - veb-səhifə, 07.07.2016-cı il.

Gürcüstanın 1 dekabr 2017-ci il tarixli qanunu №1414 - veb-səhifə, 08.12.2017-ci il.

Gürcüstanın 15 dekabr 2017-ci il tarixli qanunu №1777 – veb-səhifə, 28.12.2017-ci il.

Gürcüstanın 3 sentyabr 2019-cu il tarixli qanunu №4940 - veb-səhifə, 09.09.2019-cu il.

Gürcüstanın 20 dekabr 2019-cu il tarixli qanunu №5659 – veb-səhifə, 31.12.2019-cu il.

Gürcüstanın 20 dekabr 2019-cu il tarixli qanunu №5679 – veb-səhifə, 31.12.2019-cu il.

Gürcüstanın 29 noyabr 2022-ci il tarixli qanunu №2116 – veb-səhifə, 16.12.2022-ci il.

Maddə 192. İddianın təmin edilməsi haqqında ərizə - məhkəməyə iddia ərizəsi verilməzdən əvvəl

1. İddianın təmin edilməsi haqqında ərizə təxirəsalınmaz (təcili) halda məhkəməyə iddia ərizəsi verilməzdən əvvəl verilə bilər.

2. Bu maddənin birinci hissəsində nəzərdə tutulmuş ərizə məhkəmə tərəfindən təmin edildikdə, iddia ərizəsi qərardadın qəbul edildiyi gündən 10 gün müddətində məhkəməyə verilməlidir. Bu müddətdə iddianın təmin edilməsi haqqında ərizə verən şəxs iddia ərizəsini vermədikdə, məhkəmə öz təşəbbüsü ilə və ya qarşı tərəfin vəsatəti əsasında, iddianın təmin edilməsi üçün qəbul etdiyi tədbirlərin ləğvi haqqında qərardad çıxaracaq.

Gürcüstanın 20 dekabr 2005-ci il tarixli qanunu №2360 - SSM I, №55, 27.12.2005-ci il., maddə.376

Gürcüstanın 13 iyul 2006-cı il tarixli qanunu №3435 - SSM I, №32, 31.07.2006-cı il., maddə.243

Gürcüstanın 28 dekabr 2007-ci il tarixli qanunu №5669 - SSM I, №1, 03.01.2008-ci il., maddə.1

Maddə 193. Ərizəyə baxılma qaydası

İddianın təmin edilməsi haqqında ərizəni - ərizənin verildiyindən bir gün müddətində, bu iddia ərizəsinə baxan məhkəmə, cavabdehə bildiriş etmədən, həll edəcək.

Gürcüstanın 13 iyul 2006-cı il tarixli qanunu №3435 - SSM I, №32, 31.07.2006-cı il., maddə.243

Maddə 194. İddianın təmin edilməsi haqqında qərardad

1. Məhkəmə iddianın təmin edilməsi haqqında qərardad çıxarır, hansı ki bu məcəllənin 285-ci maddəsində nəzərdə tutulmuş tələblərə cavab verməlidir və hansında ki məhkəmənin hansı konkret təminat tədbirini seçdiyi göstərilməlidir. Təmin edilmiş iddianın qiyməti də iddianın təmin edilməsi haqqında qərardadda göstərilməlidir.

2. Cavabdeh iddianın təmin edilməsi üçün çıxarılmış qərardaddan apellyasiya şikayəti verə bilər, hansında ki olmalıdır:

a) iddianın təmin edilməsi üçün çıxarılmış qərardadın dəqiq adı;

b) təminat haqqında qərardadın nə dərəcədə ləğv edilməli və ya dəyişdirilməli olduğuna istinad;

q) təminat haqqında qərardadın ləğv edilməsinə və ya dəyişdirilməsinə səbəb olan hallar.

3. İddianın təmin edilməsi haqqında məhkəmə qərardadını şikayət etmək müddəti 5 gündür. Bu müddət uzadıla bilməz və onun axımı iddianın təmin edilməsi haqqında qərardadın cavabdehə çatdırıldığı andan başlayır.

4. Şikayət ərizəsinin verilməsi təminat haqqında qərardadın icrasını dayandıra bilməz, lakin məhkəmə icranı müvəqqəti dayandıra və ya təminat üçün artıq qəbul edilmiş tədbirləri ləğv edə bilər.

5. İddianın təmin edilməsi haqqında ərizə təmin edilmədikdə, məhkəmə iddianın təmin edilməsindən imtina barədə qərardad çıxarır. Eyni mövzuda və eyni əsasla məhkəməyə yenidən müraciət edildikdə, ərizənin baxılmamış saxlanılması haqqında qərardad qəbul edilir, hansından ki apellyasiya şikayəti edilir.

Gürcüstanın 28 iyun 2000-ci il tarixli qanunu №407 – SSM I, №26, 13.07.2000-ci il., maddə.71

Gürcüstanın 30 iyun 2005-ci il tarixli qanunu №1827 - SSM I, №38, 15.07.2005-ci il., maddə.256

Gürcüstanın 20 dekabr 2005-ci il tarixli qanunu №2360 - SSM I, №55, 27.12.2005-ci il., maddə.376

Gürcüstanın 13 iyul 2006-cı il tarixli qanunu №3435 - SSM I, №32, 31.07.2006-cı il., maddə.243

Gürcüstanın 24 iyun 2016-cı il tarixli qanunu №5594 – veb-səhifə, 07.07.2016-cı il.

Maddə 195. İddianın təmin edilməsi haqqında qərardadın icrası

İddianın təmin edilməsi haqqında məhkəmə qərardadının icrası - məhkəmə qərarının icrası üçün müəyyən edilmiş qaydada dərhal həyata keçirilir.

Maddə 196. İddia təminatının bir növünü digəri ilə dəyişdirmək

1. Tərəflərin xahişi ilə iddia təminatının bir növünün digəri ilə dəyişdirilməsinə yol verilir.

2. İddia təminatının bir növünün digəri ilə dəyişdirilməsi məsələsinə baxılmasına işin bütün mərhələlərində yol verilir. İddia təminatının bir növünün digəri ilə dəyişdirilməsi məsələsinə şifahi dinləmə olmadan baxılır. Məhkəmə şifahi müzakirə də təyin edə bilər - əgər bu lazımdırsa və işin hallarını aydınlaşdırmağa kömək edirsə. Şifahi müzakirə olduğu halda, iclasın vaxtı və yeri tərəflərə bildirilir, lakin onların gəlməməsi məhkəmənin məsələyə baxmasına və həll etməsinə mane ola bilməz.

3. Pul məbləğlərinin ödənilməsi haqqında iddia təmin edilərkən – cavabdeh: qəbul edilmiş təminat tədbirləri əvəzinə iddiaçının tələb etdiyi məbləği məhkəmənin depozit hesabına yatıra bilər.

Gürcüstanın 15 dekabr 2010-cu il tarixli qanunu №4037 - SSM I, №75,27.12.2010-cu il., maddə.480

Maddə 1961. İddia təminatının predmetinin dəyişdirilməsi və həbs (qadağa) qoyulmuş əmlakın ayrılması

1. Həbs (qadağa) qoyulmuş əmlakın dəyəri iddianın qiymətindən əhəmiyyətli dərəcədə artıq (çox) olmamalıdır, o hal istisna olmaqla – nə vaxt ki, cavabdeh yeganə (təkcə bu) əşyanın sahibidir. Belə halda cavabdeh: iddia təminatının predmetini dəyişdirmək məqsədilə məhkəməyə iddianın qiymətinə bərabər olan başqa əmlak təklif edə bilər.

2. Cavabdeh: həbs (qadağa) qoyulmuş əmlakın ayrılmasına (natura şəklində bölünməsinə) razılıq verilməsi haqqında ərizə ilə də məhkəməyə müraciət edə bilər.

3. Məhkəmə təminat predmetinin dəyişdirilməsinə və həbs (qadağa) qoyulmuş əmlakın ayrılmasına (natura şəklində bölünməsinə) razılıq verilməsi məsələsinə, ərizə verildiyindən 5 gün müddətində, şifahi dinləmə ilə və ya şifahi dinləmə olmadan, baxır. Şifahi dinləmənin təyin edilməsi halında, məhkəmə iclasının vaxtı və yeri tərəflərə bildirilir, lakin onların gəlməməsi həmin məsələyə məhkəmə tərəfindən bu maddə ilə müəyyən edilmiş müddətdə baxılmasına və həll edilməsinə mane ola bilməz.

4. Məhkəmə: həbs (qadağa) qoyulmuş əmlakın ayrıla biləcəyini və ayrılma nəticəsində əldə edilmiş əmlakın iddianın təmin edilməsi üçün kifayət etdiyini (yetərli olduğunu) müəyyən etdikdə - həbs (qadağa) qoyulmuş əmlakın ayrılmasına razılıq haqqında qərardad çıxarır.

5. Cavabdehin əmlakına həbs (qadağa) qoyulması qeydiyyata alınmalıdırsa, qeydiyyat məlumatlarında təmin edilmiş iddia qiyməti qeyd edilməlidir.

Gürcüstanın 24 iyun 2016-cı il tarixli qanunu №5594 – veb-səhifə, 07.07.2016-cı il.

Maddə 197. İddianın təmin edilməsi haqqında qərardadın şikayət edilməsi

1. İddianı təmin etməkdən imtina, iddia təminatının ləğvi, iddia təminatının bir növünü digəri ilə dəyişdirmək, iddia təminatının predmetini dəyişdirmək və ya həbs (qadağa) qoyulmuş əmlakın ayrılmasına razılıq haqqında qərardaddan apellyasiya şikayəti verilə bilər. Qərardadı şikayət etmək müddəti 5 gündür. Bu müddət uzadıla bilməz və onun axımı iddianın təmin edilməsi haqqında qərardadın tərəfə verildiyi andan başlayır.

2. İddia təminatının ləğvi və ya iddia təminatının bir növünün digəri ilə dəyişdirilməsi haqqında çıxarılmış qərardaddan apellyasiya şikayətinin verilməsi - bu qərardadın icrasını dayandırır.

Gürcüstanın 13 iyul 2006-cı il tarixli qanunu №3435 - SSM I, №32, 31.07.2006-cı il., maddə.243

Gürcüstanın 24 iyun 2016-cı il tarixli qanunu №5594 – veb-səhifə, 07.07.2016-cı il.

Maddə 1971. Məhkəmə tərəfindən şikayət ərizəsinin icraata qəbulu və baxılması, şikayət ərizəsinin və iş materiallarının yuxarı məhkəməyə göndərilməsi

1. Məhkəmə şikayət ərizəsini, müvafiq instansiya məhkəməsi üçün bu məcəllədə nəzərdə tutulmuş qaydalara əsasən, icraatına qəbul edir.

2. Məhkəmə şikayət ərizəsini məqbul və əsaslandırılmış hesab edərsə, onu təmin edir. Əks halda, şikayət ərizəsi işin materialları ilə birlikdə, məhkəmə qərardadı əsasında, qərardad qəbul edildikdən sonra 5 gün müddətində yuxarı məhkəməyə göndəriləcək. Apellyasiya məhkəməsinə yalnız məhkəmənin qərardadı işin təsdiq edilmiş surətləri və ya elektron iş materialları ilə birlikdə göndəriləcək, iş materiallarının originalları isə məhkəmədə qalacaq və məhkəmə işə baxılmasını ümumi qaydada davam etdirəcək.

3. Şikayət ərizəsinə baxılması və qərarın qəbul edilməsi müddəti - onun icraata qəbulundan sonra 20 gündən çox olmamalıdır.

4. Yuxarı instansiya məhkəməsində şikayət ərizəsinə bu məcəllənin 419 və 420-ci maddələri ilə müəyyən edilmiş qaydalarda baxılır.

Gürcüstanın 13 iyul 2006-cı il tarixli qanunu №3435 - SSM I, №32, 31.07.2006-cı il., maddə.243

Gürcüstanın 28 dekabr 2007-ci il tarixli qanunu №5669 - SSM I, №1, 03.01.2008-ci il., maddə.1

Gürcüstanın 7 mart 2018-ci il tarixli qanunu №2035 – veb-səhifə, 29.03.2018-ci il.

Maddə 198. İddianın təmin edilməsi üçün tədbirlər

1. İddianın təmin edilməsi üçün hansı tədbirin tətbiq edilməsi məsələsini, iddiaçının ərizəsinə uyğun olaraq, məhkəmə həll edir.

2. İddianı təmin etmək üçün tədbirlər aşağıdakılar ola bilər:

a) cavabdehə aid olan və onun yanında və ya başqa şəxsdə olan əmlaka, qiymətli kağızlara və ya pul vəsaitlərinə həbs (qadağa) qoymaq;

b) cavabdehə müəyyən hərəkəti yerinə yetirməsini (etməsini) qadağan etmək;

q) cavabdehin: onun sahibliyində mövcud olan əşyanı sekvestr (əmlakın məcburi idarə edilməsi) şəklində icraçıya təhvil vermək öhdəliyinin qoyulması; (qüvvədən düşmüşdür 198-ci maddənin 2-ci hissəsinin „q“ alt bəndinin o normativ məzmunu, hansı ki iddianın/qərarın təminat tədbirinin tətbiqini o şərtlərdə nəzərdə tutur – nə vaxt ki, bu tədbir nəticəsində qorunan mal (dəyər) - təminat tədbirinin tətbiqi nəticəsində qarşı tərəfə vurulmuş ziyanı aşmır) - Gürcüstanın Konstitusiya Məhkəməsinin 30 sentyabr 2016-cı il tarixli Qərarı №1/5/675,681 – veb-səhifə, 11.10.2016-cı il.

(qüvvədən düşmüşdür 198-ci maddənin 2-ci hissəsinin „q“ alt bəndinin o normativ məzmunu, hansı ki kütləvi informasiya vasitəsinin redaksiya siyasətini müəyyən etmək səlahiyyətlərinin müvəqqəti idarəçiyə verilməsinə icazə verir) - Gürcüstanın Konstitusiya Məhkəməsinin 30 sentyabr 2016-cı il tarixli Qərarı №1/5/675,681 – veb-səhifə, 11.10.2016-cı il.

d) başqa şəxslərin əmlakı cavabdehə vermələrini və ya onun qarşısında hər hansı öhdəliyi yerinə yetirmələrini qadağan etmək;

e) əmlakın həbsdən (qadağadan) azad edilməsi haqqında iddia ərizəsi verildiyi halda əmlakın satışını dayandırmaq, "İcra icraatları haqqında" Gürcüstan Qanununun 70-ci maddəsində nəzərdə tutulmuş hal istisna olmaqla;

v) dövlət hakimiyyəti orqanının, bələdiyyə orqanının, təşkilatın və ya vəzifəli şəxsin mübahisələndirilən aktının qüvvəsini dayandırmaq;

z) (çıxarılıb);

t) (çıxarılıb);

i) “Yaşayış sahəsindən istifadə zamanı yaranan münasibətlər haqqında” Gürcüstan Qanunu əsasında başlanmış və ya icraatın yenilənməsi haqqında ərizə verildiyi işlər üzrə icra sənədinin icrasını dayandırmaq;

k) müştərək məsuliyyətli cəmiyyətin və ya məhdud ortaqlıq cəmiyyətinin tərəfdaşını nümayəndəlik və/və ya rəhbərlik səlahiyyətindən məhrumetmə tələbi ilə başlanmış iş üzrə səlahiyyəti dayandırmaq.

3. İddianı təmin etmək zərurəti yarandıqda, məhkəmə digər tədbirlərdən də istifadə edə bilər. Zəruri halda, iddia təminatının bir neçə növünə icazə verilə bilər. (qüvvədən düşmüşdür 198-ci maddənin 3-cü hissəsinin birinci cümləsinin o normativ məzmunu, hansı ki iddianın/qərarın təminat tədbirinin tətbiqini o şərtlərdə nəzərdə tutur – nə vaxt ki, bu tədbir nəticəsində qorunan mal (dəyər) -təminat tədbirinin tətbiqi nəticəsində qarşı tərəfə vurulmuş ziyanı aşmır) - Gürcüstanın Konstitusiya Məhkəməsinin 30 sentyabr 2016-cı il tarixli Qərarı №1/5/675,681 – veb-səhifə, 11.10.2016-cı il.

(qüvvədən düşmüşdür 198-ci maddənin 3-cü hissəsinin birinci cümləsinin o normativ məzmunu, hansı ki kütləvi informasiya vasitəsinin redaksiya siyasətini müəyyən etmək səlahiyyətlərinin müvəqqəti idarəçiyə verilməsinə icazə verir) - Gürcüstanın Konstitusiya Məhkəməsinin 30 sentyabr 2016-cı il tarixli qərarı №1/5/675,681 – veb-səhifə, 11.10.2016-cı il.

4. Kommersiya bankının ləğvedicisi, xüsusi idarəçi və ya ödəniş xidməti provayderinin ləğvedicisi: həbs (qadağa) qoyulmuş hesabları, “Kommersiya banklarının fəaliyyəti haqqında” Gürcüstan Qanununa və “Ödəniş sistemi və ödəniş xidmətləri haqqında” Gürcüstan Qanununa uyğun olaraq, başqa kommersiya bankına, başqa ödəniş xidməti provayderinə və/və ya Gürcüstanın Milli Bankına köçürmək səlahiyyətinə malikdir.

[4. Kommersiya bankının ləğvedicisi, xüsusi idarəçi və ya ödəniş xidməti provayderinin, mikrobankın ləğvedicisi: həbs (qadağa) qoyulmuş hesabları, „Kommersiya banklarının fəaliyyəti haqqında“ Gürcüstan Qanununa, „Ödəniş sistemi və ödəniş xidmətləri haqqında“ Gürcüstan Qanununa və „Mikrobankların fəaliyyəti haqqında“ Gürcüstan Qanununa uyğun olaraq, başqa kommersiya bankına, başqa ödəniş xidməti provayderinə, başqa mikrobanka və/və ya Gürcüstanın Milli Bankına köçürmək səlahiyyətinə malikdir. (qüvvəyə minir 2023-cü il iyulun 1-dən)]

Gürcüstanın 30 iyun 2005-ci il tarixli qanunu №1827 - SSM I, №38, 15.07.2005-ci il., maddə.256

Gürcüstanın 13 iyul 2006-cı il tarixli qanunu №3435 - SSM I, №32, 31.07.2006-cı il., maddə.243

Gürcüstanın 11 iyul 2007-ci il tarixli qanunu №5291 - SSM I, №29, 27.07.2007-ci il., maddə.331

Gürcüstanın 15 iyul 2008-ci il tarixli qanunu №212 - SSM I, №17, 28.07.2008-ci il., maddə.128

Gürcüstanın 24 sentyabr 2009-cu il tarixli qanunu №1701 - SSM I, №29, 12.10.2009-cu il., maddə.184

Gürcüstanın 15 dekabr 2010-cu il tarixli qanunu №4075 - SSM I, №76, 29.12.2010-cu il., maddə.505

Gürcüstanın Konstitusiya Məhkəməsinin tənzimləyici iclasının 13 noyabr 2015-ci il tarixli protokol qeydi №1/7/681 – veb-səhifə, 26.11.2015-ci il.

Gürcüstanın Konstitusiya Məhkəməsinin 30 sentyabr 2016-cı il tarixli Qərarı №1/5/675,681 - veb-səhifə, 11.10.2016-cı il.

Gürcüstanın 23 dekabr 2017-ci il tarixli qanunu №1900 – veb-səhifə, 11.01.2018-ci il.

Gürcüstanın 20 dekabr 2019-cu il tarixli qanunu №5659 – veb-səhifə, 31.12.2019-cu il.

Gürcüstanın 15 iyul 2020-ci il tarixli qanunu №6988 – veb-səhifə, 28.07.2020-ci il.

Gürcüstanın 2 avqust 2021-ci il tarixli qanunu №888 – veb-səhifə, 04.08.2021-ci il.

Gürcüstanın 9 sentyabr 2022-ci il tarixli qanunu №1807 - veb-səhifə, 23.09.2022-ci il.

Gürcüstanın 22 fevral 2023-cü il tarixli qanunu №2621 – veb-səhifə, 10.03.2023-cü il.

Maddə 199. İddianın təmin edilməsi nəticəsində dəymiş zərərin ödənilməsi

1. Məhkəmə: iddianın təminat tədbirinin tətbiqinin cavabdehə zərər vura biləcəyini hesab etdikdə, iddianın təmin edilməsi tədbirindən istifadə edə bilər və eyni zamanda, iddianın təmin edilməsi üçün məhkəməyə müraciət etmiş şəxsdən qarşı tərəf üçün gözlənilən zərərin ödənilməsini təmin etməyi tələb edə bilər. Məhkəmə, həmçinin, qarşı tərəfin ərizəsi əsasında təminat zəmanətindən istifadə edə bilər.

2. Bu maddənin birinci hissəsində nəzərdə tutulmuş halda, iddianın təmin edilməsi üçün məhkəməyə müraciət etmiş şəxs cavabdeh üçün gözlənilən zərərin ödənilməsini məhkəmənin müəyyən etdiyi müddətdə təmin etməyə borcludur, hansı ki 30 günü aşmamalıdır. Əks halda, məhkəmə iddianın təminat tədbirinin ləğvi barədə dərhal qərardad çıxaracaq, hansı ki apellyasiya şikayəti formasında şikayət edilir. Qərardadı şikayət etmək müddəti 5 gündür. Bu müddətin uzadılması yolverilməzdir.

3. İddianı təmin etmək üçün tətbiq edilmiş tədbir - iddiaçının iddia ərizəsindən imtina edildiyinə və qərarın qanuni qüvvəyə mindiyinə görə və/və ya məhkəmə, bu məcəllənin 192-ci maddəsinin 2-ci hissəsinə və ya 36330 maddəsinin 2-ci hissəsinə uyğun olaraq, iddianın təminat tədbirini ləğv etdiyinə görə əsassız çıxdıqda, xeyrinə təminat həyata keçirilmiş tərəf - iddianı təmin etmək üçün tətbiq edilən tədbir nəticəsində digər tərəfə dəymiş zərəri ödəməyə borcludur.

Gürcüstanın 9 sentyabr 1999-cu il tarixli qanunu №2398 – SSM I, №43(50), 21.09.1999-cu il., maddə.227

Gürcüstanın 13 iyul 2006-cı il tarixli qanunu №3435 - SSM I, №32, 31.07.2006-cı il., maddə.243

Gürcüstanın Konstitusiya Məhkəməsinin 1 dekabr 2017-ci il tarixli Qərarı №2/6/746–veb-səhifə, 05.12.2017-ci il.

Gürcüstanın 4 aprel 2018-ci il tarixli qanunu №2115 – veb-səhifə, 16.04.2018-ci il.

Gürcüstanın 18 sentyabr 2019-cu il tarixli qanunu №4955 – veb-səhifə, 27.09.2019-cu il.

Maddə 1991. Məhkəmənin qərarı ilə təminat tədbirinin ləğvi

İddia ərizəsini qəbul etməkdən imtina, iddianı təmin etməkdən imtina, iddia ərizəsinin baxılmamış qalması və ya icraata xitam verilməsi halında - məhkəmə öz qərarı (qərardadı) ilə bu iddia ilə bağlı tətbiq edilmiş təminat tədbirini ləğv edir, bu isə bu qərarın (qərardadın) şikayət edilməsi üçün qanunla müəyyən edilmiş qaydada şikayət edilir. Tərəflərin barışığı (razılığa gəlməsi) halında, əgər tərəflər başqa cür razılaşmayıblarsa, məhkəmə təminat tədbirini ləğv edir.

Gürcüstanın 13 iyul 2006-cı il tarixli qanunu №3435 - SSM I, №32, 31.07.2006-cı il., maddə.243

Gürcüstanın 28 dekabr 2007-ci il tarixli qanunu №5669 - SSM I, №1, 03.01.2008-ci il., maddə.1

Fəsil XXIV

İşin əsas məhkəmə iclasında baxılması üçün hazırlanması

Maddə 200. İşin hazırlanma məqsədi

1. Əgər iddia ərizəsini (ərizəni) qəbul etdikdən sonra işə hakim baxmalıdırsa - hakim işi hazırlayır, bu məcəllədə nəzərdə tutulmuş hallarda işə kollegial məhkəmə baxmalı olduqda isə - işə baxılmasının sürətləndirilməsi üçün və bir məhkəmə iclasında müzakirəsinin başa çatdırılmasına və işin düzgün həllinə imkan yaratmaq üçün - işi bu məhkəmənin üzvlərindən biri hazırlayır.

2. Hakimin tapşırığı ilə işi məhkəmə müzakirəsi üçün hakimin köməkçisi hazırlaya bilər.

Maddə 201. Cavabdehin cavabı (cavab ərizəsi)

1. Cavabdeh: iddia ərizəsinin və ona əlavə edilmiş sənədlərin surətlərini aldıqdan sonra, məhkəmənin müəyyən etdiyi müddətdə, iddia ərizəsinə və orada qaldırılan məsələlərə öz cavabını (cavab ərizəsini), həmçinin, iddia ərizəsinə əlavə edilmiş sənədlər haqqında öz fikirlərini və cavabın (cavab ərizəsinin) və ona əlavə edilmiş sənədlərin surətlərinin iddiaçıya göndərilməsini təsdiq edən sənədi məhkəməyə təqdim etməyə borcludur. Məhkəmənin müəyyən etdiyi müddət 14 gündən, mürəkkəb kateqoriyalı işlərdə isə – 21 gündən çox olmamalıdır. Üzrlü səbəb olmadıqda, bu müddətin uzadılmasına yol verilmir. Cavab (cavab ərizəsi) bu məcəllənin 177-ci maddəsinin 2-ci və 3-cü hissələrində müəyyən edilmiş tələblərə cavab verməlidir.

2. Cavabdehin yazılı cavabında aşağıdakılar göstərilməlidir:

a) cavabı verdiyi məhkəmənin adı;

b) cavabdehin, onun nümayəndəsinin (əgər cavabı (cavab ərizəsini) nümayəndə verirsə), şahidin, iclasa dəvət olunacaq digər şəxsin adı, soyadı (adlandırılması), əsas ünvanı (faktiki yeri), həmçinin, əgər varsa – alternativ ünvanı, iş yerinin ünvanı, telefon nömrəsi, o cümlədən mobil, elektron poçt ünvanı, faksı. Cavabda (cavab ərizəsində) cavabdeh və ya onun nümayəndəsi: əlaqə saxlanılacaq şəxsin məlumatlarını da göstərə bilər. Əgər cavabdeh hüquqi şəxs və ya fərdi sahibkardırsa − cavabdehin özü, əgər onun nümayəndəsi (qanuni nümayəndədən başqa) varsa – onun nümayəndəsi elektron poçt ünvanını və telefon nömrəsini göstərməyə borcludur;

q) cavabdehin iddianı tanıyıb-tanımaması və hansı hissədə;

d) cavabdeh iddianı tanımadığı halda, iddiaya qarşı onun cavab ərizəsinin hansı konkret faktlara və hallara əsaslandığı;

e) cavabdehin göstərdiyi halları təsdiq edən sübutlar;

v) cavabdeh hansı prosessual vasitələrlə özünü iddiadan müdafiə etmək niyyətindədir, xüsusən də, əks (qarşı) iddia ərizəsi qaldırmaq niyyətindədirmi, iddianın ərizəsinin məqbulluğunu (qəbuledilənliyini) inkar edirmi;

z) əgər varsa, cavabdehin vəsatətləri:

z.a) məhkəməyə və ya hakimə qarşı kənarlaşdırma tələbi olacaqmı və s.;

z.b) kimlər prosesə həmiştirakçı və ya üçüncü şəxs kimi cəlb edilə bilər;

z.q) məhkəmə iclasına hansı şahidin çağırılmalı olduğu;

z.d) başqa növ vəsatətlər;

t) cavaba əlavə edilmiş sənədlərin siyahısı;

i) işə şifahi dinləmə olmadan baxılması barədə cavabdehin fikri;

k) mübahisəyə məhkəmə mediasiyası yolu ilə baxılmasına dair cavabdehin fikri.

21. Cavabdehin yazılı cavabında İnsan Hüquqlarının və Əsas Azadlıqların Müdafiəsi üzrə Konvensiyanın və onun Əlavə Protokollarının normaları və cavabdehin mövqeyinin əsaslandığı oxşar hüquqi məsələ üzrə Avropa İnsan Hüquqları Məhkəməsinin presedentləri də göstərilə bilər.

3. Cavab məhkəməyə nümayəndə tərəfindən təqdim edildikdə, cavaba nümayəndənin səlahiyyətini təsdiq edən sənəd əlavə edilməlidir.

4. Cavabda (cavab ərizəsində): iddia ərizəsində göstərilən hər bir faktiki hal və sübutla bağlı cavabdehin fikirləri tam və ardıcıl şəkildə əks etdirilməlidir. Cavabdeh iddia ərizəsində göstərilən hallardan hər hansı biri ilə razılaşmadıqda, bunun səbəbini göstərməyə və müvafiq arqumentlərlə əsaslandırmağa borcludur; əks halda, o, işə mahiyyəti üzrə baxılarkən belə hərəkəti yerinə yetirmək hüququndan məhrum edilir.

5. Cavabdeh: cavaba orada (cavabda) göstərilən bütün sübutları əlavə etməyə borcludur. Cavabdeh cavabla birlikdə sübutları üzrlü səbəbdən təqdim edə bilmədikdə, cavabda bu barədə qeyd etməyə borcludur. Əks halda, cavabdeh sübutları daha sonra təqdim etmək hüququndan məhrum edilir. Cavabdeh: sübutların təqdim edilməsi üçün ağlabatan müddət tələb etmək hüququna malikdir.

6. (çıxarılıb – 28.12.2011, №5667).

7. Cavab ərizəsi məhkəmənin müəyyən etdiyi müddətdə üzrsüz səbəbdən təqdim edilmədikdə, hakim, bu məcəllənin XXVI fəsli ilə müəyyən edilmiş qaydada qiyabi qərar çıxarır.

8. Cavabdeh: cavabı verərkən bəyan edə bilər ki, yazılı materialları elektron poçtla almağa razıdır. Belə halda, məhkəmə, bir qayda olaraq, materialları cavabdehə elektron poçtla göndərir.

9. Cavabı cavabdeh və ya onun səlahiyyətli nümayəndəsi imzalayır.

Gürcüstanın 28 dekabr 2007-ci il tarixli qanunu №5669 - SSM I, №1, 03.01.2008-ci il., maddə.1

Gürcüstanın 15 dekabr 2010-cu il tarixli qanunu №4037 - SSM I, №75,27.12.2010-cu il., maddə.480

Gürcüstanın 28 dekabr 2011-ci il tarixli qanunu №5667– veb-səhifə, 30.12.2011-ci il.

Gürcüstanın 18 sentyabr 2019-cu il tarixli qanunu №4955 – veb-səhifə, 27.09.2019-cu il.

Gürcüstanın 18 oktyabr 2022-ci il tarixli qanunu №1919 – veb-səhifə, 24.10.2022-ci il.

Maddə 202. (çıxarılıb)

Gürcüstanın 28 dekabr 2011-ci il tarixli qanunu №5667– veb-səhifə, 30.12.2011-ci il.

Maddə 203. Hakimin işi hazırlamaq məqsədilə yerinə yetirdiyi hərəkət

1. Məhkəmənin əsas iclasında işi baxılmağa hazırlamaq üçün hakim aşağıdakıları edə bilər:

a) tərəflərə - onların təqdim etdikləri yazılı materialları doldurmağı, lazım gəldikdə isə izah etməyi tapşırmaq, onlara iş üçün vacib olan əşyaları və ya sənədləri təqdim etməyi təklif etmək;

b) tərəflərin özlərinin ala bilmədiyi sübutları tərəflərin xahişi ilə müxtəlif qurumlardan və ya vətəndaşlardan tələb etmək;

q) üçüncü şəxslərin və həmiştirakçıların məhkəmə prosesinə buraxılması məsələsini həll etmək;

d) sübutları yoxlamaq - əgər bu, məhkəmədə işə mahiyyəti üzrə baxılarkən çətin olacaqsa və ya işə baxılmasını gecikdirəcəksə;

e) yerində baxış keçirmək;

v) məhkəmə tapşırıqlarını vermək;

z) iddianı təmin etmək;

t) ekspertiza təyin etmək, ekspertin dəvət edilməsi məsələsini həll etmək;

i) mütəxəssisin dəvət edilməsi məsələsini həll etmək;

k) məhkəmə iclası günü üçün şahidləri, habelə ekspertləri və mütəxəssisləri çağırmaq.

2. Hakim işin əsas məhkəmə iclasında baxılmaq üçün hazırlanmasına kömək edəcək digər hərəkətləri də yerinə yetirə bilər.

Gürcüstanın 13 iyul 2006-cı il tarixli qanunu №3435 - SSM I, №32, 31.07.2006-cı il., maddə.243

Maddə 204. Mütəxəssisin dəvət edilməsi

1. Bu və ya digər prosessual hərəkətin yerinə yetirilməsi zamanı (yerində baxış, şahidlərin dindirilməsi, sübutların təmin edilməsi, planların və hesablamaların tərtibi və s.) məhkəmə mütəxəssisi dəvət edə bilər.

11. Müvafiq qurumdan mütəxəssis dəvət oluna bilər. Bu halda, qurumun rəhbəri həmin qurumun əməkdaşlarından hansının mütəxəssis kimi göndərilməsi barədə sərəncam verir və bunu məhkəməyə bildirir.

2. Mütəxəssis kimi dəvət olunan şəxs məhkəməyə gəlməyə, ona məsləhət verməyə, texniki yardım etməyə borcludur.

3. Mütəxəssisin şifahi məsləhəti məhkəmə iclasının protokoluna daxil ediləcək, onun yazılı cavabları isə işə əlavə olunacaq.

Gürcüstanın 25 noyabr 2004-cü il tarixli qanunu №597 - SSM I, №37, 16.12.2004-cü il., maddə.173

Maddə 205. Hazırlıq iclasının təyin edilməsi

1. Təqdim edilmiş yazılı materiallar hakimə tərəflərin işi barışıqla (razılığa gəlməklə) tamamlaya biləcəyini, cavabdehin iddianı tanıya biləcəyini və ya iddiaçının iddiadan imtina edə biləcəyini güman etməyə əsas verirsə, həmçinin, əgər hakimin fikrincə, işin məhkəmə baxışına düzgün hazırlanmasının maraqları bunu tələb edirsə - hakim: tərəflər yazılı materialları aldıqdan sonra 5 gün ərzində hazırlıq iclasını və ya tərəflərlə telefon danışığı və ya videokonfrans təyin etmək hüququna malikdir, bu barədə - qərardad qəbul edildikdən sonra 3 gün ərzində tərəflərə məlumat veriləcək. Hakimlə telefon danışığı və ya videokonfrans - tərəfləri və ya onların nümayəndələrini telefon xəttinə eyni vaxtda qoşmaqla həyata keçirilir və protokol şəklində qeyd edilir. Tərəflərə telefon danışığı və ya videokonfrans haqqında qanunla müəyyən edilmiş qaydada məlumat verildikdə və tərəflərdən biri ilə və ya onun nümayəndəsi ilə əlaqə saxlamaq mümkün olmadıqda, məhkəmə yalnız digər (ikinci) tərəflə və ya onun nümayəndəsi ilə danışmaq səlahiyyətinə malikdir.

11. Bu məcəllənin 178-ci maddəsinin birinci hissəsində/201-ci maddəsinin 2-ci hissəsində nəzərdə tutulmuş iddia ərizəsi/cavab ərizəsi tərtib edilərkən, iddiaçı/cavabdeh mübahisəyə məhkəmə mediasiyası yolu ilə baxılmaqdan imtina etdikdə - hakim: bu imtinanın səbəbini hazırlıq iclasında və ya tərəflərlə telefon danışığı zamanı və yaxud videokonfrans zamanı öyrənməyə və tərəfə/tərəflərə mübahisənin məhkəmə mediasiyası yolu ilə baxılmasının müsbət tərəflərini və hüquqi nəticələrini izah etməyə borcludur.

12. Bu məcəllənin 178-ci maddəsinin birinci hissəsində/201-ci maddəsinin 2-ci hissəsində nəzərdə tutulmuş iddia ərizəsi/cavab ərizəsi tərtib edilərkən, tərəflər mübahisəyə məhkəmə mediasiyası yolu ilə baxılması barədə razılıqlarını bəyan ediblərsə - Gürcüstanın “Mediasiya haqqında” Qanununun 4-cü maddəsinin 3-cü bəndi ilə müəyyən edilmiş qaydada, iş dərhal mediatora veriləcək.

2. Məhkəmənin əsas iclasının keçirilməsi üçün ilkin şərtlər mövcud olduqda, hakim hazırlıq iclasını əsas iclasa çevirmək hüququna malikdir.

Gürcüstanın 13 iyul 2006-cı il tarixli qanunu №3435 - SSM I, №32, 31.07.2006-cı il., maddə.243

Gürcüstanın 28 dekabr 2007-ci il tarixli qanunu №5669 - SSM I, №1, 03.01.2008-ci il., maddə.1

Gürcüstanın 15 dekabr 2010-cu il tarixli qanunu №4037 - SSM I, №75,27.12.2010-cu il., maddə.480

Gürcüstanın 28 dekabr 2011-ci il tarixli qanunu №5667– veb-səhifə, 30.12.2011-ci il.

Gürcüstanın 25 may 2012-ci il tarixli qanunu №6315 – veb-səhifə, 08.06.2012-ci il.

Gürcüstanın 18 sentyabr 2019-cu il tarixli qanunu №4955 – veb-səhifə, 27.09.2019-cu il.

Maddə 206. Tərəflərin vəzifəsi

İşin hazırlanması üçün tərəflər hakimin göstərişlərini yerinə yetirməyə borcludurlar. Yazılı materialların üzrsüz səbəbdən təqdim edilməməsi və ya başqa bir hərəkətin yerinə yetirilməməsi - tərəfi bu işə mahiyyəti üzrə baxılarkən bu cür hərəkəti yerinə yetirmək hüququndan məhrum edir. Bu maddədə nəzərdə tutulmuş halda hakim: tərəfi onun göstərişlərini yerinə yetirmədiyinə görə 50 lari məbləğində cərimələmək səlahiyyətinə malikdir.

Gürcüstanın 13 iyul 2006-cı il tarixli qanunu №3435 - SSM I, №32, 31.07.2006-cı il., maddə.243

Gürcüstanın 28 dekabr 2007-ci il tarixli qanunu №5669 - SSM I, №1, 03.01.2008-ci il., maddə.1

Maddə 207. İşə məhkəmənin əsas iclasında baxılması haqqında qərardad

1. Hakim: tərəflər yazılı materialları aldıqdan sonra 5 gün ərzində işə mahiyyəti üzrə baxılması üçün məhkəmənin əsas iclasını təyin edir, qərardad qəbul edildikdən sonra 3 gün müddətində tərəflərə bu barədə məlumat verilir. İşə məhkəmənin əsas iclasında baxılacağı günü hakim: tərəflərin şifahi rəqabətə hazırlaşmaq imkanının olması gümanı ilə təyin edir.

2. Tərəflər işə şifahi dinləmə olmadan baxılmasına razılaşdıqda - məhkəmə işə şifahi dinləmə olmadan baxa bilər və bu barədə əsaslandırılmış qərardad çıxarır. Məhkəmə işə şifahi dinləmə olmadan baxılması barədə tərəfləri qabaqcadan məlumatlandırmalıdır.

3. Tərəflərin razılığı olduğu halda məhkəmə iclasının keçirilməsi, o cümlədən qərarın qətnamə hissəsinin elan edilməsi videokonfrans vasitəsilə həyata keçirilə bilər.

Gürcüstanın 28 dekabr 2007-ci il tarixli qanunu №5669 - SSM I, №1, 03.01.2008-ci il., maddə.1

Gürcüstanın 15 dekabr 2010-cu il tarixli qanunu №4037 - SSM I, №75,27.12.2010-cu il., maddə.480

Gürcüstanın 28 dekabr 2011-ci il tarixli qanunu №5667– veb-səhifə, 30.12.2011-ci il.

Maddə 208. İşin icraatına xitam verilməsi haqqında qərardad

1. Hazırlıq iclasında iddiaçı iddiadan imtina etdikdə və ya tərəflər barışdıqda (razılığa gəldikdə), hakim işin icraatına xitam verilməsi haqqında qərardad çıxaracaq. Barışma (razılığa gəlmə) halında məhkəmə eyni qərardadla barışıq şərtlərini təsdiq edəcək. Eyni qayda məhkəmə prosesinin istənilən mərhələsinə şamil ediləcək.

2. Qeyd olunan əsaslarla işin icraatına xitam verilməsi 273-cü maddədə nəzərdə tutulmuş nəticələrə səbəb olur (gətirib çıxarır).

3. Hazırlıq iclasında cavabdeh iddianı tanıdıqda (etiraf etdikdə), hakim: iddianın təmin (qane) edilməsi haqqında qərar çıxaracaq.

4. İddianı tanımazdan əvvəl cavabdeh dövlət-hüquqi məhdudlaşdırma haqqında arayış təqdim etməlidir, hansıyla ki mübahisənin predmeti (əşya, qeyri-maddi əmlak dəyəri) üzrə dövlət-hüquqi məhdudiyyətin qeydiyyata alınmadığı təsdiq edilir və hansı ki iddianın tanınması anında qüvvədə olan məlumatları ehtiva edir.

Gürcüstanın 13 may 1999-cu il tarixli qanunu №1956 – SSM I, №15(22), 14.05.1999-cu il., maddə.64

Gürcüstanın 13 iyul 2006-cı il tarixli qanunu №3435 - SSM I, №32, 31.07.2006-cı il., maddə.243

Gürcüstanın 3 iyun 2016-cı il tarixli qanunu №5159 - veb-səhifə, 17.06.2016-cı il.

Maddə 209. İşə hazırlıq zamanı icraata xitam verilməsi və iddia ərizəsinin (ərizənin) baxılmamış qalması

272-ci və 275-ci maddələrin müvafiq alt bəndlərində nəzərdə tutulmuş əsaslar mövcud olduqda, məhkəmənin əsas iclasında işə baxılması üçün hazırlıq zamanı hakim: icraata xitam verə bilər və ya iddia ərizəsini (ərizəni) baxılmamış qoya bilər və bu barədə əsaslandırılmış qərardad çıxarır.

Fəsil XXV

Əsas məhkəmə iclası

Maddə 210. Əsas məhkəmə iclasının başlanması

1. İşə baxılması üçün təyin edilmiş vaxtda məhkəmə iclas zalına daxil olur. Hakim, işə kollegial məhkəmə tərəfindən baxıldığı halda isə – bu məhkəmənin sədri məhkəmənin əsas iclasını açır və hansı işə baxılacağını elan edir.

2. Məhkəmə iclasının katibi baxılan işə dəvət olunmuş şəxslərdən kimin gəldiyini, gəlməmiş şəxslərə çağırış vərəqələrinin bu məcəllənin 70-78-ci maddələri ilə müəyyən edilmiş qaydada təhvil verilib-verilmədiyini və onların gəlməməsinin səbəbləri haqqında hansı məlumatların mövcud olduğunu məhkəməyə məruzə edir. Məhkəmə gəlmiş şəxslərin kimliyini müəyyənləşdirir, nümayəndələrin səlahiyyətini yoxlayır. Məhkəmə: prosesin iştirakçılarına və iclasda iştirak edən şəxslərə asayişin qorunması üçün hakimin göstərişinə əməl etmənin məcburiliyi və məhkəmə iclasında asayişi pozan şəxsə qarşı mümkün tədbirlər barədə xəbərdarlıq etmək səlahiyyətinə malikdir. Bundan sonra, şahidlər məhkəmə zalını tərk edirlər.

Gürcüstanın 25 noyabr 2005-ci il tarixli qanunu №2130 - SSM I, №53, 19.12.2005-ci il., maddə.350

Gürcüstanın 28 dekabr 2007-ci il tarixli qanunu №5669 - SSM I, №1, 03.01.2008-ci il., maddə.1

Maddə 211. Asayişi (nizam-intizamı) qorumaq üçün hakimin göstərişlərinin məcburiliyi

Tərəflər, nümayəndələr, şahidlər, mütəxəssislər, tərcüməçilər, habelə məhkəmə iclasının zalında olan bütün vətəndaşlar müəyyən edilmiş qaydaları qorumağa və hakimin sərəncamına sözsüz tabe olmağa borcludurlar.

Maddə 212. Məhkəmədə asayişin (nizam-intizamın) pozulmasına görə məsuliyyət

1. Məhkəmədə asayişin qorunmasını məhkəmənin sədri, Gürcüstanın Ali Məhkəməsində isə – Ali Məhkəmənin sədr müavini təmin edir. Məhkəmə iclasının zalında asayişin qorunmasını iclasın sədri (hakim) təmin edir, hansı ki iclas zalında iştirak edən şəxslərin yerlərini nəzərə almaqla, iclasda iştirak edənlərin sayını məhdudlaşdırmaq səlahiyyətinə malikdir.

2. Məhkəmə tərəflərə xəbərdarlıq edir ki, əgər onlar iclası özbaşına tərk etsələr, barələrində qiyabi qərar çıxarılacaq.

3. Məhkəmə iclasında asayiş pozulduqda, iclasın sədrinin (hakimin) sərəncamına tabe olmadıqda və ya məhkəməyə qarşı hörmətsizlik edildikdə - iclasın sədri (hakim), yerindəcə müşavirə etməklə, proses iştirakçısının və/və ya iclasda iştirak edən şəxsin cərimələnməsi və/və ya iclas zalından qovulması haqqında sərəncam çıxarır. Əgər qovulmuş şəxs asayişi pozmağa davam edərsə, məhkəmənin mandaturu onun məhkəmədən çıxarılmasını təmin edir, bundan əlavə, ona qarşı bu maddədə nəzərdə tutulmuş cərimə və ya dustaqlıq tətbiq edilə bilər.

4. İclasın sədrinin (hakimin) qovmaq haqqında sərəncamı nümayəndəyə toxunursa, işin müzakirəsi təxirə salınacaq, o hal istisna olmaqla – nə vaxt ki, işi başlanğıcdan da bir neçə nümayəndə aparırdı. Məhkəmə vəkilin uyğun olmayan davranışı haqqında müvafiq qərardad çıxarır, hansı ki Vəkillər Birliyinə göndərilir.

5. Şəxs iclas zalından qovulmuş sayılır - eyni instansiya məhkəməsində bu iş üzrə məhkəmə müzakirəsi tamamlananadək. Tərəfin əsaslandırılmış vəsatəti əsasında, məhkəmə iclasının sədri (hakim) qovulmuş şəxsə iclasa qayıtmaq imkanı vermək səlahiyyətinə malikdir.

6. Məhkəmə iclasında asayişi pozan şəxs, o cümlədən qovulmuş şəxs iclasın sədrinin (hakimin) sərəncamı ilə 50 laridən 500 lariyə qədər cərimələnə bilər, bu barədə icra vərəqəsi veriləcək. Cərimələnmiş şəxs asayişi pozmağa davam edərsə, iclasın sədri (hakim) cərimənin məbləğini bu hissədə müəyyən edilmiş hədlər daxilində dərhal artıra bilər.

7. Əgər məhkəmə iclasında şəxsin hərəkəti prosesi pozmağa (dağıtmağa) yönəlibsə və ya o, məhkəməyə (hakimə), proses iştirakçısına və ya tərəfə qarşı açıq-aşkar və/və ya kobud hörmətsizlik ifadə etdikdə, iclasın sədrinin (hakimin) göstərişi ilə, məhkəmənin mandaturu şəxsin tutulmasını və həbs protokolunun tərtib edilməsini təmin edir, bundan əlavə, iclasın sədri (hakim) pozuntunu təsvir edən müraciəti tərtib edir və sərəncam çıxarmaq səlahiyyətinə malik olan məhkəməyə (hakimə) göndərir. Tutulmuş şəxs dərhal, lakin 24 saatdan gec olmayaraq, müraciətin göndərildiyi və bu şəxsin 30 sutkayadək (gündüz-gecəyədək) müddətə həbsdə saxlanması haqqında sərəncam çıxarmaq səlahiyyətinə malik olan məhkəməyə (hakimə) təqdim edilməlidir. Məhkəmə şəxsin artıq bir dəfə bu hissədə nəzərdə tutulmuş dustaqlığa məhkum edildiyini müəyyən edərsə, o, həmin şəxsin 60 sutkayadək (gündüz-gecəyədək) olan müddətdən çox olmayan müddətə həbsdə saxlanması haqqında sərəncam çıxarmaq səlahiyyətinə malikdir. İki və ya ikidən çox hakimin olduğu rayon (şəhər) məhkəməsində məhkəmənin sədri sərəncam çıxarır, pozuntu məhkəmə sədrinin iştirakı ilə keçirilən iclasda baş verdikdə isə - sərəncamı onun müəyyən etdiyi başqa hakim çıxarır. Bir hakimin olduğu rayon (şəhər) məhkəməsində sərəncamı ən yaxınlıqdakı rayon (şəhər) məhkəməsinin sədri çıxarır. Bu hissədə nəzərdə tutulmuş pozuntu magistrat hakim tərəfindən işə baxılarkən baş verdikdə, sərəncamı bu magistrat hakimin tərkibində olduğu rayon (şəhər) məhkəməsinin sədri çıxarır. Apellyasiya Məhkəməsində məhkəmənin sədri sərəncam çıxarır, pozuntu məhkəmə sədrinin iştirakı ilə keçirilən iclasda baş verdikdə isə - sərəncamı onun müavini və ya onun müəyyən etdiyi başqa hakim çıxarır. Gürcüstanın Ali Məhkəməsində, Böyük Palatadan başqa, palatalardan birinin sədri sərəncam çıxarır. Gürcüstanın Ali Məhkəməsinin Böyük Palatasında işə baxılarkən işin müzakirəsində iştirak etməmiş hakim sərəncam çıxarır. Tutulmuş şəxs, zəruri hallarda, polisə təhvil verilə bilər. Əgər prosesin iştirakçısına qarşı dustaqlıq (həbs) haqqında sərəncam çıxarılıbsa, məhkəmənin iclası qeyd olunan müddətə təxirə salına bilər. Sərəncam, şifahi dinləmə əsasında, həbs edilmiş şəxs təqdim edildikdən dərhal sonra, lakin 24 saatdan gec olmayaraq çıxarılır.

8. Məhkəmədə asayiş pozulduqda, məhkəməyə qarşı hörmətsizlik edildikdə və ya məhkəmənin normal fəaliyyətinə maneəçilik törədildikdə - məhkəmənin mandaturu asayişi pozan şəxsi həbs etmək səlahiyyətinə malikdir və bu barədə həbs protokolunu tərtib edir. Məhkəmənin mandaturu həbs edilmiş şəxsi dərhal, lakin 24 saatdan gec olmayaraq, həmin məhkəmənin sədrinə, Gürcüstanın Ali Məhkəməsində isə – Ali Məhkəmənin sədr müavininə təqdim etməyə borcludur. Məhkəmənin sədri, Gürcüstanın Ali Məhkəməsində isə – Ali Məhkəmənin sədr müavini: tutulmuş şəxs təqdim edildikdən dərhal sonra, lakin 24 saatdan gec olmayaraq, pozucuya qarşı bu maddədə nəzərdə tutulmuş səlahiyyətlərdən istifadə etmək hüququna malikdir.

9. Bu maddədə nəzərdə tutulmuş cərimələmək və/və ya iclas zalından qovmaq haqqında sərəncam şifahi dinləmə olmadan qəbul edilir və şikayət edilmir.

(Qüvvədən düşmüş elan edildi 212-ci maddənin 9-cu hissəsi, o normativ məzmundan başqa, hansı ki iclasda iştirak edənin qovulması haqqında sərəncamın şifahi dinləmə olmadan qəbul edilməsinə toxunur) – Gürcüstanın Konstitusiya Məhkəməsinin 27 fevral 2014-cü il Qərarı №2/2/558 – veb-səhifə, 12.03.2014-cü il.

10. Bu maddədə nəzərdə tutulmuş dustaqlıq haqqında işə baxılarkən, məhkəmə həbs edilmiş şəxsə işə baxılma vaxtını və yerini bildirir. Tərəfin gəlməməsi iclasın təxirə salınmasına səbəb olmur. İşin müzakirəsi məhkəmə sədrinin (hakimin) məruzəsi ilə başlanır, hansı ki dustaqlığın kimə tətbiq edilə biləcəyini bəyan edir, işin müzakirəsində iştirak edən şəxslərə onların hüquq və vəzifələrini izah edir, asayişin pozulması barədə tərtib edilmiş müraciəti açıq şəkildə oxuyur və işin müzakirəsində iştirak edən şəxsləri dinləyir. Şifahi dinləmə zamanı pozuntunu törədən şəxsə/onun müdafiəçisinə məhkəməyə öz fikirlərini bildirmək, həbsin qanuniliyi və məsuliyyətin ölçüsü barədə izahatlar vermək imkanı verilir. Tərəfləri dinlədikdən sonra məhkəmənin sədri (hakim), yerindəcə müşavirə etməklə, dustaqlığın tətbiqi haqqında sərəncam çıxarır. Sərəncamı çıxaran məhkəmə (hakim) sərəncamın surətini dərhal pozuntunu törədən şəxsə təhvil verir, habelə sərəncamın surətini icra üçün Gürcüstanın Daxili İşlər orqanlarına göndərir. Həbs müddəti dustaqlığın ümumi müddətinə sayılacaq.

11. Dustaqlığın tətbiqi haqqında sərəncam dərhal qüvvəyə minir və barəsində dustaqlıq tətbiq edilmiş şəxs: sərəncamın surəti müvafiq qaydada ona təhvil verdikdən sonra 48 saat müddətində onu şikayət edə bilər. Daxil olmuş şikayət ərizəsini məhkəmə dərhal müvafiq məhkəməyə (hakimə) göndərir. Birinci instansiya məhkəməsi sədrinin və ya hakimin sərəncamından Apellyasiya Məhkəməsinin sədrinə bir dəfəlik şikayət edilir. Apellyasiya Məhkəməsi sədrinin, sədr müavininin və ya hakiminin sərəncamından Gürcüstan Ali Məhkəməsinin İnzibati işlər üzrə Palatasının sədrinə bir dəfəlik şikayət edilir. Gürcüstan Ali Məhkəməsinin sədr müavininin və ya Palatasının, Böyük Palata istisna olmaqla, sədrinin sərəncamından Gürcüstan Ali Məhkəməsinin sədrinə bir dəfəlik şikayət edilir. Gürcüstan Ali Məhkəməsinin Böyük Palatasında asayişin pozulması haqqında hakimin sərəncamından işin müzakirəsində iştirak etməmiş hakimə bir dəfəlik şikayət edilir. Şikayət ərizəsinə şifahi dinləmə olmadan baxılır və ona baxılma müddəti şikayət ərizəsi verildikdən sonra 24 saatı aşmamalıdır.

Qeyd:

Cərimənin könüllü icrası üçün Gürcüstan qanunvericiliyi ilə müəyyən edilmiş müddət keçdikdən sonra, bu maddə əsasında cərimələnən şəxs cərimə ilə birlikdə üstünə yığılan məbləği (faizi) də ödəməli olacaq:

a) 150 lari məbləğində – 50-dən 250 lariyə qədər cərimələnmə halında;

b) 300 lari məbləğində – 250-dən 500 lariyə qədər cərimələnmə halında.

Gürcüstanın 25 noyabr 2005-ci il tarixli qanunu №2130 - SSM I, №53, 19.12.2005-ci il., maddə.350

Gürcüstanın 13 iyul 2006-cı il tarixli qanunu №3435 - SSM I, №32, 31.07.2006-cı il., maddə.243

Gürcüstanın Konstitusiya Məhkəməsinin birinci kollegiyasının 15 dekabr 2006-cı il Qərarı №1/3/393,397 – SSM IV, №42, 20.12.2006-cı il., səh.1

Gürcüstanın 29 dekabr 2006-cı il tarixli qanunu №4209 - SSM I, №4, 12.01.2007-ci il., maddə.51

Gürcüstanın 11 iyul 2007-ci il tarixli qanunu №5284 - SSM I, №29, 27.07.2007-ci il., maddə.325

Gürcüstanın 4 dekabr 2009-cu il tarixli qanunu №2261 - SSM I, №41, 08.12.2009-cu il., maddə.305

Gürcüstanın Konstitusiya Məhkəməsinin 27 fevral 2014-cü il Qərarı №2/2/558 – veb-səhifə, 12.03.2014-cü il.

Maddə 213. Tərcüməçiyə onun vəzifəsinin izah edilməsi

1. Məhkəmə tərcüməçiyə o şəxslərin izahatlarını, ifadələrini, ərizələrini tərcümə etmək vəzifəsini izah edir, hansılar ki prosesin (hüquq icraatının) dilini bilmirlər və ya işarə (jest) dili olmadan onlarla ünsiyyəti istisna edən imkan məhdudiyyəti var, bu şəxslərə isə - izahatların, ifadələrin, ərizələrin, məhkəmədə dərc edilmiş sənədlərin məzmununu, habelə məhkəmənin sərəncamlarını, qərardadlarını və qərarlarını tərcümə etsin.

2. Məhkəmə tərcüməçiyə xəbərdarlıq edir ki, o, bilə-bilə yanlış (səhv) tərcüməyə görə cinayət məsuliyyətinə cəlb olunacaq.

3. Tərcüməçi üzrsüz səbəbdən məhkəməyə gəlməzsə və ya öz vəzifəsini yerinə yetirməkdən yayınarsa, 50 lari məbləğində cərimələnəcək.

Gürcüstanın 13 iyul 2006-cı il tarixli qanunu №3435 - SSM I, №32, 31.07.2006-cı il., maddə.243

Gürcüstanın 14 iyul 2020-ci il tarixli qanunu №6839 – veb-səhifə, 28.07.2020-ci il.

Maddə 214. Məhkəmə tərkibinin elan edilməsi və kənarlaşdırma hüququnun izah edilməsi

Sədr (hakim) məhkəmənin tərkibini, habelə ekspert, mütəxəssis, tərcüməçi, məhkəmə iclasının katibi qismində iştirak edənləri elan edir və tərəflərə izah edir ki, onlar kənarlaşdırma bəyan edə bilərlər - əgər belə bir kənarlaşdırma işin hazırlıq mərhələsində üzrlü səbəbdən bəyan edilməmişdirsə və ya əgər bu işə - məhkəmə müzakirəsinə hazırlıq zamanı məlum olandan fərqli (başqa) hakim və yaxud başqa məhkəmə tərkibi baxırsa.

Gürcüstanın 13 iyul 2006-cı il tarixli qanunu №3435 - SSM I, №32, 31.07.2006-cı il., maddə.243

Maddə 215. Tərəflərin vəsatətlərinə və ərizələrinə baxılması

1. İşə məhkəmədə baxılarkən məhkəməyə vəsatət yazılı formada verilir, o hal istisna olmaqla – nə vaxt ki, tərəf məhkəmə iclasında yeni əhəmiyyətli hal əsasında vəsatət qaldıracaq. Vəsatət əsaslandırılmış olmalıdır; vəsatətdə konkret olaraq tələb və onun arqumenti göstərilməlidir, hansı ki yalnız vəsatətdə verilmiş tələblə bilavasitə əlaqəli hallara toxunmalıdır. Bircinsli vəsatətlər məhkəməyə birlikdə təqdim olunacaq. Hakim vəsatətin verilməsinin prosesin gecikdirilməsinə xidmət etdiyini hesab edərsə, vəsatəti rədd edəcək. Hakim: tərəfin prosesi gecikdirmək məqsədilə vəsatətlər verdiyini hesab edirsə, o, tərəfləri vəsatətlər vermək hüququndan məhrum edir və işə baxılmasının növbəti mərhələsinə keçir.

2. Məhkəmə tərəflərin və onların nümayəndələrinin yeni sübutlar təqdim etmək və ya tələb etmək haqqında vəsatətlərinə və ərizələrinə yalnız o halda baxa bilər - əgər tərəf işin hazırlıq mərhələsində onları təqdim edə bilməyibsə, habelə əgər o, obyektiv səbəblərdən onlar haqqında xəbər tuta bilməzdisə və onların təqdimatının əsası əsas iclasda yarandısa və ya əgər işin hazırlıq mərhələsində tərəf müvafiq vəsatətləri və ərizələri üzrlü səbəbdən təqdim edə bilməmişdirsə. Belə halda işə baxılması tərəflərin xahişi və ya məhkəmənin təşəbbüsü ilə təxirə salına bilər.

3. Bu qanunun məqsədləri üçün, tərəfin vəsatət və ərizə verməsinin mümkün olmaması üzrlü səbəb sayılacaq, hansına ki xəstəlik, yaxın qohumun ölümü və ya digər xüsusi obyektiv hal səbəb olmuşdur, hansı ki ondan asılı olmayan səbəbdən məhkəmə prosesinə gəlməyi və/və ya vəsatət və ərizə verməyi qeyri-mümkün edir. Xəstəlik - tibb müəssisəsinin rəhbəri tərəfindən imzalanmış və məhkəmə prosesində iştirakın mümkünsüzlüyünü birbaşa göstərən sənədlə təsdiqlənməlidir.

Gürcüstanın 13 iyul 2006-cı il tarixli qanunu №3435 - SSM I, №32, 31.07.2006-cı il., maddə.243

Gürcüstanın 28 dekabr 2007-ci il tarixli qanunu №5669 - SSM I, №1, 03.01.2008-ci il., maddə.1

Maddə 216. İşə baxılmasının təxirə salınması və davam etdirilməsi

1. İşə baxılmasının təxirə salınmasına yalnız qanunla nəzərdə tutulmuş hallarda, ağlabatan müddətlə yol verilir. Eyni iclasda işin tam araşdırılması və yekunlaşdırılması mümkün olmadıqda - işə baxılması təxirə salındıqda, təxirə salındığı mərhələdən davam etdirilir. Məhkəmə işə baxılmasını məqsədəuyğun hesab etdiyi mərhələdən davam etdirmək səlahiyyətinə də malikdir. Tərəflər məhkəmədə işə müəyyən edilmiş müddətdə baxılmasına kömək etməyə borcludurlar.

2. Şahid, ekspert və mütəxəssis gəlmədikdə, məhkəmə tərəflərin fikirlərini dinlədikdən sonra, məhkəmə müzakirəsinin davam etdirilməsi və məhkəməyə gəlməyən şəxslər barəsində tədbir görülməsi və ya məhkəmə müzakirəsinin təxirə salınması haqqında qərardad çıxarır. Qeyd olunan şəxslərin gəlməməsi işin hallarının hərtərəfli, tam və obyektiv araşdırılmasına mane olmadıqda, məhkəmə müzakirəsi davam etdirilir.

3. Məhkəmə işə baxılmasını təxirə saldıqda, yeni məhkəmə iclasının gününü təyin edir və bu barədə məhkəmə prosesinə gəlmiş şəxslərə məlumat verir, onlar da bunu imzalayaraq təsdiqləyirlər. Gəlməmiş şəxslərə və işə yeni cəlb edilmiş şəxslərə yeni məhkəmə iclasının günü bu məcəllənin 70-78-ci maddələrində müəyyən edilmiş qaydalarla bildirilir.

4. Tərəflərin razılığı olduğu halda, hakim işə qeyri-iş saatlarında, o cümlədən bayram (tətil) və istirahət günlərində baxa bilər və/və ya qərar qəbul edə bilər.

Gürcüstanın 20 dekabr 2005-ci il tarixli qanunu №2360 - SSM I, №55, 27.12.2005-ci il., maddə.376

Gürcüstanın 13 iyul 2006-cı il tarixli qanunu №3435 - SSM I, №32, 31.07.2006-cı il., maddə.243

Gürcüstanın 28 dekabr 2007-ci il tarixli qanunu №5669 - SSM I, №1, 03.01.2008-ci il., maddə.1

Maddə 217. İşin müzakirəsinin başlanması

1. İşin mahiyyəti üzrə baxılması başlanarkən məhkəmə ilk dəfə olaraq tərəflərdən işi barışıq (razılığa gəlmək) yolu ilə yekunlaşdırmaq istəyib-istəmədiklərini soruşur, bundan sonra isə hakim məhkəməyə iş haqqında məruzə edir, iddia ərizəsində və cavab ərizəsində göstərilən əsas halları qısaca çatdırır, hansılar ki işdəki materiallara əsaslanmalıdır. Hakim: iddiaçının tələbinin əsasını təşkil edən faktları, cavabdehin cavab ərizəsinin əsasını təşkil edən faktları, tərəflərin mübahisələndirmədikləri faktları və mübahisəli faktları, habelə tərəflərin təqdim etdikləri - işə əlavə ediləcək sübutları formalaşdırmalıdır. Hakim, işi məruzə etdikdən sonra, tərəflərdən nəyisə əlavə etmək və/və ya dəqiqləşdirmək istəyib-istəmədiklərini soruşur.

2. Hakimin məruzəsindən sonra məhkəmə əvvəlcə iddiaçının və onun tərəfində iştirak edən üçüncü şəxsin, sonra isə – cavabdehin və onun tərəfində iştirak edən üçüncü şəxsin izahatlarını dinləyəcək.

3. Hakim: tərəfə çıxış etməsi və/və ya işə baxılmasının hər bir mərhələsi üçün vaxt təyin edir. Xüsusi halda, işin mürəkkəbliyindən asılı olaraq, məhkəmə tərəfə işə baxılmasını gecikdirməyəcək əlavə vaxt təyin etmək hüququna malikdir.

Gürcüstanın 13 iyul 2006-cı il tarixli qanunu №3435 - SSM I, №32, 31.07.2006-cı il., maddə.243

Gürcüstanın 28 dekabr 2007-ci il tarixli qanunu №5669 - SSM I, №1, 03.01.2008-ci il., maddə.1

Maddə 2171. Magistrat hakimlərin yurisdiksiyasına aid olan mülki işlərə baxılması

1. Magistrat hakimlərin yurisdiksiyasına aid olan mülki işlərə sürətləndirilmiş qaydada baxılır.

2. İşə mahiyyəti üzrə baxılması - hakimin iş üzrə məruzəsi ilə başlayır, hansı ki mübahisəli faktiki hallara toxunmalıdır. İş üzrə məruzə etdikdən sonra hakim: tərəflərə suallar vermək hüququna malikdir, hansılar ki iş üçün vacib olan faktiki halları müəyyən etməyə və bu halları təsdiq edən sübutları araşdırmağa kömək edəcək. Tərəflər, məhkəmənin əvvəlcədən icazəsi olmadan, mübahisəli faktiki hallarla bağlı qarşı tərəfə və onun nümayəndəsinə suallar vermək hüququna malikdirlər. Məhkəmə yalnız sualların verilməsi proseduruna başlamaq barədə icazə verir. Sübutların dərc olunması məcburi deyil. İşin müzakirəsi tərəflərin polemikası və replikası ilə başa çatır.

Gürcüstanın 13 iyul 2006-cı il tarixli qanunu №3435 - SSM I, №32, 31.07.2006-cı il., maddə.243

Gürcüstanın 20 noyabr 2009-cu il tarixli qanunu №2110 - SSM I, №40, 07.12.2009-cu il., maddə.293

Maddə 218. Tərəfləri barışdırmaq məqsədilə hakimin yerinə yetirdiyi hərəkət

1. Məhkəmə hər cür şərait yaratmalı və qanunla nəzərdə tutulmuş bütün tədbirləri görməlidir ki, tərəflər işi barışıq yolu ilə yekunlaşdırsınlar. İşin barışıq yolu ilə başa çatdırılması üçün hakim, öz təşəbbüsü və ya tərəfin vəsatəti ilə, məhkəmənin iclası zamanı fasilə elan etmək və başqa şəxslərin iştirakı olmadan, yalnız tərəfləri və ya yalnız onların nümayəndələrini dinləmək hüququna malikdir.

2. Hakim: mübahisənin həllinin mümkün nəticələrini göstərə və tərəflərə barışığın şərtlərini təklif edə bilər.

21. İş barışıq yolu ilə yekunlaşdırılana qədər, tərəflər dövlət-hüquqi məhdudlaşdırma haqqında arayış təqdim etməlidirlər, hansıyla ki mübahisənin predmeti (əşya, qeyri-maddi əmlak dəyəri) üzrə dövlət-hüquqi məhdudiyyətin qeydiyyata alınmadığı təsdiq edilir və hansı ki tərəflərin barışması anında qüvvədə olan məlumatları ehtiva edir.

3. Hakim, işi mediatora verməklə, tərəflərə mübahisəni razılaşma yolu ilə yekunlaşdırmaq imkanını təklif edə bilər.

Gürcüstanın 28 iyun 2000-ci il tarixli qanunu №407 – SSM I, №26, 13.07.2000-ci il., maddə.71

Gürcüstanın 13 iyul 2006-cı il tarixli qanunu №3435 - SSM I, №32, 31.07.2006-cı il., maddə.243

Gürcüstanın 28 dekabr 2007-ci il tarixli qanunu №5669 - SSM I, №1, 03.01.2008-ci il., maddə.1

Gürcüstanın 20 dekabr 2011-ci il tarixli qanunu №5550 – veb-səhifə, 28.12.2011-ci il.

Gürcüstanın 3 iyun 2016-cı il tarixli qanunu №5159 - veb-səhifə, 17.06.2016-cı il.

Maddə 219. Yeni hallara istinad

1. Tərəflər: iddia ərizəsində və ya cavab ərizəsində və ya işin hazırlanma mərhələsində - göstərilməmiş yeni hallara istinad etməkdə və izahatı dinləyərkən yeni sübutları təqdim etməkdə məhduddurlar, o hal istisna olmaqla – nə vaxt ki, onlar haqqında öz vaxtında üzrlü səbəbdən açıqlama (bəyanat) verilməyib.

2. Bu maddənin birinci hissəsində nəzərdə tutulmuş halda, yeni sübutların təqdim edilməsi və ya yeni hallara istinad işin müzakirəsinin təxirə salınması üçün əsas ola bilməz, o hallar istisna olmaqla – əgər: təqdim olunan sübutların mürəkkəbliyinə və/və ya həcminə görə, onlarla məhkəmə iclasında tanış olmaq mümkün deyilsə, habelə əgər: tərəf onları qüvvədən salmaq (boşa çıxarmaq) üçün sübutların təqdim edilməsi barədə arqumentativ şəkildə göstərirsə (istinad edirsə) və məhkəmə: təqdim edilməli sübutların iş üçün mühüm əhəmiyyət kəsb etdiyini hesab edirsə.

3. İşin müzakirəsinin təxirə salınması halında məhkəmə 216-cı maddəni rəhbər tutur.

Gürcüstanın 28 dekabr 2007-ci il tarixli qanunu №5669 - SSM I, №1, 03.01.2008-ci il., maddə.1

Maddə 220. Gəlmiş şəxsdən izahat alınması

Məhkəmə iclasına yalnız bir tərəf gələrsə, məhkəmə bu bir tərəfdən izahat alacaq.

Maddə 221. Tərəflərin sualları

Tərəflər, məhkəmənin əvvəlcədən icazəsi olmadan, qarşı tərəfə və onun nümayəndəsinə suallar vermək hüququna malikdirlər. Məhkəmə yalnız sualların verilməsi proseduruna başlamaq üçün icazə verir. Əgər sual yersizdirsə və ya uyğun deyilsə və işin hallarının araşdırılmasına və müəyyənləşdirilməsinə xidmət etmirsə, məhkəmə: tərəfin xahişi və ya öz təşəbbüsü ilə, belə bir sualı çıxara bilər. Hakim təkbaşına: sualı yersiz və ya uyğunsuz hesab edə və çıxara bilər, və yaxud məhkəmə – kollegial şəkildə, işə kollegial məhkəmə baxdıqda.

Gürcüstanın 20 noyabr 2009-cu il tarixli qanunu №2110 - SSM I, №40, 07.12.2009-cu il., maddə.293

Maddə 222. Hakimlərin sualları

İşə təkbaşına baxan hakim, kollegial məhkəmənin sədri və onun hər hansı üzvü: tərəflərə işin həlli üçün əhəmiyyət kəsb edən halları tam və dəqiq müəyyən etməyə, bu halların təsdiqi üçün sübutların aşkar edilməsinə və məhkəməyə təqdim edilməsinə, onların doğruluğunu müəyyən etməyə kömək edəcək suallar vermək hüququna malikdirlər.

Maddə 223. Tərəflərin rəqabətinə rəhbərlik edilməsi

1. Tərəflərin rəqabətinə məhkəmə rəhbərlik edir. O: rəqabəti açır, idarə edir və bağlayır; tərəfə söz verir; sözü tərəfdən alır - əgər onun işə aidiyyatı yoxdursa və prosesin yubanmasına xidmət edirsə və ya əgər tərəf onun çıxışı üçün müəyyən edilmiş vaxtı aşırsa; ona tabe olmayan hər kəsin söz haqqını əlindən alır; zəruri halda, işin müzakirəsinin maraqlarından irəli gələrək, tərəfə çıxışın tamamlanma vaxtını müəyyən edir; şifahi rəqabət zamanı qaldırılan məsələlər üzrə qərarlar qəbul edir və bu qərarları elan edir.

2. Məhkəmə bu məcəllədə nəzərdə tutulmuş tədbirləri görür ki, iş hərtərəfli araşdırılsın, tərəflərin polemikası həddindən artıq çox uzun olmasın və çətinləşməsin və işin müzakirəsi mümkün qədər tez – bir məhkəmə iclasında və mümkünsə – fasiləsiz tamamlansın.

Gürcüstanın 13 iyul 2006-cı il tarixli qanunu №3435 - SSM I, №32, 31.07.2006-cı il., maddə.243

Gürcüstanın 28 dekabr 2007-ci il tarixli qanunu №5669 - SSM I, №1, 03.01.2008-ci il., maddə.1

Maddə 224. İddiaçı tərəfindən iddia ərizəsinin dəyişdirilməsinin və cavabdeh tərəfindən əks (qarşı) iddia ərizəsinin verilməsi ilə bağlı məsələlərin həllinin qaydası

1. İddiaçı: iddianın əsasını və ya predmetini dəyişdikdə və ya iddia tələbini artırdıqda, məhkəmə 83-cü maddə ilə müəyyən edilmiş qaydanı rəhbər tutur.

2. Cavabdeh tərəfindən əks (qarşı) iddia ərizəsi qaldırıldıqda və onun məhkəmə tərəfindən qəbul edildiyi halda, məhkəmə 188-190-cı maddələrlə müəyyən edilmiş qaydanı rəhbər tutur.

Maddə 225. Təqdim edilmiş sübutların müzakirəsi və yoxlanılması

1. Məhkəmə: tərəflərin və üçüncü şəxslərin izahatlarını dinlədikdən sonra, tərəfin vəsatəti və ya öz təşəbbüsü ilə, mübahisələndirilən sübutlara baxmaq və yoxlamaq səlahiyyətinə malikdir. Yazılı sübuta baxılması və yoxlanılması onun məzmununun məhkəmə iclasında dərc edilməsi və oxunması demək deyil. Məhkəmə: sübutlara baxılması və yoxlanılması prosesində tərəflərə - mübahisələndirilən sübut barədə və ya orada göstərilən, iş üçün mühüm əhəmiyyət kəsb edən bütün hallar barədə öz fikirlərini bildirmələri üçün müraciət edir. Məhkəmə, bu məcəllənin 104-cü maddəsinə uyğun olaraq, iş üzrə təqdim edilmiş o sübutları və o sənədləri işdən çıxarır, hansıların ki iş üçün əhəmiyyəti yoxdur.

2. Tərəflərin baxılmasını və yoxlanılmasını tələb etmədiyi və hakimin öz təşəbbüsü ilə tədqiq etmədiyi sübutlar - tədqiq edilmiş sayılır.

Gürcüstanın 13 iyul 2006-cı il tarixli qanunu №3435 - SSM I, №32, 31.07.2006-cı il., maddə.243

Gürcüstanın 28 dekabr 2007-ci il tarixli qanunu №5669 - SSM I, №1, 03.01.2008-ci il., maddə.1

Maddə 226. Sübutların baxılmasının və yoxlanılmasının tamamlanması

Bu məcəllənin 225-ci maddəsi ilə müəyyən edilmiş qaydada sübutlara baxıb yoxladıqdan sonra məhkəmə işin tədqiqini başa çatmış (tamamlanmış) elan edir, bundan sonra isə tərəflərin polemikası başlayır.

Gürcüstanın 28 dekabr 2007-ci il tarixli qanunu №5669 - SSM I, №1, 03.01.2008-ci il., maddə.1

Maddə 227. Tərəflərin polemikası

1. Polemika tərəflərin və onların nümayəndələrinin sözlərindən ibarətdir.

2. Əvvəlcə iddiaçı və onun nümayəndəsi, sonra – cavabdeh və onun nümayəndəsi çıxış edirlər. Başlanmış prosesdə mübahisənin predmeti üzrə müstəqil tələb irəli sürmüş üçüncü şəxs və onun nümayəndəsi tərəflərdən sonra çıxış edirlər. Mübahisənin predmeti üzrə müstəqil tələb irəli sürməmiş üçüncü şəxs və onun nümayəndəsi işdə - tərəfində üçüncü şəxsin iştirak etdiyi iddiaçıdan və ya cavabdehdən sonra çıxış edirlər.

Maddə 228. Replika

1. Polemikanın hər bir iştirakçısı sözünü dedikdən (çıxış etdikdən) sonra, danışılan sözlə əlaqədar olaraq yenidən danışa bilər. Sonuncu replika (cavab) hüququ həmişə cavabdehə və onun nümayəndəsinə məxsusdur.

2. Tərəflərin polemikası başa çatdıqdan sonra məhkəmə qərar qəbul etməyə gedir və bu barədə iclas zalında olan şəxslərə elan edir.

Fəsil XXVI

Qiyabi qərar

Maddə 229. İddiaçının gəlməməsi

1. Bu məcəllənin 70-78-ci maddələri ilə müəyyən edilmiş qaydada bildiriş göndərilmiş iddiaçı məhkəmə iclasına gəlmədikdə, cavabdehin vəsatəti əsasında məhkəmə iddianın təmin edilməsindən imtina haqqında qiyabi qərar qəbul edə bilər.

2. Cavabdeh qiyabi qərarın çıxarılmasını tələb etmədikdə, məhkəmə iddianın baxılmamış qalması haqqında qərardad çıxarır ki, bu da 276-278-ci maddələrdə nəzərdə tutulmuş nəticələrlə bağlıdır. Cavabdeh iddianın baxılmamış qalmasının əleyhinədirsə, məhkəmə işin müzakirəsini təxirə salacaq. İddiaçının təkrar gəlməməsi halında məhkəmə qiyabi qərar çıxaracaq.

Gürcüstanın 15 dekabr 2010-cu il tarixli qanunu №4037 - SSM I, №75,27.12.2010-cu il., maddə.480

Maddə 230. Cavabdehin gəlməməsi

1. Bu məcəllənin 70-78-ci maddələri ilə müəyyən edilmiş qaydada bildiriş göndərilmiş cavabdeh məhkəmə iclasına gəlmədikdə və iddiaçı qiyabi qərar qəbul edilməsini tələb etdikdə, iddia ərizəsində göstərilən faktiki hallar sübut edilmiş (təsdiqlənmiş) sayılır.

2. İddia ərizəsində göstərilən hallar iddia tələbini hüquqi cəhətdən əsaslandırırsa, iddia təmin (qane) ediləcək. Əks təqdirdə, məhkəmə iddiaçının tələbini təmin etməkdən imtina edəcək.

Gürcüstanın 13 may 1999-cu il tarixli qanunu №1956 – SSM I, №15(22), 14.05.1999-cu il., maddə.64

Gürcüstanın 28 may 1999-cu il tarixli qanunu №1972 – SSM I, №18(25), 01.06.1999-cu il., maddə.71

Gürcüstanın 15 dekabr 2010-cu il tarixli qanunu №4037 - SSM I, №75,27.12.2010-cu il., maddə.480

Maddə 231. Hər iki tərəfin gəlməməsi

70-78-ci maddələrlə müəyyən edilmiş qaydada bildiriş göndərilmiş tərəflərdən heç biri məhkəmə iclasına gəlmədikdə, məhkəmə iddianın baxılmamış qalması haqqında qərardad çıxarır ki, bu da 276-cı və 278-ci maddələrdə nəzərdə tutulmuş nəticələrlə bağlıdır.

Maddə 232. Məhkəmə iclasına gələn tərəfin işin müzakirəsində iştirakdan imtina etməsi

Təyin edilmiş vaxtda məhkəmə iclasına gəlsə də, işin müzakirəsində iştirak etməkdən imtina edən tərəf - gəlməmiş sayılır.

Maddə 2321. Cavabın (cavab ərizəsinin) cavabdeh tərəfindən təqdim edilməməsinin nəticələri

Bu məcəllənin 201-ci maddəsinin birinci hissəsinin “b” alt bəndi ilə müəyyən edilmiş müddətdə cavabdeh tərəfindən cavab (cavab ərizəsi) təqdim edilmədikdə, əgər bu – üzrsüz səbəbdən baş vermişsə, hakim, şifahi dinləmə olmadan, qiyabi qərar çıxarır. Bundan əlavə, iddia ərizəsində göstərilən hallar iddia tələbini hüquqi cəhətdən əsaslandırırsa, hakim iddianı təmin (qane) edəcək; əks təqdirdə, hakim iclası təyin edir və bu barədə bu məcəllənin 70-78-ci maddələrində müəyyən edilmiş qaydada tərəflərə məlumat verilir. İclas keçirildiyi halda cavabdehdən sübutlar alınmır və məhkəmə iddia tələbi ilə bağlı cavabdehin yalnız hüquqi fikirlərini dinləyir.

Gürcüstanın 28 dekabr 2007-ci il tarixli qanunu №5669 - SSM I, №1, 03.01.2008-ci il., maddə.1

Gürcüstanın 15 dekabr 2010-cu il tarixli qanunu №4037 - SSM I, №75,27.12.2010-cu il., maddə.480

Maddə 233. Məhkəmənin qiyabi qərar qəbul etməsinin yolverilməzliyi

1. Tərəfin gəlmədiyi halda, məhkəmənin qiyabi qərar qəbul etməsi yolverilməzdir, əgər:

a) gəlməmiş tərəf bu məcəllənin 70-78-ci maddələri ilə müəyyən edilmiş qaydada dəvət edilməmişdisə;

b) tərəfin vaxtında məhkəməyə gəlməsinə mane ola (əngəl törədə) biləcək fors-majorun (qarşısıalınmaz qüvvənin) və ya digər hadisələrin baş verməsi məhkəməyə məlum olubsa;

q) gəlməmiş tərəfə işin faktiki halları vaxtında bildirilməmişdirsə;

d) iddia ərizəsi vermək üçün ilkin şərtlər yoxdursa.

2. Bu maddənin birinci hissəsinin “a”, “b” və “q” alt bəndlərində göstərilən hallardan biri mövcud olduqda, məhkəmə işin müzakirəsini başqa vaxta təyin edir, gəlməmiş tərəfə və işdə iştirak edən digər şəxslərə bu barədə xəbər (məlumat) verir, „d” alt bəndində göstərilən iddia ərizəsini vermək üçün ilkin şərtlərin mövcud olmadığı halda isə - məhkəmə işin icraatına 272-ci maddəyə uyğun olaraq xitam verir.

3. Cavabdeh tərəfindən cavab (cavab ərizəsi) təqdim edilmədikdə, bu maddənin birinci hissəsinin "b" və "q" alt bəndlərində göstərilən hallardan biri mövcud olduqda - qiyabi qərar qəbul edilməsi yolverilməzdir.

Gürcüstanın 28 dekabr 2007-ci il tarixli qanunu №5669 - SSM I, №1, 03.01.2008-ci il., maddə.1

Maddə 234. Qiyabi qərarın məzmunu

Qiyabi qərarın məzmunu, motivasiya hissəsini formalaşdırmadan, 249-cu maddənin tələblərinə uyğun olmalıdır.

Maddə 235. Qiyabi qərarın surətinin göndərilməsi

Qiyabi qərarın surəti çıxarıldığı gündən 5 gün ərzində tərəfə göndərilir.

Gürcüstanın 28 dekabr 2007-ci il tarixli qanunu №5669 - SSM I, №1, 03.01.2008-ci il., maddə.1

Maddə 236. Qiyabi qərardan şikayət etmək

Məhkəmə iclasına gəlməyən və buna görə də əleyhinə qiyabi qərar çıxarılmış tərəf, habelə bu məcəllənin 2321 maddəsində nəzərdə tutulmuş halda cavabdeh - belə bir qərarı çıxaran məhkəməyə qiyabi qərarın ləğvi və işin yenilənməsi haqqında şikayət ərizəsi verə bilərlər.

Gürcüstanın 9 sentyabr 1999-cu il tarixli qanunu №2398 – SSM I, №43(50), 21.09.1999-cu il., maddə.227

Gürcüstanın 28 iyun 2000-ci il tarixli qanunu №407 – SSM I, №26, 13.07.2000-ci il., maddə.71

Gürcüstanın 13 iyul 2006-cı il tarixli qanunu №3435 - SSM I, №32, 31.07.2006-cı il., maddə.243

Gürcüstanın 28 dekabr 2007-ci il tarixli qanunu №5669 - SSM I, №1, 03.01.2008-ci il., maddə.1

Maddə 237. Qiyabi qərardan şikayət etmə müddəti

Qiyabi qərardan şikayət etmə müddəti 10 gündür. Bu müddətin hesablanması, bu məcəllənin 70-78-ci maddələrində müəyyən edilmiş qaydada, qiyabi qərarın surətinin tərəfə təhvil verildiyi gündən başlayır. Bu müddət keçdikdən sonra, qiyabi qərar qanuni qüvvəyə minir.

Gürcüstanın 28 dekabr 2007-ci il tarixli qanunu №5669 - SSM I, №1, 03.01.2008-ci il., maddə.1

Maddə 238. Şikayət ərizəsinin məzmunu

1. Qiyabi qərarın yenidən nəzərdən keçirilməsi və işin yenilənməsi haqqında şikayət ərizəsində olmalıdır:

a) qiyabi qərarı çıxarmış məhkəmənin adı;

b) şikayət ərizəsini verən şəxsin adı;

q) məhkəmə iclasına gəlməmənin və ya cavabın (cavab ərizəsinin) təqdim edilməməsinin üzrlü səbəbdən baş verdiyini təsdiq edən hallar;

d) qərarın hansı hədlər daxilində dəyişdirilməli olduğuna dair - şikayət ərizəsini verən şəxsin xahişi;

e) şikayət ərizəsinə əlavə edilmiş materialların siyahısı.

2. Tərəfin və ya onun nümayəndəsinin imzaladığı şikayət ərizəsi - işdə iştirak edən tərəflərin sayı qədər surətdə məhkəməyə verilir.

Gürcüstanın 28 dekabr 2007-ci il tarixli qanunu №5669 - SSM I, №1, 03.01.2008-ci il., maddə.1

Maddə 239. Şikayət ərizəsini qəbul etdikdən sonra məhkəmənin hərəkəti

1. Qiyabi qərarı çıxaran hakim, tərəflərə bildiriş (xəbər) etmədən, şikayət ərizəsinin qəbul edilməsi məsələsini həll edir.

2. Hakim şikayət ərizəsinin qəbul edilməsi barədə qərardad çıxarır, hansında ki işə yenidən baxılma günü qeyd edilməlidir, bu barədə isə tərəfləri məlumatlandırır. Məhkəmənin belə qərardadından özəl şikayət ərizəsi verilə bilməz.

3. Məhkəmə şikayət ərizəsini məqbul hesab etmədikdə - bu barədə qərardad çıxarır, hansından ki özəl şikayət ərizəsi verilə bilər.

Maddə 240. Yeni qərar

1. Şikayət ərizəsinə məhkəmə iclasında baxılır. Tərəflərin gəlməməsi şikayət ərizəsinə baxılmasına mane olmur. Şikayət ərizəsinə baxılması nəticəsində qiyabi qərarın ləğv edilməli olduğu məlum olarsa, məhkəmə qiyabi qərarı qərardadla ləğv edir, bundan sonra isə iddia ərizəsinin müzakirəsi başlayır.

11. Şikayət ərizəsinə baxılması nəticəsində məlum olarsa ki, bu məcəllənin 2321 maddəsinə uyğun olaraq çıxarılmış qiyabi qərar cavabın (cavab ərizəsinin) verilməməsinin üzrlü səbəbdən baş verdiyini əsas gətirərək ləğv edilməlidir - məhkəmə qiyabi qərarı qərardadla ləğv edir və cavabdehə bu məcəllənin 201-ci maddəsinin 2-ci hissəsi ilə cavabın (cavab ərizəsinin) verilməsi üçün müəyyən edilmiş müddəti bərpa edir.

2. Əgər qiyabi qərarın ləğvi üçün əsas yoxdursa, məhkəmə şikayətin təmin edilməməsi və qiyabi qərarın qüvvədə saxlanılması barədə qərardad çıxarır.

3. Məhkəmənin şikayəti təmin etməkdən imtina və qiyabi qərarın qüvvədə saxlanılması barədə qərardadı - qiyabi qərarla birlikdə apellyasiya qaydasında şikayət edilir.

4. Gəlməmə nəticəsində yaranmış xərcləri, şikayət etmə nəticəsində işdə onun tam və ya qismən qalib olub-olmamasından asılı olmayaraq, gəlməyən tərəf ödəməli olacaq.

Gürcüstanın 28 may 1999-cu il tarixli qanunu №1972 – SSM I, №18 (25), 01.06.1999-cu il., maddə.71

Gürcüstanın 23 iyun 2005-ci il tarixli qanunu №1740 - SSM I, №36, 11.07.2005-ci il., maddə.227

Gürcüstanın 13 iyul 2006-cı il tarixli qanunu №3435 - SSM I, №32, 31.07.2006-cı il., maddə.243

Gürcüstanın 28 dekabr 2007-ci il tarixli qanunu №5669 - SSM I, №1, 03.01.2008-ci il., maddə.1

Maddə 241. Qiyabi qərarın ləğvi üçün əsaslar

233-cü maddədə nəzərdə tutulmuş əsaslar mövcud olduqda və ya tərəfin gəlməməsi digər üzrlü səbəbdən baş verdikdə, hansının ki haqqında o, məhkəməyə vaxtında məlumat verə bilməzdi - qiyabi qərar ləğv edilməli və işin müzakirəsi yenilənməlidir.

Maddə 242. Təkrar qiyabi qərar

1. Tərəfin: qiyabi qərarın ləğv edilməsini tələb etmək üçün şikayət ərizəsi vermək hüququ yoxdur - əgər ona qarşı artıq bir dəfə qiyabi qərar çıxarılıbsa.

2. Məhkəmənin təkrar qiyabi qərarından yalnız apellyasiya şikayəti verilə bilər.

Gürcüstanın 28 may 1999-cu il tarixli qanunu №1972 – SSM I, №18(25), 01.06.1999-cu il., maddə.71

Gürcüstanın 23 iyun 2005-ci il tarixli qanunu №1740 - SSM I, №36, 11.07.2005-ci il., maddə.227

Gürcüstanın 13 iyul 2006-cı il tarixli qanunu №3435 - SSM I, №32, 31.07.2006-cı il., maddə.243

Fəsil XXVII

Məhkəmənin qərarı

Maddə 243. Yekun qərar

1. İşin mahiyyəti üzrə həll edildiyi birinci instansiya məhkəməsinin qətnaməsi məhkəmə tərəfindən qərar formasında çıxarılır.

2. Qərar kollegial məhkəmə tərəfindən çıxarılırsa - səs çoxluğu ilə müəyyən edilməlidir. Heç bir hakimin səsvermədən çəkinmək hüququ yoxdur. Sədr hakimlərdən sonra səs verir. Əksəriyyətlə (çoxluqla) razılaşmayan hakim öz fərqli fikrini yazılı şəkildə formalaşdıra bilər. Fərqli fikir işə əlavə olunacaq, lakin məhkəmə iclasının zalında elan edilməyəcək. Hakimlərin müşavirə zamanı aparılan müzakirəni açıqlamaq (səsləndirmək) hüququ yoxdur.

3. Qərarı kollegial məhkəmə çıxarırsa, qərarı bu məhkəmənin sədri və ya hakimlərdən biri formalaşdırır və fərqli fikri olan hakim də daxil olmaqla, onun müəyyən edilməsində iştirak etmiş bütün hakimlər imzalayırlar. Qərara edilən düzəlişə hakimlərin imzalarından əvvəl qeyd aparılmalıdır.

Gürcüstanın 28 dekabr 2011-ci il tarixli qanunu №5667– veb-səhifə, 30.12.2011-ci il.

Maddə 244. Qərar qəbul edilərkən həll edilməli olan məsələlər

Məhkəmə qərar qəbul edərkən sübutları qiymətləndirir, iş üçün mühüm əhəmiyyət kəsb edən halların hansının müəyyən edildiyini və hansının müəyyən edilmədiyini, bu işə hansı qanunun tətbiq edilməli olduğunu, iddianın təmin edilib-edilməməli olduğunu müəyyənləşdirir.

Maddə 245. Qismən (hissəvi) qərar

1. Bir iddia ərizəsində birləşdirilmiş bir neçə tələbdən, habelə bir neçə iddiaçı tərəfindən və ya bir neçə cavabdehə qarşı irəli sürülən tələblərdən biri müəyyənləşdirilmişdirsə və qərarı qəbul etmək üçün hazırlanmışdırsa - məhkəmə tərəflərin xahişi ilə bu tələb üzrə qismən (hissəvi) qərar qəbul edə bilər.

2. Maraqlanan tərəfin xahişi ilə, məhkəmə: hətta o halda da qismən (hissəvi) qərar qəbul edə bilər – nə vaxt ki, əks (qarşı) iddia ərizəsi verilmişdi, bunlardan biri müəyyənləşdirilmişdir və qərarı qəbul etmək üçün hazırlanmışdır – iddia ərizəsi və ya əks (qarşı) iddia ərizəsi.

Maddə 246. İlkin (aralıq) qərar

1. İddia tələbinin həm faktiki əsasları, həm də bu tələbin həcmi (miqdarı) mübahisələndirildikdə, məhkəmə iddia tələbinin faktiki əsasları haqqında ilkin qərar qəbul edə bilər.

2. Bu cür ilkin qərar apellyasiya qaydasında şikayət edilə bilər. Qanuni qüvvəyə mindikdən sonra o: məhkəmənin tələbin həcmini müəyyən edən ikinci qərarı üçün preiudisiya qüvvəsinə malik olacaq.

Maddə 247. (çıxarılıb)

Gürcüstanın 28 dekabr 2011-ci il tarixli qanunu №5667– veb-səhifə, 30.12.2011-ci il.

Maddə 248. Məhkəmə qərarının hüdudları

Məhkəmənin: tərəfin öz qərarı ilə tələb etmədiyini və ya onun tələb etdiyindən artıq bir şeyi ona aid etmək (vermək) hüququ yoxdur.

Maddə 249. Qərarın məzmunu

1. Qərar - giriş, təsviri, motivasiya və qətnamə hissələrindən ibarətdir.

2. Qərarın giriş hissəsində: onun qəbul edildiyi vaxt və yer, qərarı çıxaran məhkəmənin adı və tərkibi, məhkəmə iclasının katibi, tərəflər, nümayəndələr, mübahisənin predmeti göstərilir.

3. Qərarın təsviri hissəsində: iddiaçının tələbi, iddiaçının tələbi ilə bağlı cavabdehin mövqeyi, məhkəmənin müəyyən etdiyi hallar, sübutlar – hansılara ki məhkəmənin rəyləri, fikirləri əsaslanır, hansılarla ki məhkəmə bu və ya digər sübutu rədd edir – qısaca qeyd edilməlidir.

4. Qərarın motivasiya hissəsində: hüquqi qiymətləndirmə və məhkəmənin rəhbər tutduğu qanunlar qeyd edilməlidir. Qərarın motivasiya hissəsində məhkəmənin rəhbər tutduğu Avropa İnsan Hüquqları Məhkəməsinin oxşar hüquqi məsələ üzrə presedentləri də göstərilə bilər.

5. Qərarın qətnamə hissəsində: iddianın təmin edilməsi və ya iddiadan tam və ya qismən imtina haqqında məhkəmənin rəyi, məhkəmə xərclərinin bölüşdürülməsinə dair istinad, habelə qərardan şikayət etmə müddətinə və qaydasına istinad olmalıdır.

Gürcüstanın 28 dekabr 2007-ci il tarixli qanunu №5669 - SSM I, №1, 03.01.2008-ci il., maddə.1

Gürcüstanın 18 oktyabr 2022-ci il tarixli qanunu №1919 – veb-səhifə, 24.10.2022-ci il.

Maddə 250. Qərarın qətnamə hissəsinin formalaşdırılması

Əgər tərəflər əsaslandırılması olmayan qərarı o motivlə tələb edirlərsə ki, bu qərarla razılaşırlar və onu şikayət etməkdən imtina edirlər - məhkəmə qərarın qətnamə hissəsini formalaşdırmaqla məhdudlaşa bilər. Hakim: tərəflərdən əsaslandırılması olan qərarı almaq istəyib-istəməmələrini və verilmiş qərarı şikayət edib-etməyəcəklərini soruşur. Tərəflər onu şikayət etməkdən imtina edirlərsə, belə bir bəyanatı öz imzaları ilə təsdiq etməlidirlər.

Gürcüstanın 9 sentyabr 1999-cu il tarixli qanunu №2398 – SSM I, №43(50), 21.09.1999-cu il., maddə.227

Gürcüstanın 28 iyun 2000-ci il tarixli qanunu №407 – SSM I, №26, 13.07.2000-ci il., maddə.71

Gürcüstanın 13 iyul 2006-cı il tarixli qanunu №3435 - SSM I, №32, 31.07.2006-cı il., maddə.243

Maddə 251. Qərarın icrası qaydasının və müddətinin müəyyən edilməsi, icrasının təmin edilməsi

Məhkəmə qərarın icrasının konkret qaydasını və müddətini müəyyən etdikdə və ya qərarın icrasını təmin etmək üçün tədbirlər gördükdə, qərarda bu barədə göstərilməlidir.

Maddə 2511. Yetkinlik yaşına çatmayan şəxsin hüquqları ilə bağlı iş üzrə qərar

1. Yetkinlik yaşına çatmayan şəxsin hüquqları ilə bağlı iş üzrə qərar qəbul edilərkən və əsaslandırılarkən, məhkəmə yetkinlik yaşına çatmayan şəxsin ən yaxşı maraqlarına üstünlük verir.

2. Yetkinlik yaşına çatmayan şəxsin ən yaxşı maraqlarını üstünlüklə nəzərə almaq məqsədilə, məhkəmənin qərarı Uşaq Hüquqları Məcəlləsinin 81-ci maddəsinin 3-cü hissəsi ilə müəyyən edilmiş müvafiq təməl meyarlara uyğun olaraq əsaslandırılmalıdır.

Gürcüstanın 20 sentyabr 2019-cu il tarixli qanunu №5014 – veb-səhifə, 27.09.2019-cu il.

Gürcüstanın 21 may 2020-ci il tarixli qanunu №5914 – veb-səhifə, 25.05.2020-ci il.

Maddə 252. Hüquqi şəxsdən pul məbləğlərinin ödənilməsi haqqında qərar

Hüquqi şəxsdən pul məbləğlərinin ödənilməsi haqqında qərarı qəbul edərkən məhkəmə: tərəflərin vəsatəti ilə, qətnamə hissəsində: ödənilməli olan məbləğin xarakterini, habelə həvalə edilmiş məbləğin cavabdehin bankdakı hansı məbləğindən silinməli (köçürülməli) olduğunu göstərə bilər.

Gürcüstanın 28 iyun 2000-ci il tarixli qanunu №407 – SSM I, №26, 13.07.2000-ci il., maddə.71

Maddə 253. Əmlakın aidiyyəti və ya onun dəyərinin ödənilməsi haqqında qərar

Əmlakın natura şəklində aid edilməsi (verilməsi) zamanı məhkəmə qərarda bu əmlakın cavabdehin ödəməli olacağı dəyərini göstərir - əgər qərarın icrası zamanı həmin əmlak onda aşkar edilməzsə (tapılmazsa).

Maddə 254. Cavabdehə müəyyən hərəkəti yerinə yetirməyi tapşıran qərar

1. Cavabdehə əmlakın və ya pul məbləğlərinin verilməsi ilə əlaqəli olmayan müəyyən bir hərəkəti yerinə yetirməyi tapşıran qərarı qəbul edərkən məhkəmə eyni qərarda qeyd edə bilər ki: əgər cavabdeh qərarı müəyyən edilmiş müddətdə yerinə yetirməzsə, iddiaçı bu hərəkəti cavabdehdən zəruri xərcləri ödətməklə yerinə yetirmək hüququna malikdir.

2. Əgər həmin hərəkəti yalnız cavabdeh yerinə yetirə bilərsə, qərarda məhkəmə qərarın hansı müddət ərzində icra edilməli olduğunu müəyyənləşdirəcək.

Maddə 255. (çıxarılıb)

Gürcüstanın 28 dekabr 2007-ci il tarixli qanunu №5669 - SSM I, №1, 03.01.2008-ci il., maddə.1

Maddə 256. Bir neçə iddiaçının xeyrinə (lehinə) və ya bir neçə cavabdehin əleyhinə qərar

1. Əgər qərar bir neçə iddiaçının xeyrinə çıxarılmışsa, məhkəmə: onların hər birinə hansı payın aid olduğunu göstərməlidir və ya ödəniş hüququnun müştərək (ortaq) olduğunu qeyd etməlidir.

2. Əgər qərar bir neçə cavabdehin əleyhinə çıxarılmışsa, məhkəmə: hər bir cavabdehin qərarın hansı hissəsini yerinə yetirməli olduğunu göstərməlidir və ya onların məsuliyyətinin müştərək (ortaq) olduğunu qeyd etməlidir.

Maddə 257. Qərar qəbul etmək (qərarın çıxarılması)

1. İşin şifahi müzakirəsindən sonra qərarın qətnamə hissəsi elan edilir. Hakim, müşavirə otağına getmədən, qərarın qətnamə hissəsini elan etmək hüququna malikdir. Əgər işin mahiyyətcə həll edilməsi çətindirsə, istisna halda, hakim qərarın qətnamə hissəsinin elan edilməsini ağlabatan müddətə, lakin bir aydan çox olmayaraq təxirə salmaq hüququna malikdir. Yuxarıda göstərilənlərlə bağlı hakim əsaslandırılmış qərardad çıxarır və bu barədə iclas başa çatdıqdan dərhal sonra tərəflərə məlumat verir və qərarın qətnamə hissəsinin elan olunma tarixini müəyyənləşdirir. İclasın sədri və ya qərarı elan etmiş hakim onu şikayət etmək qaydasını və müddətini izah edir. İclasın sədri və ya hakim, həmçinin, qərarın məzmununu və onun çıxarılmasının hüquqi əsaslarını tərəflərə izah etmək səlahiyyətinə malikdir.

2. Qərarın qətnamə hissəsi elan edildikdən sonra 14 gün müddətində məhkəmə tərəflərə verilməsi üçün əsaslandırılmış qərar hazırlayır.

3. Bu maddənin 2-ci hissəsi ilə müəyyən edilmiş müddət kassasiya məhkəməsi üçün 1 aydır.

4. Məhkəmə: magistrat hakimin yurisdiksiyasına aid olan işlər üzrə, habelə tərəflərin tələbi ilə digər işlər üzrə də əsaslandırılmış qərarı elan etmək səlahiyyətinə malikdir, hansı ki məhkəmə iclasının protokolunda öz əksini tapır. Belə halda, məhkəmə artıq yazılı formada qərar hazırlamır. Tərəflərə, onların tələbi halında, məhkəmə iclasının protokolundan çıxarış verilir, hansının ki həqiqiliyini iclasın sədri təsdiq edir.

Gürcüstanın 28 iyun 2000-ci il tarixli qanunu №407 – SSM I, №26, 13.07.2000-ci il., maddə.71

Gürcüstanın 13 iyul 2006-cı il tarixli qanunu №3435 - SSM I, №32, 31.07.2006-cı il., maddə.243

Gürcüstanın 28 dekabr 2007-ci il tarixli qanunu №5669 - SSM I, №1, 03.01.2008-ci il., maddə.1

Gürcüstanın 15 dekabr 2010-cu il tarixli qanunu №4037 - SSM I, №75,27.12.2010-cu il., maddə.480

Maddə 2571. O işlər üzrə qərar qəbul etmək, hansılarda ki apellyasiya şikayətinə yol verilmir

Apellyasiya şikayətinə yol verilməyən işlər üzrə hakim qərarın qətnamə hissəsini elan edir, eyni zamanda, qərarın təsviri və motivasiya hissələrini əvəz edən motivlərini izah edir. Hakimin izahatı məhkəmə iclasının protokolunda öz əksini tapır. Bu halda hakim əsaslandırılmış qərar çıxarmağa borclu deyil.

Gürcüstanın 28 dekabr 2007-ci il tarixli qanunu №5669 - SSM I, №1, 03.01.2008-ci il., maddə.1

Maddə 258. (çıxarılıb)

Gürcüstanın 13 iyul 2006-cı il tarixli qanunu №3435 - SSM I, №32, 31.07.2006-cı il., maddə.243

Maddə 259. Qərarın surətlərinin tərəflərə göndərilməsi

Tərəflərə, öz ərizələri əsasında, məhkəmə qərarının surətləri ərizə verildikdən sonra 3 gündən gec olmayaraq veriləcək. Qərarın surətlərini məhkəmənin kanselyariyasının (dəftərxanasının) katibi imzalayır və məhkəmənin möhürünü vurur.

Maddə 2591. Qərarın surətinin tərəflərə təhvil verilməsi

1. Qərar elan edilərkən qərardan şikayət etmək hüququ olan şəxs iştirak edirsə və ya belə şəxsə qərarın elan olunduğu tarix Gürcüstan qanunvericiliyi ilə müəyyən edilmiş qaydada məlum idisə, qərardan şikayət etmək istəyən tərəf (onun nümayəndəsi) qərarın qətnamə hissəsi elan edildikdən sonra 20 gündən tez və 30 gündən gec olmayaraq məhkəməyə gəlməyə və qərarın surətini almağa borcludur; əks halda, şikayət etmə müddətinin hesablanması qərarın elan edilməsindən sonra 30-cu gün başlayacaq. Bu müddətin uzadılmasına və bərpa edilməsinə yol verilmir.

2. Bu məcəllənin 46-cı maddəsində nəzərdə tutulmuş şəxslərə, eləcə də nümayəndəsi olmayan, həbsdə olan şəxslərə qərarın surətinin göndərilməsini və təhvil verilməsini, eyni məcəllənin 70-78-ci maddələri ilə müəyyən edilmiş qaydada, məhkəmə təmin edir.

Gürcüstanın 15 dekabr 2010-cu il tarixli qanunu №4037 - SSM I, №75,27.12.2010-cu il., maddə.480

Maddə 260. Qərarda qeyri-dəqiqliklərin və aşkar arifmetik səhvlərin düzəldilməsi

1. Məhkəmə, tərəflərin xahişi və ya öz təşəbbüsü ilə, qərarda buraxılmış qeyri-dəqiqlikləri və ya aşkar arifmetik səhvləri düzəldə bilər. Məhkəmə bunu məqsədəuyğun hesab edərsə, düzəlişlərin edilməsi məsələsi məhkəmə iclasında həll edilə bilər. İclasın vaxtı və yeri tərəflərə bildirilir, lakin onların gəlməməsi qərarda dəyişiklik edilməsi məsələsinə baxılmasına maneə yaratmır.

2. Qərarda dəyişiklik edilməsi haqqında məhkəmənin qərardadından özəl şikayət ərizəsi verilə bilər.

Maddə 261. Əlavə qərar

1. Qərarı çıxaran məhkəmə, öz təşəbbüsü və ya tərəflərin xahişi ilə, əlavə qərar çıxara bilər, əgər:

a) tərəflərin: haqqında sübutlar təqdim etdikləri və izahatlar verdikləri tələb üzrə qərar çıxarılmayıbsa;

b) hüquq məsələsini həll edən məhkəmə ödənilməli olan pulun miqdarını, verilməli olan əmlakı və ya cavabdehin yerinə yetirməli olduğu hərəkəti göstərməmişdirsə;

q) məhkəmə: məhkəmə xərcləri məsələsini həll etməyibsə.

2. Əlavə qərarın çıxarılması məsələsi - qərar elan edildikdən sonra 7 gün ərzində qaldırıla bilər. Bu müddətin uzadılmasına yol verilmir.

3. Əlavə qərarı məhkəmə: məhkəmə iclasında çıxarır, bu barədə tərəflərə bildirilir, lakin onların gəlməməsi belə bir qərarın çıxarılmasına mane ola bilməz.

31. Bu maddənin birinci hissəsinin „q“ alt bəndində nəzərdə tutulmuş məsələyə şifahi dinləmə olmadan baxılır. Məhkəmə şifahi müzakirə də təyin edə bilər - əgər bu lazımdırsa və işin hallarını aydınlaşdırmağa kömək edirsə. Şifahi müzakirə halında, tərəflərə iclasın keçiriləcəyi vaxt və yer bildirilir, lakin onların gəlməməsi məhkəmənin məsələyə baxmasına və həllinə mane ola bilməz.

4. Əlavə qərar apellyasiya qaydasında şikayət edilə bilər.

5. Əlavə qərarın çıxarılmasından imtina haqqında məhkəmənin qərardadından özəl şikayət ərizəsi verilə bilər.

Gürcüstanın 15 dekabr 2010-cu il tarixli qanunu №4037 - SSM I, №75,27.12.2010-cu il., maddə.480

Maddə 262. Qərarın izahı

1. Qərarı çıxaran məhkəmə: tərəflərin və ya icraçının ərizəsi ilə, qərarın icrasına kömək etmək məqsədilə, qətnamə hissəsini dəyişdirmədən, yalnız qərarın qətnamə hissəsinin məzmunu müəmmalı (anlaşılmaz) olduğu halda qərarı izah etmək hüququna malikdir. Qərara aydınlıq gətirilməsi (izahı) haqqında ərizənin verilməsinə: qərar hələ icra olunmayıbsa və qərarın icrası üçün nəzərdə tutulmuş müddət keçməyibsə yol verilir. Məhkəmə, şifahi dinləmə olmadan, qərarın izahı (təfsiri) məsələsini həll etmək səlahiyyətinə malikdir. İclasın keçirildiyi halda tərəflərə bildiriş göndərilir, lakin onların gəlməməsi qərarın izahı (təfsiri) məsələsinin müzakirəsinə mane ola bilməz.

2. Bu maddənin birinci hissəsində nəzərdə tutulmuş ərizəyə məhkəmə - verildikdən sonra 1 ay müddətində baxır.

3. Qərarın izahına (təfsirinə) dair məhkəmənin qərardadından özəl şikayət ərizəsi verilə bilər.

Gürcüstanın 20 dekabr 2005-ci il tarixli qanunu №2360 - SSM I, №55, 27.12.2005-ci il., maddə.376

Gürcüstanın 13 iyul 2006-cı il tarixli qanunu №3435 - SSM I, №32, 31.07.2006-cı il., maddə.243

Gürcüstanın 15 iyul 2008-ci il tarixli qanunu №212 - SSM I, №17, 28.07.2008-ci il., maddə.128

Maddə 263. Qərarın icrasının təxirə salınması və ya bölüşdürülməsi, icra vasitəsinin və qaydasının dəyişdirilməsi

1. İş üzrə qərarı çıxarmış məhkəmə, tərəflərin xahişi ilə, onların əmlak vəziyyətini və digər halları nəzərə alaraq, qərarın icrasını bir dəfə, 3 aya qədər müddətə təxirə salmaq və ya bir ilə qədər müddətə bölüşdürmək, habelə onun icra vasitəsini və qaydasını dəyişdirmək hüququna malikdir.

2. Məhkəmə tərəflərin ərizələrinə şifahi dinləmə olmadan baxmaq səlahiyyətinə malikdir. İclasın keçiriləcəyi halda, iclasın keçiriləcəyi vaxt və yer tərəflərə bildirilir, lakin onların gəlməməsi məhkəmənin məsələni həll etməsinə mane ola bilməz.

3. Qərarın icrasının təxirə salınması və ya bölüşdürülməsi, habelə qərarın icra vasitəsinin və ya qaydasının dəyişdirilməsi haqqında məhkəmənin qərardadından özəl şikayət ərizəsi verilə bilər.

Gürcüstanın 13 iyul 2006-cı il tarixli qanunu №3435 - SSM I, №32, 31.07.2006-cı il., maddə.243

Gürcüstanın 28 dekabr 2007-ci il tarixli qanunu №5669 - SSM I, №1, 03.01.2008-ci il., maddə.1

Fəsil XXVIII

Məhkəmə qərarının qanuni qüvvəsi. Qərarın dərhal icrası

Maddə 264. Məhkəmə qərarının qanuni qüvvəyə minməsi

1. Birinci instansiya məhkəməsinin qərarı qanuni qüvvəyə minir:

a) elan edildikdən dərhal sonra, apellyasiya qaydasında şikayət etməyə yol verilmədikdə;

b) apellyasiya qaydasında şikayət etmə müddəti keçdikdən sonra – nə vaxt ki, qərardan apellyasiya şikayəti etməyə yol verilir, əgər o - bu qaydada şikayət edilməmişsə;

q) apellyasiya məhkəməsinin qərardadı qanuni qüvvəyə mindikdən sonra, hansı ki şikayət edilmiş qərarı dəyişməz qoydu;

d) qərar elan edildikdən sonra tərəflər onu apellyasiya qaydasında şikayət etməkdən yazılı formada imtina etdikdə.

2. Apellyasiya məhkəməsinin qərarı (qərardadı), əgər o - şikayət edilməyibsə, kassasiya qaydasında onu şikayət etmə müddəti keçdikdən sonra qanuni qüvvəyə minir, əgər o - şikayət edilmişdisə – işə kassasiya qaydasında baxıldıqdan sonra, əgər apellyasiya məhkəməsinin qərarı (qərardadı) ləğv olunmayıbsa - qanuni qüvvəyə minir. Qərar (qərardad) elan edildikdən sonra tərəflər onu kassasiya qaydasında şikayət etməkdən yazılı formada imtina etdikdə də - apellyasiya məhkəməsinin qərarı (qərardadı) qanuni qüvvəyə minir.

3. Kassasiya məhkəməsinin qərarı (qərardadı) elan edildiyi andan dərhal sonra qanuni qüvvəyə minir.

Gürcüstanın 28 may 1999-cu il tarixli qanunu №1972 – SSM I, №18(25), 01.06.1999-cu il., maddə.71

Gürcüstanın 9 sentyabr 1999-cu il tarixli qanunu №2398 – SSM I, №43(50), 21.09.1999-cu il., maddə.227

Gürcüstanın 28 iyun 2000-ci il tarixli qanunu №407 – SSM I, №26, 13.07.2000-ci il., maddə.71

Gürcüstanın 23 iyun 2005-ci il tarixli qanunu №1740 - SSM I, №36, 11.07.2005-ci il., maddə.227

Gürcüstanın 13 iyul 2006-cı il tarixli qanunu №3435 - SSM I, №32, 31.07.2006-cı il., maddə.243

Maddə 265. Qanuni qüvvəyə minmiş qərarın ləğvi və ya dəyişdirilməsi

Qanuni qüvvəyə minmiş qərarın ləğv edilməsinə və ya dəyişdirilməsinə yalnız bu məcəllədə müəyyən edilmiş halda və qaydada yol verilir.

Maddə 266. Qərarın qanuni qüvvəyə minməsinin nəticələri

Qərar qanuni qüvvəyə mindikdən sonra tərəflər, habelə onların hüquq varisləri eyni əsaslarla eyni iddia tələblərini məhkəməyə yenidən bəyan edə (verə) bilməzlər, habelə qərarla müəyyən edilmiş faktları və hüquqi münasibətləri başqa prosesdə mübahisələndirə bilməzlər.

Maddə 267. Qərarın məcburi icrası

Qərarın məcburi icrasına yalnız qanuni qüvvəyə mindikdən sonra yol verilir.

Maddə 2671. Məhkəmə qərarının icrası ilə bağlı məsələlərə baxılması və həll edilməsi qaydası

1. Məhkəmə qərarının icrası ilə bağlı məsələlər şifahi dinləmə olmadan müzakirə edilə bilər. İclasın keçirildiyi halda, iclasın keçiriləcəyi vaxt və yer tərəflərə bildirilir, lakin onların gəlməməsi məhkəmənin məsələni həll etməsinə mane ola bilməz.

2. Qərar - qərardad formasında qəbul edilir. Qərarın icrası ilə bağlı məsələlər haqqında məhkəmənin qərardadından özəl şikayət ərizəsi verilə bilər.

Gürcüstanın 5 dekabr 2000-ci il tarixli qanunu №638 – SSM I, №48, 16.12.2000-ci il., maddə.138

Gürcüstanın 28 dekabr 2007-ci il tarixli qanunu №5669 - SSM I, №1, 03.01.2008-ci il., maddə.1

Maddə 2672. Məhkəmə qərarının icrasının tərs çevrilməsi

1. İcra edilmiş qərarı ləğv etdikdən və yeni qərar qəbul etdikdən sonra iddianı təmin etməkdən tam və ya qismən imtina edildikdə, işin icraatına xitam verildikdə və ya iddia ərizəsi baxılmamış saxlanıldıqda – iddiaçı cavabdehə hər şeyi qaytarmalıdır, nəyi ki o, ləğv edilmiş qərarla iddiaçının xeyrinə ödəmişdir.

2. Qərarın icrasının tərs çevrilməsi məsələsini, cavabdehin ərizəsi əsasında, yeni qərarı və ya qərardadı qəbul edən məhkəmə həll edir.

Gürcüstanın 13 iyul 2006-cı il tarixli qanunu №3435 - SSM I, №32, 31.07.2006-cı il., maddə.243

Maddə 268. Dərhal icra edilməli qərarlar

1. Məhkəmə, tərəflərin xahişi ilə, qərarları dərhal tam və ya qismən icraya ötürə bilər:

a) alimentin təyin edilməsi haqqında;

b) şikəstlik və ya sağlamlığa başqa ziyan vurma, habelə ailə başçısının ölümü nəticəsində vurulmuş zərərin ödənilməsi üçün vergilərin tutulması haqqında;

q) işçiyə 3 aydan çox olmayan maaşın təyin edilməsi haqqında;

d) qanunsuz olaraq işdən çıxarılmış və ya başqa yerə köçürülmüş işçinin işə bərpa edilməsi haqqında;

e) (çıxarılıb);

e1) daşınmaz əşyanın qanunsuz sahiblikdən tələb edilməsi haqqında;

v) veksel və çek haqqında çıxarılmış qərarlar;

z) bütün digər işlər üzrə - əgər xüsusi hallara görə qərarın icrasının gecikdirilməsi ödəticiyə əhəmiyyətli zərər vura bilərsə, və ya əgər qərarın icrası qeyri-mümkün olacaqsa. (qüvvədən düşmüşdür 268-ci maddənin birinci hissəsinin „z“ alt bəndinin o normativ məzmunu, hansı ki mübahisəli əmlakın mülkiyyətə verilməsi haqqında məhkəmə qərarının dərhal icrasını nəzərdə tutur – nə vaxt ki, onun nəticəsində qorunan mal (dəyər) icranın gecikdirilməsi nəticəsində vurulmuş zərəri aşmır) – Gürcüstanın Konstitusiya Məhkəməsinin 30 sentyabr 2016-cı il Qərarı №1/5/675,681 – veb-səhifə, 11.10.2016-cı il.

11. Müqavilədən irəli gələn mübahisələrə (davalara) dair birinci instansiya məhkəməsi tərəfindən qəbul edilmiş qərar, əgər bu - müqavilədə birbaşa nəzərdə tutulmuşdursa, dərhal icra edilməlidir. Bu maddənin 2-ci və 3-cü hissələrində nəzərdə tutulmuş tələblər bu cür hala şamil edilmir. Eyni mübahisənin predmeti ilə bağlı hətta üçüncü şəxsin iddia ərizəsinin əsasında belə, icra dayandırılmayacaq. (268-ci maddənin 1​1 hissəsinin birinci və 2-ci cümlələri qüvvədən düşmüş elan edilsin 2023-cü ilin bir oktyabrından) – Gürcüstanın Konstitusiya Məhkəməsinin 11 aprel 2023-cü il Qərarı №2/3/1421,1448,1451 – veb-səhifə, 13.04.2023-cü il.

12. Yetkinlik yaşına çatmayan şəxsin hüquqları ilə bağlı iş üzrə qəbul edilmiş qərar dərhal icraya ötürülür - əgər yetkinlik yaşına çatmayan şəxsin ən yaxşı maraqları bunu tələb edirsə, hansı ki eyni qərarda göstərilir.

2. Qərarın dərhal icrasına yol verərkən məhkəmə: məhkəmənin qərarı ləğv edildikdə, iddiaçıdan qərarın icrasının tərs çevrilməsini təmin etməyi tələb edə bilər.

3. Qarşı tərəfə vurula (dəyə) biləcək zərəri dəqiq hesablamaq mümkün olmadıqda, qərarın dərhal icrasına yol verilmir, buna görə də digər (ikinci) tərəf onu təmin edə bilməyəcək.

Gürcüstanın 13 iyul 2006-cı il tarixli qanunu №3435 - SSM I, №32, 31.07.2006-cı il., maddə.243

Gürcüstanın 29 iyun 2007-ci il tarixli qanunu №5124 - SSM I, №27, 17.07.2007-ci il., maddə.258

Gürcüstanın Konstitusiya Məhkəməsinin tənzimləyici iclasının 2 noyabr 2015-ci il tarixli protokol qeydi №1/6/675 – veb-səhifə, 13.11.2015-ci il.

Gürcüstanın 11 dekabr 2015-ci il tarixli qanunu №4626 – veb-səhifə, 29.12.2015-ci il.

Gürcüstanın Konstitusiya Məhkəməsinin 30 sentyabr 2016-cı il tarixli Qərarı №1/5/675,681 – veb-səhifə, 11.10.2016-cı il.

Gürcüstanın 20 sentyabr 2019-cu il tarixli qanunu №5014 – veb-səhifə, 27.09.2019-cu il.

Gürcüstanın 21 may 2020-ci il tarixli qanunu №5914 – veb-səhifə, 25.05.2020-ci il.

Maddə 269. Qərarın dərhal icrası məsələsinə baxılması

Qərarın dərhal icrası məsələsi qərarın çıxarılacağı eyni iclasda müzakirə oluna bilər. Həmin iclasda qərarın dərhal icrası məsələsi müzakirə olunmayıbsa, o – şifahi dinləmə olmadan müzakirə olunur. İclasın keçirildiyi halda, tərəflərə onun keçiriləcəyi vaxt və yer bildirilir, lakin onların gəlməməsi məhkəmənin məsələyə baxmasına və həllinə mane ola bilməz. (qüvvədən düşmüşdür 269-cu maddənin 2-ci cümləsinin o normativ məzmunu, hansı ki eyni məcəllənin 268-ci maddəsinin birinci hissəsinin „z“ alt bəndinin əsasının dərhal icrası məsələsinin şifahi dinləmə olmadan baxılmasını və həll edilməsini nəzərdə tutur) - Gürcüstanın Konstitusiya Məhkəməsinin 30 sentyabr 2016-cı il tarixli Qərarı №1/5/675,681 – veb-səhifə, 11.10.2016-cı il.

Gürcüstanın 13 iyul 2006-cı il tarixli qanunu №3435 - SSM I, №32, 31.07.2006-cı il., maddə.243

Gürcüstanın 15 dekabr 2010-cu il tarixli qanunu №4037 - SSM I, №75,27.12.2010-cu il., maddə.480

Gürcüstanın Konstitusiya Məhkəməsinin 30 sentyabr 2016-cı il tarixli Qərarı №1/5/675,681 – veb-səhifə, 11.10.2016-cı il.

Maddə 270. Dərhal icra haqqında məhkəmə qərardadını şikayət etmək

Qərarın dərhal icrası haqqında məhkəmənin qərardadından özəl şikayət ərizəsi verilə bilər, hansı ki bu qərardadın yerinə yetirilməsini dayandırmayacaq.

Maddə 271. Qərarın icrasının təmin edilməsi

Məhkəmə: XXIII fəsildə müəyyən edilmiş qaydalara uyğun olaraq dərhal icraya verilməmiş qərarın icrasını təmin edə bilər. (qüvvədən düşmüşdür 271-ci maddənin o normativ məzmunu, hansı ki iddianın/qərarın təminat tədbirinin tətbiqini – bu tədbir nəticəsində qorunan mal (dəyər) təminat tədbirinin tətbiqi nəticəsində qarşı tərəfə dəymiş zərəri aşmadığı hallarda nəzərdə tutur) Gürcüstanın Konstitusiya Məhkəməsinin tənzimləyici iclasının 13 noyabr 2015-ci il tarixli protokol qeydi №1/7/681 – veb-səhifə, 26.11.2015-ci il.

(qüvvədən düşmüşdür 271-ci maddənin o normativ məzmunu, hansı ki kütləvi informasiya vasitəsinin redaksiya siyasətini müəyyən etmək səlahiyyətlərinin müvəqqəti idarəçiyə verilməsinə yol verir) - Gürcüstanın Konstitusiya Məhkəməsinin 30 sentyabr 2016-cı il tarixli Qərarı №1/5/675,681 – veb-səhifə, 11.10.2016-cı il.

Gürcüstanın Konstitusiya Məhkəməsinin tənzimləyici iclasının 13 noyabr 2015-ci il tarixli protokol qeydi №1/7/681 – veb-səhifə, 26.11.2015-ci il.

Gürcüstanın Konstitusiya Məhkəməsinin 30 sentyabr 2016-cı il tarixli Qərarı №1/5/675,681 – veb-səhifə, 11.10.2016-cı il.

Fəsil XXIX

Qərar çıxarılmadan işin icraatının tamamlanması

Maddə 272. İşin icraatına xitam verilməsi

Məhkəmə, tərəflərin ərizəsi və ya öz təşəbbüsü ilə işin icraatına xitam verir, əgər:

a) qanuna əsasən baxılması başqa qurumun səlahiyyətinə daxil olduğuna görə - işə məhkəmədə baxılmamalıdırsa;

a1) mübahisə (dava) predmeti yoxdursa;

b) eyni tərəflər arasında, eyni predmet üzrə və eyni əsaslarla mübahisəyə (davaya) dair çıxarılmış məhkəmənin qanuni qüvvəyə minmiş qərarı və ya qərardadı varsa;

q) iddiaçı iddiadan imtina etdisə;

d) tərəflər barışıblarsa (razılığa gəliblərsə);

d1) mediasiya barışığı tərtib edilibsə və ya beynəlxalq mediasiya barışığının tərəfi məhkəməyə beynəlxalq mediasiya barışığını təqdim edibsə, hansıyla ki mübahisəli məsələ artıq həll olunub;

e) işin tərəflərindən biri olan vətəndaş öldükdən sonra və ya hüquqi şəxs ləğv edildikdə, mübahisəli hüquq münasibətindən asılı olaraq, hüquq varisliyinə yol verilmirsə;

e1) bu məcəllənin 281-ci maddəsinin „a“ alt bəndində nəzərdə tutulmuş hal mövcuddursa;

v) (çıxarılıb - 18.03.2015, №3220);

v1) (çıxarılıb - 19.02.2015, №3096);

v2) dəstək alan şəxs kimi tanımaq haqqında ərizəyə baxılarkən ictimai hüququn hüquqi şəxsinin – Levan Samxarauli adına Milli Məhkəmə Ekspertizası Bürosunun rəyi mənfidirsə;

z) qanunla başqa hal müəyyən edilibsə.

Gürcüstanın 24 iyun 2004-cü il tarixli qanunu №223 - SSM I, №19, 15.07.2004-cü il., maddə.82

Gürcüstanın 28 dekabr 2007-ci il tarixli qanunu №5669 - SSM I, №1, 03.01.2008-ci il., maddə.1

Gürcüstanın 19 iyun 2009-cu il tarixli qanunu №1281 - SSM I, №13, 02.07.2009-cu il., maddə.64

Gürcüstanın 11 noyabr 2011-ci il tarixli qanunu №5265 – veb-səhifə, 24.11.2011-ci il.

Gürcüstanın 28 dekabr 2011-ci il tarixli qanunu №5665 - veb-səhifə, 11.01.2012-ci il.

Gürcüstanın 19 fevral 2015-ci il tarixli qanunu №3096 – veb-səhifə, 27.02.2015-ci il.

Gürcüstanın 18 mart 2015-ci il tarixli qanunu №3220 – veb-səhifə, 26.03.2015-ci il.

Gürcüstanın 20 mart 2015-ci il tarixli qanunu №3340 – veb-səhifə, 31.03.2015-ci il.

Gürcüstanın 18 sentyabr 2019-cu il tarixli qanunu №4955 – veb-səhifə, 27.09.2019-cu il.

Gürcüstanın 22 iyun 2021-ci il tarixli qanunu №668 – veb-səhifə, 24.06.2021-ci il.

Maddə 2721. Tərəfin ərizəsi əsasında işin icraatına xitam verilməsi

Əgər tərəflər müqavilə bağlamışlarsa və ya tərəflər arasında razılaşma varsa ki: onların arasındakı mübahisə (dava) həll edilməsi üçün arbitraja verilsin - tərəflərdən birinin ərizəsi əsasında məhkəmə işin icraatına xitam verəcək. Sözügedən bəyanat - cavab ərizəsini təqdim etmə müddəti keçənə qədər edilməlidir.

Gürcüstanın 18 mart 2015-ci il tarixli qanunu №3220 – veb-səhifə, 26.03.2015-ci il.

Maddə 273. İşin icraatına xitam verilməsi haqqında qərardad

1. İşin icraatına məhkəmənin qərardadı ilə xitam veriləcək. İş - qanuna əsasən, məhkəməyə tabe olmadığına görə işin icraatına xitam verilmişdirsə, məhkəmə ərizəçinin hansı orqana müraciət etməli olduğunu göstərməyə borcludur.

2. İşin icraatına xitam verildikdə: eyni tərəflər arasında, eyni predmet üzrə və eyni əsaslarla mübahisəyə (davaya) dair yenidən məhkəməyə müraciət etmək olmaz.

Maddə 274. İşin icraatına xitam verilməsi haqqında qərardadın şikayət edilməsi

Məhkəmənin icraata xitam verilməsi haqqında qərardadından özəl şikayət ərizəsi verilə bilər.

Maddə 275. İddia ərizəsinin baxılmamış qalması

1. Məhkəmə, tərəfin ərizəsi və ya öz təşəbbüsü ilə, iddia ərizəsini baxılmamış qoyur, əgər:

a) (çıxarılıb - 20.03.2015, №3340);

b) iddia ərizəsini (ərizəni) maraqlanan şəxsin adından icraatı aparmaq səlahiyyəti olmayan şəxs vermişdirsə;

q) iddiaçı (ərizəçi) məhkəmə iclasına gəlməyibsə, cavabdeh isə iddia ərizəsinin (ərizənin) baxılmamış qalmasına razıdırsa;

d) tərəflərdən heç biri gəlməyibsə;

e) eyni və ya başqa məhkəmənin icraatında eyni tərəflər arasında, eyni predmet üzrə və eyni əsaslarla iş varsa;

v) iddiaçının iddia ərizəsini və ona əlavə edilmiş sənədləri geri götürmək haqqında vəsatəti təmin edilmişdirsə;

z) bu məcəllənin 281-ci maddəsinin „a“ alt bəndində nəzərdə tutulmuş hal varsa;

t) iddiaçı: bu məcəllənin 184-cü maddəsinin 3-cü hissəsində nəzərdə tutulmuş müddətdə, göndərimin cavabdehə çatdırılmasını təsdiq edən sənədi və ya göndərimin cavabdehə açıq (ictimai) bildirişlə çatdırılması haqqında vəsatəti təqdim etməzsə;

i) dövlət rüsumunun məbləğinin azaldılması haqqında vəsatət təmin edildikdə, iddiaçı dövlət rüsumunun ödənilməsini təsdiq edən sənədi məhkəmə tərəfindən müəyyən edilmiş müddətdə təqdim etməzsə;

k) məhkəmə mediasiyası üçün qanunla müəyyən edilmiş müddət keçdikdən sonra 10 gün müddətində, bu məcəllənin 1877 maddəsinin 2-ci hissəsinə uyğun olaraq, tərəflərdən heç biri işin icraatının yenilənməsi tələbi ilə məhkəməyə müraciət etmirsə.

2. İddiaçı iddia ərizəsində özünün və ya cavabdehin ünvanını yanlış (səhv) göstəribsə, məhkəmə iddia ərizəsini baxılmamış saxlamaq hüququna malikdir.

Gürcüstanın 13 iyul 2006-cı il tarixli qanunu №3435 - SSM I, №32, 31.07.2006-cı il., maddə.243

Gürcüstanın 28 dekabr 2007-ci il tarixli qanunu №5669 - SSM I, №1, 03.01.2008-ci il., maddə.1

Gürcüstanın 11 noyabr 2011-ci il tarixli qanunu №5265 – veb-səhifə, 24.11.2011-ci il.

Gürcüstanın 28 dekabr 2011-ci il tarixli qanunu №5667– veb-səhifə, 30.12.2011-ci il.

Gürcüstanın 20 mart 2015-ci il tarixli qanunu №3340 – veb-səhifə, 31.03.2015-ci il.

Gürcüstanın 18 sentyabr 2019-cu il tarixli qanunu №4955 – veb-səhifə, 27.09.2019-cu il.

Maddə 276. İddia ərizəsinin baxılmamış saxlanılması haqqında məhkəmə qərardadını şikayət etmək

İddia ərizəsinin (ərizənin) baxılmamış qalması halında işin icraatı məhkəmənin qərardadı ilə başa çatır, hansından ki özəl şikayət ərizəsi verilə bilər.

Maddə 277. İddia ərizəsinin baxılmamış qaldığı zaman iddia müddətinin müəyyən edilməsi

İddia ərizəsinin (ərizənin) baxılmamış qalması halında, iddia ərizəsi üzrə iddia müddətinə xitam verilməyəcək.

Maddə 278. Baxılmamış qalmış iddia ərizəsinin təkrar təqdim edilməsi

İddia ərizəsinin baxılmamış qalması üçün əsas olmuş hallar aradan qaldırıldıqda, maraqlanan şəxs ümumi qaydaya riayət etməklə yenidən məhkəməyə müraciət etmək hüququna malikdir.

Fəsil XXX

İşin icraatının dayandırılması

Maddə 279. Məhkəmənin icraatı dayandırmaq vəzifəsi

Məhkəmə aşağıdakı hallarda icraatı dayandırmağa borcludur:

a) vətəndaş öldükdə, mübahisəli-hüquqi münasibət hüquq varisliyini (əvəzediciliyi) məqbul hesab etdikdə və ya işdə tərəfi təmsil edən hüquqi şəxsin mövcudluğuna xitam verildikdə;

b) prosessual nümayəndəliyin həyata keçirilməsi üçün dəstək təyin edilmiş, lakin dəstək almamış tərəfin dəstək alan şəxs olduğunu müəyyən etdikdə;

q) cavabdehin Gürcüstan Müdafiə Qüvvələrinin aktiv hissəsində olduğu müddətdə və ya bu kimi hissədə olan iddiaçının xahişi ilə;

d) mülki hüquqla və ya inzibati qaydada baxılmalı olan başqa işi həll edənə qədər işə baxmaq mümkün olmadıqda;

d1) işə Restitusiya və Təzminat Komissiyası və ya Komissiyanın komitəsi baxırsa;

e) 6-cı maddənin 2-ci hissəsində nəzərdə tutulmuş halda;

v) bu məcəllənin 1873 maddəsinə əsasən, tərəflərin razılaşması ilə, mübahisəyə son qoymaq məqsədilə məhkəmə işi mediatora ötürdükdə və ya işin icraatı (proses) başlandıqdan sonra tərəflər mübahisəni (davayı) mediatora verdikdə və yaxud tərəflər arasında mediasiya barədə razılaşma mövcud olduqda, hansıyla ki tərəflər razılaşırlar ki: müəyyən edilmiş müddət və ya şərait (hal) gəlib çatana qədər məhkəməyə müraciət etməsinlər, − o hal istisna olmaqla – nə vaxt ki iddiaçı təsdiq edir ki, məhkəmə müzakirəsi olmadan ona düzəlməz ziyan dəyəcək. Cavabdeh mediasiyaya dair razılaşma haqqında bəyanatı - cavab ərizəsini təqdim etmək müddəti keçənə qədər etməlidir.

z) Gürcüstanın Milli Bankı rezolyusiya rejimində olan kommersiya bankına qarşı mövcud işin icraatının dayandırılması tələbi ilə, “Gürcüstanın Milli Bankı haqqında” Gürcüstanın Üzvi Qanununa və “Kommersiya banklarının fəaliyyəti haqqında” Gürcüstan Qanununa uyğun olaraq, məhkəməyə müraciət etdikdə. Gürcüstanın Milli Bankının müraciətindən sonra, rezolyusiya rejimində olan kommersiya bankına qarşı başlanmış iş icraatı (proses) dayandırılır. Bu halda vəsatətin baxılması müddətinin axını da dayandırılır. Bu alt bənddə nəzərdə tutulmuş halda, hakim: Gürcüstanın Milli Bankının müraciətindən sonra 1 gün müddətində qərardad çıxaracaq.

Gürcüstanın 29 dekabr 2006-cı il tarixli qanunu №4287 - SSM I, №51, 31.12.2006-cı il., maddə.446

Gürcüstanın 24 sentyabr 2010-cu il tarixli qanunu №3619 - SSM I, №51, 29.09.2010-cu il., maddə.332

Gürcüstanın 20 dekabr 2011-ci il tarixli qanunu №5550 – veb-səhifə, 28.12.2011-ci il.

Gürcüstanın 20 mart 2015-ci il tarixli qanunu №3340 – veb-səhifə, 31.03.2015-ci il.

Gürcüstanın 31 oktyabr 2018-ci il tarixli qanunu №3608 – veb-səhifə, 21.11.2018-ci il.

Gürcüstanın 18 sentyabr 2019-cu il tarixli qanunu №4955 – veb-səhifə, 27.09.2019-cu il.

Gürcüstanın 20 dekabr 2019-cu il tarixli qanunu №5659 – veb-səhifə, 31.12.2019-cu il.

Maddə 280. Məhkəmənin işin icraatını dayandırmaq hüququ

Məhkəmə, tərəflərin ərizəsi və ya öz təşəbbüsü ilə, işin icraatını dayandıra bilər, əgər:

a) tərəf əsl (real) müddətli hərbi xidmətdədirsə və ya hər hansı dövlət borcunu (vəzifəsini) yerinə yetirmək üçün çağırılıbsa;

b) tərəf uzunmüddətli işgüzar (xidməti) ezamiyyətdədirsə;

q) tərəf tibb müəssisəsindədirsə və ya xəstədirsə, buna görə də məhkəməyə gəlmək imkanı yoxdursa və bu - tibb müəssisəsinin arayışı ilə təsdiqlənirsə;

d) qanunla nəzərdə tutulmuş hallarda cavabdehin axtarışı elan edilibsə;

e) məhkəmə ekspertiza təyin edibsə.

Maddə 281. İşin icraatının dayandırılmasının müddətləri

İşin icraatı dayandırılacaq:

a) bu məcəllənin 279-cu maddəsinin “a” alt bəndində nəzərdə tutulmuş halda – ağlabatan müddətlə, lakin bir ildən çox olmamaq şərti ilə. İddiaçı öldükdə, əgər bu müddət keçdikdən sonra hüquq varisi (əvəzedici) işə qoşulmamışdırsa, iddia ərizəsi baxılmamış qalacaq. İddiaçının verdiyi apellyasiya və kassasiya şikayətləri də baxılmamış qalacaq. Cavabdeh öldükdə, iddiaçı bir illik müddət keçənə qədər cavabdehin hüquq varisi (əvəzedicisi) olan şəxsi göstərməyə borcludur (miras əmlakını qəbul edən şəxs, vərəsəsi olmayan əmlak halında isə – dövlət və ya müvafiq təşkilat və ya digər hüquq varisi). Miras əmlakının mövcud olmadığı ortaya çıxarsa (məlum olarsa), işin icraatına xitam veriləcək. İddiaçının əsaslandırılmış vəsatəti olduqda, məhkəmə bir illik müddəti 6 aydan çox olmayaraq uzada bilər;

a1) bu məcəllənin 279-cu maddəsinin „b“ alt bəndində nəzərdə tutulmuş halda – müvafiq dəstək alınana qədər;

b) bu məcəllənin 279-cu maddəsinin „q“ alt bəndində və 280-ci maddəsinin „a“, „b“, „d“ və „e“ alt bəndlərində nəzərdə tutulmuş hallarda – tərəf Gürcüstan Müdafiə Qüvvələrinin tərkibində olmamışdan əvvəl, dövlət borcunu (vəzifəsini) yerinə yetirməmişdən əvvəl, işgüzar (xidməti) ezamiyyətdən qayıdana qədər, cavabdeh tapılana və ya ekspertiza başa çatana qədər;

q) 279-cu maddənin „d” alt bəndində nəzərdə tutulmuş halda – məhkəmənin qərarı, hökmü, qərardadı, qətnaməsi qanuni qüvvəyə minənədək və ya inzibati qaydada baxılmış iş üzrə qərar çıxarılanadək;

q1) bu məcəllənin 279-cu maddəsinin „d1“ alt bəndində nəzərdə tutulmuş halda – komissiya və ya onun komitəsi müvafiq qərar qəbul edənədək;

d) 279-cu maddənin „e” alt bəndində nəzərdə tutulmuş hallarda – Konstitusiya Məhkəməsi qərar qəbul edənədək;

e) bu məcəllənin 280-ci maddəsinin „q“ alt bəndində nəzərdə tutulmuş halda – 2 aydan çox olmamaq şərti ilə. Bu müddət keçdikdən dərhal sonra tərəf nümayəndə təyin etməyə borcludur, məhkəmə isə - işə baxılmasını yeniləmək səlahiyyətinə malikdir;

v) bu məcəllənin 279-cu maddəsinin „v“ alt bəndində nəzərdə tutulmuş halda − mediasiya başa çatana qədər.

z) bu məcəllənin 279-cu maddəsinin „z“ alt bəndində nəzərdə tutulmuş halda − məhkəmənin qərardadında müəyyən edilmiş müddətlə, hansı ki Gürcüstanın Milli Bankının müvafiq müraciətində göstərilən müddətə uyğun olmalıdır, lakin 90 günü aşmamalıdır. Rezolyusiya rejimi qərardadda müəyyən edilmiş müddətdən əvvəl (tez) başa çatdıqda, Gürcüstanın Milli Bankı bu barədə məhkəməyə bildiriş etməyə borcludur, hansı ki işin icraatının dayandırılması haqqında qərardadın qüvvəsini ləğv edəcək.

Gürcüstanın 28 dekabr 2007-ci il tarixli qanunu №5669 - SSM I, №1, 03.01.2008-ci il., maddə.1

Gürcüstanın 15 dekabr 2010-cu il tarixli qanunu №4037 - SSM I, №75,27.12.2010-cu il., maddə.480

Gürcüstanın 20 dekabr 2011-ci il tarixli qanunu №5550 – veb-səhifə, 28.12.2011-ci il.

Gürcüstanın 20 mart 2015-ci il tarixli qanunu №3340 – veb-səhifə, 31.03.2015-ci il.

Gürcüstanın 31 oktyabr 2018-ci il tarixli qanunu №3608 – veb-səhifə, 21.11.2018-ci il.

Gürcüstanın 18 sentyabr 2019-cu il tarixli qanunu №4955 – veb-səhifə, 27.09.2019-cu il.

Gürcüstanın 20 dekabr 2019-cu il tarixli qanunu №5659 – veb-səhifə, 31.12.2019-cu il.

Maddə 282. Məhkəmənin qərardadından şikayət etmək

Bu məcəllənin 280-ci maddəsinin „e“ alt bəndində nəzərdə tutulmuş hal istisna olmaqla, işin icraatının dayandırılması haqqında məhkəmə qərardadından özəl şikayət ərizəsi verilə bilər.

Gürcüstanın 13 iyul 2006-cı il tarixli qanunu №3435 - SSM I, №32, 31.07.2006-cı il., maddə.243

Maddə 283. İşin icraatının yenilənməsi

İş üzrə icraatın dayandırılmasına səbəb olan hallar aradan qaldırıldıqdan sonra icraat yenilənəcək. İcraat yeniləndikdən sonra işə ümumi qaydada baxılır.

Fəsil XXXI

Məhkəmənin qərardadı

Maddə 284. Qərardadın çıxarılması

1. Məhkəmənin işi mahiyyəti üzrə həll etməyən qətnaməsi - qərardad formasında qəbul edilir.

2. Tək hakim tərəfindən qəbul edilmiş məhkəmə qərardadını bu hakim imzalayır, kollegial məhkəmə tərəfindən qəbul edildikdə isə – bütün hakimlər imzalayırlar.

3. Qərardad müşavirə otağına getmədən qəbul edildikdə, məhkəmə iclasının protokoluna daxil edilir.

4. Məhkəmənin yerindəcə müşavirə etməklə qəbul etdiyi qərardad - qəbul edilən kimi elan edilməlidir. Qərardadı elan etmiş sədr və ya hakim bu qərardadın məzmununu, ondan şikayət etmək qaydasını və müddətini izah edir, bu isə iclasın protokolunda öz əksini tapır.

5. Müşavirə otağında qəbul edilmiş qərardadın qətnamə hissəsini sədr və ya hakim müşavirədən sonra elan edir. Qərardadı elan etmiş sədr və ya hakim bu qərardadın məzmununu, ondan şikayət etmək qaydasını və müddətini izah edir.

6. Qərardadın qətnamə hissəsi elan edildikdən sonra 14 gün müddətində məhkəmə, tərəflərə çatdırılmaq üçün, əsaslandırılmış qərardad hazırlayır.

Gürcüstanın 13 iyul 2006-cı il tarixli qanunu №3435 - SSM I, №32, 31.07.2006-cı il., maddə.243

Maddə 285. Qərardadın məzmunu

Qərardadda qeyd edilməlidir:

a) qərardadın qəbul edilməsinin vaxtı və yeri;

b) qərardadı qəbul edən məhkəmənin adı, tərkibi və məhkəmə iclasının katibi;

q) tərəflər və mübahisə predmeti;

d) məsələ, hansının ki barəsində qərardad qəbul edilməlidir;

e) motivlər, hansılarla ki məhkəmə öz qənaətinə gəlib və məhkəmənin rəhbər tutduğu qanunlar. Qərardadda, həmçinin, məhkəmənin rəhbər tutduğu oxşar hüquqi məsələ üzrə Avropa İnsan Hüquqları Məhkəməsinin presedentlərinə də istinad edilə bilər;

v) məhkəmənin qətnaməsi;

z) qərardaddan şikayət etmək qaydası və müddəti.

Gürcüstanın 18 oktyabr 2022-ci il tarixli qanunu №1919 – veb-səhifə, 24.10.2022-ci il.

Maddə 286. Qərardadın surətlərinin tərəflərə göndərilməsi

Qərardadın elan edilməsində iştirak etməyən tərəflərə: icraata xitam verilməsi, iddia ərizəsinin baxılmamış qalması və ya icraatın dayandırılması haqqında qərardadın surətləri çıxarıldığı gündən ən geci 5 gün müddətində göndərilir.

Fəsil XXXII

Məhkəmənin protokolu

Maddə 287. Protokolu tərtib etmənin məcburiliyi

Hər bir məhkəmə iclası haqqında, habelə iclas olmadan yerinə yetirilmiş hər bir prosessual hərəkət haqqında, hansında ki tərəflər, onların nümayəndələri, şahidlər, ekspertlər, mütəxəssislər iştirak edirlər - protokolun tərtib edilməsi məcburidir.

Gürcüstanın 28 iyun 2000-ci il tarixli qanunu №407 – SSM I, №26, 13.07.2000-ci il., maddə.71

Maddə 288. Protokolun məzmunu

1. Hər bir məhkəmə iclasını və ya iclas olmadan yerinə yetirilmiş hər bir prosessual hərəkəti texniki vasitə ilə qeydə almaq mümkün olmadıqda, protokol tərtib edilir, hansında ki qeyd edilməlidir:

a) məhkəmə iclasının ili, ayı, tarixi və yeri;

b) məhkəmə iclasının başlama və qurtarma vaxtı;

q) işə baxan məhkəmənin adı, tərkibi və məhkəmə iclasının katibi;

d) işin adı;

e) tərəflərin nümayəndələrinin, şahidlərin, ekspertlərin və tərcüməçilərin gəlməsi haqqında arayışlar (məlumatlar);

v) tərəflərə və onların nümayəndələrinə onların prosessual hüquqlarının və vəzifələrinin izah edilməsi haqqında məlumatlar;

z) məhkəmənin sərəncamları və müşavirə otağına getmədən çıxarılmış qərardadlar;

t) tərəflərin və onların nümayəndələrinin izahatları;

i) şahidlərin ifadələri, ekspertlərin öz rəylərinin izahları, maddi (əşyavi) və yazılı sübutlara baxışın məlumatları;

k) tərəflərin polemikasının məzmunu;

l) qərarın və qərardadın elan edilməsi haqqında məlumatlar;

m) qərarın məzmununun, ondan şikayət etmək qaydasının və müddətinin izah edilməsi haqqında məlumatlar.

2. Hər bir məhkəmə iclasını və ya iclas olmadan yerinə yetirilmiş hər bir prosessual hərəkəti texniki vasitə ilə qeydə almaq mümkün olduqda, protokol tərtib edilir, hansında ki qeyd edilməlidir: bu maddənin birinci hissəsinin „a“–„e“ və „z“ alt bəndlərində nəzərdə tutulmuş məlumatlar, habelə tərəflərin, onların nümayəndələrinin, şahidlərin və iclasa dəvət edilən digər şəxslərin məlumatları, onların nitqlərinin (çıxışlarının) vaxtı və uzunluğu.

Gürcüstanın 28 dekabr 2007-ci il tarixli qanunu №5669 - SSM I, №1, 03.01.2008-ci il., maddə.1

Maddə 289. Protokolun tərtibi və imzalanması qaydası

1. Protokolu məhkəmə iclasında və ya iclas olmadan ayrıca prosessual hərəkətin yerinə yetirilməsi zamanı katib özü tərtib edir.

2. Bu məcəllənin 288-ci maddəsinin birinci hissəsində nəzərdə tutulmuş halda tərəflər və onların nümayəndələri, onların fikrincə, iş üçün mühüm əhəmiyyət kəsb edən halların protokola daxil edilməsini tələb etmək hüququna malikdirlər.

3. Protokol iclas başa çatdıqdan və ya ayrıca prosessual hərəkət yerinə yetirildikdən sonra 3 gündən gec olmayaraq hazırlanmalı və imzalanmalıdır.

4. Bu məcəllənin 284-cü maddəsinin 3-cü və 4-cü hissələrində nəzərdə tutulmuş hallar istisna olmaqla, protokolu yalnız məhkəmə iclasının katibi imzalayır. Bu məcəllənin 284-cü maddəsinin 3-cü və 4-cü hissələrində nəzərdə tutulmuş hallarda protokolu hakim də imzalayır, əgər işə məhkəmənin kollegial tərkibi baxmışdırsa – bu iclasın sədri.

5. Protokola edilən bütün dəyişikliklərə, düzəlişlərə və əlavələrə qeyd aparılır və protokolu imzalayan şəxslər tərəfindən təsdiqlənir.

Gürcüstanın 28 dekabr 2007-ci il tarixli qanunu №5669 - SSM I, №1, 03.01.2008-ci il., maddə.1

Maddə 290. Maqnit lentinə yazılmış protokol

1. Məhkəmə protokolu tərtib etmək üçün maqnitofondan, kompüterdən və ya digər texniki vasitədən istifadə edə bilər, hansıların ki vasitəsilə qeydlər (yazılar) də protokola əlavə olunur. Hakim tələb edərsə, məhkəmə iclasının katibi texniki qeydin və ya onun bir hissəsinin deşifrə edilməsini təmin edir.

2. Tərəf texniki qeydin surətini elektron formada tələb etmək hüququna malikdir və bu təmin edilməlidir. Surətin çıxarılmasının haqqı Gürcüstan qanunvericiliyi ilə müəyyən edilmiş qaydada ödənilir.

Gürcüstanın 28 dekabr 2007-ci il tarixli qanunu №5669 - SSM I, №1, 03.01.2008-ci il., maddə.1

Maddə 291. İclasın protokolu ilə bağlı qeydlər (iradlar)

Tərəflər və onların nümayəndələri iclasın protokolunu imzaladıqdan sonra 3 gün müddətində, qeyri-dəqiqlikləri (səhvləri) və natamamlıqları göstərməklə, protokolla bağlı öz iradlarını (qeydlərini) təqdim edə bilərlər. Qeydlər (iradlar) işə əlavə edilməlidir. İradlara (qeydlərə) - işə baxan hakim (məhkəmə) təqdim edildikdən sonra 5 gün müddətində baxır və qeydlər (iradlar) haqqında qərardad çıxarır.

Gürcüstanın 13 iyul 2006-cı il tarixli qanunu №3435 - SSM I, №32, 31.07.2006-cı il., maddə.243

Beşinci Qapı

Sadələşdirilmiş icraat

Fəsil XXXIII

Veksel və çeklə bağlı qaldırılan iddia ərizələrinə baxılması

Maddə 292. Məqbulluq (qəbuledilənlik)

Əgər vekseldən irəli gələn tələblər veksel haqqında Gürcüstan qanunvericiliyinə uyğun olaraq irəli sürülürsə və iddia ərizəsində işə sadələşdirilmiş qaydada baxılmalı olduğu göstərilirsə, bu fəsildə nəzərdə tutulmuş qaydalar tətbiq edilməlidir.

Maddə 293. Vekselin təqdim edilməsi

İddia ərizəsinə vekselin surəti əlavə edilməlidir. Məhkəmə iclasında işin şifahi baxılması zamanı iddiaçı - vekseli original şəklində təqdim etməlidir.

Maddə 294. Yurisdiksiya

1. Veksellə bağlı iddia ərizələri həm ərazisində ödəniş aparılmalı olan məhkəməyə, həm də cavabdehin yaşayış yeri üzrə məhkəməyə verilə bilər.

2. İddia ərizəsi bir neçə veksel borclusuna qarşı birgə yönəldildikdə, iddia ərizəsi həm ərazisində ödəniş aparılmalı olan məhkəməyə, həm də cavabdehlərdən birinin yaşayış yeri üzrə istənilən (hər hansı) məhkəməyə verilə bilər.

Maddə 295. Çağırış vərəqəsinin təhvil verilməsindən məhkəmə iclasına qədər olan müddət

Çağırış vərəqəsi tərəflərə məhkəmə iclasının başlamasından ən azı 24 saat əvvəl təhvil verilməlidir (çatdırılmalıdır) - əgər bu çağırış vərəqəsi məhkəmənin yerləşdiyi yer üzrə təhvil verilirsə. Əgər çağırış vərəqəsi başqa yerdə təhvil verilirsə, o zaman bu müddət minimum (ən azı) 3 günlə müəyyən edilir.

Maddə 296. Sübutlar

1. Yalnız sənədlər (yazılı sübutlar) və tərəflərin izahatları sübut kimi qəbul edilir.

2. Sənədli təsdiq yalnız müvafiq sənədləri təqdim etməklə mümkündür.

Maddə 297. İşə sadələşdirilmiş qaydada baxmaqdan imtina edilməsi

İddiaçı: cavabdehin razılığı olmadan, bu işin müzakirəsi yekunlaşana qədər, bu fəsildə formalaşdırılmış qaydalara əsasən, işə baxmaqdan imtina edə bilər. Belə halda, işə ümumi qaydada baxılır.

Maddə 298. İddia ərizələrinin birləşdirilməsinin və əks (qarşı) iddia ərizələrinin verilməsinin yolverilməzliyi

Veksel barədə verilmiş iddia ərizələrini başqa tələblərə görə verilmiş iddia ərizələri ilə birləşdirmək olmaz. Əks (qarşı) iddia ərizələrinin verilməsinə də yol verilmir.

Maddə 299. Məhkəmə qərarının şərti

1. Ona qarşı irəli sürülən tələbi rədd edən cavabdeh - qərar çıxarıldıqdan sonra bütün hallarda öz hüquqlarını həyata keçirmək üçün işin əlavə icraatını tələb edə bilər.

2. Cavabdehin hüquqlarını qoruyub-saxlayan qərar - şikayət etmək və məcburi icra baxımından yekun qərar sayılır.

Maddə 300. İş üzrə əlavə icraat

1. Cavabdeh öz hüququnu həyata keçirmək imkanını qoruyub-saxlamışdırsa, mübahisə (dava) məhkəmə icraatı sahəsində qalır.

2. İş üzrə əlavə icraat zamanı iddiaçının tələbinin əsassız olduğu aşkar edildikdə, bu fəsildə nəzərdə tutulmuş qaydalara riayət etməklə qəbul edilmiş qərar ləğv edilir; iddiaçının tələbini təmin etməkdən imtina edilməlidir və məhkəmə xərcləri də buna uyğun bölüşdürülməlidir. İddiaçı: qərarın icrası və ya belə bir icraya mane olan hərəkət nəticəsində cavabdehə dəymiş zərəri ödəməyə borcludur. Mübahisənin məhkəmə müzakirəsi prosesində cavabdeh - zərərin ödənilməsi tələbini irəli sürə bilər.

Maddə 301. Çeklə bağlı qaldırılmış işlərin icraatı

Tələblər Gürcüstanın çek haqqında qanunvericiliyinə uyğun olaraq irəli sürüldükdə, veksellə bağlı qaldırılmış işlərin icraatı qaydası tətbiq edilməlidir.

Fəsil XXXIV

(çıxarılıb)

Gürcüstanın 8 may 2012-ci il tarixli qanunu №6145 – veb-səhifə, 17.05.2012-ci il.

Maddə 302. (çıxarılıb)

Gürcüstanın 8 may 2012-ci il tarixli qanunu №6145 – veb-səhifə, 17.05.2012-ci il.

Maddə 303. (çıxarılıb)

Gürcüstanın 8 may 2012-ci il tarixli qanunu №6145 – veb-səhifə, 17.05.2012-ci il.

Maddə 304. (çıxarılıb)

Gürcüstanın 8 may 2012-ci il tarixli qanunu №6145 – veb-səhifə, 17.05.2012-ci il.

Maddə 305. (çıxarılıb)

Gürcüstanın 20 dekabr 2005-ci il tarixli qanunu №2360 - SSM I, №55, 27.12.2005-ci il., maddə.376Gürcüstanın 8 may 2012-ci il tarixli qanunu №6145 – veb-səhifə, 17.05.2012-ci il.

Maddə 306. (çıxarılıb)

Gürcüstanın 13 may 1999-cu il tarixli qanunu №1956 – SSM I, №15(22), 14.05.1999-cu il., maddə.64

Gürcüstanın 8 may 2012-ci il tarixli qanunu №6145 – veb-səhifə, 17.05.2012-ci il.

Maddə 307. (çıxarılıb)

Gürcüstanın 13 may 1999-cu il tarixli qanunu №1956 – SSM I, №15(22), 14.05.1999-cu il., maddə.64

Gürcüstanın 13 iyul 2006-cı il tarixli qanunu №3435 - SSM I, №32, 31.07.2006-cı il., maddə.243

Gürcüstanın 8 may 2012-ci il tarixli qanunu №6145 – veb-səhifə, 17.05.2012-ci il.

Maddə 308. (çıxarılıb)

Gürcüstanın 8 may 2012-ci il tarixli qanunu №6145 – veb-səhifə, 17.05.2012-ci il.

Maddə 309. (çıxarılıb)

Gürcüstanın 13 iyul 2006-cı il tarixli qanunu №3435 - SSM I, №32, 31.07.2006-cı il., maddə.243

Gürcüstanın 8 may 2012-ci il tarixli qanunu №6145 – veb-səhifə, 17.05.2012-ci il.

Fəsil XXXIV1

Lizinq predmetinin lizinq predmetini verənin sahibliyinə qaytarılması barədə işə baxılmasının sadələşdirilmiş qaydası

Gürcüstanın 7 may 2002-ci il tarixli qanunu №1395 – SSM I, №13, 28.05.2002-ci il., maddə.50

Maddə 3091. Məqbulluq (qəbuledilənlik)

Lizinq predmetinin lizinq predmetini verənin sahibliyinə qaytarılması barədə tələblərə bu fəsildə müəyyən edilmiş sadələşdirilmiş qaydada baxıla bilər.

Gürcüstanın 7 may 2002-ci il tarixli qanunu №1395 – SSM I, №13, 28.05.2002-ci il., maddə.50

Maddə 3092. Lizinq predmetinin lizinq predmetini verənin sahibliyinə qaytarılması barədə ərizə

1. Lizinq predmetinin lizinq predmetini verənin sahibliyinə qaytarılması barədə işə sadələşdirilmiş qaydada baxılması üçün əsas olan ərizə - lizinq predmetinin lizinq predmetini verənin sahibliyinə qaytarılması haqqında məhkəmənin əmr qəbul etməsini hədəfləməlidir.

2. Lizinq predmetinin lizinq predmetini verənin sahibliyinə qaytarılması barədə ərizədə, hansına ki dövlət rüsumunun ödənilməsini təsdiq edən qəbz (çek) əlavə edilməlidir - aşağıdakı məlumatlar qeyd edilməlidir:

a) məhkəmənin adı;

b) tərəflərin və onların nümayəndələrinin adları;

q) ərizəçinin tələbi;

d) öhdəlik, hansının ki əsasında tələb irəli sürülüb;

e) irəli sürülmüş tələbi təsdiqləyən sübut.

3. Lizinq predmetinin lizinq predmetini verənin sahibliyinə qaytarılması barədə ərizəyə hakim -məhkəməyə verildikdən sonra 3 gün ərzində baxır.

Gürcüstanın 7 may 2002-ci il tarixli qanunu №1395 – SSM I, №13, 28.05.2002-ci il., maddə.50

Maddə 3093. Yurisdiksiya

Lizinq predmetinin lizinq predmetini verənin sahibliyinə qaytarılması barədə ərizə Gürcüstanın Mülki Prosessual Məcəlləsi ilə müəyyən edilmiş qaydada məhkəməyə verilir.

Gürcüstanın 7 may 2002-ci il tarixli qanunu №1395 – SSM I, №13, 28.05.2002-ci il., maddə.50

Maddə 3094. Lizinq predmetinin lizinq predmetini verənin sahibliyinə qaytarılması barədə ərizəni qəbul etməkdən imtina

1. Hakim: lizinq predmetinin lizinq predmetini verənin sahibliyinə qaytarılması barədə ərizənin bu məcəllədə, o cümlədən onun 3092 maddəsində müəyyən edilmiş tələblərə cavab vermədiyini aşkar etdikdə - ərizəni qəbul etməkdən imtina barədə qərardad çıxaracaq və ərizəni əlavə olunmuş sənədlərlə birlikdə ərizəçiyə qaytaracaq.

2. Lizinq predmetinin lizinq predmetini verənin sahibliyinə qaytarılması barədə ərizəni qəbul etməkdən imtina haqqında qərardad özəl şikayət ərizəsi ilə şikayət edilir.

Gürcüstanın 7 may 2002-ci il tarixli qanunu №1395 – SSM I, №13, 28.05.2002-ci il., maddə.50

Gürcüstanın 11 noyabr 2011-ci il tarixli qanunu №5265 – veb-səhifə, 24.11.2011-ci il.

Gürcüstanın 25 may 2012-ci il tarixli qanunu №6315 – veb-səhifə, 08.06.2012-ci il.

Maddə 3095. (çıxarılıb)

Gürcüstanın 7 may 2002-ci il tarixli qanunu №1395 – SSM I, №13, 28.05.2002-ci il., maddə.50

Gürcüstanın 25 may 2012-ci il tarixli qanunu №6315 – veb-səhifə, 08.06.2012-ci il.

Maddə 3096. Lizinq predmetinin lizinq predmetini verənin sahibliyinə qaytarılması barədə əmr

Lizinq predmetinin lizinq predmetini verənin sahibliyinə qaytarılması barədə əmrdə: əmrin dərhal icra edilməli olduğu və onu şikayət etmək qaydası və müddəti qeyd edilməlidir.

Gürcüstanın 7 may 2002-ci il tarixli qanunu №1395 – SSM I, №13, 28.05.2002-ci il., maddə.50

Maddə 3097. Lizinq predmetinin lizinq predmetini verənin sahibliyinə qaytarılması barədə əmrdən şikayət edilməsi

Lizinq predmetinin lizinq predmetini verənin sahibliyinə qaytarılması barədə məhkəmənin əmrindən özəl şikayət ərizəsi verilə bilər. Ancaq bu - əmrin icrasını dayandıra bilməz.

Gürcüstanın 7 may 2002-ci il tarixli qanunu №1395 – SSM I, №13, 28.05.2002-ci il., maddə.50

Fəsil XXXIV2

Səhmlərin məcburi satışı haqqında işə baxılması qaydası

Gürcüstanın 11 iyul 2007-ci il tarixli qanunu №5286 - SSM I, №29, 27.07.2007-ci il., maddə.327

Maddə 3098. Məqbulluq (qəbuledilənlik)

Bu fəsildə müəyyən edilmiş qaydada səhmdar cəmiyyətin səhmdarının səhmlərin məcburi satışı haqqında ərizəsinə baxıla bilər, hansı ki səhmlərin satın alınması nəticəsində səhmdar cəmiyyətin səs hüququna malik olan səhmlərinin ən azı 95 faizinə sahibdir (bundan sonra - alıcı).

Gürcüstanın 11 iyul 2007-ci il tarixli qanunu №5286 - SSM I, №29, 27.07.2007-ci il., maddə.327

Maddə 3099. Səhmlərin məcburi satışı haqqında alıcının ərizəsi

1. Səhmlərin məcburi satışı haqqında alıcının ərizəsi - Gürcüstanın "Sahibkarlar haqqında" Qanununda nəzərdə tutulmuş səhmlərin məcburi satışı haqqında ərizənin rəsmi çap orqanında dərc edildiyi gündən bir ay sonra məhkəməyə verilir.

2. Ərizəyə dövlət rüsumunun ödənilməsini təsdiq edən qəbz (çek) əlavə edilməlidir. Ərizədə aşağıdakı məlumatlar qeyd edilməlidir:

a) məhkəmənin adı;

b) alıcının və nümayəndəsinin adları;

q) ərizəçinin tələbi;

d) səhmlərin məcburi satışı haqqında ərizənin - verilməsindən ən azı bir ay əvvəl rəsmi çap (nəşriyyat) orqanında dərc edilməsini təsdiq edən sübut;

e) reyestri hazırlayan şəxsin ünvanı;

v) tarix (iş gününün sonunda müvafiq vaxt), hansına görə ki alıcı: mövcud səhmlərin benefisiar (faydalanan) sahiblərindən səhmləri geri satın almalıdır (geri satın almanın uçot tarixi).

Gürcüstanın 11 iyul 2007-ci il tarixli qanunu №5286 - SSM I, №29, 27.07.2007-ci il., maddə.327

Maddə 30910. Yurisdiksiya

Alıcının səhmlərin məcburi satışı haqqında ərizəsinə, alıcının hüquqi ünvanına uyğun olaraq, Tbilisi və Kutaisi şəhər məhkəmələri baxacaqlar. Bu fəslin məqsədləri üçün, Tbilisi Şəhər Məhkəməsinin yurisdiksiyası Şərqi Gürcüstanı, Kutaisi Şəhər Məhkəməsinin yurisdiksiyası isə – Qərbi Gürcüstanı əhatə edir.

Gürcüstanın 11 iyul 2007-ci il tarixli qanunu №5286 - SSM I, №29, 27.07.2007-ci il., maddə.327

Maddə 30911. Səhmlərin məcburi satışı haqqında ərizənin qəbulu məsələsinə baxılması

1. Səhmlərin məcburi satışı haqqında ərizə verildiyindən 3 gün müddətində hakim onun qəbulu məsələsinə baxır.

2. Hakim: səhmlərin məcburi satışı haqqında ərizənin bu məcəllədə, o cümlədən onun 3099 maddəsində müəyyən edilmiş tələblərə cavab vermədiyini aşkar etdikdə - ərizəni qəbul etməkdən imtina barədə qərardad çıxaracaq və ərizəni əlavə olunmuş sənədlərlə birlikdə ərizəçiyə qaytaracaq.

3. Səhmlərin məcburi satışı haqqında ərizəni qəbul etməkdən imtina barədə qərardad özəl şikayət ərizəsi ilə şikayət edilir.

Gürcüstanın 11 iyul 2007-ci il tarixli qanunu №5286 - SSM I, №29, 27.07.2007-ci il., maddə.327

Gürcüstanın 25 may 2012-ci il tarixli qanunu №6315 – veb-səhifə, 08.06.2012-ci il.

Maddə 30912. Müstəqil ekspertin və ya broker şirkətinin təyin edilməsi

1. Səhmlərin geri satın alınmasının ədalətli qiymətini müəyyən etmək üçün məhkəmə ərizəni qəbul etdikdən sonra 7 gün müddətində müstəqil eksperti və ya broker şirkətini təyin edir.

2. Müstəqil ekspert və ya broker şirkəti geri satın alma hesabatını tərtib etməlidir, hansında ki geri satın almanın sənədli olaraq təsdiqlənmiş halları, səhmlərin geri satın alınmasının ədalətli qiymətini müəyyən etmək üçün istifadə edilən üsul və bunun əsasında müəyyən edilmiş səhmlərin qiyməti göstəriləcək. Müstəqil ekspertin və ya broker şirkətinin xərclərini alıcı ödəyəcək.

3. Müstəqil ekspertin və ya broker şirkətinin seçilməsi zamanı məhkəmə tərəflərin fikirlərini nəzərə almaq hüququna malikdir. Tərəflər təyin ediləcək şəxsin namizədliklərini məhkəməyə təklif etmək hüququna malikdirlər. Sonda, geri satın alma hesabatının tərtib edilməsinin kimə etibar edilməli olduğu məsələsini məhkəmə həll edir. Tərəflər, bu məcəllənin 35-ci maddəsində müəyyən edilmiş əsasla, müstəqil ekspertə və ya broker şirkətinə kənarlaşdırma bəyan etmək hüququna malikdirlər.

Gürcüstanın 11 iyul 2007-ci il tarixli qanunu №5286 - SSM I, №29, 27.07.2007-ci il., maddə.327

Gürcüstanın 28 dekabr 2007-ci il tarixli qanunu №5669 - SSM I, №1, 03.01.2008-ci il., maddə.1

Gürcüstanın 25 may 2012-ci il tarixli qanunu №6315 – veb-səhifə, 08.06.2012-ci il.

Maddə 30913. Səhmlərin məcburi satışı haqqında ərizəyə baxılması

1. Səhmlərin məcburi satışı haqqında ərizənin qəbulu haqqında qərardadda məhkəmə şifahi dinləmə üçün vaxt müəyyən edir və iclasın vaxtını və yerini tərəflərə dərhal bildirir. Səhmdara, hansının ki səhmlərinin geri satın alınmasını alıcı tələb edir (bundan sonra – maraqlanan şəxs) - çağırış vərəqəsi ilə birlikdə ərizənin və ona əlavə edilmiş sənədlərin surətləri göndərilir və fikirlərin təqdim edilməsi üçün müddət müəyyən edilir.

2. Maraqlanan şəxslərin sayı ikidən çox olarsa, onlar nümayəndə təyin etməyə borcludurlar.

3. Məhkəmə ərizəyə baxır və ərizəni qəbul etdikdən sonra bir aydan gec olmayaraq qərar çıxarır.

4. Ərizəyə məhkəmə iclasında baxılır. Məhkəmə səhmlərin məcburi satışı prosedurlarının qanunun tələblərinə uyğunluğunu yoxlayır. Tərəflərin gəlməməsi məsələnin həllinə mane olmur.

Gürcüstanın 11 iyul 2007-ci il tarixli qanunu №5286 - SSM I, №29, 27.07.2007-ci il., maddə.327

Gürcüstanın 25 may 2012-ci il tarixli qanunu №6315 – veb-səhifə, 08.06.2012-ci il.

Maddə 30914. Səhmlərin məcburi satışı haqqında ərizə ilə bağlı məhkəmənin qərarı

1. Məhkəmə səhmlərin məcburi satışı prosedurlarının qanunun tələblərinə uyğunluğunu müəyyən etdikdə, səhmlərin məcburi satışı haqqında qərar çıxarır. Əks halda, məhkəmə ərizəni təmin etməkdən imtina haqqında qərardad çıxarır.

2. Səhmlərin məcburi satışı haqqında məhkəmənin qərarı ilə müəyyən edilir: səhmlərin geri satın alınmasının ədalətli qiyməti və tarixi (iş gününün sonunda müvafiq vaxt), hansına görə ki alıcı: mövcud səhmlərin benefisiar (faydalanan) sahiblərindən səhmləri geri satın almalıdır (geri satın almanın uçot tarixi).

3. Səhmlərin geri satın alınmasının ədalətli qiymətini müəyyən edərkən məhkəmə nəzərə almalıdır:

a) bu səhmlərin qiymətli kağızlar bazarındakı dəyərini;

b) cəmiyyətin gələcəkdə əldə edəcəyi təxmini gəlirləri;

q) cəmiyyətin aktivlərini (o cümlədən, müəssisənin ehtiyatlarını, müəssisənin işgüzar nüfuzunu, təcrübəsini, perspektivlərini və iş əlaqələrini) və passivlərini.

Gürcüstanın 11 iyul 2007-ci il tarixli qanunu №5286 - SSM I, №29, 27.07.2007-ci il., maddə.327

Maddə 30915. Səhmlərin məcburi satışı haqqında qərardan şikayət etmək

1. Səhmlərin məcburi satışı haqqında qərarda onu şikayət etmə qaydası və müddəti göstərilməlidir.

2. Şəhər məhkəməsinin qərarından şikayət etməyə - qərar çıxarıldıqdan sonra 14 gündən gec olmayaraq yol verilir.

3. Səhmlərin məcburi satışı haqqında qərar yalnız apellyasiya qaydasında şikayət edilə bilər. Apellyasiya qaydasında işə baxılma müddəti bir aydır.

4. Səhmlərin məcburi satışı haqqında qərardan şikayət edilməsi onun icrasını dayandırmır.

Gürcüstanın 11 iyul 2007-ci il tarixli qanunu №5286 - SSM I, №29, 27.07.2007-ci il., maddə.327

Fəsil XXXIV3

Ayrıca delikt nəticəsində vurulmuş zərərin ödənilməsi haqqında iddia ərizəsinə baxılmasının sadələşdirilmiş qaydası

Gürcüstanın 15 dekabr 2010-cu il tarixli qanunu №4075 - SSM I, №76, 29.12.2010-cu il., maddə.505.

Maddə 30916. Məqbulluq (qəbuledilənlik)

Bu fəsildə müəyyən edilmiş qaydada: cinayət və ya inzibati hüquq pozuntusu (xəta) nəticəsində dəymiş zərərin ödənilməsi haqqında iddia ərizəsinə baxıla bilər.

Gürcüstanın 15 dekabr 2010-cu il tarixli qanunu №4075 - SSM I, №76, 29.12.2010-cu il., maddə.505.

Maddə 30917. Zərərin ödənilməsi haqqında iddia ərizəsi

1. Zərərin ödənilməsi haqqında iddia ərizəsinə məhkəmənin qanuni qüvvəyə minmiş hökmü və ya inzibati xəta işinə baxan orqanın/vəzifəli şəxsin inzibati xəta işi üzrə çıxardığı inzibati-hüquqi akt əlavə edilməlidir, hansıyla ki zərərin vurulması faktı təsdiqlənir.

2. Əgər məhkəmənin qanuni qüvvəyə minmiş hökmündə və ya inzibati xəta işinə baxan orqanın/vəzifəli şəxsin çıxardığı inzibati-hüquqi aktda vurulmuş zərərin hesablaması yoxdursa, zərərin ödənilməsi haqqında iddia ərizəsinə səlahiyyətli şəxsin/orqanın tərtib etdiyi sənəd də əlavə edilə bilər, hansında ki vurulmuş zərərin miqdarı müəyyən ediləcək.

Gürcüstanın 15 dekabr 2010-cu il tarixli qanunu №4075 - SSM I, №76, 29.12.2010-cu il., maddə.505.

Maddə 30918. Yurisdiksiya

Zərərin ödənilməsi haqqında iddia ərizəsi bu məcəllə ilə müəyyən edilmiş qaydada məhkəməyə verilir.

Maddə 30919. Zərərin ödənilməsi haqqında iddia ərizəsinin qəbulu məsələsinə baxılması

1. Zərərin ödənilməsi haqqında iddia ərizəsi verildikdən 3 gün müddətində hakim onun qəbul edilməsi məsələsinə baxır.

2. Hakim: zərərin ödənilməsi haqqında iddia ərizəsinin bu məcəllədə müəyyən edilmiş tələblərə cavab vermədiyini aşkar etdikdə - iddia ərizəsini qəbul etməkdən imtina barədə qərardad çıxaracaq və iddia ərizəsini əlavə olunmuş sənədlərlə birlikdə iddiaçıya qaytaracaq.

3. Zərərin ödənilməsi haqqında iddia ərizəsini qəbul etməkdən imtina barədə məhkəmənin qərardadı özəl şikayət ərizəsi ilə şikayət edilir.

4. Zərərin ödənilməsi haqqında iddia ərizəsi qəbul edildikdən sonra, iddia ərizəsi və ona əlavə edilən sənədlərin surətləri bu məcəllənin 201-ci maddəsində müəyyən edilmiş qaydada dərhal cavabdehə göndərilir və cavab ərizəsinin təqdim edilməsi üçün müddət müəyyən edilir, hansı ki 7 günü aşmamalıdır.

Gürcüstanın 15 dekabr 2010-cu il tarixli qanunu №4075 - SSM I, №76, 29.12.2010-cu il., maddə.505.

Gürcüstanın 25 may 2012-ci il tarixli qanunu №6315 – veb-səhifə, 08.06.2012-ci il.

Maddə 30920. Zərərin ödənilməsi haqqında iddia ərizəsinə baxılması

1. Məhkəmə zərərin ödənilməsi haqqında iddia ərizəsinə icraata qəbul edildikdən sonra 1 ay müddətində baxır.

2. Zərərin ödənilməsi haqqında iddia ərizəsinə baxılarkən məhkəmə zərərin vurulması faktını müəyyən edilmiş hesab edir, hansı ki məhkəmənin qanuni qüvvəyə minmiş hökmü ilə və ya inzibati xəta işinə baxan orqanın/vəzifəli şəxsin inzibati xəta işi üzrə çıxardığı inzibati-hüquqi aktla təsdiqlənir.

Gürcüstanın 15 dekabr 2010-cu il tarixli qanunu №4075 - SSM I, №76, 29.12.2010-cu il., maddə.505.

Maddə 30921. Zərərin ödənilməsi haqqında məhkəmə qərarından şikayət etmək

Zərərin ödənilməsi haqqında məhkəmə qərarı 7 gün müddətində apellyasiya məhkəməsində şikayət edilir.

Gürcüstanın 15 dekabr 2010-cu il tarixli qanunu №4075 - SSM I, №76, 29.12.2010-cu il., maddə.505.

Fəsil XXXIV4

Gürcüstanın "Sahibkarlar haqqında" Qanunu ilə nəzərdə tutulmuş məsələlərə baxılması qaydası

Gürcüstanın 2 avqust 2021-ci il tarixli qanunu №888 – veb-səhifə, 04.08.2021-ci il.

Maddə 30922. Gürcüstanın "Sahibkarlar haqqında" Qanunu ilə nəzərdə tutulmuş məsələlərə baxılması qaydası

1. Bu məcəllənin XXXIV2 fəslində müəyyən edilmiş səhmlərin məcburi satışı haqqında iş istisna olmaqla, Gürcüstanın "Sahibkarlar haqqında" Qanunu ilə nəzərdə tutulmuş məsələlərə, əgər bu fəsildə başqa bir şey müəyyən edilməyibsə, ümumi qaydada baxılır.

2. Gürcüstanın "Sahibkarlar haqqında" Qanunu ilə nəzərdə tutulmuş halda, bu fəsildə müəyyən edilmiş məsələyə sahibkarın yerləşdiyi yer üzrə məhkəmə baxır, o hal istisna olmaqla – nə vaxt ki, Səhmdar Cəmiyyətin Müşahidə Şurasının üzvünü çağırmaq tələb olunur.

3. Bu fəsildə müəyyən edilmiş məsələ üzrə birinci instansiya məhkəməsi tərəfindən qəbul edilmiş qərar (qərardad) şikayət edildikdə, apellyasiya məhkəməsi müvafiq prosedur üçün elə bu fəsildə müəyyən edilmiş məqbulluq və baxılma müddətlərini rəhbər tutur.

4. Qanunla nəzərdə tutulmuş ilkin şərtlər mövcud olduqda, məhkəmə bu maddədə müəyyən edilmiş qaydada özünün təyin etdiyi ləğvedicinin vəzifədən azad edilməsi məsələsinə baxır. Ləğvedicinin vəzifədən azad edilməsi məsələsinə dair çıxarılmış qərardad özəl şikayət ərizəsi ilə şikayət edilir.

Gürcüstanın 2 avqust 2021-ci il tarixli qanunu №888 – veb-səhifə, 04.08.2021-ci il.

Maddə 30923. Şəxsin təyin edilməsi məsələsinə baxılmasının ümumi qaydası

1. Bu fəsildə müəyyən edilmiş istisnalardan başqa, məhkəmə Gürcüstanın "Sahibkarlar haqqında" Qanunu ilə nəzərdə tutulmuş şəxsin təyin edilməsi məsələsinə şifahi dinləmə olmadan baxır. Məhkəmə, ərizəçinin (ərizəçilərin) və təyin ediləcək şəxsin iştirakı ilə, şifahi dinləmə təyin edə bilər. Onların şifahi iclasa gəlməməsi - təqdim edilmiş yazılı materiallar əsasında məsələyə baxılmasına mane ola bilməz.

2. Məhkəmə Gürcüstanın "Sahibkarlar haqqında" Qanunu ilə nəzərdə tutulmuş şəxsin təyin edilməsi məsələsinə 1 ay müddətində baxır və müvafiq qərardad çıxarır. Bu qərardadda məhkəmənin təyin etdiyi şəxsin identifikasiya məlumatları və onun tutduğu vəzifə göstərilməlidir. Bir neçə namizəd təqdim edildikdə, məhkəmə tutulacaq vəzifəyə ən uyğun olan namizədi təyin edir.

3. Gürcüstanın "Sahibkarlar haqqında" Qanunu ilə nəzərdə tutulmuş halda, ərizəçinin (ərizəçilərin) və təyin ediləcək şəxsin vəsatəti əsasında, məhkəmə bu maddənin 2-ci hissəsində nəzərdə tutulmuş qərardadla təyin edilmiş şəxsin əmək haqqının miqdarını və əməyin ödənilməsi qaydasını müəyyən edə bilər.

4. Birinci instansiya məhkəməsinin qərardadı özəl şikayət ərizəsi ilə şikayət edilir, o hal istisna olmaqla – nə vaxt ki, sahibkarlıq cəmiyyətinin yenidən təşkili zamanı onun tərəfdaşının payının ədalətli qiymətini müəyyən etmək üçün müstəqil ekspert təyin edilib.

Gürcüstanın 2 avqust 2021-ci il tarixli qanunu №888 – veb-səhifə, 04.08.2021-ci il.

Maddə 30924. Şəxsin təyin edilməsi haqqında ərizə

1. Gürcüstanın "Sahibkarlar haqqında" Qanunu ilə nəzərdə tutulmuş şəxsin təyin edilməsi haqqında ərizədə olmalıdır:

a) məhkəmənin adı;

b) ərizəçinin (ərizəçilərin) adı, habelə təyin ediləcək şəxsin kimliyi, şəxsi nömrəsi, ünvanı, faktiki olduğu yer, elektron poçt ünvanı, əlaqə telefonu və yaxud digər məlumatlar;

q) şəxsin konkret vəzifəyə təyin edilməsi tələbi ilə məhkəməyə müraciət etməsinə (müraciət etmələrinə) dair ərizəçinin (ərizəçilərin) səlahiyyətinə istinad;

d) məhkəməyə müraciət etmək üçün Gürcüstanın "Sahibkarlar haqqında" Qanunu ilə müəyyən edilmiş ilkin şərtlərin mövcudluğunun əsaslandırılması;

e) ərizəçinin (ərizəçilərin) konkret şəxsin təyin edilməsi barədə tələbi və bu şəxsi dəstəkləmənin səbəbləri;

v) ərizəyə əlavə edilmiş sübutlara istinad;

z) səlahiyyətli şəxsin imzası.

2. Gürcüstanın "Sahibkarlar haqqında" Qanunu ilə nəzərdə tutulmuş şəxsin təyin edilməsi haqqında ərizəyə əlavə edilməlidir: orada göstərilən faktiki halları təsdiq edən sübutlar, dövlət rüsumunun ödənilməsini təsdiq edən qəbz (çek), təyin ediləcək şəxsin şəxsiyyətini (kimliyini) təsdiq edən sənədin təsdiq edilmiş surəti, bu şəxsin yazılı razılığı və müvafiq qaydada təsdiq edilmiş imza nümunəsi.

3. Məhkəmə, Gürcüstanın "Sahibkarlar haqqında" Qanunu ilə nəzərdə tutulmuş şəxsin təyin edilməsi haqqında ərizə qəbul edildikdən 3 gün müddətində, onun məqbulluğunun ilkin şərtlərini yoxlayır. Qeyd olunan ərizə bu maddənin tələblərinə cavab vermədikdə və ya məhkəməyə müraciət üçün qanunla müəyyən edilmiş müddət pozulduqda, məhkəmə ərizəçinin (ərizəçilərin) ərizəsini baxılmaq üçün qəbul etməkdən qərardadla imtina edəcək. Bu qərardad özəl şikayət ərizəsi ilə şikayət edilir.

Gürcüstanın 2 avqust 2021-ci il tarixli qanunu №888 – veb-səhifə, 04.08.2021-ci il.

Maddə 30925. Səhmdar Cəmiyyətin Müşahidə Şurasının üzvünü çağırmaq

1. Səhmdar cəmiyyəti onun müşahidə şurasının üzvünün çağırılmasını tələb edən ərizə ilə -Müşahidə Şurasının çağırılmalı olan üzvünün olduğu yer üzrə məhkəməyə müraciət etmək hüququna malikdir.

2. Bu maddənin birinci hissəsində nəzərdə tutulmuş ərizədə olmalıdır:

a) məhkəmənin adı;

b) ərizəçinin (ərizəçilərin) adı, habelə Müşahidə Şurasının çağırılmalı olan üzvünün kimliyi, şəxsi nömrəsi, ünvanı, faktiki olduğu yer, elektron poçt ünvanı, əlaqə telefonu və yaxud digər məlumatlar;

q) Müşahidə Şurasının üzvünün çağırılması tələbi ilə məhkəməyə müraciət etməsinə (müraciət etmələrinə) dair ərizəçinin (ərizəçilərin) səlahiyyətinə istinad;

d) məhkəməyə müraciət etmək üçün Gürcüstanın "Sahibkarlar haqqında" Qanunu ilə müəyyən edilmiş ilkin şərtlərin və Müşahidə Şurasının üzvünün çağırılmasının əhəmiyyətli əsaslarının mövcudluğunun əsaslandırılması;

e) Müşahidə Şurasının konkret üzvünün çağırılması haqqında ərizəçinin (ərizəçilərin) tələbi;

v) ərizəyə əlavə edilmiş sübutlara istinad;

z) səlahiyyətli şəxsin imzası.

3. Bu maddənin birinci hissəsində nəzərdə tutulmuş ərizəyə əlavə edilməlidir: orada göstərilən faktiki halları təsdiq edən sübutlar, Müşahidə Şurasının üzvünün çağırılması haqqında Müşahidə Şurasının qərarı və dövlət rüsumunun ödənilməsini təsdiq edən qəbz (çek).

4. Məhkəmə, bu maddənin birinci hissəsində nəzərdə tutulmuş ərizə qəbul edildikdən 3 gün müddətində, onun məqbulluğunun ilkin şərtlərini yoxlayır. Əgər bu maddənin tələbləri pozulubsa, məhkəmə ərizəçinin (ərizəçilərin) ərizəsini baxılmaq üçün qəbul etməkdən qərardadla imtina edəcək. Bu qərardad özəl şikayət ərizəsi ilə şikayət edilir. Ərizənin məqbulluğunun ilkin şərtləri mövcud olduqda, məhkəmə Müşahidə Şurasının çağırılmalı olan üzvünə sahibkarlıq cəmiyyətinin tələbi haqqında məlumat verir, ərizəni və ona əlavə edilmiş sübutları göndərir və məhkəmə iclasını təyin edir. Müşahidə Şurasının çağırılmalı olan üzvünün məhkəmə iclasına gəlməməsi - təqdim edilmiş yazılı materiallar əsasında məsələyə baxılmasına mane ola bilməz.

5. Müşahidə Şurasının çağırılmalı olan üzvü bu maddənin birinci hissəsində nəzərdə tutulmuş ərizədə və Müşahidə Şurasının protokolunda göstərilən müvafiq əsaslar haqqında yazılı şəkildə mövqe təqdim etmək hüququna malikdir.

6. Gürcüstanın "Sahibkarlar haqqında" Qanunu ilə nəzərdə tutulmuş əsasların mövcudluğu təsdiq edildikdə, məhkəmə Səhmdar Cəmiyyətin Müşahidə Şurasının üzvünün çağırılması haqqında qərar qəbul edir. Əks halda, məhkəmə ərizəçinin (ərizəçilərin) müvafiq tələbini təmin etməkdən imtina edəcək.

7. Səhmdar Cəmiyyətin Müşahidə Şurasının üzvünün çağırılması haqqında qərar yalnız apellyasiya qaydasında şikayət edilə bilər. Bu qərardan şikayət edilməsi onun icrasını dayandırmır.

Gürcüstanın 2 avqust 2021-ci il tarixli qanunu №888 – veb-səhifə, 04.08.2021-ci il.

Maddə 30926. Sahibkarlıq cəmiyyətinin tərəfdaşının payının geri satın alınması üçün ədalətli qiymətin müəyyən edilməsi

1. Ümumi yığıncaqda sahibkarlıq cəmiyyətinin transformasiyasının (dəyişdirilməsinin) əleyhinə səs vermiş və onun payına görə təklif olunan geri satın alma qiyməti ilə razılaşmayan sahibkarlıq cəmiyyətinin tərəfdaşı - payın geri satın alınması üçün ədalətli qiyməti müəyyən etmək tələbi ilə, payın geri satın alınmasının qiyməti haqqında bildirişi aldıqdan sonra 30 gün müddətində, ərizə ilə məhkəməyə müraciət edə bilər.

2. Bu maddənin birinci hissəsində nəzərdə tutulmuş ərizədə olmalıdır:

a) məhkəmənin adı;

b) ərizəçinin (ərizəçilərin), habelə sahibkarlıq cəmiyyətinin adı, şəxsi nömrəsi, ünvanı, faktiki olduğu yer, elektron poçt ünvanı, əlaqə telefonunun nömrəsi və yaxud digər məlumatlar;

q) məhkəməyə müraciət etmək üçün Gürcüstanın "Sahibkarlar haqqında" Qanunu ilə müəyyən edilmiş ilkin şərtlərin mövcudluğunun əsaslandırılması;

d) müstəqil ekspert təyin ediləcək şəxs haqqında məlumatlar;

e) məhkəməyə müraciət etmə müddətinə riayət olunduğuna istinad;

v) ərizəçinin (ərizəçilərin) tələbi;

z) ərizəyə əlavə edilmiş sübutlara istinad;

t) səlahiyyətli şəxsin imzası.

3. Bu maddənin birinci hissəsində nəzərdə tutulmuş ərizəyə onda göstərilən faktiki halları təsdiq edən sübutlar və dövlət rüsumunun ödənilməsini təsdiq edən qəbz (çek) əlavə edilməlidir.

4. Məhkəmə, bu maddənin birinci hissəsində nəzərdə tutulmuş ərizə qəbul edildikdən 3 gün müddətində, onun məqbulluğunu yoxlayır. Əgər bu maddənin tələbləri pozulubsa, məhkəmə ərizəçinin (ərizəçilərin) ərizəsini baxılmaq üçün qəbul etməkdən qərardadla imtina edəcək. Bu qərardad özəl şikayət ərizəsi ilə şikayət edilir. Əks halda, məhkəmə sahibkarlıq cəmiyyətinə onun tərəfdaşının tələbi haqqında məlumat verir və payın geri satın alınmasının ədalətli qiymətini müəyyən etmək üçün bu məcəllənin 30912 maddəsində müəyyən edilmiş qaydada müstəqil eksperti təyin edir.

5. Tərəfdaşın payının geri satın alınmasının ədalətli qiymətini müəyyən etmək məsələsinə şifahi dinləmə olmadan baxılır. Məhkəmə, tərəfdaşın və sahibkarlıq cəmiyyətinin iştirakı ilə, məhkəmə iclasını təyin edə bilər. Onların məhkəmə iclasına gəlməməsi - təqdim edilmiş yazılı materiallar əsasında məsələyə baxılmasına mane ola bilməz.

6. Məhkəmə tərəfdaşın payının geri satın alınmasının ədalətli qiymətini müəyyən etmək məsələsinə dair qərardad çıxarır. Tərəfdaşın payının geri satın alınmasının ədalətli qiymətini müəyyən edərkən, məhkəmə nəzərə almalıdır:

a) payın dəyərini;

b) sahibkarlıq cəmiyyətinin əldə edəcəyi təxmini gəlirləri;

q) sahibkarlıq cəmiyyətinin aktivlərini (o cümlədən, sahibkarlıq cəmiyyətinin ehtiyatları, işgüzar nüfuzu, təcrübəsi, perspektivləri və iş əlaqələri) və passivlərini.

7. Bu maddənin 6-cı hissəsində nəzərdə tutulmuş qərardad özəl şikayət ərizəsi ilə şikayət edilir.

Gürcüstanın 2 avqust 2021-ci il tarixli qanunu №888 – veb-səhifə, 04.08.2021-ci il.

Maddə 30927. Sahibkarlıq cəmiyyətinin sənədlərinin saxlanma yerini müəyyən etmək

1. Gürcüstanın "Sahibkarlar haqqında" Qanunu ilə nəzərdə tutulmuş halda, sahibkarlıq cəmiyyətinin ləğvedicisi və ya tərəfdaşı sahibkarlıq cəmiyyətinin sənədlərinin saxlanma yerini müəyyən etmək tələbi barədə ərizə ilə məhkəməyə müraciət etmək hüququna malikdir.

2. Bu maddənin birinci hissəsində nəzərdə tutulmuş ərizədə olmalıdır:

a) məhkəmənin adı;

b) ərizəçinin (ərizəçilərin) adı, onun (onların) tutduğu vəzifə, şəxsi nömrəsi, ünvanı, faktiki olduğu yer, elektron poçt ünvanı, əlaqə telefonunun nömrəsi və yaxud digər məlumatlar;

q) məhkəməyə müraciət etmək üçün Gürcüstanın "Sahibkarlar haqqında" Qanunu ilə müəyyən edilmiş ilkin şərtlərin mövcudluğunun əsaslandırılması;

d) sahibkarlıq cəmiyyətinin bütün ləğvedicilərinin identifikasiya və əlaqə məlumatları;

e) sahibkarlıq cəmiyyətinin sənədlərini saxlamaq üçün təxmini yerlərin adları və ünvanları, onların hər birinin üstünlüklərinin və çatışmazlıqlarının əsaslandırılması;

v) sahibkarlıq cəmiyyətinin sənədlərinin saxlanmasına/tanış edilməsinə cavabdeh olan (məsuliyyət daşıyan) şəxsin (şəxslərin) kimliyi və onun (onların) yazılı razılığı;

z) ərizəçinin (ərizəçilərin) tələbi;

t) ərizəyə əlavə edilmiş sübutlara istinad;

i) səlahiyyətli şəxsin imzası.

3. Bu maddənin birinci hissəsində nəzərdə tutulmuş ərizəyə əlavə edilməlidir: onda göstərilən faktiki halları təsdiq edən sübutlar, dövlət rüsumunun ödənilməsini təsdiq edən qəbz (çek), sahibkarlıq cəmiyyətinin sənədlərinin saxlanmasına cavabdeh olan (məsuliyyət daşıyan) şəxsin (şəxslərin) kimliyini təsdiq edən sənədin təsdiq edilmiş surəti və bu şəxsin (şəxslərin) yazılı razılığı.

4. Məhkəmə, bu maddənin birinci hissəsində nəzərdə tutulmuş ərizə qəbul edildikdən 3 gün müddətində, onun məqbulluğunu yoxlayır. Əgər bu maddənin tələbləri pozulubsa, məhkəmə ərizəçinin (ərizəçilərin) ərizəsini baxılmaq üçün qəbul etməkdən qərardadla imtina edəcək. Bu qərardad özəl şikayət ərizəsi ilə şikayət edilir. Əks halda, məhkəmə sahibkarlıq cəmiyyətinin digər ləğvedicisinə (ləğvedicilərinə) həmin ərizə haqqında məlumat verir və mövqe təqdim etmək üçün prosessual müddət verir. Müəyyən edilmiş müddət keçdikdən sonra məhkəmə, şifahi dinləmə olmadan, məsələni qərardadla həll edəcək. Məhkəmə, sahibkarlıq cəmiyyətinin ləğvedicilərinin iştirakı ilə, şifahi iclas təyin etmək səlahiyyətinə malikdir. Onların şifahi iclasa gəlməməsi - təqdim edilmiş yazılı materiallar əsasında məsələyə baxılmasına mane ola bilməz.

5. Bu maddənin 4-cü hissəsində nəzərdə tutulmuş qərardadda sahibkarlıq cəmiyyətinin sənədlərinin saxlandığı yer və onların saxlanmasına/tanış edilməsinə cavabdeh olan (məsuliyyət daşıyan) şəxsin (şəxslərin) identifikasiya məlumatları göstərilməlidir.

6. Bu maddənin 4-cü hissəsində nəzərdə tutulmuş qərardad özəl şikayət ərizəsi ilə şikayət edilir.

Gürcüstanın 2 avqust 2021-ci il tarixli qanunu №888 – veb-səhifə, 04.08.2021-ci il.

Maddə 30928. Səhmdarların növbədənkənar ümumi yığıncağının çağırılması

1. Səhmdarların növbədənkənar ümumi yığıncağının çağırılması məsələsinə məhkəmə kapitalın ən azı 5 faizinə sahib olan səhmdarın (səhmdarların) ərizəsi əsasında baxır.

2. Ərizəçi səhmdarların sayı ikidən çox olduqda, onlar məhkəməyə müraciət etməyə və icraatı aparmaq üçün nümayəndə təyin etməyə borcludurlar.

3. Bu maddənin birinci hissəsində nəzərdə tutulmuş ərizədə olmalıdır:

a) məhkəmənin adı;

b) ərizəçinin (ərizəçilərin), habelə nümayəndənin adı, şəxsi nömrəsi, ünvanı, faktiki olduğu yer, elektron poçt ünvanı, əlaqə telefonunun nömrəsi və yaxud digər məlumatlar;

q) məhkəməyə müraciət etmək üçün Gürcüstanın "Sahibkarlar haqqında" Qanunu ilə müəyyən edilmiş ilkin şərtlərin mövcudluğunun əsaslandırılması;

d) səhmdarların növbədənkənar ümumi yığıncağının çağırılmasının məqsədi, səbəbləri və gündəliyi (kapitalın ən azı 5%-nə sahib olan səhmdarın (səhmdarların) tələb etdiyi bütün məsələlər gündəlikdə öz əksini tapmalıdır), habelə səhmdarların növbədənkənar ümumi yığıncağının sədri təyin ediləcək şəxsin kimliyi və identifikasiya məlumatları - əgər səhmdarların növbədənkənar ümumi yığıncağının sədrinin təyin edilməsi tələb olunubsa;

e) səhmdarların növbədənkənar ümumi yığıncağının keçirilməsinin təxmini dövrü;

v) ərizəçinin (ərizəçilərin) tələbi;

z) ərizəyə əlavə edilmiş sübutlara istinad;

t) səlahiyyətli şəxsin imzası.

4. Bu maddənin birinci hissəsində nəzərdə tutulmuş ərizəyə əlavə edilməlidir: onda göstərilən faktiki halları təsdiq edən sübutlar və dövlət rüsumunun ödənilməsini təsdiq edən qəbz (çek), səhmdarların növbədənkənar ümumi yığıncağının sədrinin təyin edilməsi tələb olunduqda – habelə səhmdarların növbədənkənar ümumi yığıncağının sədri təyin ediləcək şəxsin kimliyini təsdiq edən sənədin təsdiq edilmiş surəti və bu şəxsin yazılı razılığı, eyni maddənin 2-ci hissəsində nəzərdə tutulmuş halda – habelə nümayəndənin səlahiyyətini təsdiq edən sənəd.

5. Məhkəmə, bu maddənin birinci hissəsində nəzərdə tutulmuş ərizə qəbul edildikdən 3 gün müddətində, onun məqbulluğunu yoxlayır. Əgər bu maddənin tələbləri pozulubsa, məhkəmə ərizəçinin (ərizəçilərin) ərizəsini baxılmaq üçün qəbul etməkdən qərardadla imtina edəcək. Bu qərardad çatdırıldıqdan (təhvil verildikdən) sonra 5 gün müddətində özəl şikayət ərizəsi ilə şikayət edilir. Əks halda, məhkəmə sahibkarlıq cəmiyyətinə səhmdarın (səhmdarların) tələbi barədə məlumat verir və cavab mövqeyinin təqdim edilməsi üçün 3 günlük müddət müəyyən edir. Müəyyən edilmiş müddət keçdikdən 5 gün ərzində məhkəmə məsələyə, şifahi dinləmə olmadan, mahiyyəti üzrə baxır və müvafiq qərardad çıxarır. Məhkəmə, tərəfdaşın və sahibkarlıq cəmiyyətinin iştirakı ilə, məhkəmə iclasını təyin edə bilər. Onların məhkəmə iclasına gəlməməsi - təqdim edilmiş yazılı materiallar əsasında məsələyə baxılmasına mane ola bilməz.

6. Səhmdarların növbədənkənar ümumi yığıncağının çağırılması məsələsini məhkəmə qərardadla həll edir. Tələbin təmin edilməsi halında, məhkəmə səhmdarların növbədənkənar ümumi yığıncağının keçirilməsi üçün təqvim ayını müəyyənləşdirir və ərizəçi səhmdara (səhmdarlara) səhmdarların növbədənkənar ümumi yığıncağını çağırmaq üçün səlahiyyət verir. Məhkəmə səhmdarların növbədənkənar ümumi yığıncağının sədrini də təyin edə bilər.

7. Səhmdarların növbədənkənar ümumi yığıncağının çağırılması məsələsinə dair çıxarılmış qərardad çatdırıldıqdan (təhvil verildikdən) sonra özəl şikayət ərizəsi ilə şikayət edilir.

Gürcüstanın 2 avqust 2021-ci il tarixli qanunu №888 – veb-səhifə, 04.08.2021-ci il.

Maddə 30929. Səhmdarların ümumi yığıncağının gündəliyinə məsələnin əlavə edilməsi

1. Məhkəmə, kapitalın ən azı 5 faizinə sahib olan səhmdarın (səhmdarların) ərizəsi əsasında, səhmdarların ümumi yığıncağının gündəliyinə məsələnin əlavə edilməsi tələbinə baxır.

2. Ərizəçi səhmdarların sayı ikidən çox olduqda, onlar məhkəməyə müraciət etməyə və icraatı aparmaq üçün nümayəndə təyin etməyə borcludurlar.

3. Bu maddənin birinci hissəsində nəzərdə tutulmuş ərizədə olmalıdır:

a) məhkəmənin adı;

b) ərizəçinin (ərizəçilərin), habelə nümayəndənin adı, şəxsi nömrəsi, ünvanı, faktiki olduğu yer, elektron poçt ünvanı, əlaqə telefonunun nömrəsi və yaxud digər məlumatlar;

q) məhkəməyə müraciət etmək üçün Gürcüstanın "Sahibkarlar haqqında" Qanunu ilə müəyyən edilmiş ilkin şərtlərin mövcudluğunun əsaslandırılması;

d) səhmdarların ümumi yığıncağının gündəliyinə daxil edilmiş məsələlərin siyahısı və onların gündəliyə daxil edilməsinin zəruriliyinin əsaslandırılması;

e) ərizəçinin (ərizəçilərin) tələbi;

v) ərizəyə əlavə edilmiş sübutlara istinad;

z) səlahiyyətli şəxsin imzası.

4. Bu maddənin birinci hissəsində nəzərdə tutulmuş ərizəyə əlavə edilməlidir: onda göstərilən faktiki halları təsdiq edən sübutlar və dövlət rüsumunun ödənilməsini təsdiq edən qəbz (çek), eyni maddənin 2-ci hissəsində nəzərdə tutulmuş halda isə − habelə nümayəndənin səlahiyyətini təsdiq edən sənəd.

5. Məhkəmə, bu maddənin birinci hissəsində nəzərdə tutulmuş ərizə qəbul edildikdən 3 gün müddətində, onun məqbulluğunu yoxlayır. Əgər bu maddənin tələbləri pozulubsa, məhkəmə ərizəçinin (ərizəçilərin) ərizəsini baxılmaq üçün qəbul etməkdən qərardadla imtina edəcək. Bu qərardad çatdırıldıqdan (təhvil verildikdən) 5 gün müddətində özəl şikayət ərizəsi ilə şikayət edilir. Əks halda, məhkəmə sahibkarlıq cəmiyyətinə səhmdarın (səhmdarların) tələbi barədə məlumat verir və cavab mövqeyinin təqdim edilməsi üçün 3 günlük müddət müəyyən edir. Müəyyən edilmiş müddət keçdikdən 5 gün ərzində məhkəmə məsələyə, şifahi dinləmə olmadan, mahiyyəti üzrə baxır və müvafiq qərardad çıxarır. Məhkəmə, tərəfdaşın və sahibkarlıq cəmiyyətinin iştirakı ilə, məhkəmə iclasını təyin edə bilər. Onların məhkəmə iclasına gəlməməsi - təqdim edilmiş yazılı materiallar əsasında məsələyə baxılmasına mane ola bilməz.

6. Səhmdarların ümumi yığıncağının gündəliyinə məsələnin əlavə edilməsi tələbi haqqında məhkəmə qərardad çıxarır. Bu tələbin təmin edilməsi halında, məhkəmə ərizəçi səhmdara (səhmdarlara) - dərc etməklə səhmdarların ümumi yığıncağının gündəliyinə məsələ əlavə etmək səlahiyyətini verir.

7. Bu maddənin 6-cı hissəsində nəzərdə tutulmuş qərardad özəl şikayət ərizəsi ilə şikayət edilir.

Gürcüstanın 2 avqust 2021-ci il tarixli qanunu №888 – veb-səhifə, 04.08.2021-ci il.

Maddə 30930. Kooperativin ümumi yığıncağının çağırılması

Kooperativ üzvlərinin 10 faizinin və ya onun nizamnaməsində nəzərdə tutulmuş sayda üzvlərin tələbi halında məhkəmə, bu məcəllənin 30928 maddəsində müəyyən edilmiş qaydada, ərizəçi kooperativin üzvlərinə kooperativin ümumi yığıncağını çağırmaq səlahiyyətinin verilməsi məsələsinə baxır.

Gürcüstanın 2 avqust 2021-ci il tarixli qanunu №888 – veb-səhifə, 04.08.2021-ci il.

Maddə 30931. Sahibkarlıq cəmiyyətinin əmlakının bölüşdürülmə müddətinin azaldılması

1. Məhkəmə, sahibkarlıq cəmiyyətinin tərəfdaşının və ya ləğvedicisinin tələbi ilə, Gürcüstanın "Sahibkarlar haqqında" Qanunu ilə nəzərdə tutulmuş halda, sahibkarlıq cəmiyyətinin əmlakının bölüşdürülmə müddətinin azaldılması məsələsinə baxır.

2. Bu maddənin birinci hissəsində nəzərdə tutulmuş ərizədə olmalıdır:

a) məhkəmənin adı;

b) ərizəçinin (ərizəçilərin), habelə nümayəndənin adı, şəxsi nömrəsi, ünvanı, faktiki olduğu yer, elektron poçt ünvanı, əlaqə telefonunun nömrəsi və yaxud digər məlumatlar;

q) məhkəməyə müraciət etmək üçün Gürcüstanın "Sahibkarlar haqqında" Qanunu ilə müəyyən edilmiş ilkin şərtlərin mövcudluğunun əsaslandırılması;

d) ərizəçinin (ərizəçilərin) tələbi;

e) ərizəyə əlavə edilmiş sübutlara istinad;

v) səlahiyyətli şəxsin imzası.

3. Bu maddənin birinci hissəsində nəzərdə tutulmuş ərizəyə əlavə edilməlidir: onda göstərilən faktiki halları təsdiq edən sübutlar (o cümlədən, sahibkarlıq cəmiyyətinin dağılması (parçalanması) haqqında ərizənin dərc olunmasını təsdiq edən sənəd və müstəqil ekspertin: bütün öhdəliklərin yerinə yetirildiyi və sahibkarlıq cəmiyyətinin əmlakının bölüşdürülməsinin kreditorlara təhlükə yaratmadığı barədə rəyi) və dövlət rüsumunun ödənilməsini təsdiq edən qəbz (çek).

4. Məhkəmə, bu maddənin birinci hissəsində nəzərdə tutulmuş ərizə qəbul edildikdən 3 gün müddətində, onun məqbulluğunu yoxlayır. Əgər bu maddənin tələbləri pozulubsa, məhkəmə ərizəçinin (ərizəçilərin) ərizəsini baxılmaq üçün qəbul etməkdən qərardadla imtina edəcək. Bu qərardad çatdırıldıqdan (təhvil verildikdən) 5 gün müddətində özəl şikayət ərizəsi ilə şikayət edilir. Əks halda, məhkəmə növbəti 5 gündə məsələyə, şifahi dinləmə olmadan, mahiyyəti üzrə baxır və müvafiq qərardad çıxarır. Məhkəmə, ərizəçinin (ərizəçilərin) iştirakı ilə, məhkəmə iclasını təyin edə bilər. Onun (onların) məhkəmə iclasına gəlməməsi - təqdim edilmiş yazılı materiallar əsasında məsələyə baxılmasına mane ola bilməz.

5. Müvafiq tələbin təmin edilməsi halında, məhkəmə sahibkarlıq cəmiyyətinin əmlakının bölüşdürülməsi üçün 3 aylıq müddət müəyyən edəcək, hansı ki sahibkarlıq cəmiyyətinin dağılması (parçalanması) haqqında ərizənin dərc edildiyi gündən hesablanır.

6. Bu maddənin 4-cü hissəsində nəzərdə tutulmuş qərardad 5 gün müddətində özəl şikayət ərizəsi ilə şikayət edilir.

Gürcüstanın 2 avqust 2021-ci il tarixli qanunu №888 – veb-səhifə, 04.08.2021-ci il.

Altıncı Qapı

Mübahisəsiz (davasız) icraat

Fəsil XXXV

Ümumi müddəalar

Maddə 310. Məhkəmə tərəfindən mübahisəsiz icraat qaydasında baxılmalı olan işlər

Məhkəmə aşağıdakı işlərə mübahisəsiz icraat qaydasında baxır:

a) hüquqi əhəmiyyət kəsb edən faktların müəyyən edilməsi haqqında;

b) vətəndaşın izsiz itkin düşmüş tanınması və vətəndaşın ölmüş elan edilməsi haqqında;

q) (çıxarılıb - 20.03.2015, №3340);

d) itirilmiş təqdim edilə bilən qiymətli kağızlar və orderlik qiymətli kağızlar üzərində hüququn bərpası haqqında (çağırışçı icraat);

e) əmlakın sahibsiz elan edilməsi haqqında;

v) (çıxarılıb);

z) övladlığa götürmə haqqında;

t) uşağın tərk edilmiş (atılmış) kimi tanınması haqqında;

i) canlı donorluğa razılıq verilməsi haqqında.

Gürcüstanın 24 iyun 2004-cü il tarixli qanunu №177 - SSM I, №19, 15.07.2004-cü il., maddə.78

Gürcüstanın 25 noyabr 2005-ci il tarixli qanunu №2130 - SSM I, №53, 19.12.2005-ci il., maddə.350

Gürcüstanın 18 dekabr 2007-ci il tarixli qanunu №5628 - SSM I, №48, 27.12.2007-ci il., maddə.418

Gürcüstanın 20 mart 2015-ci il tarixli qanunu №3340 – veb-səhifə, 31.03.2015-ci il.

Gürcüstanın 24 iyun 2016-cı il tarixli qanunu №5580 - veb-səhifə, 13.07.2016-cı il.

Maddə 311. Mübahisəsiz icraat qaydasında işlərə baxılması

1. Məhkəmə, XXXV-XLII fəsillərdə nəzərdə tutulmuş dəyişiklikləri və əlavələri nəzərə almaqla, bu məcəllə ilə müəyyən edilmiş qaydada, işlərə mübahisəsiz icraat qaydasında baxır. Məhkəmə mübahisəsiz icraat qaydasında işə baxarkən - bu işə baxılmasında marağı olan şəxsləri dəvət edir.

2. İşə mübahisəsiz icraat qaydasında baxılarkən - idarə olaraq məhkəmənin tabeliyində olan hüquqlar haqqında dava açılarsa, məhkəmə ərizəni baxılmamış saxlayır və maraqlanan şəxslərə izah edir ki, onların ümumi əsaslarla iddia ərizəsi təqdim etmək hüququ var.

Gürcüstanın 13 iyul 2006-cı il tarixli qanunu №3435 - SSM I, №32, 31.07.2006-cı il., maddə.243

Fəsil XXXVI

Hüquqi əhəmiyyət kəsb edən faktların müəyyən edilməsi

Maddə 312. Hüquqi əhəmiyyət kəsb edən faktların müəyyən edilməsi haqqında məhkəmə tərəfindən baxılmalı olan işlər

1. Məhkəmə: vətəndaşların və təşkilatların şəxsi və ya əmlak hüquqlarının yaranmasının, dəyişdirilməsinin və ya ləğvinin asılı olduğu faktları müəyyən edir.

2. Məhkəmə aşağıdakı işlərə baxır:

a) şəxslərin qohumluq əlaqələrinin müəyyən edilməsi haqqında;

b) şəxsin himayədə olması faktının müəyyən edilməsi haqqında;

q) atalığın müəyyən edilməsi, nikah (evlilik), boşanma, adın və/və ya soyadın dəyişdirilməsinin qeydiyyatı və ya övladlığa götürmə faktlarının müəyyən edilməsi haqqında;

d) hüququ müəyyən edən sənədin o şəxsə aid olması faktının müəyyən edilməsi haqqında, hansının ki sənədlərdə göstərilən adı, atasının adı və ya soyadı onun pasportunda və ya doğum şəhadətnaməsində göstərilən ada, atasının adına və ya soyadına uyğun gəlmir;

e) (çıxarılıb);

v) (çıxarılıb);

z) (çıxarılıb);

t) mirasın qəbulu faktı və mirasın açılma yerinin müəyyən edilməsi haqqında;

i) (çıxarılıb).

Gürcüstanın 13 iyul 2006-cı il tarixli qanunu №3435 - SSM I, №32, 31.07.2006-cı il., maddə.243

Gürcüstanın 28 dekabr 2007-ci il tarixli qanunu №5669 - SSM I, №1, 03.01.2008-ci il., maddə.1

Gürcüstanın 21 mart 2008-ci il tarixli qanunu №5977 - SSM I, №9, 04.04.2008-ci il., maddə.64

Gürcüstanın 20 dekabr 2011-ci il tarixli qanunu №5569 - veb-səhifə, 28.12.2011-ci il.

Maddə 313. Hüquqi əhəmiyyət kəsb edən faktların müəyyən edilməsi üçün zəruri şərtlər

1. Məhkəmə hüquqi əhəmiyyət kəsb edən faktları yalnız həmin faktları təsdiq edən sənədlərin başqa qaydada alınması və ya itirilmiş sənədləri bərpa etmək mümkün olmadıqda müəyyən edir.

2. (çıxarılıb).

Gürcüstanın 13 iyul 2006-cı il tarixli qanunu №3435 - SSM I, №32, 31.07.2006-cı il., maddə.243

Gürcüstanın 28 dekabr 2007-ci il tarixli qanunu №5669 - SSM I, №1, 03.01.2008-ci il., maddə.1

Maddə 3131. (çıxarılıb)

Gürcüstanın 13 iyul 2006-cı il tarixli qanunu №3435 - SSM I, №32, 31.07.2006-cı il., maddə.243

Gürcüstanın 28 dekabr 2007-ci il tarixli qanunu №5669 - SSM I, №1, 03.01.2008-ci il., maddə.1

Maddə 314. Ərizənin verilməsi

Hüquqi əhəmiyyət kəsb edən faktın müəyyən edilməsi haqqında ərizə - ərizəçinin yaşayış yeri üzrə məhkəməyə verilir.

Gürcüstanın 13 iyul 2006-cı il tarixli qanunu №3435 - SSM I, №32, 31.07.2006-cı il., maddə.243

Gürcüstanın 28 dekabr 2007-ci il tarixli qanunu №5669 - SSM I, №1, 03.01.2008-ci il., maddə.1

Maddə 315. Ərizənin məzmunu

Ərizədə: ərizəçinin bu faktı hansı məqsədlə müəyyən etməyə ehtiyacı olduğu göstərilməli, habelə sübutlar təqdim edilməlidir, hansılar ki ərizəçinin müvafiq sənədləri əldə etməsinin və ya itirilmiş sənədləri bərpa etməsinin qeyri-mümkünlüyünü təsdiq edir.

Gürcüstanın 13 iyul 2006-cı il tarixli qanunu №3435 - SSM I, №32, 31.07.2006-cı il., maddə.243

Gürcüstanın 28 dekabr 2007-ci il tarixli qanunu №5669 - SSM I, №1, 03.01.2008-ci il., maddə.1

Maddə 316. Hüquqi əhəmiyyət kəsb edən faktın müəyyən edilməsi haqqında məhkəmənin qərarı

Hüquqi əhəmiyyət kəsb edən faktın müəyyən edilməsi haqqında məhkəmənin qərarı, hansı ki Mülki Aktların Qeydiyyatı orqanında və ya başqa orqanda qeydiyyata alınmalıdır – bu cür qeydiyyat və rəsmiləşdirmə (imzalama) üçün əsasdır, lakin bu orqanların verəcəyi sənədləri dəyişdirə bilməz.

Gürcüstanın 20 dekabr 2011-ci il tarixli qanunu №5569 – veb-səhifə, 28.12.2011-ci il.

Maddə 3161. Hüquqi əhəmiyyət kəsb edən faktların müəyyən edilməsi haqqında işlərə baxılması və qərardan şikayət etmə qaydası

1. Hüquqi əhəmiyyət kəsb edən faktların müəyyən edilməsi haqqında işlərə, bu məcəllənin 311-ci maddəsində müəyyən edilmiş qaydalarla, hakim və ya məhkəmənin müvafiq məmuru baxır.

2. Məhkəmənin müvafiq məmurunun çıxardığı qərar - əsaslandırılmış qərar tərəfə çatdırıldıqdan sonra 10 gün müddətində eyni məhkəməyə şikayət ərizəsi verilməklə şikayət edilə bilər.

Gürcüstanın 11 noyabr 2011-ci il tarixli qanunu №5265 – veb-səhifə, 24.11.2011-ci il.

Fəsil XXXVI1

Canlı donorluğa razılıq verilməsi

Gürcüstanın 24 iyun 2016-cı il tarixli qanunu №5580 – veb-səhifə, 13.07.2016-cı il.

Maddə 3162. Ərizənin verilməsi

1. Gürcüstanın “İnsan orqanlarının transplantasiyası haqqında” Qanununa əsasən, resipiyentlə yaxın şəxsi əlaqəsi olan şəxsin canlı donorluğuna razılıq verilməsi haqqında ərizə - donorun yaşayış yeri üzrə məhkəməyə verilir.

2. Resipiyent, donor və ya Transplantasiya Şurası - canlı donorluğa razılıq verilməsi haqqında ərizə verə bilər.

Gürcüstanın 24 iyun 2016-cı il tarixli qanunu №5580 – veb-səhifə, 13.07.2016-cı il.

Maddə 3163. Ərizənin məzmunu

1. Canlı donorluğa razılıq verilməsi haqqında ərizədə: donor və resipiyent arasında mövcud olan yaxın şəxsi münasibətin xarakteri, donorun şəxsi və ailə vəziyyəti və donorun orqanının götürülməsinin məqsədi göstərilməlidir.

2. Canlı donorluğa razılıq verilməsi haqqında ərizəyə əlavə edilməlidir:

a) donor və resipiyent arasında ən azı 2 il ərzində yaxın və stabil emosional əlaqənin mövcudluğunu təsdiq edən sübutlar;

b) Gürcüstanın “İnsan orqanlarının transplantasiyası haqqında” Qanununun 18-ci maddəsinin „b.a“, „b.b“ və „b.q“ alt bəndləri ilə müəyyən edilmiş şəxslər arasında canlı donorun tapılmadığına dair sübutlar;

q) resipiyentin həyatını qoruyub-saxlamaq, onun ağır xəstəliyini sağaltmaq, xəstəliyin inkişafını dayandırmaq və ya sağlamlıq vəziyyətini yaxşılaşdırmaq üçün əlçatan alternativ müalicə metodunun mövcud olmadığına dair sübutlar;

d) transplantasiyanın göstəricisini (ifadəsini) təsdiq edən sağlamlıq vəziyyəti haqqında arayış;

e) donorun razılığı;

v) donorun və resipiyentin antigen uyğunluğu haqqında rəy;

z) potensial donorun səhhəti haqqında arayış.

Gürcüstanın 24 iyun 2016-cı il tarixli qanunu №5580 – veb-səhifə, 13.07.2016-cı il.

Maddə 3164. Ərizə qəbul edildikdən sonra məhkəmənin hərəkəti

İşi məhkəmə müzakirəsinə hazırlayarkən, məhkəmə öyrənir (araşdırır):

a) donorun razılığına iqtisadi, sosial və ya psixoloji amillərin təsir edib-etməməsini;

b) donorun razılığının vəd edilmiş və ya real təzminatı almaqla şərtlənib-şərtlənmədiyini;

q) donor anlayırmı ki, səbəbləri izah etmədən, istənilən vaxt orqanı götürməkdən imtina edə bilər;

d) digər zəruri halları.

Gürcüstanın 24 iyun 2016-cı il tarixli qanunu №5580 – veb-səhifə, 13.07.2016-cı il.

Maddə 3165. Məhkəmənin qərarı

Resipiyentlə yaxın şəxsi münasibətin mövcudluğuna əsaslanaraq, şəxsin canlı donorluğuna məhkəmənin razılıq verdiyi məhkəmə qərarı – Gürcüstanın “İnsan orqanlarının transplantasiyası haqqında” Qanununun 18-ci maddəsinin „z“ alt bəndinin məqsədləri üçün məhkəmənin razılığıdır.

Gürcüstanın 24 iyun 2016-cı il tarixli qanunu №5580 – veb-səhifə, 13.07.2016-cı il.

Maddə 3166. Canlı donorluğa razılığın verilməsi haqqında işə baxılması və məhkəmə qərarından şikayət etmə qaydaları

1. Məhkəmə canlı donorluğa razılıq verilməsi haqqında işə bu məcəllənin 311-ci maddəsində müəyyən edilmiş qaydada baxır.

2. Məhkəmə qərarından - əsaslandırılmış məhkəmə qərarı tərəfə çatdırıldıqdan 10 gün müddətində eyni məhkəməyə şikayət ərizəsi verməklə şikayət edilə bilər.

Gürcüstanın 24 iyun 2016-cı il tarixli qanunu №5580 – veb-səhifə, 13.07.2016-cı il.

Fəsil XXXVII

Vətəndaşın izsiz itkin düşmüş tanınması və vətəndaşın ölmüş elan edilməsi

Maddə 317. Ərizənin verilməsi

Vətəndaşın izsiz itkin düşmüş tanınması və ya vətəndaşın ölmüş elan edilməsi haqqında ərizə -ərizəçinin yaşayış yeri üzrə məhkəməyə maraqlanan şəxs tərəfindən verilir.

Maddə 318. Ərizənin məzmunu

Ərizədə göstərilməlidir: vətəndaşın izsiz itkin düşmüş tanınması və onun ölmüş elan edilməsi ərizəçiyə hansı məqsədlə lazımdır, habelə vətəndaşın izsiz itkin düşməsini təsdiq edən və yaxud izsiz itkin düşmüşə ölüm təhlükəsi yaratmış və ya onun müəyyən bədbəxt hadisə nəticəsində öldüyünü güman etməyə əsas verən hallar.

Maddə 319. Ərizə qəbul edildikdən sonra məhkəmənin hərəkəti

Məhkəmə: işi məhkəmə müzakirəsinə hazırlayarkən öyrənir (araşdırır) - itkin düşmüş şəxs haqqında hansı şəxslərin məlumatlar verə biləcəyini, habelə itkin düşmüş şəxs haqqında onun son yaşayış yeri və ya iş yeri üzrə müvafiq orqanlardan soruşur.

Gürcüstanın 11 noyabr 2011-ci il tarixli qanunu №5265 - veb-səhifə, 24.11.2011-ci il.

Maddə 320. Məhkəmənin qərarı

1. Vətəndaşın izsiz itkin düşmüş tanınması haqqında məhkəmənin qərarı – izsiz itkin düşmüş şəxsin əmlakının idarə olunması üçün, onun qanunla vərəsələrinə etibar edilmiş mülkiyyət şəklində verilməsi üçün əsasdır.

2. Mülki Aktların Qeydiyyat orqanının ölümün qeydiyyatını həyata keçirməsi üçün - şəxsin ölmüş elan edilməsi haqqında məhkəmənin qərarı əsasdır.

Gürcüstanın 20 dekabr 2011-ci il tarixli qanunu №5569 – veb-səhifə, 28.12.2011-ci il.

Maddə 321. İzsiz itkin düşmüş tanınan və ya ölmüş elan edilən şəxsin üzə çıxmasının (gəlməsinin) və ya onun olduğu yerin aşkarlanmasının nəticələri

İzsiz itkin düşmüş tanınan və ya ölmüş elan edilən şəxsin üzə çıxması (gəlməsi) və ya onun olduğu yerin aşkarlanması halında məhkəmə özünün əvvəlki qərarını yeni qərarla ləğv edir. Yeni qərar - Mülki Aktların Qeydiyyatı orqanında ölüm aktı qeydinin ləğvi üçün əsasdır.

Gürcüstanın 20 dekabr 2011-ci il tarixli qanunu №5569 – veb-səhifə, 28.12.2011-ci il.

Maddə 3211. Vətəndaşın izsiz itkin düşmüş tanınması və vətəndaşın ölmüş elan edilməsi haqqında işlərə baxılması və qərardan şikayət etmə qaydası

1. Vətəndaşın izsiz itkin düşmüş tanınması və vətəndaşın ölmüş elan edilməsi haqqında işlərə, bu məcəllənin 311-ci maddəsində müəyyən edilmiş qaydalarla, hakim və ya məhkəmənin müvafiq məmuru baxır.

2. Məhkəmənin müvafiq məmurunun çıxardığı qərardan - əsaslandırılmış qərar tərəfə çatdırıldıqdan 10 gün müddətində eyni məhkəməyə şikayət ərizəsi verməklə şikayət edilə bilər.

Gürcüstanın 11 noyabr 2011-ci il tarixli qanunu №5265 - veb-səhifə, 24.11.2011-ci il.

Fəsil XXXVIII

(çıxarılıb)

Gürcüstanın 20 mart 2015-ci il tarixli qanunu №3340 – veb-səhifə, 31.03.2015-ci il.

Maddə 322. (çıxarılıb)

Gürcüstanın 25 noyabr 2005-ci il tarixli qanunu №2130 - SSM I, №53, 19.12.2005-ci il., maddə.350

Gürcüstanın 20 mart 2015-ci il tarixli qanunu №3340 – veb-səhifə, 31.03.2015-ci il.

Maddə 323. (çıxarılıb)

Gürcüstanın 25 noyabr 2005-ci il tarixli qanunu №2130 - SSM I, №53, 19.12.2005-ci il., maddə.350

Gürcüstanın 20 mart 2015-ci il tarixli qanunu №3340 – veb-səhifə, 31.03.2015-ci il.

Maddə 324. (çıxarılıb)

Gürcüstanın 25 noyabr 2005-ci il tarixli qanunu №2130 - SSM I, №53, 19.12.2005-ci il., maddə.350

Gürcüstanın 20 mart 2015-ci il tarixli qanunu №3340 – veb-səhifə, 31.03.2015-ci il.

Maddə 325. (çıxarılıb)

Gürcüstanın 20 mart 2015-ci il tarixli qanunu №3340 – veb-səhifə, 31.03.2015-ci il.

Maddə 326. (çıxarılıb)

Gürcüstanın 20 mart 2015-ci il tarixli qanunu №3340 – veb-səhifə, 31.03.2015-ci il.

Maddə 327. (çıxarılıb)

Gürcüstanın Konstitusiya Məhkəməsinin 8 oktyabr 2014-cü il tarixli qərarı №2/4/532,533 – veb-səhifə, 28.10.2014-cü il.

Gürcüstanın 20 mart 2015-ci il tarixli qanunu №3340 – veb-səhifə, 31.03.2015-ci il.

Fəsil XXXIX

İtirilmiş və ya məhv edilmiş təqdim edilə bilən qiymətli kağızlar və orderlik qiymətli kağızlar üzərində hüququn bərpası (çağırışçı icraat)

Maddə 328. Ərizənin verilməsi

1. Təqdim edilə bilən qiymətli kağız və ya orderlik qiymətli kağız itirildikdə və ya məhv edildikdə, qanunla nəzərdə tutulmuş hallarda şəxs: itirilmiş və ya məhv edilmiş qiymətli kağızın qüvvədən düşmüş elan edilməsini və onun üzərində hüququn bərpa edilməsini məhkəmədən tələb edə bilər.

2. Ərizə - bu maddədə göstərilən sənədi verən qurumun yerləşdiyi yer üzrə məhkəməyə verilməlidir.

Gürcüstanın 13 iyul 2006-cı il tarixli qanunu №3435 - SSM I, №32, 31.07.2006-cı il., maddə.243

Maddə 329. Ərizənin məzmunu

Ərizədə: itirilmiş və ya məhv edilmiş sənədin fərqləndirici əlamətləri, sənədi verən qurumun adı, habelə sənədin itirilməsinin halları göstərilməlidir.

Maddə 330. Ərizə qəbul edildikdən sonra hakimin hərəkəti

1. Ərizə qəbul edildikdən sonra hakim: sənədi verən qurum üçün (şəxs üçün) bu sənədlə hər cür ödənişin və verilmənin qadağan edilməsi, habelə ərizəçinin xərci ilə yerli mətbuatda publikasiya (dərc) haqqında qərardad çıxaracaq.

2. Belə bir qərardadın çıxarılmasından imtina özəl şikayət ərizəsi ilə şikayət edilə bilər.

Maddə 331. Publikasiya

Publikasiyada olmalıdır:

a) sənədin itirilməsi haqqında ərizənin verildiyi məhkəmənin adı;

b) ərizəçinin adı və yaşayış yeri;

q) sənədin adı və fərqləndirici əlamətləri;

d) itirilməsi haqqında ərizə verilmiş sənədi əlində tutan şəxsə - publikasiya günündən üç ay ərzində onun bu sənəd üzərində öz hüququ barədə məhkəməyə ərizə vermək təklifi.

Maddə 332. Sənədi əlində tutan şəxsin ərizəsi

İtirildiyi bəyan edilmiş sənədi əlində tutan şəxs: publikasiya günündən 3 aylıq müddət keçənə qədər, qərardadı çıxaran məhkəməyə sənəd üzərində öz hüququ barədə ərizə verməyə və bununla birlikdə sənədin originalını da təqdim etməyə borcludur.

Maddə 333. Sənədi əlində tutan şəxsdən ərizə qəbul edildikdən sonra hakimin hərəkəti

1. Sənədi əlində tutan şəxs publikasiya günündən 3 aylıq müddət keçənə qədər məhkəməyə ərizə vermişsə, məhkəmə sənədin itirilməsi haqqında ərizəni baxılmamış qoyacaq və sənədi verən quruma (şəxsə) bu sənədlə ödənişin və vermənin qadağan ediləcəyi müddəti müəyyən edəcək. Bu müddət 2 ayı aşmamalıdır.

2. Eyni zamanda, məhkəmə ərizəçiyə - sənədi əlində tutan şəxsə qarşı ümumi qaydada sənədin geri tələb edilməsi barədə iddia ərizəsi qaldırmaq hüququnu izah edir, bu sonuncuya isə – onun qadağa tədbiri nəticəsində dəymiş zərəri ərizəçiyə ödətmək hüququnu izah edir. Məhkəmənin qərardadından özəl şikayət ərizəsi verilə bilər.

Maddə 334. İşin baxılmaq üçün təyin edilməsi

İtirilmiş sənədlərin batil elan edilməsi haqqında işə məhkəmə publikasiya günündən 3 aylıq müddət keçdikdən sonra baxır - əgər sənədi əlində tutan şəxsdən 332-ci maddədə göstərilən ərizə daxil olmamışdırsa.

Maddə 335. Ərizəyə görə məhkəmə qərarı

Ərizəçinin tələbi təmin edildikdə, məhkəmə itirilmiş sənədin qüvvədən düşmüş elan edilməsi haqqında qərar çıxarır. Bu qərar ərizəçiyə - qüvvədən düşmüş elan edilən sənədin əvəzinə depozit və ya yeni sənəd almaq hüququnu verir.

Gürcüstanın 13 iyul 2006-cı il tarixli qanunu №3435 - SSM I, №32, 31.07.2006-cı il., maddə.243

Maddə 336. Sənədi əlində tutan şəxsin əmlakın əsassız əldə edilməsi haqqında iddia ərizəsi qaldırmaq hüququ

Sənədi əlində tutan şəxs, hansı ki bu sənədə dair öz hüququnu hər hansı bir səbəbə görə vaxtında bəyan etməyib - itirilmiş sənədin qüvvədən düşmüş elan edilməsi haqqında məhkəmənin qərarı qanuni qüvvəyə mindikdən sonra, itirilmişin əvəzinə yeni sənəd almaq hüququ verilmiş şəxsə qarşı əmlakın əsassız əldə edilməsi və ya qənaət edilməsi barədə iddia ərizəsi qaldıra bilər.

Gürcüstanın 13 iyul 2006-cı il tarixli qanunu №3435 - SSM I, №32, 31.07.2006-cı il., maddə.243

Fəsil XL

Əmlakın sahibsiz tanınması

Maddə 337. Ərizənin verilməsi

Əmlakın sahibsiz tanınması haqqında ərizəni məhkəməyə - fiziki şəxsin yaşayış yeri və ya hüquqi şəxsin yerləşdiyi yer üzrə əmlaka sahiblik etmiş şəxs verir.

Maddə 338. Ərizənin məzmunu

Əmlakın sahibsiz tanınması haqqında ərizədə göstərilməlidir: hansı əmlak sahibsiz tanınmalıdır; bu əmlakın fərqləndirici əlamətləri necədir, mülkiyyətçinin bu əmlakdan sahiblik hüququnu qoruyub-saxlamaq niyyəti olmadan əl çəkdiyini (tərk etdiyini) təsdiq edən sübutlar; habelə ərizəçinin: mənimsənilməsi qanunla qadağan edilməyən və bu əşyanı mənimsəmək hüququna malik olan şəxsin hüquqlarını pozmayan bir əmlaka sahib olması barədə sübut.

Maddə 339. Publikasiya

Ərizəni qəbul etdikdən sonra məhkəmə yerli qəzetdə aşağıdakıları əks etdirən arayış dərc edir:

a) əmlakın sahibsiz elan edilməsi haqqında qərar qəbul etməli olan məhkəmənin adı;

b) ərizəçinin kimliyi;

q) sahibsiz elan edilməli olan əmlakın təsviri;

d) sahibsiz elan edilməli olan əmlaka dair iddiası ola biləcək şəxslərə qarşı tələb ki, onlar publikasiya günündən 3 ay ərzində öz hüquqlarını məhkəmədə bəyan etsinlər.

Maddə 340. Əmlaka dair hüququn iddia ərizəsi qaydasında müdafiəsi

1. Əmlaka dair hüquq haqqında ərizə 339-cu maddənin "d" alt bəndində nəzərdə tutulmuş müddətdə məhkəməyə verildikdə, məhkəmə öz qərardadı ilə əmlakın sahibsiz tanınması haqqında ərizəni baxılmamış qoyur və əmlaka dair öz hüququnu bəyan etmiş şəxsə qarşı tanınma (etiraf) iddiası qaldırması üçün ərizəçiyə təkliflə müraciət edir.

2. Əmlaka dair hüquq haqqında ərizə təyin edilmiş müddət keçənə qədər məhkəməyə verilmədikdə, məhkəmə işə baxacaq və əmlakın mənsubiyyəti haqqında məlumatları çatdıra bilən şəxsləri sorğulayacaq (danışdıracaq), habelə müvafiq orqanlardan arayışlar tələb edəcək.

Maddə 341. Məhkəmənin qərarı

Məhkəmə: əmlakın sahibinin olmadığını və ya mülkiyyətçinin bu əmlakdan sahiblik hüququnu qoruyub-saxlamaq niyyəti olmadan əl çəkdiyini (tərk etdiyini) tanıdıqda - daşınar əmlakın sahibsiz tanınması və bu əmlaka sahiblik etmiş şəxsin mülkiyyətinə verilməsi haqqında qərar çıxarır.

Fəsil XLI

(çıxarılıb)

Gürcüstanın 24 iyun 2004-cü il tarixli qanunu №177 - SSM I, №19, 15.07.2004-cü il., maddə.78

Gürcüstanın 25 noyabr 2005-ci il tarixli qanunu №2130 - SSM I, №53, 19.12.2005-ci il., maddə.350

Maddə 342. (çıxarılıb)

Gürcüstanın 24 iyun 2004-cü il tarixli qanunu №177 - SSM I, №19, 15.07.2004-cü il., maddə.78

Gürcüstanın 25 noyabr 2005-ci il tarixli qanunu №2130 - SSM I, №53, 19.12.2005-ci il., maddə.350

Maddə 343. (çıxarılıb)

Gürcüstanın 24 iyun 2004-cü il tarixli qanunu №177 - SSM I, №19, 15.07.2004-cü il., maddə.78

Gürcüstanın 25 noyabr 2005-ci il tarixli qanunu №2130 - SSM I, №53, 19.12.2005-ci il., maddə.350

Maddə 344. (çıxarılıb)

Gürcüstanın 23 aprel 2003-cü il tarixli qanunu №2105 – SSM I, №12, 21.05.2003-cü il., maddə.63

Gürcüstanın 24 iyun 2004-cü il tarixli qanunu №177 - SSM I, №19, 15.07.2004-cü il., maddə.78

Gürcüstanın 25 noyabr 2005-ci il tarixli qanunu №2130 - SSM I, №53, 19.12.2005-ci il., maddə.350

Maddə 345. (çıxarılıb)

Gürcüstanın 24 iyun 2004-cü il tarixli qanunu №177 - SSM I, №19, 15.07.2004-cü il., maddə.78

Gürcüstanın 25 noyabr 2005-ci il tarixli qanunu №2130 - SSM I, №53, 19.12.2005-ci il., maddə.350

Maddə 346. (çıxarılıb)

Gürcüstanın 24 iyun 2004-cü il tarixli qanunu №177 - SSM I, №19, 15.07.2004-cü il., maddə.78

Gürcüstanın 25 noyabr 2005-ci il tarixli qanunu №2130 - SSM I, №53, 19.12.2005-ci il., maddə.350

Maddə 347. (çıxarılıb)

Gürcüstanın 24 iyun 2004-cü il tarixli qanunu №177 - SSM I, №19, 15.07.2004-cü il., maddə.78

Gürcüstanın 25 noyabr 2005-ci il tarixli qanunu №2130 - SSM I, №53, 19.12.2005-ci il., maddə.350

Maddə 348. (çıxarılıb)

Gürcüstanın 25 noyabr 2005-ci il tarixli qanunu №2130 - SSM I, №53, 19.12.2005-ci il., maddə.350

Fəsil XLII

Övladlığa götürmək

Maddə 349. Övladlığa götürmək haqqında ərizə

Övladlığa götürmək haqqında ərizə - övladlığa götürənin və ya övladlığa götürülənin yaşayış yeri üzrə məhkəməyə verilir.

Maddə 350. Ərizənin məzmunu

1. Övladlığa götürmək haqqında ərizədə: övladlığa götürülən və övladlığa götürən (övladlığa götürənlər) haqqında məlumatlar, habelə övladlığa götürmənin uşağın rifahı və maraqları üçün həyata keçirildiyini təsdiq edən hallar göstərilməlidir.

2. Ərizəyə əlavə edilməlidir:

a) uşağı həyat yoldaşlarından (ər-arvaddan) biri övladlığa götürdükdə - digər həyat yoldaşının razılığı;

b) övladlığa götürüləcək uşağın valideynlərinin razılığı - əgər varsa.

3. Məhkəmə, ərizəçinin xahişi və ya öz təşəbbüsü ilə, işin düzgün həlli üçün vacib olan sübutları tələb edə bilər.

4. Övladlığa götürmək işi qapalı məhkəmə iclasında müzakirə edilir. Tərəflər açıq məhkəmə iclasının keçirilməsini tələb edə bilərlər. Övladlığa götürən (övladlığa götürənlər) və 10 yaşındakı və ya 10 yaşından yuxarı uşaq və ya onun nümayəndəsi məhkəmə iclasının qapalı və ya açıq olması barədə razılığa gələ bilmədikdə, məsələni məhkəmə həll edir. 10 yaşına çatmamış uşağın məhkəmə iclasında iştirak etməsi halında məhkəmə həmin məsələni - onun yaşını, sağlamlıq vəziyyətini və yetkinlik dərəcəsini nəzərə alaraq, həll edir.

Gürcüstanın 13 may 1999-cu il tarixli qanunu №1956 – SSM I, №15(22), 14.05.1999-cu il., maddə.64

Gürcüstanın 9 iyun 1999-cu il tarixli qanunu №2078 – SSM I, №24(31), 26.07.1999-cu il., maddə.112

Gürcüstanın 18 dekabr 2009-cu il tarixli qanunu №2385 - SSM I, №50, 31.12.2009-cu il., maddə.402

Gürcüstanın 4 may 2017-ci il tarixli qanunu №753 – veb-səhifə, 24.05.2017-ci il.

Gürcüstanın 20 sentyabr 2019-cu il tarixli qanunu №5014 – veb-səhifə, 27.09.2019-cu il.

Gürcüstanın 21 may 2020-ci il tarixli qanunu №5914 – veb-səhifə, 25.05.2020-ci il.

Maddə 351. Məhkəmənin qərarı

1. Məhkəmə: övladlığa götürmənin - övladlığa götürülənin maraqlarına uyğun olduğunu və onun rifahına xidmət etdiyini tanıyarsa, övladlığa götürmək haqqında qərar çıxaracaq, hansı ki ərizəçinin xahişi ilə ictimaiyyətə açıqlanmayacaq.

2. (çıxarılıb - 04.05.2017, №753).

3. Övladlığa götürmək məhkəmə qərarının qanuni qüvvəyə mindiyi gündən qüvvədədir.

Gürcüstanın 13 may 1999-cu il tarixli qanunu №1956 – SSM I, №15(22), 14.05.1999-cu il., maddə.64

Gürcüstanın 18 dekabr 2009-cu il tarixli qanunu №2385 - SSM I, №50, 31.12.2009-cu il., maddə.402

Gürcüstanın 4 may 2017-ci il tarixli qanunu №753 – veb-səhifə, 24.05.2017-ci il.

Fəsil XLII1

İtirilmiş işin icraatının bərpası

Gürcüstanın 13 iyul 2006-cı il tarixli qanunu №3435 - SSM I, №32, 31.07.2006-cı il., maddə.243

Maddə 3511. İtirilmiş işin icraatının bərpası qaydası

İtirilmiş iş üzrə icraat tərəflərin ərizəsi ilə bərpa edilə bilər.

Gürcüstanın 13 iyul 2006-cı il tarixli qanunu №3435 - SSM I, №32, 31.07.2006-cı il., maddə.243

Maddə 3512. Ərizənin yurisdiksiya üzrə məhkəməyə verilməsi

İtirilmiş iş üzrə icraatın bərpası haqqında ərizə - itirilmiş iş üzrə icraata xitam verilməsi haqqında qərarı (qərardadı) çıxarmış məhkəməyə və ya onun hüquq varisinə (əvəzedicisinə) verilməlidir. İtirilmiş iş üzrə icraat tamamlanmadıqda, ərizə bu işin icraatda olduğu məhkəməyə verilir.

Gürcüstanın 13 iyul 2006-cı il tarixli qanunu №3435 - SSM I, №32, 31.07.2006-cı il., maddə.243

Maddə 3513. Ərizənin məzmunu

1. Ərizədə aşağıdakılar olmalıdır:

a) işə baxan məhkəmənin adı;

b) itirilmiş iş üzrə icraata xitam verilməsi haqqında qərarı və ya qərardadı çıxarmış məhkəmənin adı;

q) ərizəçinin itirilmiş iş üzrə icraatın hansı hissəsinin bərpa edilməsini tələb etdiyinə istinad;

d) qeyd olunan işin materiallarının itməsinə səbəb olan hallara istinad;

e) ərizəçinin itirilmiş materialları hansı məqsədlə bərpa etməyə ehtiyacı olduğuna istinad;

v) işlə bağlı ətraflı məlumat.

2. Ərizəyə: ərizəçidə olan və işə aidiyyəti olan sənədlər və ya onların təsdiq edilmiş surətləri əlavə edilməlidir – hətta onlar müəyyən edilmiş prosedurlara uyğun olaraq təsdiq edilmədikdə belə.

3. Ərizəçinin təqsiri üzündən iş itibsə, ərizəyə dövlət rüsumunun ödənilməsini təsdiq edən qəbz (çek) əlavə edilməlidir.

Gürcüstanın 13 iyul 2006-cı il tarixli qanunu №3435 - SSM I, №32, 31.07.2006-cı il., maddə.243

Maddə 3514. Ərizəyə baxılması qaydası

1. Məhkəmə itirilmiş işin icraatının bərpası haqqında ərizəyə tərəflərin iştirakı ilə baxır, lakin tərəflərdən birinin və ya hər ikisinin gəlməməsi işə baxılmasına mane ola bilməz. Lazım olduqda, məhkəmə: öz təşəbbüsü və ya tərəflərin vəsatəti əsasında, işin icraatının bərpası haqqında məhkəməyə məlumat verə biləcək şəxsləri dəvət edir. Məhkəmə, həmçinin, müvafiq orqanlardan məlumat tələb etmək hüququna malikdir.

2. İşə baxan məhkəmə: məhkəmə prosesinin qalan materiallarını, habelə tərəflərin tələblərini və ya digər şəxslərin sənədlərini rəhbər tutmalıdır, hansılar ki onlara məhkəmə prosesinin materialları itirilməmişdən əvvəl verilib, habelə işə aidiyyəti olan sənədlərin və materialların təsdiq edilmiş surətlərini də rəhbər tutmalıdır. İşdə iştirak edən şəxslər özlərinin hazırladıqları və yenilənməli olan qərarın layihəsini baxılması üçün məhkəməyə təqdim etmək hüququna malikdirlər.

3. Məhkəmə: prosessual hərəkətlərin yerinə yetirilməsində iştirak etmiş şəxsləri və lazım olduqda, materialları itmiş işə baxılarkən məhkəmə iclasında iştirak etmiş şəxsləri də şahid qismində dindirmək hüququna malikdir.

Gürcüstanın 13 iyul 2006-cı il tarixli qanunu №3435 - SSM I, №32, 31.07.2006-cı il., maddə.243

Maddə 3515. İtirilmiş işin icraatının bərpası haqqında məhkəmənin qərardadı

Məhkəmə itirilmiş iş üzrə icraatın bərpası haqqında qərardad qəbul edir, hansında ki itirilmiş işin icraatını tamamlamış qərarın və ya qərardadın məzmunu göstərilməlidir. Qərardadda: itirilmiş iş üzrə icraat zamanı hansı prosessual hərəkətlərin yerinə yetirildiyi də qeyd edilməlidir. İtirilmiş iş üzrə icraatın bərpası haqqında məhkəmənin qərardadı özəl şikayət ərizəsi ilə şikayət edilə bilər.

Gürcüstanın 13 iyul 2006-cı il tarixli qanunu №3435 - SSM I, №32, 31.07.2006-cı il., maddə.243

Maddə 3516. İtirilmiş işin icraatının bərpasının qeyri-mümkünlüyü

İtirilmiş işin icraatını bərpa etmək mümkün olmadıqda, məhkəmə öz qərardadı ilə itirilmiş məhkəmə icraatının bərpası haqqında icraata xitam verəcək. Belə halda, ərizəçi ümumi qaydada iddia qaldıra bilər. Bu qərardad özəl şikayət ərizəsi ilə şikayət edilə bilər.

Gürcüstanın 13 iyul 2006-cı il tarixli qanunu №3435 - SSM I, №32, 31.07.2006-cı il., maddə.243

Yeddinci Qapı

Qanunsuz köçürülmüş (yerdəyişmiş) və ya qanunsuz həbs edilmiş uşağın qaytarılması və ya uşaqla əlaqə saxlamaq hüququndan istifadə, ailəvi, inzibati, dövlət-hüquqi münasibətlərdən yaranan və reket əmlakının, vəzifəli şəxsin, „Oğru dünyasının“ üzvünün, insan alverçisinin, narkotik vasitənin yayılmasının təşviqçisinin və ya Gürcüstan Cinayət Məcəlləsinin 194-cü və/və ya 3311 maddəsində nəzərdə tutulmuş cinayətə görə məhkum edilmiş şəxsin əmlakının müsadirə edilməsi və dövlətə verilməsi ilə bağlı işlərə, habelə şəxsin işğal olunmuş ərazilərdə qadağan edilmiş iqtisadi fəaliyyətin həyata keçirilməsinə görə məhkum edilmiş şəxslə bağlı şəxsi məlumat barədə işlərə baxılmasının özəllikləri

Gürcüstanın 24 iyun 2004-cü il tarixli qanunu №211 - SSM I, №18, 09.07.2004-cü il., maddə.64

Gürcüstanın 4 iyul 2007-ci il tarixli qanunu №5199 - SSM I, №28, 18.07.2007-ci il., maddə.286

Gürcüstanın 19 dekabr 2008-ci il tarixli qanunu №797 - SSM I, №40, 29.12.2008-ci il., maddə.284

Gürcüstanın 21 iyun 2011-ci il tarixli qanunu №4869 – veb-səhifə, 06.07.2011-ci il.

Gürcüstanın 13 noyabr 2013-cü il tarixli qanunu №1525 - veb-səhifə, 22.11.2013-cü il.

Gürcüstanın 18 aprel 2018-ci il tarixli qanunu №2151 – veb-səhifə, 01.05.2018-ci il.

Fəsil XLII2

Qanunsuz köçürülmüş (yerdəyişmiş) və ya qanunsuz həbs edilmiş uşağın qaytarılması və ya uşaqla əlaqə saxlamaq hüququndan istifadə ilə bağlı işlərə baxılmasının özəllikləri

Gürcüstanın 21 iyun 2011-ci il tarixli qanunu №4869 – veb-səhifə, 06.07.2011-ci il.

Maddə 3517. Bu fəsildə istifadə edilən terminlərin izahı

Bu fəsildə istifadə edilən terminlər, elə bu fəslin məqsədləri üçün, aşağıdakı mənaları ifadə edir:

a) konvensiya − “Uşaqların beynəlxalq oğurlanmasının mülki aspektləri haqqında” 25 oktyabr 1980-ci il tarixli Haaqa Konvensiyası;

b) mərkəzi orqan − Gürcüstanın Ədliyyə Nazirliyinin struktur bölməsi;

q) uşaq − 16 yaşına çatmamış şəxs;

d) ərizəçi – qanunsuz köçürülmüş (yerdəyişmiş) və ya qanunsuz həbs edilmiş uşağın qaytarılması və ya uşaqla əlaqə saxlamaq hüququndan istifadə ilə bağlı məsələlərə dair iddia qaldıran hər hansı şəxs və ya orqan;

e) məhkəmə − Tbilisi və Kutaisi şəhər və apellyasiya məhkəmələri, Gürcüstanın Ali Məhkəməsi;

v) qəyyumluq hüququ – Gürcüstan Mülki Məcəlləsinin 13057 maddəsinin „e“ alt bəndində nəzərdə tutulmuş hüquq;

z) uşaqla əlaqə saxlamaq hüququ − Gürcüstan Mülki Məcəlləsinin 13057 maddəsinin „v“ alt bəndində nəzərdə tutulmuş hüquq;

t) uşağın qanunsuz köçürülməsi (yerdəyişməsi) − şəxsə və ya orqana fərdi və ya birgə şəkildə aid edilmiş qəyyumluq hüququnun pozulması, hansı ki o dövlətin qanunvericiliyi ilə təmin edilmişdi, harada ki uşaq, adətən, qanunsuz köçürülmədən (yerdəyişmədən) bilavasitə əvvəl yaşayırdı və hansı ki uşağın köçürülməsi (yerdəyişməsi) zamanı real olaraq fərdi və ya birgə şəkildə istifadə olunurdu və/və ya onun qanunsuz köçürülməsi (yerdəyişməsi) olmasaydı - bu cür istifadə olunardı, bundan əlavə, əgər uşaq bu dövlətdən konvensiyaya qoşulmuş dövlətə - qəyyumluq hüququna malik olan şəxsin və ya orqanın icazəsi olmadan köçürülmüşdürsə və onun tələbindən sonra uşaq ölkəyə qaytarılmırsa;

i) uşağın qanunsuz həbs edilməsi – şəxsə və ya orqana fərdi və ya birgə şəkildə aid edilmiş qəyyumluq hüququnun pozulması, hansı ki o dövlətin qanunvericiliyi ilə təmin edilmişdi, harada ki uşaq, adətən, qanunsuz həbs edilənə qədər bilavasitə yaşayırdı və hansı ki uşaq həbs edilən zaman real olaraq fərdi və ya birgə şəkildə istifadə olunurdu və/və ya onun qanunsuz həbs edilməsi olmasaydı - bu cür istifadə olunardı, bundan əlavə, əgər uşaq bu dövlətdən konvensiyaya qoşulmuş dövlətə -qəyyumluq hüququna malik olan şəxsin və ya orqanın icazəsi nəticəsində müəyyən bir müddətlə köçürülmüşdürsə, lakin bu müddət keçdikdən sonra, qəyyumluq hüququna malik olan şəxsin və ya orqanın tələbinə baxmayaraq, uşaq adi yaşayış yerinin olduğu ölkəyə qaytarılmırsa.

Gürcüstanın 21 iyun 2011-ci il tarixli qanunu №4869 - veb-səhifə, 06.07.2011-ci il.

Gürcüstanın 10 iyun 2020-ci il tarixli qanunu №6054 – veb-səhifə, 19.06.2020-ci il.

Maddə 3518. Tənzimləmə sahəsi

Qanunsuz köçürülmüş (yerdəyişmiş) və ya qanunsuz həbs edilmiş uşağın qaytarılması və ya uşaqla əlaqə saxlamaq hüququndan istifadə ilə bağlı işlərə bu məcəllə ilə müəyyən edilmiş qaydalar - bu fəsildə müəyyən edilmiş özəlliklər nəzərə alınmaqla, tətbiq edilir.

Gürcüstanın 21 iyun 2011-ci il tarixli qanunu №4869 - veb-səhifə, 06.07.2011-ci il.

Maddə 3519. Yurisdiksiya

1. Qanunsuz köçürülmüş (yerdəyişmiş) və ya qanunsuz həbs edilmiş uşağın qaytarılması və ya uşaqla əlaqə saxlamaq hüququndan istifadə ilə bağlı məsələlər üzrə iddia ərizəsi məhkəməyə bu məcəllə ilə müəyyən edilmiş qaydada verilir.

2. Qanunsuz köçürülmüş (yerdəyişmiş) və ya qanunsuz həbs edilmiş uşağın qaytarılması və ya uşaqla əlaqə saxlamaq hüququndan istifadə ilə bağlı məsələlərə, uşağın yerləşdiyi yer üzrə, birinci instansiya ilə Tbilisi və Kutaisi şəhər məhkəmələri baxırlar. Bu fəslin məqsədləri üçün, Tbilisi Şəhər Məhkəməsinin yurisdiksiyası Şərqi Gürcüstanı, Kutaisi Şəhər Məhkəməsinin yurisdiksiyası isə – Qərbi Gürcüstanı əhatə edir.

3. Tbilisi və Kutaisi şəhər məhkəmələrinin qanunsuz köçürülmüş (yerdəyişmiş)/həbs edilmiş uşağın qaytarılması və ya uşaqla əlaqə saxlamaq hüququndan istifadə ilə bağlı qəbul etdiyi qərar, bu məcəllə ilə müəyyən edilmiş qaydada, əsaslandırılmış qərar tərəfə verildikdən sonra 2 həftə müddətində Tbilisi və Kutaisi apellyasiya məhkəmələrində şikayət edilə bilər.

4. Tbilisi və Kutaisi apellyasiya məhkəmələrinin qanunsuz köçürülmüş (yerdəyişmiş)/həbs edilmiş uşağın qaytarılması və ya uşaqla əlaqə saxlamaq hüququndan istifadə ilə bağlı qəbul etdiyi qərar, bu məcəllə ilə müəyyən edilmiş qaydada, əsaslandırılmış qərar tərəfə verildikdən sonra 2 həftə müddətində Gürcüstanın Ali Məhkəməsində şikayət edilə bilər.

Gürcüstanın 21 iyun 2011-ci il tarixli qanunu №4869 – veb-səhifə, 06.07.2011-ci il.

Gürcüstanın 10 iyun 2020-ci il tarixli qanunu №6054 – veb-səhifə, 19.06.2020-ci il.

Maddə 35110. Məhkəmə əmri barədə vəsatət

Ərizəçi: qanunsuz köçürülmüş (yerdəyişmiş) və ya qanunsuz həbs edilmiş uşağın qaytarılması və ya uşaqla əlaqə saxlamaq hüququndan istifadə ilə bağlı məsələlər üzrə iddia ərizəsi təqdim etdikdə, məhkəmə yekun qərar qəbul edənə qədər - ərizəçi aşağıdakı vəsatətləri verə bilər:

a) uşağın köçürülməsinin (yerdəyişməsinin) məhdudlaşdırılması haqqında əmrin verilməsi barədə;

b) uşağın müvafiq şəxsin yanına və ya müəssisəyə yerləşdirilməsi haqqında əmrin verilməsi barədə;

q) müvafiq dövlət orqanları vasitəsilə uşağın olduğu yerin müəyyən edilməsi haqqında əmrin verilməsi barədə;

d) konvensiyanın müddəalarına əsaslanaraq ərizəçinin məqsədəuyğun hesab etdiyi hər hansı digər əmrin verilməsi barədə.

Gürcüstanın 21 iyun 2011-ci il tarixli qanunu №4869 – veb-səhifə, 06.07.2011-ci il.

Maddə 35111. Uşağın qanunsuz köçürülməsi (yerdəyişməsi)/həbs edilməsi faktının müəyyən edilməsi

1. Uşağın qanunsuz köçürülmüş (yerdəyişmiş)/həbs edilmiş olub-olmadığı faktını müəyyən edərkən, iddia ərizəsini qəbul edən məhkəmə uşağın adi (daimi) yaşayış yeri olan dövlətin qanunvericiliyini, bu dövlətin məhkəmə və ya inzibati orqanının qərarını və/və ya üçüncü ölkənin məhkəmə və ya inzibati orqanının qərarını bilavasitə rəhbər tuta bilər - qərarın uşağın adi yaşayış yeri olan dövlət tərəfindən tanınıb-tanınmamasından asılı olmayaraq, elə ki xüsusi prosedurlara müraciət etməsin, hansıları ki o, başqa halda belə bir qərarın Gürcüstan ərazisində tanınması/təsdiqi/bildirilməsi üçün istifadə edəcəkdi.

2. Uşağın qaytarılması haqqında qərarı qəbul etməzdən əvvəl məhkəmə ərizəçidən - uşağın adi yaşayış yeri olan dövlətin dövlət orqanı tərəfindən verilmiş, uşağın köçürülməsinin (yerdəyişməsinin)/həbs edilməsinin qanunsuzluğunu təsdiq edən hər hansı sənədi tələb edə bilər. Mərkəzi orqan ərizəçiyə belə bir sənədin əldə edilməsində yardım etmək səlahiyyətinə malikdir.

Gürcüstanın 21 iyun 2011-ci il tarixli qanunu №4869 – veb-səhifə, 06.07.2011-ci il.

Gürcüstanın 10 iyun 2020-ci il tarixli qanunu №6054 – veb-səhifə, 19.06.2020-ci il.

Maddə 35112. Uşağın qanunsuz köçürülməsi (yerdəyişməsi)/həbs edilməsi haqqında iddia ərizəsinin qəbulunun nəticələri

Qanunsuz köçürülmüş (yerdəyişmiş)/həbs edilmiş uşağın adi yaşayış yeri olan ölkəyə qaytarılması haqqında icraatın başlanması barədə məlumatı mərkəzi orqandan aldıqdan sonra, Gürcüstanın heç bir məhkəməsi qanunsuz köçürülmüş (yerdəyişmiş)/həbs edilmiş uşağın qaytarılmasından imtina haqqında qərarı qəbul etməzdən əvvəl qəyyumluq hüququ məsələsinə baxmaq səlahiyyətinə malik deyil.

Gürcüstanın 21 iyun 2011-ci il tarixli qanunu №4869 – veb-səhifə, 06.07.2011-ci il.

Gürcüstanın 10 iyun 2020-ci il tarixli qanunu №6054 – veb-səhifə, 19.06.2020-ci il.

Maddə 35113. Məhkəmə müzakirəsi

1. Məhkəmə: əgər uşağın yaşı, fiziki və psixi vəziyyəti buna imkan verirsə, onu dinləməlidir.

2. Uşağın dinlənilməsi Gürcüstan qanunvericiliyi ilə müəyyən edilmiş qaydada həyata keçirilməli və ekspertin və/və ya sosial işçinin iştirakı ilə aparılmalıdır.​

Gürcüstanın 21 iyun 2011-ci il tarixli qanunu №4869 – veb-səhifə, 06.07.2011-ci il.

Maddə 35114. Məhkəmə müddətləri

1. Məhkəmə: qanunsuz köçürülmüş (yerdəyişmiş) və ya qanunsuz həbs edilmiş uşağın qaytarılması və ya uşaqla əlaqə saxlamaq hüququndan istifadə haqqında qərarı sürətləndirilmiş qaydada, işi icraata qəbul etdikdən sonra altı həftə ərzində qəbul edir.

2. Məhkəmə: ərizəçinin bu məcəllənin 35110 maddəsində nəzərdə tutulmuş vəsatətləri ilə bağlı qərarı 48 saat ərzində qəbul edir.

Gürcüstanın 21 iyun 2011-ci il tarixli qanunu №4869 – veb-səhifə, 06.07.2011-ci il.

Maddə 35115. Qanunsuz köçürülmüş (yerdəyişmiş) və ya qanunsuz həbs edilmiş uşağın qaytarılması haqqında məhkəmə qərarı

1. Məhkəmə: qanunsuz köçürülmüş (yerdəyişmiş) və ya qanunsuz həbs edilmiş uşağın qaytarılması haqqında qərar qəbul edir, əgər:

a) uşaq qanunsuz köçürülmüşsə (yerdəyişmişsə) və ya qanunsuz həbs edilmişsə və onun qanunsuz köçürülmə (yerdəyişmə) və ya qanunsuz həbs edilmə tarixindən iddia ərizəsi təqdim edilənə qədər bir ildən az vaxt keçibsə;

b) uşağın qanunsuz köçürülmə (yerdəyişmə) və ya qanunsuz həbs edilmə tarixindən iddia ərizəsi təqdim edilənə qədər bir ildən çox vaxt keçibsə və uşağın öz yeni mühitinə inteqrasiya olunduğu aydın şəkildə göstərilməyibsə.

2. Bu maddənin müddəaları işə baxılmasının istənilən mərhələsində məhkəmənin uşağın qaytarılması haqqında qərar qəbul etmək hüququnu məhdudlaşdırmır.

Gürcüstanın 21 iyun 2011-ci il tarixli qanunu №4869 – veb-səhifə, 06.07.2011-ci il.

Gürcüstanın 10 iyun 2020-ci il tarixli qanunu №6054 – veb-səhifə, 19.06.2020-ci il.

Maddə 35116. Qanunsuz köçürülmüş (yerdəyişmiş) və ya qanunsuz həbs edilmiş uşağın Gürcüstanda qalması haqqında məhkəmə qərarı

Məhkəmə qanunsuz köçürülmüş (yerdəyişmiş) və ya qanunsuz həbs edilmiş uşağı qaytarmaqdan imtina etmək səlahiyyətinə malikdir, əgər:

a) uşağın qanunsuz köçürülmə (yerdəyişmə)/həbs edilmə tarixindən müvafiq ərizə və ya iddia ərizəsi təqdim edilənə qədər 1 ildən çox vaxt keçibsə və o, yeni mühitə inteqrasiya olunubsa;

b) uşağın qaytarılmasını tələb edən şəxs və ya orqan - uşağın Gürcüstanda qanunsuz köçürülməsi (yerdəyişməsi)/həbs edilməsi anı üçün real olaraq qəyyumluğu həyata keçirmirdisə və yaxud uşağın bu cür köçürülməsinə (yerdəyişməsinə)/həbs edilməsinə razılaşdısa və ya sonradan buna öyrəşdisə (alışdısa);

q) uşağın yaşı, fiziki və psixi vəziyyəti onun fikrini nəzərə almağa imkan verirsə və o, qayıtmaqdan birmənalı şəkildə imtina edirsə;

d) geri qaytarılmanın - uşağı fiziki və ya psixoloji təhlükə altında qoyması və yaxud başqa bir şəkildə onu dözülməz vəziyyətə salması kimi ciddi risk varsa.

Gürcüstanın 21 iyun 2011-ci il tarixli qanunu №4869 – veb-səhifə, 06.07.2011-ci il.

Gürcüstanın 10 iyun 2020-ci il tarixli qanunu №6054 – veb-səhifə, 19.06.2020-ci il.

Maddə 35117. Qanunsuz köçürülmüş (yerdəyişmiş)/həbs edilmiş uşağın qaytarılması haqqında və ya uşaqla əlaqə saxlamaq hüququndan istifadə haqqında qərarın icrası və onun icrasına xitam verilməsi

1. Qanunsuz köçürülmüş (yerdəyişmiş)/həbs edilmiş uşağın qaytarılması haqqında və ya uşaqla əlaqə saxlamaq hüququndan istifadə haqqında qərarda onun icrası ilə bağlı məsələlər olmalıdır.

2. Əgər qanunsuz köçürülmüş (yerdəyişmiş)/həbs edilmiş uşağın qaytarılması haqqında qərarın icrasına cavabdeh olan orqanlar tərəfindən Gürcüstan qanunvericiliyinə uyğun olaraq tədbirlər görüldükdən sonra, elə bir yaşa və yetkinlik dərəcəsinə çatmış uşaq – nə vaxt ki, onun fikrini nəzərə almaq məqsədəuyğundur, geri qaytarılmaqdan imtina edərsə - iş bu qərarı qəbul edən məhkəməyə göndərilir, hansı ki iş icraata qəbul edildikdən sonra 1 həftə müddətində qeyd olunan qərarın icrası proseduruna xitam verilməsi haqqında qərar qəbul edir. Uşağın ən yaxşı maraqları bunu tələb edirsə, bu qərar şifahi dinləmə ilə qəbul edilir.

3. Qanunsuz köçürülmüş (yerdəyişmiş)/həbs edilmiş uşaq geri qayıtmaqdan imtina edərsə, onun iradəsinin həqiqiliyi (etibarlılığı) psixoloqun rəyi ilə təsdiqlənməlidir.

4. Qanunsuz köçürülmüş (yerdəyişmiş)/həbs edilmiş uşağın qaytarılması haqqında qərarın icrası prosedurları - onun icrasına cavabdeh olan orqanlar və bu qərarın icrası prosesində onların səlahiyyətləri Gürcüstan hökuməti tərəfindən təsdiq edilmiş „Qanunsuz köçürülmüş (yerdəyişmiş) və ya qanunsuz həbs edilmiş uşağın qaytarılması və ya uşaqla əlaqə saxlamaq hüququndan istifadə haqqında müraciət (yönləndirmə) və icra prosedurları“ ilə müəyyən edilir.

Gürcüstanın 21 iyun 2011-ci il tarixli qanunu №4869 – veb-səhifə, 06.07.2011-ci il.

Gürcüstanın 10 iyun 2020-ci il tarixli qanunu №6054 – veb-səhifə, 19.06.2020-ci il.

Maddə 35118. Xərclər

1. Ərizəçi prosesin xərclərini ödəməkdən azad edilir.

2. Qanunsuz köçürülmüş (yerdəyişmiş) və ya qanunsuz həbs edilmiş uşağın qaytarılması və ya uşaqla əlaqə saxlamaq hüququndan istifadə ilə bağlı qərarı qəbul edərkən məhkəmə: uşağı qanunsuz köçürmüş (yerini dəyişdirmiş) və ya qanunsuz həbs etmiş və yaxud uşaqla əlaqə saxlamaq hüququndan istifadəyə maneə törətmiş şəxsə ərizəçinin çəkdiyi zəruri xərclərin, o cümlədən yol xərclərinin, uşağın olduğu yeri müəyyənləşdirmək üçün çəkilən hər hansı xərcin və ya ödənilən məbləğin, ərizəçinin hüquqi nümayəndəliyi xərclərinin və uşağın qaytarılması xərclərinin ödənilməsini həvalə edir.

Gürcüstanın 21 iyun 2011-ci il tarixli qanunu №4869 – veb-səhifə, 06.07.2011-ci il.

Fəsil XLII3

„Valideynin məsuliyyətinin və uşaqların müdafiəsi tədbirlərinin yerinə yetirilməsi ilə bağlı yurisdiksiya, tətbiq edilməli qanun, tanınma, yerinə yetirmə və əməkdaşlıq haqqında“ 19 oktyabr 1996-cı il Haaqa Konvensiyası ilə nəzərdə tutulmuş işlərə baxılmasının özəllikləri

Gürcüstanın 19 mart 2014-cü il tarixli qanunu №2111 – veb-səhifə, 01.04.2014-cü il.

Maddə 35119. Konvensiya ilə müəyyən edilmiş mərkəzi orqan

„Valideynin məsuliyyətinin və uşaqların müdafiəsi tədbirlərinin yerinə yetirilməsi ilə bağlı yurisdiksiya, tətbiq edilməli qanun, tanınma, yerinə yetirmə və əməkdaşlıq haqqında“ 19 oktyabr 1996-cı il Haaqa Konvensiyası ilə müəyyən edilmiş mərkəzi orqan - Gürcüstanın Ədliyyə Nazirliyinin struktur bölməsidir.

Gürcüstanın 19 mart 2014-cü il tarixli qanunu №2111 – veb-səhifə, 01.04.2014-cü il.

Maddə 35120. Konvensiyanın iştirakçısı olan dövlətin mərkəzi orqanının tələbinin yerinə yetirilməsi

1. „Valideynin məsuliyyətinin və uşaqların müdafiəsi tədbirlərinin yerinə yetirilməsi ilə bağlı yurisdiksiya, tətbiq edilməli qanun, tanınma, yerinə yetirmə və əməkdaşlıq haqqında“ 19 oktyabr 1996-cı il Haaqa Konvensiyasının iştirakçısı olan dövlətə eyni konvensiya əsasında müəyyən edilmiş mərkəzi orqanın tələbini - uşağın şəxsiyyətini və/və ya əmlakını qorumaq üçün Gürcüstanın Ədliyyə Nazirliyinin struktur bölməsi uşağın faktiki olduğu yer üzrə qəyyumluq və himayəçilik orqanlarına göndərir, hansılar ki tələbi aldıqdan dərhal sonra Gürcüstan qanunvericiliyində nəzərdə tutulmuş tədbirləri həyata keçirməyə borcludurlar.

2. Qəyyumluq və himayəçilik orqanları uşağın şəxsiyyətini və/və ya əmlakını qorumaq üçün məhkəməyə müraciət etdikdə, məhkəmə işə icraata qəbul edildikdən sonra 6 həftədən gec olmayaraq baxır.

Gürcüstanın 19 mart 2014-cü il tarixli qanunu №2111 – veb-səhifə, 01.04.2014-cü il.

Fəsil XLIII

Ailə işlərinə baxılmasının özəllikləri

Maddə 352. Tətbiq sahəsi

Nikah və ailə işlərinə - bu fəsildə müəyyən edilmiş əlavələrlə, bu məcəllə ilə müəyyən edilmiş qaydalar tətbiq edilir.

Maddə 353. Həyat yoldaşlarından (ər-arvaddan) birinin ölümü

Ər-arvaddan biri öldükdə, məhkəmədə qaldırılan işə xitam verilməlidir.

Maddə 354. Məhkəmənin təşəbbüsü ilə işin hallarının müəyyən edilməsi

1. Məhkəmə, öz təşəbbüsü ilə, müəyyən edilməli olan hallar dairəsini müəyyənləşdirə bilər və tərəflərin izahatından sonra, tərəflərin göstərmədikləri sübutları özü tələb edə bilər.

2. Ailəvi-hüquqi münasibətlərdən yaranmış işlərə digər xarakterli tələblər üzrə başlanmış işlərlə birlikdə baxıla bilməz.

Maddə 355. Məhkəmənin müvəqqəti sərəncamı

1. Məhkəmə, tərəflərin vəsatəti əsasında, aşağıdakıları tənzimləmək üçün müvəqqəti sərəncam qəbul edə bilər:

a) uşağa valideynlərin qayğısı məsələləri;

b) valideynlərdən birinin uşaqla əlaqəsi;

q) uşağın böyütmək (tərbiyə etmək) üçün valideynlərdən birinə verilməsi;

d) azyaşlı uşağı saxlamaq öhdəliyi;

e) həyat yoldaşlarından (ər-arvaddan) birinin digər həyat yoldaşına maddi yardım göstərməsi məsələsi;

v) ailə təsərrüfatı və mənzildən (evdən) istifadə məsələsi;

z) ailəvi-hüquqi münasibətlərdən yaranmış işlərə baxılması ilə bağlı xərclərin avans şəklində ödənilməsi məsələsi.

2. Qeyd olunan məsələlər üzrə məhkəmənin qərardadı işə şifahi baxılma olmadan çıxarıla bilər.

3. Qərardadı çıxaran məhkəmə, tərəflərin ərizəsi əsasında, öz qərardadını dəyişdirə və ya tamamilə ləğv edə bilər.

Maddə 356. Boşanmanın və ya nikahın batil elan edilməsi haqqında məhkəmə qərarı

1. Boşanmanın və ya nikahın batil elan edilməsi haqqında çıxardığı qərarla məhkəmə, tərəflər bunu öz ərizəsində tələb etdikləri halda, həll edir:

a) nikahda doğulmuş uşağa valideynlərin ümumi qayğısı məsələsi;

b) valideynlərdən birinin nikahında doğulmuş uşaqla münasibətin tənzimlənməsi məsələsi;

q) uşağın valideynlərdən birinə verilməsi məsələsi;

d) nikahda doğulmuş uşağa maddi yardımın göstərilməsi (saxlanılması) məsələsi;

e) ər-arvadın qarşılıqlı dəstək (bir-birini saxlama) məsələsi.

2. Məhkəmə boşanmanın və ya nikahın batil elan edilməsi və onların nəticələri haqqında vahid qərar çıxarır. Məhkəmə nikah işlərindən irəli gələn digər işləri ayırdıqda, bu maddənin birinci hissəsinin “a” və “b” alt bəndlərində göstərilən məsələlər üzrə qərardad çıxarır. Belə bir qərardada qarşı özəl şikayət ərizəsi vermək olar.

Fəsil XLIV

(çıxarılıb)

Gürcüstanın 10 dekabr 1999-cu il tarixli qanunu №70 – SSM I, №48(55), 16.12.1999-cu il., maddə.245

Maddə 357. (çıxarılıb)

Gürcüstanın 10 dekabr 1999-cu il tarixli qanunu №70 – SSM I, №48(55), 16.12.1999-cu il., maddə.245

Maddə 358. (çıxarılıb)

Gürcüstanın 10 dekabr 1999-cu il tarixli qanunu №70 – SSM I, №48(55), 16.12.1999-cu il., maddə.245

Maddə 359. (çıxarılıb)

Gürcüstanın 8 sentyabr 1999-cu il tarixli qanunu №2365 – SSM I, №43(50), 21.09.1999-cu il., maddə.214

Gürcüstanın 10 dekabr 1999-cu il tarixli qanunu №70 – SSM I, №48(55), 16.12.1999-cu il., maddə.245

Maddə 360. (çıxarılıb)

Gürcüstanın 28 may 1999-cu il tarixli qanunu №1972 – SSM I, №18(25), 01.06.1999-cu il., maddə.71

Gürcüstanın 10 dekabr 1999-cu il tarixli qanunu №70 – SSM I, №48(55), 16.12.1999-cu il., maddə.245

Maddə 361. (çıxarılıb)

Gürcüstanın 10 dekabr 1999-cu il tarixli qanunu №70 – SSM I, №48(55), 16.12.1999-cu il., maddə.245

Maddə 362. (çıxarılıb)

Gürcüstanın 10 dekabr 1999-cu il tarixli qanunu №70 – SSM I, №48(55), 16.12.1999-cu il., maddə.245

Maddə 363. (çıxarılıb)

Gürcüstanın 10 dekabr 1999-cu il tarixli qanunu №70 – SSM I, №48(55), 16.12.1999-cu il., maddə.245

Fəsil XLIV1

Reket əmlakının, vəzifəli şəxsin, „Oğru dünyasının“ üzvünün, insan alverçisinin, narkotik vasitənin yayılmasının təşviqçisinin və ya Gürcüstan Cinayət Məcəlləsinin 194-cü və/və ya 3311 maddəsində nəzərdə tutulmuş cinayətə görə məhkum edilmiş şəxsin əmlakının müsadirə edilməsi və dövlətə verilməsi ilə bağlı icraat

Gürcüstanın 24 iyun 2004-cü il tarixli qanunu №211 - SSM I, №18, 09.07.2004-cü il., maddə.64

Gürcüstanın 20 dekabr 2005-ci il tarixli qanunu №2357 - SSM I, №57, 29.12.2005-ci il., maddə.441

Gürcüstanın 7 dekabr 2006-cı il tarixli qanunu №3838 - SSM I, №48, 22.12.2006-cı il., maddə.335

Gürcüstanın 4 iyul 2007-ci il tarixli qanunu №5199 - SSM I, №28, 18.07.2007-ci il., maddə.286

Gürcüstanın 13 noyabr 2013-cü il tarixli qanunu №1525 – veb-səhifə, 22.11.2013-cü il.

Gürcüstanın 18 aprel 2018-ci il tarixli qanunu №2151 – veb-səhifə, 01.05.2018-ci il.

Maddə 3561. Terminlərin izahı

Bu fəslin məqsədləri üçün, terminlər aşağıdakı mənaları ifadə edir:

a) reket – gəlir və ya digər əmlak faydasını sistematik olaraq əldə etmək məqsədilə həyata keçirilən təkrarlanan (bir dəfədən çox) və mütəşəkkil fəaliyyət, hansı ki qəsdən cinayətin törədilməsi ilə əlaqədardır (əgər məhkumluq ləğv edilməyibsə və ya silinməyibsə) - əgər o, beş təqvim ili ərzində ən azı iki dəfə həyata keçirilmişdirsə, hansına ki reketin həbs olunma və cəza çəkmə müddəti daxil deyil;

b) reket qruplaşması – öz fəaliyyəti ilə reketlə əlaqəli hüquqi şəxs, habelə fiziki və/və ya hüquqi şəxslərin hər hansı birliyi;

q) reketir – müstəqil olaraq və ya başqa şəxslə/şəxslərlə birlikdə reket qruplaşmasının fəaliyyətini həyata keçirən və ya reket qruplaşmasının fəaliyyətində başqa cür iştirak edən şəxs və hansına ki bu qruplaşmanın reket qruplaşması olduğu məlumdur, habelə hansı ki reket qruplaşmaları və ya reket qruplaşması və digər şəxslər arasındakı mübahisələri qanunsuz olaraq həll edir və ya onların həllində iştirak edir;

d) vəzifəli şəxs – „Korrupsiyaya qarşı mübarizə haqqında“ Gürcüstan Qanununun 2-ci maddəsində müəyyən edilmiş vəzifəli şəxs, dövlət qulluqçusu (məmur), ictimai hüququn hüquqi şəxsinin rəhbəri və ya onun müavini, habelə o müəssisəyə rəhbərlik/nümayəndəlik səlahiyyəti olan şəxs, hansında ki dövlət və ya bələdiyyə payın (səhmlərin) 50%-nə və ya 50%-dən çoxuna sahibdir – onun tutduğu vəzifədən azad edilib-edilməməsindən asılı olmayaraq;

e) insan alverçisi – Gürcüstan Cinayət Məcəlləsinin 1431 və/və ya 1432 maddəsində nəzərdə tutulmuş cinayəti törətmiş fiziki və ya hüquqi şəxs və ya şəxslər qrupu;

v) narkotik vasitənin yayılmasının təşviqçisi – Gürcüstan Cinayət Məcəlləsinin 260-cı maddəsində (əgər narkotik vasitənin satış məqsədi təsdiqlənibsə) və ya 261-ci maddəsinin 4-cü hissəsində (əgər psixotrop maddənin satış məqsədi təsdiqlənibsə) nəzərdə tutulmuş cinayəti törətmiş və ya Gürcüstan Cinayət Məcəlləsinin XXXIII fəslində nəzərdə tutulmuş digər xüsusilə ağır cinayəti törətmiş fiziki və ya hüquqi şəxs və ya şəxslər qrupu;

z) „Oğru dünyasının“ üzvü:

z.a) “Oğru dünyası”nı tanıyan və onun fəaliyyətində fəal iştirak edən şəxs, habelə “Oğru dünyası”nı tanıyan, onunla əlaqəsi olan şəxs və şəxsin öz hərəkəti (əməli) ilə „Oğru dünyasının“ fəaliyyətində iştirak etməyə hazır olduğunu göstərən aydın şəkildə ifadə edilmiş əlamətlər toplusunun mövcudluğu;

z.b) hər hansı bir formada "Oğru dünyasını" idarə edən və/və ya təşkilatçılıq edən və ya müəyyən şəxslər qrupunu "Oğru dünyası"nın fəaliyyət metodlarından istifadə edərək idarə edən və/və ya təşkilatçılıq edən şəxs („Qanuni oğru“);

t) ailə üzvü – reketirin, vəzifəli şəxsin, „Oğru dünyasının“ üzvünün, insan alverçisinin, narkotik vasitənin yayılmasının təşviqçisinin və ya Gürcüstan Cinayət Məcəlləsinin 194-cü və/və ya 3311 maddəsində nəzərdə tutulmuş cinayətə görə məhkum edilmiş şəxsin həyat yoldaşı, yetkinlik yaşına çatmayan övladı, ögey övladı, habelə reketirin, vəzifəli şəxsin, „Oğru dünyasının“ üzvünün, insan alverçisinin, narkotik vasitənin yayılmasının təşviqçisinin və ya Gürcüstan Cinayət Məcəlləsinin 194-cü və/və ya 3311 maddəsində nəzərdə tutulmuş cinayətə görə məhkum edilmiş şəxsin yanında daimi yaşayan şəxs;

i) yaxın qohum – reketirin, vəzifəli şəxsin, „Oğru dünyasının“ üzvünün, insan alverçisinin, narkotik vasitənin yayılmasının təşviqçisinin və ya Gürcüstan Cinayət Məcəlləsinin 194-cü və/və ya 3311 maddəsində nəzərdə tutulmuş cinayətə görə məhkum edilmiş şəxsin ailə üzvü, birbaşa yüksələn və ya enən budaq üzrə qohumu, bacısı, qardaşı, valideyninin və ya övladının ögey övladı, həyat yoldaşının bacısı, qardaşı, valideyni;

k) reketirlə, vəzifəli şəxslə, „Oğru dünyasının“ üzvü ilə, insan alverçisi ilə, narkotik vasitənin yayılmasının təşviqçisi ilə və ya Gürcüstan Cinayət Məcəlləsinin 194-cü və/və ya 3311 maddəsində nəzərdə tutulmuş cinayətə görə məhkum edilmiş şəxslə əlaqəli şəxs – hüquqi sənədlər əsasında əmlaka malik olan şəxs və onun reketçilik nəticəsində əldə edilməsinə dair əsaslı şübhə varsa və ya reketir, vəzifəli şəxs, „Oğru dünyasının“ üzvü, insan alverçisi, narkotik vasitənin yayılmasının təşviqçisi və ya Gürcüstan Cinayət Məcəlləsinin 194-cü və/və ya 3311 maddəsində nəzərdə tutulmuş cinayətə görə məhkum edilmiş şəxs tərəfindən əldə edilmişdirsə və/və ya bu əmlakdan reketir, vəzifəli şəxs, „Oğru dünyasının“ üzvünün, insan alverçisinin, narkotik vasitənin yayılmasının təşviqçisinin və ya Gürcüstan Cinayət Məcəlləsinin 194-cü və/və ya 3311 maddəsində nəzərdə tutulmuş cinayətə görə məhkum edilmiş şəxs istifadə edirsə, onun üzərində sərəncam verirsə (və ya sərəncam verirdisə);

l) reket əmlakı – reket nəticəsində əldə edilmiş əmlak, bu əmlakdan əldə edilən gəlir, reketdən əldə edilmiş gəlirlə satın alınmış əmlak, habelə reket qruplaşmasının, reketirin, reketirin ailə üzvünün, yaxın qohumunun və ya reketirlə əlaqəli şəxsin gəliri, əmlakı və ya əmlakından əldə edilən gəlir, hansının ki qanuni vasitələrlə alındığını təsdiq edən sənəd və ya başqa sübut yoxdur;

m) vəzifəli şəxsin əmlakı – vəzifəli şəxsin, onun ailə üzvünün, yaxın qohumunun və ya vəzifəli şəxslə əlaqəli şəxsin gəliri, əmlakı və ya əmlakından əldə edilən gəlir, hansının ki qanuni vasitələrlə alındığını təsdiq edən sənəd və ya başqa sübut yoxdur;

n) „Oğru dünyasının“ üzvünün əmlakı – „Oğru dünyasının“ üzvünün, onun ailə üzvünün və ya yaxın qohumunun və ya reketirlə və ya „Oğru dünyasının“ üzvü ilə əlaqəli şəxsin gəliri, əmlakı və ya əmlakından əldə edilən gəlir, hansının ki qanuni vasitələrlə alındığını təsdiq edən sənəd və ya başqa sübut yoxdur;

o) insan alverçisinin əmlakı – insan alverçisinin, onun ailə üzvünün, yaxın qohumunun və ya insan alverçisi ilə əlaqəli şəxsin gəliri, əmlakı və ya əmlakından əldə edilən gəlir, hansının ki qanuni vasitələrlə alındığını təsdiq edən sənəd və ya başqa sübut yoxdur;

p) narkotik vasitənin yayılmasının təşviqçisinin əmlakı – narkotik vasitənin yayılmasının təşviqçisinin, onun ailə üzvünün, yaxın qohumunun və ya narkotik vasitənin yayılmasının təşviqçisi ilə əlaqəli şəxsin gəliri, əmlakı və ya əmlakından əldə edilən gəlir, hansının ki qanuni vasitələrlə alındığını təsdiq edən sənəd və ya başqa sübut yoxdur;

j) Gürcüstan Cinayət Məcəlləsinin 194-cü və/və ya 3311 maddəsində nəzərdə tutulmuş cinayətə görə məhkum edilmiş şəxsin əmlakı – Gürcüstan Cinayət Məcəlləsinin 194-cü və/və ya 3311 maddəsində nəzərdə tutulmuş cinayətə görə məhkum edilmiş şəxsin, onun ailə üzvünün, yaxın qohumunun və ya Gürcüstan Cinayət Məcəlləsinin 194-cü və/və ya 3311 maddəsində nəzərdə tutulmuş cinayətə görə məhkum edilmiş şəxslə əlaqəli şəxsin gəliri, əmlakı və ya əmlakından əldə edilən gəlir, hansının ki qanuni vasitələrlə alındığını təsdiq edən sənəd və ya başqa sübut yoxdur;

r) qanunsuz əmlak – əmlak, habelə bu əmlakdan əldə edilən gəlir, səhmlər (pay), hansını/hansıları ki reket qruplaşması, reketir, vəzifəli şəxs, „Oğru dünyasının“ üzvü, insan alverçisi, narkotik vasitənin yayılmasının təşviqçisi və ya Gürcüstan Cinayət Məcəlləsinin 194-cü və/və ya 3311 maddəsində nəzərdə tutulmuş cinayətə görə məhkum edilmiş şəxs, onun ailə üzvü, onun yaxın qohumu və ya onunla əlaqəli şəxs qanunun tələblərini pozaraq əldə etmişdir;

s) əsaslandırılmamış əmlak – əmlak, habelə bu əmlakdan əldə edilən gəlir, səhmlər (pay), hansının/hansıların ki qanuni vasitələrlə əldə edildiyini təsdiq edən sənədlər reket qruplaşmasında, reketirdə, vəzifəli şəxsdə, „Oğru dünyasının“ üzvündə, insan alverçisində, narkotik vasitənin yayılmasının təşviqçisində və ya Gürcüstan Cinayət Məcəlləsinin 194-cü və/və ya 3311 maddəsində nəzərdə tutulmuş cinayətə görə məhkum edilmiş şəxsdə, onun ailə üzvündə, onun yaxın qohumunda və ya onunla əlaqəli şəxsdə yoxdur və ya hansı/hansılar ki qanunsuz əmlakın özgəninkiləşdirilməsi nəticəsində əldə edilən pul vəsaitləri ilə əldə edilmişdir.

Gürcüstanın 24 iyun 2004-cü il tarixli qanunu №211 - SSM I, №18, 09.07.2004-cü il., maddə.64

Gürcüstanın 20 dekabr 2005-ci il tarixli qanunu №2357 - SSM I, №57, 29.12.2005-ci il., maddə.441

Gürcüstanın 7 dekabr 2006-cı il tarixli qanunu №3838 - SSM I, №48, 22.12.2006-cı il., maddə.335

Gürcüstanın 4 iyul 2007-ci il tarixli qanunu №5199 - SSM I, №28, 18.07.2007-ci il., maddə.286

Gürcüstanın 13 noyabr 2013-cü il tarixli qanunu №1525 – veb-səhifə, 22.11.2013-cü il.

Gürcüstanın 27 oktyabr 2015-ci il tarixli qanunu №4370 - veb-səhifə, 11.11.2015-ci il.

Gürcüstanın 21 dekabr 2016-cı il tarixli qanunu №162 - veb-səhifə, 28.12.2016-cı il.

Gürcüstanın 18 aprel 2018-ci il tarixli qanunu №2151 – veb-səhifə, 01.05.2018-ci il.

Gürcüstanın 30 noyabr 2022-ci il tarixli qanunu №2226 – veb-səhifə, 15.12.2022-ci il.

Maddə 3562. Reket əmlakının, vəzifəli şəxsin, „Oğru dünyasının“ üzvünün, insan alverçisinin, narkotik vasitənin yayılmasının təşviqçisinin və ya Gürcüstan Cinayət Məcəlləsinin 194-cü və/və ya 3311 maddəsində nəzərdə tutulmuş cinayətə görə məhkum edilmiş şəxsin əmlakının müsadirə edilməsi və dövlətə verilməsi barədə iddia ərizəsinin qaldırılması

1. Reket əmlakının, vəzifəli şəxsin, „Oğru dünyasının“ üzvünün, insan alverçisinin, narkotik vasitənin yayılmasının təşviqçisinin və ya Gürcüstan Cinayət Məcəlləsinin 194-cü və/və ya 3311 maddəsində nəzərdə tutulmuş cinayətə görə məhkum edilmiş şəxsin əmlakının müsadirə edilməsi və dövlətə verilməsi barədə iddia ərizəsi qaldırmaq hüququna prokuror malikdir – reketirə, vəzifəli şəxsə, „Oğru dünyasının“ üzvünə, insan alverçisinə, narkotik vasitənin yayılmasının təşviqçisinə və ya Gürcüstan Cinayət Məcəlləsinin 194-cü və/və ya 3311 maddəsində nəzərdə tutulmuş cinayətə görə məhkum edilmiş şəxsə qarşı məhkəmənin hökmü qanuni qüvvəyə mindiyi gündən 10 il müddətində.

2. Reket əmlakının müsadirə edilməsi və dövlətə verilməsi barədə iddia ərizəsi - reket qruplaşmasına, reketirə, onun ailə üzvünə, yaxın qohumuna və ya reketirlə əlaqəli şəxsə qarşı qaldırıla bilər.

3. Vəzifəli şəxsin əmlakının müsadirə edilməsi və dövlətə verilməsi barədə iddia ərizəsi – vəzifəli şəxsə, onun ailə üzvünə, yaxın qohumuna və ya vəzifəli şəxslə əlaqəli şəxsə qarşı qaldırıla bilər.

4. „Oğru dünyasının“ üzvünün əmlakının müsadirə edilməsi və dövlətə verilməsi barədə iddia ərizəsi – „Oğru dünyasının“ üzvünə, onun ailə üzvünə, yaxın qohumuna və ya „Oğru dünyasının“ üzvü ilə əlaqəli şəxsə qarşı qaldırıla bilər.

5. İnsan alverçisinin əmlakının müsadirə edilməsi və dövlətə verilməsi barədə iddia ərizəsi – insan alverçisinə, onun ailə üzvünə, yaxın qohumuna və ya insan alverçisi ilə əlaqəli şəxsə qarşı qaldırıla bilər.

6. Narkotik vasitənin yayılmasının təşviqçisinin əmlakının müsadirə edilməsi və dövlətə verilməsi barədə iddia ərizəsi – narkotik vasitənin yayılmasının təşviqçisinə, onun ailə üzvünə, yaxın qohumuna və ya narkotik vasitənin yayılmasının təşviqçisi ilə əlaqəli şəxsə qarşı qaldırıla bilər.

7. Gürcüstan Cinayət Məcəlləsinin 194-cü və/və ya 3311 maddəsində nəzərdə tutulmuş cinayətə görə məhkum edilmiş şəxsin əmlakının müsadirə edilməsi və dövlətə verilməsi barədə iddia ərizəsi –Gürcüstan Cinayət Məcəlləsinin 194-cü və/və ya 3311 maddəsində nəzərdə tutulmuş cinayətə görə məhkum edilmiş şəxsə, onun ailə üzvünə, yaxın qohumuna və ya Gürcüstan Cinayət Məcəlləsinin 194-cü və/və ya 3311 maddəsində nəzərdə tutulmuş cinayətə görə məhkum edilmiş şəxslə əlaqəli şəxsə qarşı qaldırıla bilər.

Gürcüstanın 24 iyun 2004-cü il tarixli qanunu №211 - SSM I, №18, 09.07.2004-cü il., maddə.64

Gürcüstanın 20 dekabr 2005-ci il tarixli qanunu №2357 - SSM I, №57, 29.12.2005-ci il., maddə.441

Gürcüstanın 7 dekabr 2006-cı il tarixli qanunu №3838 - SSM I, №48, 22.12.2006-cı il., maddə.335

Gürcüstanın 4 iyul 2007-ci il tarixli qanunu №5199 - SSM I, №28, 18.07.2007-ci il., maddə.286

Gürcüstanın 4 may 2010-cu il tarixli qanunu №3035 - SSM I, №24, 10.05.2010-cu il., maddə.163

Gürcüstanın 13 noyabr 2013-cü il tarixli qanunu №1525 – veb-səhifə, 22.11.2013-cü il.

Gürcüstanın 18 aprel 2018-ci il tarixli qanunu №2151 – veb-səhifə, 01.05.2018-ci il.

Maddə 3563. Əmlakın reket əmlakı kimi tanınması, reket qruplaşmasının, reketirin, vəzifəli şəxsin, „Oğru dünyasının“ üzvünün, insan alverçisinin, narkotik vasitənin yayılmasının təşviqçisinin və ya Gürcüstan Cinayət Məcəlləsinin 194-cü və/və ya 3311 maddəsində nəzərdə tutulmuş cinayətə görə məhkum edilmiş şəxsin əmlakının qanunsuz və əsassız kimi tanınması

1. Hakim əmlakı reket əmlakı kimi tanıyır - əgər işin icraatı prosesində, müvafiq sübutların qiymətləndirilməsi əsasında, əmlakın reket yolu ilə əldə edildiyi, reket nəticəsində əldə edilən əmlakdan gəlir olduğu, reket yolu ilə əldə edilən gəlirlə satın alındığı və ya reket qruplaşmasının, reketirin, onun ailə üzvünün, yaxın qohumunun və ya reketirlə əlaqəli şəxsin əmlakının qanuni vasitələrlə əldə edildiyini təsdiq edən sənədin və ya başqa sübutun mövcud olmadığı aşkar edilibsə.

2. İddiaçı: cavabdehin əmlakının reket əmlakı olması haqqında məhkəməyə sübutlar təqdim etməyə borcludur.

3. Hakim: reket qruplaşmasının, reketirin, vəzifəli şəxsin, „Oğru dünyasının“ üzvünün, insan alverçisinin, narkotik vasitənin yayılmasının təşviqçisinin və ya Gürcüstan Cinayət Məcəlləsinin 194-cü və/və ya 3311 maddəsində nəzərdə tutulmuş cinayətə görə məhkum edilmiş şəxsin, onun ailə üzvünün və ya yaxın qohumunun və ya reketirlə, vəzifəli şəxslə, „Oğru dünyasının“ üzvü ilə, insan alverçisi ilə, narkotik vasitənin yayılmasının təşviqçisi ilə və ya Gürcüstan Cinayət Məcəlləsinin 194-cü və/və ya 3311 maddəsində nəzərdə tutulmuş cinayətə görə məhkum edilmiş şəxslə əlaqəli şəxsin əmlakını qanunsuz kimi tanıyır - əgər işin icraatı prosesində, müvafiq sübutların qiymətləndirilməsi əsasında, məhkəmə: əmlakın və ya bu əmlakın satın alınması üçün lazım olan vasitələrin qanunun tələblərini pozmaqla əldə edildiyini aşkar edibsə.

4. İddiaçı: cavabdehin əmlakının qanunsuzluğu haqqında məhkəməyə sübutlar təqdim etməyə borcludur.

5. Hakim: reket qruplaşmasının, reketirin, vəzifəli şəxsin, „Oğru dünyasının“ üzvünün, insan alverçisinin, narkotik vasitənin yayılmasının təşviqçisinin və ya Gürcüstan Cinayət Məcəlləsinin 194-cü və/və ya 3311 maddəsində nəzərdə tutulmuş cinayətə görə məhkum edilmiş şəxsin, onun ailə üzvünün və ya yaxın qohumunun və ya reketirlə, vəzifəli şəxslə, „Oğru dünyasının“ üzvü ilə, insan alverçisi ilə, narkotik vasitənin yayılmasının təşviqçisi ilə və ya Gürcüstan Cinayət Məcəlləsinin 194-cü və/və ya 3311 maddəsində nəzərdə tutulmuş cinayətə görə məhkum edilmiş şəxslə əlaqəli şəxsin əmlakını əsassız kimi tanıyır - əgər işin icraatı prosesində, cavabdeh: əmlakın və ya bu əmlakın satın alınması üçün lazım olan maliyyə vasitələrinin qanuni yolla əldə edildiyini və ya həmin əmlaka görə Gürcüstan qanunvericiliyi ilə müəyyən edilmiş vergilərin ödənilməsini təsdiq edən sənədləri məhkəməyə təqdim edə bilməyibsə.

6. Cavabdeh: öz əmlakının qanuniliyi və əsaslılığı haqqında sübutları məhkəməyə təqdim etməyə borcludur.

Gürcüstanın 24 iyun 2004-cü il tarixli qanunu №211 - SSM I, №18, 09.07.2004-cü il., maddə.64

Gürcüstanın 20 dekabr 2005-ci il tarixli qanunu №2357 - SSM I, №57, 29.12.2005-ci il., maddə.441

Gürcüstanın 7 dekabr 2006-cı il tarixli qanunu №3838 - SSM I, №48, 22.12.2006-cı il., maddə.335

Gürcüstanın 4 iyul 2007-ci il tarixli qanunu №5199 - SSM I, №28, 18.07.2007-ci il., maddə.286

Gürcüstanın 13 noyabr 2013-cü il tarixli qanunu №1525 – veb-səhifə, 22.11.2013-cü il.

Gürcüstanın 18 aprel 2018-ci il tarixli qanunu №2151 – veb-səhifə, 01.05.2018-ci il.

Maddə 3564. Əmlakın üzərinə qadağa (həbs) qoyulması

Reket qruplaşmasının, reketirin, vəzifəli şəxsin, „Oğru dünyasının“ üzvünün, insan alverçisinin, narkotik vasitənin yayılmasının təşviqçisinin və ya Gürcüstan Cinayət Məcəlləsinin 194-cü və/və ya 3311 maddəsində nəzərdə tutulmuş cinayətə görə məhkum edilmiş şəxsin, onun ailə üzvünün və ya yaxın qohumunun və ya reketirlə, vəzifəli şəxslə, „Oğru dünyasının“ üzvü ilə, insan alverçisi ilə, narkotik vasitənin yayılmasının təşviqçisi ilə və ya Gürcüstan Cinayət Məcəlləsinin 194-cü və/və ya 3311 maddəsində nəzərdə tutulmuş cinayətə görə məhkum edilmiş şəxslə əlaqəli şəxsin sahibliyində mövcud olan əmlakı gizlədəcəklərinə və ya xərcləyəcəklərinə və yaxud başqa cür özgəninkiləşdirəcəklərinə dair məlumatlar mövcud olduqda – prokuror: əmlakın, o cümlədən bank hesablarının üzərinə qadağa (həbs) qoyulması barədə ərizə ilə məhkəməyə müraciət etməyə borcludur.

Gürcüstanın 24 iyun 2004-cü il tarixli qanunu №211 - SSM I, №18, 09.07.2004-cü il., maddə.64

Gürcüstanın 20 dekabr 2005-ci il tarixli qanunu №2357 - SSM I, №57, 29.12.2005-ci il., maddə.441

Gürcüstanın 7 dekabr 2006-cı il tarixli qanunu №3838 - SSM I, №48, 22.12.2006-cı il., maddə.335

Gürcüstanın 4 iyul 2007-ci il tarixli qanunu №5199 - SSM I, №28, 18.07.2007-ci il., maddə.286

Gürcüstanın 13 noyabr 2013-cü il tarixli qanunu №1525 – veb-səhifə, 22.11.2013-cü il.

Gürcüstanın 18 aprel 2018-ci il tarixli qanunu №2151 – veb-səhifə, 01.05.2018-ci il.

Maddə 3565. Əmlakın reket əmlakı kimi, qanunsuz və ya əsassız kimi tanınmasının hüquqi nəticələri

1. Məhkəmə, bu məcəllənin 3563 maddəsinə uyğun olaraq, əmlakı reket əmlakı kimi tanıdıqda və ya reket qruplaşmasının, reketirin, vəzifəli şəxsin, „Oğru dünyasının“ üzvünün, insan alverçisinin, narkotik vasitənin yayılmasının təşviqçisinin və ya Gürcüstan Cinayət Məcəlləsinin 194-cü və/və ya 3311 maddəsində nəzərdə tutulmuş cinayətə görə məhkum edilmiş şəxsin, onun ailə üzvünün və ya yaxın qohumunun və ya reketirlə, vəzifəli şəxslə, „Oğru dünyasının“ üzvü ilə, insan alverçisi ilə, narkotik vasitənin yayılmasının təşviqçisi ilə və ya Gürcüstan Cinayət Məcəlləsinin 194-cü və/və ya 3311 maddəsində nəzərdə tutulmuş cinayətə görə məhkum edilmiş şəxslə əlaqəli şəxsin əmlakını qanunsuz və ya əsassız kimi tanıdıqda – bu cür əmlak üçüncü şəxsin qanuni maraqları təmin edildikdən sonra onun qanuni mülkiyyətçisinə verilir, qanuni mülkiyyətçisini müəyyən etmək mümkün olmadığı halda isə – dövlətə verilir.

2. Əmlakın reket əmlakı olması, qanunsuzluğu və ya əsassızlığı qismən təsdiq edildikdə, onun qanuni mülkiyyətçisinə, qanuni mülkiyyətçisini müəyyən etmək mümkün olmadığı halda isə – dövlətə verilir: cavabdehin əmlakının o hissəsi, hansının ki reket əmlakı olmadığını, qanuniliyini və ya əsaslılığını cavabdeh məhkəmə qaydasında təsdiq edə bilməz.

3. Reket əmlakını, qanunsuz və ya əsassız əmlakı qanuni mülkiyyətçisinə və ya dövlətə ilkin vəziyyətində qaytarmaq mümkün olmadıqda, cavabdehdən bu əmlakın ekvivalent pul məbləğini ödəməsi tələb olunacaq.

4. Reket əmlakının, qanunsuz və ya əsassız əmlakın qanuni mülkiyyətçisinə və ya dövlətə verilməsi barədə məhkəmənin qərarı Gürcüstanın „İcra icraatları haqqında“ Qanunu ilə müəyyən edilmiş qaydada icra ediləcək.

Gürcüstanın 24 iyun 2004-cü il tarixli qanunu №211 - SSM I, №18, 09.07.2004-cü il., maddə.64

Gürcüstanın 20 dekabr 2005-ci il tarixli qanunu №2357 - SSM I, №57, 29.12.2005-ci il., maddə.441

Gürcüstanın 7 dekabr 2006-cı il tarixli qanunu №3838 - SSM I, №48, 22.12.2006-cı il., maddə.335

Gürcüstanın 4 iyul 2007-ci il tarixli qanunu №5199 - SSM I, №28, 18.07.2007-ci il., maddə.286

Gürcüstanın 13 noyabr 2013-cü il tarixli qanunu №1525 – veb-səhifə, 22.11.2013-cü il.

Gürcüstanın 18 aprel 2018-ci il tarixli qanunu №2151 – veb-səhifə, 01.05.2018-ci il.

Maddə 3566. Qiyabi qərar

1. Reket əmlakının, vəzifəli şəxsin, „Oğru dünyasının“ üzvünün, insan alverçisinin, narkotik vasitənin yayılmasının təşviqçisinin və ya Gürcüstan Cinayət Məcəlləsinin 194-cü və/və ya 3311 maddəsində nəzərdə tutulmuş cinayətə görə məhkum edilmiş şəxsin əmlakının müsadirə edilməsi ilə bağlı işə baxılarkən – reketirin, vəzifəli şəxsin, „Oğru dünyasının“ üzvünün, insan alverçisinin, narkotik vasitənin yayılmasının təşviqçisinin və ya Gürcüstan Cinayət Məcəlləsinin 194-cü və/və ya 3311 maddəsində nəzərdə tutulmuş cinayətə görə məhkum edilmiş şəxsin, onun ailə üzvünün və ya yaxın qohumunun və ya reketirlə, vəzifəli şəxslə, „Oğru dünyasının“ üzvü ilə, insan alverçisi ilə, narkotik vasitənin yayılmasının təşviqçisi ilə və ya Gürcüstan Cinayət Məcəlləsinin 194-cü və/və ya 3311 maddəsində nəzərdə tutulmuş cinayətə görə məhkum edilmiş şəxslə əlaqəli şəxsin axtarışı elan edildikdə, bu məcəllənin 233-cü maddəsinin birinci hissəsinin „q“ alt bəndi tətbiq edilmir.

2. Məhkəməyə gəlməyən tərəfə qiyabi qərarın surəti onun çıxarıldığı gündən 5 gün ərzində göndərilir. Tərəf qiyabi qərardan apellyasiya (kassasiya) instansiyasına şikayət etmək hüququna malikdir. Apellyasiya (kassasiya) şikayət ərizəsi üzrə tərəfin imzası notariat və ya konsulluq qaydasında təsdiq edilməlidir.

3. Bu maddənin birinci hissəsində nəzərdə tutulmuş halda, məhkəmənin çağırış vərəqəsinin tərəfə çatdırılmasının (bildirişin) bu məcəllənin VIII fəsli ilə müəyyən edilmiş qaydası tətbiq edilir.

Gürcüstanın 24 iyun 2004-cü il tarixli qanunu №211 - SSM I, №18, 09.07.2004-cü il., maddə.64

Gürcüstanın 20 dekabr 2005-ci il tarixli qanunu №2357 - SSM I, №57, 29.12.2005-ci il., maddə.441

Gürcüstanın 7 dekabr 2006-cı il tarixli qanunu №3838 - SSM I, №48, 22.12.2006-cı il., maddə.335

Gürcüstanın 4 iyul 2007-ci il tarixli qanunu №5199 - SSM I, №28, 18.07.2007-ci il., maddə.286

Gürcüstanın 13 noyabr 2013-cü il tarixli qanunu №1525 – veb-səhifə, 22.11.2013-cü il.

Gürcüstanın 18 aprel 2018-ci il tarixli qanunu №2151 – veb-səhifə, 01.05.2018-ci il.

Maddə 3567. Reketirin, vəzifəli şəxsin, „Oğru dünyasının“ üzvünün, insan alverçisinin, narkotik vasitənin yayılmasının təşviqçisinin və ya Gürcüstan Cinayət Məcəlləsinin194-cü və/və ya 3311 maddəsində nəzərdə tutulmuş cinayətə görə məhkum edilmiş şəxsin cinayət məsuliyyəti

1. Məhkəmə: reketirin, vəzifəli şəxsin, „Oğru dünyasının“ üzvünün, insan alverçisinin, narkotik vasitənin yayılmasının təşviqçisinin və ya Gürcüstan Cinayət Məcəlləsinin 194-cü və/və ya 3311 maddəsində nəzərdə tutulmuş cinayətə görə məhkum edilmiş şəxsin, onun ailə üzvünün və ya yaxın qohumunun və ya reketirlə, vəzifəli şəxslə, „Oğru dünyasının“ üzvü ilə, insan alverçisi ilə, narkotik vasitənin yayılmasının təşviqçisi ilə və ya Gürcüstan Cinayət Məcəlləsinin 194-cü və/və ya 3311 maddəsində nəzərdə tutulmuş cinayətə görə məhkum edilmiş şəxslə əlaqəli şəxsin sahibliyində qanunsuz və əsassız əmlakın olduğunu təsdiq etdikdə və məhkəmə prosesinin gedişatı zamanı reketirin, vəzifəli şəxsin, „Oğru dünyasının“ üzvünün, insan alverçisinin, narkotik vasitənin yayılmasının təşviqçisinin və ya Gürcüstan Cinayət Məcəlləsinin 194-cü və/və ya 3311 maddəsində nəzərdə tutulmuş cinayətə görə məhkum edilmiş şəxsin törətdiyi əməldə cinayət əlamətləri aşkarlandıqda, prokuror ona qarşı cinayət təqibinə başlayır.

2. Bu maddənin birinci hissəsində nəzərdə tutulmuş halda, hüquq icraatı (proses) Gürcüstanın Cinayət-Prosessual Məcəlləsində müəyyən edilmiş qaydada aparılır.

Gürcüstanın 4 iyul 2007-ci il tarixli qanunu №5199 - SSM I, №28, 18.07.2007-ci il., maddə.286

Gürcüstanın 13 noyabr 2013-cü il tarixli qanunu №1525 – veb-səhifə, 22.11.2013-cü il.

Gürcüstanın 18 aprel 2018-ci il tarixli qanunu №2151 – veb-səhifə, 01.05.2018-ci il.

Fəsil XLIV2

Şəxsin işğal olunmuş ərazilərdə qadağan edilmiş iqtisadi fəaliyyətin həyata keçirilməsinə görə məhkum edilmiş şəxslə bağlı şəxsi məlumatı barədə işə baxılması ilə əlaqədar icraat

Gürcüstanın 19 dekabr 2008-ci il tarixli qanunu №797 - SSM I, №40, 29.12.2008-ci il., maddə.284

Maddə 3568. Terminlərin izahı

Bu fəslin məqsədləri üçün, terminlər aşağıdakı mənaları ifadə edir:

a) işğal olunmuş ərazilərdə qadağan edilmiş iqtisadi fəaliyyətin həyata keçirilməsinə görə məhkum edilmiş şəxs – Gürcüstan Cinayət Məcəlləsinin 3222 maddəsində nəzərdə tutulmuş əməli törətmiş şəxs;

b) işğal olunmuş ərazilərdə qadağan edilmiş iqtisadi fəaliyyətin həyata keçirilməsinə görə məhkum edilmiş şəxslə əlaqəli şəxs – „İşğal olunmuş ərazilər haqqında” Gürcüstan Qanununun 6-cı maddəsinin 5-ci bəndində nəzərdə tutulmuş şəxs;

q) işğal olunmuş ərazilərdə qadağan edilmiş iqtisadi fəaliyyətin həyata keçirilməsinə görə məhkum edilmiş şəxslə əlaqəli şəxsin əmlakı – hər hansı əmlak və ya əmlakdan əldə edilən gəlir.

Gürcüstanın 19 dekabr 2008-ci il tarixli qanunu №797 - SSM I, №40, 29.12.2008-ci il., maddə.284

Maddə 3569. Şəxsin işğal olunmuş ərazilərdə qadağan edilmiş iqtisadi fəaliyyətin həyata keçirilməsinə görə məhkum edilmiş şəxslə əlaqəli şəxs kimi tanınması barədə iddia ərizəsinin qaldırılması

1. Şəxsin işğal olunmuş ərazilərdə qadağan edilmiş iqtisadi fəaliyyətin həyata keçirilməsinə görə məhkum edilmiş şəxslə əlaqəli şəxs kimi tanınması barədə iddia ərizəsi qaldırmaq hüququna prokuror malikdir, işğal olunmuş ərazilərdə qadağan edilmiş iqtisadi fəaliyyətin həyata keçirilməsinə görə məhkum edilmiş şəxsə qarşı məhkəmənin hökmü qanuni qüvvəyə mindikdən altı ay sonra - əgər qeyd olunan şəxsə qarşı məhkəmə qərarının icrası mümkün deyilsə.

2. Hakim: şəxsi işğal olunmuş ərazilərdə qadağan edilmiş iqtisadi fəaliyyətin həyata keçirilməsinə görə məhkum edilmiş şəxslə əlaqəli şəxs kimi tanıyır - müvafiq sübutların qiymətləndirilməsi əsasında, „İşğal olunmuş ərazilər haqqında“ Gürcüstan Qanununun 6-cı maddəsinin 5-ci bəndində nəzərdə tutulmuş əsasların mövcud olduğu aşkarlandıqda.

3. İddiaçı: cavabdehin işğal olunmuş ərazilərdə qadağan edilmiş iqtisadi fəaliyyətin həyata keçirilməsinə görə məhkum edilmiş şəxslə əlaqəli şəxs kimi tanınması haqqında sübutları məhkəməyə təqdim etməyə borcludur.

4. Şəxsin işğal olunmuş ərazilərdə qadağan edilmiş iqtisadi fəaliyyətin həyata keçirilməsinə görə məhkum edilmiş şəxslə əlaqəli şəxs kimi tanınması: məhkum edilmiş şəxsə qarşı çıxarılmış məhkəmə qərarı ilə nəzərdə tutulmuş cərimə şəklində təyin edilmiş məbləğin ödənilməsinin (əmlakın müsadirə edilməsi barədə qəbul edilmiş qərar halında – ekvivalent dəyərli əmlakın müsadirə edilməsinin və ya məbləğin ödənilməsinin) məhkum edilmiş şəxslə əlaqəli şəxsin əmlakı üzrə icraya verilməsinə səbəb olur.

5. Məhkum edilmiş şəxslə əlaqəli şəxsin əmlakı üzrə bu maddənin 4-cü hissəsində nəzərdə tutulmuş icra - məhkum edilmiş şəxsə qarşı məhkəmə qərarının icrasını istisna etmir.

Gürcüstanın 19 dekabr 2008-ci il tarixli qanunu №797 - SSM I, №40, 29.12.2008-ci il., maddə.284

Maddə 35610. Əmlakın üzərinə qadağa (həbs) qoyulması

İşğal olunmuş ərazilərdə qadağan edilmiş iqtisadi fəaliyyətin həyata keçirilməsinə görə məhkum edilmiş şəxslə əlaqəli şəxsin sahibliyində mövcud olan əmlakı gizlədəcəklərinə və ya xərcləyəcəklərinə və yaxud başqa cür özgəninkiləşdirəcəklərinə dair məlumatlar mövcud olduqda – prokuror: bu əmlakın, o cümlədən bank hesablarının üzərinə qadağa (həbs) qoyulması barədə ərizə ilə məhkəməyə müraciət etməyə borcludur.

Gürcüstanın 19 dekabr 2008-ci il tarixli qanunu №797 - SSM I, №40, 29.12.2008-ci il., maddə.284

Maddə 35611. Qiyabi qərar

1. Şəxsin işğal olunmuş ərazilərdə qadağan edilmiş iqtisadi fəaliyyətin həyata keçirilməsinə görə məhkum edilmiş şəxslə əlaqəli şəxs kimi tanınması işlərinə baxılarkən - işğal olunmuş ərazilərdə qadağan edilmiş iqtisadi fəaliyyətin həyata keçirilməsinə görə məhkum edilmiş şəxslə əlaqəli şəxsin axtarışı elan edildikdə, bu məcəllənin 233-cü maddəsinin birinci hissəsinin „q“ alt bəndi tətbiq edilmir.

2. Məhkəməyə gəlməyən tərəfə qiyabi qərarın surəti onun çıxarıldığı gündən 5 gün ərzində göndərilir. Tərəf qiyabi qərardan apellyasiya (kassasiya) instansiyasına şikayət etmək hüququna malikdir. Apellyasiya (kassasiya) şikayət ərizəsi üzrə tərəfin imzası notariat və ya konsulluq qaydasında təsdiq edilməlidir.

3. Bu maddənin birinci hissəsində nəzərdə tutulmuş halda, məhkəmənin çağırış vərəqəsinin tərəfə çatdırılmasının (bildirişin) bu məcəllənin VIII fəsli ilə müəyyən edilmiş qaydası tətbiq edilir.

Gürcüstanın 19 dekabr 2008-ci il tarixli qanunu №797 - SSM I, №40, 29.12.2008-ci il., maddə.284

Yeddinci Qapı1

Arbitraj prosesində və arbitraj qərarının icrasında məhkəmənin iştirakı

Gürcüstanın 19 iyun 2009-cu il tarixli qanunu №1281 - SSM I, №13, 02.07.2009-cu il., maddə.64

Fəsil XLIV3

Arbitrajla bağlı işlərə baxılmasının özəllikləri

Gürcüstanın 19 iyun 2009-cu il tarixli qanunu №1281 - SSM I, №13, 02.07.2009-cu il., maddə.64

Maddə 35612. Tətbiq sahəsi

1. Arbitrajla bağlı işlərə məhkəmə bu məcəllədə müəyyən edilmiş qaydalarla baxır.

2. Məhkəmə arbitrajla bağlı işlərə yalnız "Arbitraj haqqında" Gürcüstan Qanunu ilə birbaşa nəzərdə tutulmuş hallarda baxır.

Gürcüstanın 19 iyun 2009-cu il tarixli qanunu №1281 - SSM I, №13, 02.07.2009-cu il., maddə.64

Maddə 35613. Arbitrajla bağlı işlər

1. Bu Qapıya əsasən, məhkəmə aşağıdakı işlərə baxır:

a) arbitrin təyin edilməsi, kənarlaşdırılması və səlahiyyətinə xitam verilməsi haqqında;

b) arbitrajın səlahiyyətləri haqqında;

q) arbitraj iddiasının təmin edilməsi haqqında;

d) sübutların əldə edilməsində və şahidin iştirakının təmin edilməsində məhkəməyə köməklik göstərilməsi haqqında;

e) arbitraj tərəfindən tətbiq edilən arbitraj iddiasının təmin edilməsi tədbirlərinin tanınması, icrası və icrasından imtina edilməsi haqqında;

v) icra vərəqəsinin verilməsi haqqında;

z) arbitraj qərarının ləğv edilməsi haqqında;

t) Gürcüstanın hüdudlarından kənarda çıxarılmış arbitraj qərarının tanınması və icrası haqqında;

i) "Arbitraj haqqında" Gürcüstan Qanunu ilə nəzərdə tutulmuş digər hallarda.

2. Bu maddənin birinci hissəsinin „a“, „d“ və „i“ alt bəndlərində müəyyən edilmiş hallarda, qərarları o rayon (şəhər) məhkəməsi çıxarır, hansının ki fəaliyyət ərazisində arbitraj prosesi aparılırdı, aparılır və ya aparılmalıdır.

3. Bu maddənin birinci hissəsinin „b“, „q“ və „e“–„z“ alt bəndlərində müəyyən edilmiş hallarda, işlərə Apellyasiya məhkəmələri baxırlar.

4. Bu maddənin birinci hissəsinin „t“ alt bəndində müəyyən edilmiş halda, işə Gürcüstanın Ali Məhkəməsi baxır.

Gürcüstanın 19 iyun 2009-cu il tarixli qanunu №1281 - SSM I, №13, 02.07.2009-cu il., maddə.64

Gürcüstanın 18 mart 2015-ci il tarixli qanunu №3220 – veb-səhifə, 26.03.2015-ci il.

Maddə 35614. Tərəf

Bu fəslin məqsədləri üçün, tərəf - arbitraj razılaşmasının iştirakçısı olan tərəfdir və ya onun səlahiyyətli nümayəndəsidir.

Gürcüstanın 19 iyun 2009-cu il tarixli qanunu №1281 - SSM I, №13, 02.07.2009-cu il., maddə.64

Maddə 35615. Arbitrin təyin edilməsi, kənarlaşdırılması və səlahiyyətinə xitam verilməsi

1. Tərəfin tələbi əsasında məhkəmə: arbitrin təyin edilməsi, kənarlaşdırılması və səlahiyyətinə xitam verilməsi haqqında qərar çıxarır.

2. Məhkəmə: arbitrin təyin edilməsi, kənarlaşdırılması və səlahiyyətinə xitam verilməsi zamanı, tərəflər arasında bağlanmış arbitraj razılaşmasını və arbitrin müstəqilliyi və qərəzsizliyi (neytrallığı) prinsiplərini rəhbər tutmalıdır.

3. Məhkəmə ərizəni icraata qəbul etdikdən sonra 30 gün müddətində arbitri təyin edir.

4. Məhkəmə arbitrin kənarlaşdırılması və/və ya səlahiyyətinə xitam verilməsi haqqında qərarı - ərizəni icraata qəbul etdikdən sonra 14 gün müddətində çıxarır.

5. Arbitrin kənarlaşdırılması və/və ya səlahiyyətinə xitam verilməsi məsələsinə məhkəmədə baxılması - işə arbitrajda baxılmasını dayandıra bilməz.

6. Məhkəmənin: arbitrin təyin edilməsi, kənarlaşdırılması və səlahiyyətinə xitam verilməsi haqqında qərarı yekundur və şikayət edilə bilməz.

Gürcüstanın 19 iyun 2009-cu il tarixli qanunu №1281 - SSM I, №13, 02.07.2009-cu il., maddə.64

Maddə 35616. Arbitrajın səlahiyyətləri haqqında qərar

1. Məhkəmə ərizəni icraata qəbul etdikdən sonra 14 gün müddətində arbitrajın səlahiyyətləri haqqında əsaslandırılmış qərardad çıxarır.

2. Arbitrajın səlahiyyətləri haqqında məsələyə məhkəmədə baxılması - işə arbitrajda baxılmasını dayandıra bilməz.

3. Məhkəmənin arbitrajın səlahiyyətləri haqqında qərardadı yekundur və şikayət edilə bilməz.

4. Məhkəmə: arbitrajı verilən məsələ üzrə səlahiyyətli hesab etmədikdə, qərardadda müvafiq səlahiyyətli orqan göstərilməlidir.

5. Məhkəmə arbitrajın səlahiyyətsiz olduğuna qərar verərsə, verilən məsələ üzrə arbitraj tərəfindən çıxarılmış bütün əvvəlki qərarlar batildir.

Gürcüstanın 19 iyun 2009-cu il tarixli qanunu №1281 - SSM I, №13, 02.07.2009-cu il., maddə.64

Maddə 35617. Arbitraj iddiası üzrə arbitraj tərəfindən tətbiq edilən təminat tədbirlərinin tanınması və icrası

1. Arbitraj iddiası üzrə arbitraj tərəfindən tətbiq edilən təminat tədbirləri məcburi qüvvəyə malikdir və onlar Gürcüstanın „Arbitraj haqqında“ Qanunu ilə müəyyən edilmiş qaydada icra edilməlidir.

2. Səlahiyyətli məhkəməyə arbitraj iddiası üzrə arbitraj tərəfindən təminat tədbirlərinin tətbiqi haqqında yazılı arbitraj qərarı - onun tanınması və icrası üçün, Gürcüstanın „Arbitraj haqqında“ Qanununun 44-cü maddəsinin 2-ci bəndində nəzərdə tutulmuş qaydada təqdim edilməlidir.

3. Məhkəmə: arbitraj iddiası üzrə arbitraj tərəfindən tətbiq edilən təminat tədbirlərinin tanınması və icrası üçün vəsatət verən tərəfdən - qeyd olunan təminat tədbirləri ilə bağlı müvafiq təminat zəmanətini təqdim etməsini tələb etmək səlahiyyətinə malikdir.

4. Məhkəmə: tərəfin ərizəsini icraata qəbul etdikdən sonra 10 gün müddətində, Gürcüstanın "Arbitraj haqqında" Qanununun 22-ci maddəsində nəzərdə tutulmuş əsaslar mövcud olmadıqda, arbitraj tərəfindən tətbiq edilən arbitraj iddiası üzrə təminat tədbirlərinin tanınması və icrası haqqında qərardad çıxarır.

5. Bu maddənin 4-cü hissəsində nəzərdə tutulmuş məhkəmə qərarı yekundur və şikayət edilə bilməz.

Gürcüstanın 19 iyun 2009-cu il tarixli qanunu №1281 - SSM I, №13, 02.07.2009-cu il., maddə.64

Gürcüstanın 18 mart 2015-ci il tarixli qanunu №3220 – veb-səhifə, 26.03.2015-ci il.

Maddə 35618. Arbitraj iddiasının məhkəmə tərəfindən təmin edilməsi

1. Tərəflər arasında arbitraj razılaşması mövcud olduqda, arbitraj iddiaçısının ərizəsi əsasında, məhkəmə arbitraj iddiası üzrə təminat tədbirlərini tətbiq etmək səlahiyyətinə malikdir.

2. Beynəlxalq arbitraj icraatının özəllikləri nəzərə alınmaqla, 198-ci maddənin 2-ci hissəsinin “v” və “i” alt bəndləri istisna olmaqla, arbitraj iddiasının təmin edilməsinə münasibətdə bu məcəllənin XXIII fəsli ilə müəyyən edilmiş qaydalar tətbiq edilir.

Gürcüstanın 19 iyun 2009-cu il tarixli qanunu №1281 - SSM I, №13, 02.07.2009-cu il., maddə.64

Gürcüstanın 18 mart 2015-ci il tarixli qanunu №3220 – veb-səhifə, 26.03.2015-ci il.

Maddə 35619. Sübutların əldə edilməsində və şahidin iştirakını təmin etməkdə məhkəməyə köməklik etmək

1. Arbitraj, öz təşəbbüsü və ya tərəfin tələbi əsasında, sübutların əldə edilməsinə köməklik etməsi üçün məhkəməyə müraciət etdikdə, bu məcəllənin XIV fəsli ilə müəyyən edilmiş qaydalar tətbiq edilir.

2. Arbitraj şahidin iştirakını təmin etmək üçün məhkəməyə müraciət etmək səlahiyyətinə malikdir.

3. Bu maddənin 2-ci hissəsində müəyyən edilmiş halda məhkəmə bu məcəllənin 145-ci maddəsində müəyyən edilmiş qaydanı rəhbər tutur.

4. Sübutların əldə edilməsi və şahidin iştirakının təmin edilməsi ilə bağlı məhkəmə qərardadı yekundur və şikayət edilə bilməz.

Gürcüstanın 19 iyun 2009-cu il tarixli qanunu №1281 - SSM I, №13, 02.07.2009-cu il., maddə.64

Fəsil XLIV4

Arbitraj qərarının məcburi icrası. İcra vərəqəsinin verilməsi

Gürcüstanın 19 iyun 2009-cu il tarixli qanunu №1281 - SSM I, №13, 02.07.2009-cu il., maddə.64

Maddə 35620. Arbitraj qərarının tanınması və icrası

Arbitraj qərarının tanınması və icrası haqqında qərar - maraqlanan tərəf müvafiq vəsatəti verdikdən sonra çıxarılır.

Gürcüstanın 19 iyun 2009-cu il tarixli qanunu №1281 - SSM I, №13, 02.07.2009-cu il., maddə.64

Maddə 35621. Arbitraj qərarının tanınması və icrası haqqında qərar

1. Arbitraj qərarının tanınması və icrası üçün vəsatət verən tərəf - arbitraj qərarının lazımi qaydada təsdiq edilmiş originalını və ya onun lazımi qaydada təsdiq edilmiş surətini, habelə arbitraj razılaşmasının originalını və ya onun lazımi qaydada təsdiq edilmiş surətini təqdim etməlidir. Arbitraj qərarı və ya arbitraj razılaşması gürcü dilində tərtib edilmədikdə, tərəf bu sənədin gürcü dilində lazımi qaydada təsdiq edilmiş tərcüməsini də təqdim etməlidir.

2. Arbitraj qərarının tanınması və icrası ilə bağlı məsələlərə şifahi dinləmə olmadan baxılır. Məhkəmə şifahi müzakirə də təyin edə bilər - əgər bu lazımdırsa və işin hallarının aydınlaşdırılmasına kömək edirsə. Şifahi müzakirə halında, tərəflərə iclasın vaxtı və yeri bildirilir, lakin onların gəlməməsi məsələlərə məhkəmə tərəfindən baxılmasına və həllinə mane ola bilməz.

21. Tərəfin arbitraj qərarının tanınması və icrası barədə vəsatəti - əleyhinə bu arbitraj qərarı çıxarılmış tərəfə göndərilir. Bu sonuncu, bildirişi aldıqdan sonra 7 gün müddətində Gürcüstanın "Arbitraj haqqında" Qanununun 45-ci maddəsinin birinci bəndinin "a" alt bəndində nəzərdə tutulmuş ərizəni təqdim edə bilər. Məhkəmə: Gürcüstanda çıxarılmış arbitraj qərarını tanımaq və icra etməkdən imtina haqqında tərəfin ərizəsini qəbul etməkdən qərardadla imtina edir (rədd edir) - əgər tərəfin arbitraj qərarının tanınmasından və icrasından imtina edilməsini tələb etdiyi həmin arbitraj qərarının eyni əsasla ləğv edilməsi haqqında onun şikayət ərizəsi təmin edilməyibsə və ya əgər tərəf arbitraj qərarından Gürcüstanın „Arbitraj haqqında“ Qanununun 42-ci maddəsinin 3-cü bəndində müəyyən edilmiş müddətdə şikayət etməyibsə. Qeyd olunan qərardad yekundur və şikayət edilə bilməz.

3. Arbitraj qərarının tanınması və icrası haqqında qərar - bu maddənin 21 hissəsində nəzərdə tutulmuş ərizənin verildiyi gündən və ya onun verilməsi üçün müəyyən edilmiş 7-günlük müddət keçdikdən sonra (hansı ki daha əvvəl idi) 30 gündən gec olmayaraq, qərardad formasında çıxarılmalıdır. Gürcüstanın “Arbitraj haqqında” Qanununun 45-ci maddəsinin 3-cü bəndində nəzərdə tutulmuş hal istisna olmaqla, bu müddətin uzadılmasına yol verilmir.

4. Arbitraj qərarının icrası barədə qərardadla yanaşı, tərəfə icra vərəqəsi verilir.

5. Arbitraj qərarının icrası haqqında qərardad çıxarılmış sayılır və bu maddənin 3-cü hissəsində müəyyən edilmiş müddət pozulduqda - məhkəmə icra vərəqəsini maraqlanan tərəfə dərhal verməyə borcludur.

6. Arbitraj qərarının icrası haqqında qərardad yekundur və şikayət edilə bilməz.

Gürcüstanın 19 iyun 2009-cu il tarixli qanunu №1281 - SSM I, №13, 02.07.2009-cu il., maddə.64

Gürcüstanın 15 dekabr 2010-cu il tarixli qanunu №4046 - SSM I, №76, 29.12.2010-cu il., maddə.492

Gürcüstanın 18 mart 2015-ci il tarixli qanunu №3220 – veb-səhifə, 26.03.2015-ci il.

Maddə 35622. Gürcüstanın hüdudlarından kənarda çıxarılmış arbitraj qərarının tanınması və icrası

Gürcüstanın hüdudlarından kənarda çıxarılmış arbitraj qərarının tanınması və icrası Gürcüstanın “Arbitraj haqqında” Qanunu ilə müəyyən edilmiş qaydada həyata keçirilir.

Gürcüstanın 19 iyun 2009-cu il tarixli qanunu №1281 - SSM I, №13, 02.07.2009-cu il., maddə.64

Maddə 35623. Arbitraj qərarını tanımaqdan və icra etməkdən imtina

Məhkəmə yalnız Gürcüstanın "Arbitraj haqqında" Qanunu ilə birbaşa nəzərdə tutulmuş hallarda arbitraj qərarını tanımaqdan və icra etməkdən imtina edir.

Gürcüstanın 19 iyun 2009-cu il tarixli qanunu №1281 - SSM I, №13, 02.07.2009-cu il., maddə.64

Fəsil XLIV5

Arbitraj qərarının ləğv edilməsi

Gürcüstanın 19 iyun 2009-cu il tarixli qanunu №1281 - SSM I, №13, 02.07.2009-cu il., maddə.64

Gürcüstanın 18 mart 2015-ci il tarixli qanunu №3220 – veb-səhifə, 26.03.2015-ci il.

Maddə 35624. Arbitraj qərarından şikayət etmək

1. Gürcüstanın “Arbitraj haqqında” Qanunu ilə müəyyən edilmiş əsasla arbitraj qərarının ləğvi -məhkəməyə şikayət ərizəsi verməklə həyata keçirilir.

11. Gürcüstanda çıxarılmış arbitraj qərarının tanınması və icrası haqqında qərar Gürcüstan məhkəməsi tərəfindən çıxarılıbsa, qeyd olunan arbitraj qərarının eyni əsasla ləğv edilməsi haqqında şikayət ərizəsi, hansıyla ki tərəf arbitraj qərarının tanınmasından və icrasından imtina etməyi tələb edirdi – qəbul edilmir (yolverilməzdir), şikayət ərizəsi qəbul edildikdə isə - ona dair işin icraatına xitam veriləcək.

2. Məhkəmə şikayət ərizəsini icraata qəbul etdiyi gündən 30 gün müddətində şikayət ərizəsinə baxmağa və əsaslandırılmış qərar çıxarmağa borcludur.

3. Arbitraj qərarının ləğvi haqqında şikayət ərizəsinin verildiyi məhkəmə, tərəfin vəsatəti əsasında, qərarın ləğvinə baxılmasını - şikayət ərizəsini icraata qəbul etdikdən sonra 30 gündən çox olmayan müddətə dayandırmaq hüququna malikdir ki, arbitraja müzakirəni yeniləmək və ya arbitrin fikrincə, qərarın ləğvi üçün əsasları aradan qaldırmaq baxımından zəruri olan hər hansı hərəkəti etmək imkanı verilsin. Qeyd olunan əsasla işə baxılmasının dayandırılması haqqında məhkəmə arbitraja - işə baxılması dayandırıldıqdan sonra 3 gün müddətində, çağırış vərəqəsi ilə məlumat verir.

4. Şikayət edildiyi halda, arbitraj qərarının icrası dayandırılmayacaq. Məhkəmə, tərəfin vəsatəti ilə, müvafiq təminat təqdim edildikdə, şikayət ərizəsini icraata qəbul etdikdən sonra 30 gündən çox olmayan müddətə arbitraj qərarının icrasını dayandırmaq hüququna malikdir.

Gürcüstanın 19 iyun 2009-cu il tarixli qanunu №1281 - SSM I, №13, 02.07.2009-cu il., maddə.64

Gürcüstanın 11 noyabr 2011-ci il tarixli qanunu №5265 – veb-səhifə, 24.11.2011-ci il.

Gürcüstanın 18 mart 2015-ci il tarixli qanunu №3220 – veb-səhifə, 26.03.2015-ci il.

Yeddinci Qapı2

(çıxarılıb)

Gürcüstanın 28 dekabr 2011-ci il tarixli qanunu №5665 - veb-səhifə, 11.01.2012-ci il.

Gürcüstanın 19 fevral 2015-ci il tarixli qanunu №3096 – veb-səhifə, 27.02.2015-ci il.

Fəsil XLIV6

(çıxarılıb)

Gürcüstanın 28 dekabr 2011-ci il tarixli qanunu №5665 - veb-səhifə, 11.01.2012-ci il.

Gürcüstanın 19 fevral 2015-ci il tarixli qanunu №3096 – veb-səhifə, 27.02.2015-ci il.

Maddə 35625. (çıxarılıb)

Gürcüstanın 28 dekabr 2011-ci il tarixli qanunu №5665 - veb-səhifə, 11.01.2012-ci il.

Gürcüstanın 19 fevral 2015-ci il tarixli qanunu №3096 – veb-səhifə, 27.02.2015-ci il.

Maddə 35626. (çıxarılıb)

Gürcüstanın 28 dekabr 2011-ci il tarixli qanunu №5665 - veb-səhifə, 11.01.2012-ci il.

Gürcüstanın 19 fevral 2015-ci il tarixli qanunu №3096 – veb-səhifə, 27.02.2015-ci il.

Maddə 35627. (çıxarılıb)

Gürcüstanın 28 dekabr 2011-ci il tarixli qanunu №5665 - veb-səhifə, 11.01.2012-ci il.

Gürcüstanın 19 fevral 2015-ci il tarixli qanunu №3096 – veb-səhifə, 27.02.2015-ci il.

Maddə 35628. (çıxarılıb)

Gürcüstanın 28 dekabr 2011-ci il tarixli qanunu №5665 - veb-səhifə, 11.01.2012-ci il.

Gürcüstanın 19 fevral 2015-ci il tarixli qanunu №3096 – veb-səhifə, 27.02.2015-ci il.

Maddə 35629. (çıxarılıb)

Gürcüstanın 28 dekabr 2011-ci il tarixli qanunu №5665 - veb-səhifə, 11.01.2012-ci il.

Gürcüstanın 19 fevral 2015-ci il tarixli qanunu №3096 – veb-səhifə, 27.02.2015-ci il.

Maddə 35630. (çıxarılıb)

Gürcüstanın 28 dekabr 2011-ci il tarixli qanunu №5665 - veb-səhifə, 11.01.2012-ci il.

Gürcüstanın 19 fevral 2015-ci il tarixli qanunu №3096 – veb-səhifə, 27.02.2015-ci il.

Maddə 35631. (çıxarılıb)

Gürcüstanın 28 dekabr 2011-ci il tarixli qanunu №5665 - veb-səhifə, 11.01.2012-ci il.

Gürcüstanın 19 fevral 2015-ci il tarixli qanunu №3096 – veb-səhifə, 27.02.2015-ci il.

Maddə 35632. (çıxarılıb)

Gürcüstanın 28 dekabr 2011-ci il tarixli qanunu №5665 - veb-səhifə, 11.01.2012-ci il.

Gürcüstanın 19 fevral 2015-ci il tarixli qanunu №3096 – veb-səhifə, 27.02.2015-ci il.

Fəsil XLIV7

(çıxarılıb)

Gürcüstanın 28 dekabr 2011-ci il tarixli qanunu №5665 - veb-səhifə, 11.01.2012-ci il.

Gürcüstanın 19 fevral 2015-ci il tarixli qanunu №3096 – veb-səhifə, 27.02.2015-ci il.

Maddə 35633. (çıxarılıb)

Gürcüstanın 28 dekabr 2011-ci il tarixli qanunu №5665 - veb-səhifə, 11.01.2012-ci il.

Gürcüstanın 19 fevral 2015-ci il tarixli qanunu №3096 – veb-səhifə, 27.02.2015-ci il.

Maddə 35634. (çıxarılıb)

Gürcüstanın 28 dekabr 2011-ci il tarixli qanunu №5665 - veb-səhifə, 11.01.2012-ci il.

Gürcüstanın 19 fevral 2015-ci il tarixli qanunu №3096 – veb-səhifə, 27.02.2015-ci il.

Maddə 35635. (çıxarılıb).

Gürcüstanın 28 dekabr 2011-ci il tarixli qanunu №5665 - veb-səhifə, 11.01.2012-ci il.

Gürcüstanın 19 fevral 2015-ci il tarixli qanunu №3096 – veb-səhifə, 27.02.2015-ci il.

Fəsil XLIV8

(çıxarılıb)

Gürcüstanın 28 dekabr 2011-ci il tarixli qanunu №5665 - veb-səhifə, 11.01.2012-ci il.

Gürcüstanın 19 fevral 2015-ci il tarixli qanunu №3096 – veb-səhifə, 27.02.2015-ci il.

Maddə 35636. (çıxarılıb)

Gürcüstanın 28 dekabr 2011-ci il tarixli qanunu №5665 - veb-səhifə, 11.01.2012-ci il.

Gürcüstanın 19 fevral 2015-ci il tarixli qanunu №3096 – veb-səhifə, 27.02.2015-ci il.

Maddə 35637. (çıxarılıb)

Gürcüstanın 28 dekabr 2011-ci il tarixli qanunu №5665 - veb-səhifə, 11.01.2012-ci il.

Gürcüstanın 19 fevral 2015-ci il tarixli qanunu №3096 – veb-səhifə, 27.02.2015-ci il.

Yeddinci Qapı3

Ayrı-seçkiliklə bağlı iş üzrə hüquq icraatı

Gürcüstanın 2 may 2014-cü il tarixli qanunu №2392 - veb-səhifə, 07.05.2014-cü il.

Fəsil XLIV9

Ayrı-seçkiliklə bağlı iş üzrə hüquq icraatı

Gürcüstanın 2 may 2014-cü il tarixli qanunu №2392 - veb-səhifə, 07.05.2014-cü il.

Maddə 3631. İddia ərizəsinin məqbulluğu

Ayrı-seçkiliklə bağlı iddia ərizəsinə, əgər bu məcəllədə başqa bir şey nəzərdə tutulmayıbsa, bu fəsildə müəyyən edilmiş qaydada baxıla bilər.

Gürcüstanın 2 may 2014-cü il tarixli qanunu №2392 - veb-səhifə, 07.05.2014-cü il.

Maddə 3632. İddia ərizəsi ilə məhkəməyə müraciət etmək

1. Özünü ayrı-seçkiliyin qurbanı hesab edən hər hansı şəxs, onun ehtimalına görə ona qarşı ayrı-seçkilik etmiş şəxsin/qurumun əleyhinə məhkəməyə iddia ərizəsi vermək hüququna malikdir. Məhkəməyə iddia ərizəsi ilə müraciət etmək üçün məcburi ilkin şərt - işə Gürcüstanın Xalq Müdafiəçisi, başqa şəxs və ya orqan tərəfindən baxılması deyil.

11. Gürcüstanın Xalq Müdafiəçisi Gürcüstan qanunvericiliyi ilə ona həvalə edilmiş ayrı-seçkiliyin bütün formalarının aradan qaldırılması və bərabərliyin təmin edilməsi məsələlərinə nəzarət funksiyasını yerinə yetirərkən, iddiaçı kimi, bu məcəlləyə uyğun olaraq, məhkəməyə iddia ərizəsi ilə müraciət etmək səlahiyyətinə malikdir - hüquqi şəxs, digər təşkilati formalaşma, hüquqi şəxs yaratmadan şəxslərin birliyi və ya sahibkarlıq subyekti onun tövsiyəsinə cavab vermədikdə və ya bu tövsiyəni paylaşmadıqda (bölüşmədikdə) və ayrı-seçkiliyi təsdiqləyən kifayət qədər (yetərli) sübutlar mövcud olduqda.

12. Xüsusi iddiaçı Gürcüstanın "Məhdud imkanlı şəxslərin hüquqları haqqında" Qanununda nəzərdə tutulmuş hallarda iddia ərizəsi ilə məhkəməyə müraciət etmək hüququna malikdir - əgər iş məhdud imkanlı şəxslərə qarşı ayrı-seçkiliyin aradan qaldırılmasına toxunursa və/və ya bu sahədə hüquqi praktikanın inkişafı üçün vacibdirsə, habelə əgər məhdud imkanlı şəxslərin hüquqları kollektiv şəkildə pozulursa və ya pozuntunun olduğu güman (ehtimal) edilirsə.

2. Şəxs: ayrı-seçkilik hesab etdiyi halı (vəziyyəti) öyrəndiyi və ya bilməli olduğu gündən sonra 1 il ərzində məhkəməyə iddia ərizəsi ilə müraciət edə bilər.

21. Özünü ayrı-seçkiliyin qurbanı hesab edən şəxs məhkəməyə iddia ərizəsi ilə müraciət etmək hüququna malikdir – hətta ona qarşı ayrı-seçkilik hərəkətinin aparıldığı əmək münasibəti bitmiş olsa belə.

3. Şəxs bu maddədə nəzərdə tutulmuş iddia ərizəsi ilə tələb etmək hüququna malikdir:

a) ayrı-seçkilik hərəkətinə xitam verilməsini və/və ya onun nəticələrinin aradan qaldırılmasını;

b) mənəvi və/və ya maddi zərərin ödənilməsini.

4. Gürcüstanın Xalq Müdafiəçisi iddia ərizəsi ilə məhkəməyə müraciət etmək və o hüquqi şəxsin, digər təşkilati formalaşmanın, hüquqi şəxs yaratmadan şəxslərin birliyinin və ya sahibkarlıq subyektinin onun tövsiyəsini yerinə yetirməsini tələb etmək səlahiyyətinə malikdir, hansı ki Gürcüstanın Xalq Müdafiəçisinin gümanı ilə: ayrı-seçkilik hərəkətini həyata keçirib və onun tövsiyəsinə cavab verməyib və ya bu tövsiyəni paylaşmayıb (bölüşməyib).

Gürcüstanın 2 may 2014-cü il tarixli qanunu №2392 - veb-səhifə, 07.05.2014-cü il.

Gürcüstanın 3 may 2019-cu il tarixli qanunu №4551 – veb-səhifə, 10.05.2019-cu il.

Gürcüstanın 14 iyul 2020-ci il tarixli qanunu №6839 – veb-səhifə, 28.07.2020-ci il.

Maddə 3633. Sübut etmə yükü

İddia ərizəsini verərkən şəxs ayrı-seçkilik hərəkətinin həyata keçirildiyi ehtimalına əsas verən faktları və müvafiq sübutları məhkəməyə təqdim etməlidir, bundan sonra isə cavabdeh ayrı-seçkiliyin baş vermədiyini sübut etmək yükünü daşıyır.

Gürcüstanın 2 may 2014-cü il tarixli qanunu №2392 - veb-səhifə, 07.05.2014-cü il.

Maddə 3634. İddia ərizəsinin icraata qəbul edilməsi

1. Məhkəmə iddia ərizəsi verildikdən sonra 3 gün müddətində onun icraata qəbul edilməsi məsələsinə baxır.

2. Məhkəməyə iddia ərizəsi bu məcəllənin tələblərinə riayət etməklə təqdim edilməlidir.

3. Gürcüstan qanunvericiliyinin tələblərinə riayət etmədən iddia ərizəsinin təqdim edilməsi halında məhkəmə qüsuru (çatışmazlığı) müəyyən edir və onu aradan qaldırmaq üçün iddiaçıya ağlabatan müddət təyin edir, hansı ki 3 gündən az olmamalıdır. Təyin edilmiş müddətdə qüsurun (çatışmazlığın) aradan qaldırılması halında məhkəmə iddia ərizəsini icraata qəbul edir, qüsur (çatışmazlıq) aradan qaldırılmadıqda isə - iddia ərizəsini icraata qəbul etməkdən imtina haqqında qərardad çıxarır və iddia ərizəsini və ona əlavə edilmiş sənədləri iddiaçıya qaytarır.

4. İddia ərizəsini icraata qəbul etməkdən imtina haqqında məhkəmənin qərardadı, Gürcüstan qanunvericiliyi ilə müəyyən edilmiş qaydada, iddiaçı onunla tanış olduqdan sonra 3 gün müddətində, özəl şikayət ərizəsi ilə Apellyasiya məhkəməsində şikayət edilə bilər.

5. İddia ərizəsi icraata qəbul edildikdən sonra, Gürcüstan qanunvericiliyi ilə müəyyən edilmiş qaydada iddia ərizəsinin və ona əlavə edilmiş sənədlərin surətləri dərhal cavabdehə göndərilir və ona cavab ərizəsini təqdim etməsi üçün 10 gün müddət verilir.

Gürcüstanın 2 may 2014-cü il tarixli qanunu №2392 - veb-səhifə, 07.05.2014-cü il.

Maddə 3635. Məhkəmənin qərarı

1. Məhkəmə: ayrı-seçkilik faktının təsdiq edilməsi və ayrı-seçkilik qurbanının iddiasının tam və ya qismən təmin edilməsi haqqında qərar və ya ayrı-seçkilik qurbanının iddiasını təmin etməkdən imtina haqqında qərar çıxarır.

2. Gürcüstanın Xalq Müdafiəçisinin müraciəti əsasında məhkəmə ayrı-seçkilik (diskriminasiya) işi ilə bağlı qərar çıxarır - ayrı-seçkilik faktının təsdiq edilməsi və hüquqi şəxsə, digər təşkilati formalaşmaya, hüquqi şəxs yaratmadan şəxslərin birliyinə və ya sahibkar subyektə qarşı Gürcüstanın Xalq Müdafiəçisinin verdiyi tövsiyənin icrası ilə əlaqədar və ya Gürcüstanın Xalq Müdafiəçisinin iddiasını təmin etməkdən imtina haqqında qərar.

Gürcüstanın 2 may 2014-cü il tarixli qanunu №2392 - veb-səhifə, 07.05.2014-cü il.

Gürcüstanın 3 may 2019-cu il tarixli qanunu №4551 – veb-səhifə, 10.05.2019-cu il.

Maddə 3636. Məhkəmə qərarından şikayət etmək

1. Bu məcəllənin 3635 maddəsi əsasında çıxarılmış məhkəmə qərarından tərəf eyni məcəllə ilə müəyyən edilmiş qaydada Apellyasiya məhkəməsinə şikayət edə bilər.

2. Apellyasiya məhkəməsi apellyasiya şikayətinin verildiyi gündən 3 gün müddətində onun məqbulluğunu yoxlayır və aşağıdakı qərarlardan birini qəbul edir:

a) apellyasiya şikayətinin baxılmamış saxlanılması haqqında qərardad çıxarır, hansından ki özəl şikayət ərizəsi verilə bilər;

b) apellyasiya şikayətini baxılmaq üçün qəbul edir.

3. Apellyasiya məhkəməsi apellyasiya şikayətini baxılmaq üçün qəbul etdikdən sonra 1 ay müddətində şifahi dinləmə ilə apellyasiya şikayətinə baxır və aşağıdakı qərarlardan birini qəbul edir:

a) apellyasiya şikayətini tam və ya qismən təmin edir;

b) apellyasiya şikayətini təmin etməkdən imtina edir.

4. İddia ərizəsini icraata qəbul etməkdən imtina haqqında məhkəmə qərardadından verilmiş özəl şikayət ərizəsi təmin edildikdə, Apellyasiya məhkəməsi işi birinci instansiya məhkəməsinə qaytarır.

Gürcüstanın 2 may 2014-cü il tarixli qanunu №2392 - veb-səhifə, 07.05.2014-cü il.

Yeddinci Qapı4

Şəxsin məhdud fəaliyyət qabiliyyətinə malik olan şəxs kimi tanınması və dəstək alan şəxs kimi elan edilməsi

Gürcüstanın 20 mart 2015-ci il tarixli qanunu №3340 – veb-səhifə, 31.03.2015-ci il.

Fəsil XLIV10

Şəxsin məhdud fəaliyyət qabiliyyətinə malik olan şəxs kimi tanınması

Gürcüstanın 20 mart 2015-ci il tarixli qanunu №3340 – veb-səhifə, 31.03.2015-ci il.

Maddə 3637. Ərizənin məqbulluğu

Əgər bu məcəllə ilə başqa bir şey nəzərdə tutulmayıbsa, şəxsin məhdud fəaliyyət qabiliyyətinə malik olan şəxs kimi tanınması haqqında ərizəyə bu fəsildə müəyyən edilmiş qaydada baxılır.

Gürcüstanın 20 mart 2015-ci il tarixli qanunu №3340 – veb-səhifə, 31.03.2015-ci il.

Maddə 3638. Ərizənin məhkəməyə verilməsi

1. Spirtli içkilərin (alkoholun) və ya narkotik maddənin aludəçisi olan və buna görə öz ailəsini ağır maddi vəziyyətə salan şəxsin məhdud fəaliyyət qabiliyyətinə malik olan şəxs kimi tanınması haqqında ərizəni məhkəməyə onun ailə üzvü və ya qəyyumluq və himayəçilik orqanı verə bilər.

2. Şəxsin məhdud fəaliyyət qabiliyyətinə malik olan şəxs kimi tanınması haqqında ərizə bu şəxsin yaşayış yeri üzrə məhkəməyə verilir, əgər bu şəxs müalicə müəssisəsinə yerləşdirilibsə – müalicə müəssisəsinin yerləşdiyi yer üzrə məhkəməyə verilir.

Gürcüstanın 20 mart 2015-ci il tarixli qanunu №3340 – veb-səhifə, 31.03.2015-ci il.

Maddə 3639. Ərizənin məzmunu

Spirtli içkilərin (alkoholun) və ya narkotik maddənin aludəçisi olan şəxsin məhdud fəaliyyət qabiliyyətinə malik olan şəxs kimi tanınması haqqında ərizədə bu şəxsin öz ailəsini ağır maddi vəziyyətə saldığını təsdiq edən hallar göstərilməlidir.

Gürcüstanın 20 mart 2015-ci il tarixli qanunu №3340 – veb-səhifə, 31.03.2015-ci il.

Maddə 36310. Ərizəyə baxılması

1. Şəxsin məhdud fəaliyyət qabiliyyətinə malik olan şəxs kimi tanınması haqqında işə məhkəmə bu şəxsin və qəyyumluq və himayəçilik orqanının nümayəndəsinin məcburi iştirakı ilə baxır.

2. Ərizəçi - şəxsin məhdud fəaliyyət qabiliyyətinə malik olan şəxs kimi tanınması haqqında işə baxılması ilə bağlı məhkəmə xərclərini ödəməkdən azad edilir.

Gürcüstanın 20 mart 2015-ci il tarixli qanunu №3340 – veb-səhifə, 31.03.2015-ci il.

Maddə 36311. Məhkəmə qərarı

Şəxsin məhdud fəaliyyət qabiliyyətinə malik olan şəxs kimi tanınması haqqında məhkəmə qərarı - qəyyumluq və himayəçilik orqanı tərəfindən şəxsə himayəçinin təyin edilməsi üçün əsasdır.

Gürcüstanın 20 mart 2015-ci il tarixli qanunu №3340 – veb-səhifə, 31.03.2015-ci il.

Maddə 36312. Şəxsin məhdud fəaliyyət qabiliyyətinə malik olan şəxs kimi tanınmasının ləğvi

Gürcüstan Mülki Məcəlləsinin 14-cü maddəsinin 3-cü hissəsində nəzərdə tutulmuş halda məhkəmə: məhdud fəaliyyət qabiliyyətinə malik olan şəxsin, onun himayəçisinin və ya ailə üzvünün ərizəsi əsasında bu şəxsin məhdud fəaliyyət qabiliyyətinə malik olan şəxs kimi tanınmasının ləğvi haqqında qərar çıxarır.

Gürcüstanın 20 mart 2015-ci il tarixli qanunu №3340 – veb-səhifə, 31.03.2015-ci il.

Fəsil XLIV11

Şəxsin dəstək alan şəxs kimi elan edilməsi

Gürcüstanın 20 mart 2015-ci il tarixli qanunu №3340 – veb-səhifə, 31.03.2015-ci il.

Maddə 36313. Ərizənin məqbulluğu

Əgər bu məcəllədə başqa bir şey nəzərdə tutulmayıbsa, şəxsin dəstək alan şəxs kimi elan edilməsi haqqında ərizəyə bu fəsildə müəyyən edilmiş qaydada baxılır.

Gürcüstanın 20 mart 2015-ci il tarixli qanunu №3340 – veb-səhifə, 31.03.2015-ci il.

Maddə 36314. Ərizənin məhkəməyə verilməsi

1. Şəxsin dəstək alan şəxs kimi elan edilməsi haqqında ərizəni məhkəməyə bu şəxs, onun ailə üzvü, qanuni nümayəndəsi, qəyyumluq və himayəçilik orqanı, psixiatriya müəssisəsi və ya ixtisaslaşdırılmış müəssisə verə bilər.

2. Şəxsin dəstək alan şəxs kimi elan edilməsi haqqında ərizə bu şəxsin yaşayış yeri üzrə, bu şəxs müalicə müəssisəsinə yerləşdirildikdə isə – müalicə müəssisəsinin yerləşdiyi yer üzrə məhkəməyə verilir.

Gürcüstanın 20 mart 2015-ci il tarixli qanunu №3340 – veb-səhifə, 31.03.2015-ci il.

Maddə 36315. Ərizənin məzmunu

1. Şəxsin dəstək alan şəxs kimi elan edilməsi haqqında ərizədə göstərilməlidir:

a) ərizənin veriləcəyi məhkəmənin adı;

b) şəxsin dəstəyə ehtiyacı olduğu sahə, eləcə də şəxsə zərər vurmanın qarşısını almaq üçün ona dəstək olmaq zərurəti;

q) ərizəçinin öz tələbini əsaslandırdığı faktlar və hallar;

d) ərizəçinin göstərdiyi halları və şəxsin möhkəm psixi, əqli/intellektual pozğunluqları olduğu faktını təsdiq edən sübutlar, hansıların ki müxtəlif maneələrlə qarşılıqlı təsiri onun ictimai həyatda başqaları ilə bərabər şəraitdə tam və səmərəli iştirakına mane ola bilər;

e) ərizəçinin tələbi;

v) ərizəçinin vəsatəti – əgər varsa.

2. Ərizəçi: şəxsin psixi vəziyyəti və sosial adaptasiyası haqqında psixiatrın, psixoloqun və sosial ekspertin rəylərini məhkəməyə təqdim etməlidir – əgər varsa.

3. Şəxsə - əmək fəaliyyəti, xırda əqdlərin bağlanması, sahibkarlıq fəaliyyəti, daşınmaz əmlakın idarə edilməsi/sərəncam verilməsi, yaşayış yerinin müəyyən edilməsi, müalicəyə razılığın bildirilməsi, ona zərər vurulmasının qarşısının alınması və digər hüquq və vəzifələrin həyata keçirilməsi üçün dəstək təyin edilə bilər, hansıları ki məhkəmə fərdi qiymətləndirmə əsasında müəyyənləşdirir.

Gürcüstanın 20 mart 2015-ci il tarixli qanunu №3340 – veb-səhifə, 31.03.2015-ci il.

Maddə 36316. Ərizənin icraata qəbul edilməsi

1. Məhkəmə, əgər bu fəsildə başqa bir şey nəzərdə tutulmayıbsa, şəxsin dəstək alan şəxs kimi elan edilməsi haqqında ərizəyə bu məcəllə ilə müəyyən edilmiş qaydada baxır.

2. Məhkəmə: ərizənin icraata qəbul edilməsi məsələsinə ərizə verildikdən sonra 5 gün müddətində baxır.

3. Gürcüstan qanunvericiliyinin tələblərinə riayət etmədən məhkəməyə ərizə verildikdə, məhkəmə qüsuru (çatışmazlığı) müəyyən edir və onu aradan qaldırmaq üçün ərizəçiyə ağlabatan müddət təyin edir, hansı ki 3 gündən az ola bilməz. Təyin edilmiş müddətdə qüsur (çatışmazlıq) aradan qaldırıldıqda, məhkəmə ərizəni icraata qəbul edir, qüsur (çatışmazlıq) aradan qaldırılmadıqda isə -ərizəni icraata qəbul etməkdən imtina haqqında qərardad çıxarır və ərizəni və ona əlavə edilmiş sənədləri ərizəçiyə qaytarır.

4. Ərizəni icraata qəbul etməkdən imtina haqqında məhkəmənin qərardadı özəl şikayət ərizəsi ilə şikayət edilə bilər.

Gürcüstanın 20 mart 2015-ci il tarixli qanunu №3340 – veb-səhifə, 31.03.2015-ci il.

Maddə 36317. Müvəqqəti dəstək

1. Məhkəmə, ərizəçinin tələbi əsasında, işin icraatı başa çatanadək müvəqqəti dəstəkçi təyin etmək səlahiyyətinə malikdir - əgər hesab edirsə ki, o şəxsə - hansının ki dəstək alan şəxs kimi elan edilməsi məsələsinə baxılır, geri dönməz (geri qaytarıla bilməyən) zərər dəyə bilər.

2. Müvəqqəti dəstəkçi - şəxsin ailə üzvü, qohumu, yaxını və ya mütəxəssis ola bilər.

3. Məhkəmə müvəqqəti dəstəyin tətbiqi haqqında ərizəyə - verildikdən sonra 5 gün müddətində şifahi dinləmə ilə baxır. Tərəfin gəlməməsi məhkəmənin müvəqqəti dəstəyin tətbiqi məsələsinə baxmasına və həllinə mane ola bilməz.

4. Məhkəmənin müvəqqəti dəstəyin tətbiqi haqqında qərardadı özəl şikayət ərizəsi ilə şikayət edilə bilər.

Gürcüstanın 20 mart 2015-ci il tarixli qanunu №3340 – veb-səhifə, 31.03.2015-ci il.

Maddə 36318. Ərizəyə baxılması

1. Məhkəmə: şəxsin dəstək alan şəxs kimi elan edilməsi haqqında işə həmin şəxsin və qəyyumluq və himayəçilik orqanının nümayəndəsinin məcburi iştirakı ilə baxır.

2. O şəxs, hansının ki dəstək alan şəxs kimi elan edilməsi məsələsinə baxılır - sağlamlıq vəziyyətinə görə məhkəmə iclasında iştirak edə bilmədikdə, onun iştirakı hakimin bu şəxslə birbaşa əlaqə saxlamasına (ünsiyyət qurmasına) imkan verən elektron və ya digər rabitə vasitəsindən istifadə etməklə təmin edilməlidir. Belə halda, məhkəmə iclasının videofayl şəklində qeydə alınması məcburidir. Məhkəmə iclasının protokolunda şəxsin elektron və ya digər rabitə vasitəsindən istifadə etməklə iclasda iştirakı qeyd edilməlidir.

3. O şəxs, hansının ki dəstək alan şəxs kimi elan edilməsi məsələsinə baxılır - məhkəməyə gəlmədikdə, məhkəmə işə baxılmasını başqa vaxta təxirə salmağa borcludur. Bu halda məhkəmənin qiyabi qərar çıxarmasına yol verilmir.

4. Ərizəçi - şəxsin dəstək alan şəxs kimi elan edilməsi haqqında işə baxılması ilə bağlı məhkəmə xərclərini ödəməkdən azad edilir.

Gürcüstanın 20 mart 2015-ci il tarixli qanunu №3340 – veb-səhifə, 31.03.2015-ci il.

Maddə 36319. Məcburi müdafiə

O şəxsin, hansının ki dəstək alan şəxs kimi elan edilməsi məsələsinə baxılır - vəkili olmalıdır.

Gürcüstanın 20 mart 2015-ci il tarixli qanunu №3340 – veb-səhifə, 31.03.2015-ci il.

Maddə 36320. Psixososial ehtiyacı olan şəxsin fərdi qiymətləndirilməsi üçün ekspertizanın təyin edilməsi

1. Bu məcəllənin 36316 maddəsinə uyğun olaraq ərizəni icraata qəbul etdikdən dərhal sonra məhkəmə Gürcüstanın “Psixososial ehtiyaclar əsasında ekspertizanın keçirilməsi haqqında” Qanununa uyğun olaraq ekspertiza təyin edir.

2. Xüsusi halda - əgər o şəxs, hansının ki dəstək alan şəxs kimi elan edilməsi məsələsinə baxılır - açıq şəkildə ekspertizadan yayınırsa, məhkəmə: ictimai hüququn hüquqi şəxsinin – Levan Samxarauli adına Milli Məhkəmə Ekspertizası Bürosunun vəsatəti əsasında, öz iclasında qəyyumluq və himayəçilik orqanının nümayəndəsinin, habelə bu şəxsin vəkilinin məcburi iştirakı ilə, şəxsin psixososial ehtiyaclarını nəzərə alaraq, ekspertizaya məcburi göndərilməsi haqqında qərardad çıxarmaq səlahiyyətinə malikdir.

3. Bu maddənin 2-ci hissəsində nəzərdə tutulmuş məcburi ekspertiza yalnız o halda keçirilir - əgər o şəxs, hansının ki dəstək alan şəxs kimi elan edilməsi məsələsinə baxılır - öz hərəkəti (əməli) ilə özünün və ya başqalarının hüquqlarına əhəmiyyətli dərəcədə ziyan vurursa.

4. Məhkəmə iclasında bütün ekspertlər və multidisiplinar qrupun üzvləri dindirilməlidir, hansıların ki rəyləri işin materiallarında təqdim olunub.

Gürcüstanın 20 mart 2015-ci il tarixli qanunu №3340 – veb-səhifə, 31.03.2015-ci il.

Maddə 36321. Məhkəmə qərarı

1. Şəxsin dəstək alan şəxs kimi elan edilməsi haqqında məhkəmə qərarı - ona dəstəkçinin (dəstəkçilərin) təyin edilməsi üçün əsasdır.

2. Məhkəmənin qərarında göstərilməlidir:

a) hüquq, hansından ki faydalanması üçün şəxsə dəstək təyin edilir, habelə dəstəyin hüdudları;

b) dəstəkçinin (dəstəkçilərin) hüquqları və vəzifələri;

q) dəstəkçinin (dəstəkçilərin) qəyyumluq və himayəçilik orqanına hesabat verməsinin dövriliyi, hansı ki 6 ayı aşmamalıdır;

d) dəstək müddəti və onun yenidən nəzərdən keçirilməsinin dövriliyi, hansı ki 5 ili aşmamalıdır;

e) şəxsin dəstəklənməsi üçün zəruri olan digər hallar.

Gürcüstanın 20 mart 2015-ci il tarixli qanunu №3340 – veb-səhifə, 31.03.2015-ci il.

Maddə 36322. Ərizə ilə bağlı icraata xitam verilməsi haqqında məhkəmənin qərardadı

İctimai hüququn hüquqi şəxsinin – Levan Samxarauli adına Milli Məhkəmə Ekspertizası Bürosunun rəyi mənfi olduqda, şəxsin dəstək alan şəxs kimi elan edilməsi haqqında ərizə ilə bağlı icraata xitam verilir.

Gürcüstanın 20 mart 2015-ci il tarixli qanunu №3340 – veb-səhifə, 31.03.2015-ci il.

Maddə 36323. Dəstəyin hüdudlarının dəyişdirilməsi, dəstəyin ləğvi

1. Şəxsə verilən dəstəyin hüdudlarını dəyişdirmək üçün bir əsas mövcud olduqda – məhkəmə: dəstək alan şəxsin, onun ailə üzvünün, dəstəkçinin (dəstəkçilərin), psixiatrik-müalicə müəssisəsinin, qəyyumluq və himayəçilik orqanının ərizəsinə və Gürcüstanın “Psixososial ehtiyaclar əsasında ekspertizanın keçirilməsi haqqında” Qanununa uyğun olaraq keçirilmiş ekspertizanın rəyi əsasında bu şəxsə verilən dəstəyin hüdudlarının dəyişdirilməsi haqqında qərar çıxarır.

2. Əgər şəxsə dəstəyin davam etdirilməsi üçün əsas artıq yoxdursa – məhkəmə: dəstək alan şəxsin, onun ailə üzvünün, dəstəkçinin, psixiatrik-müalicə müəssisəsinin, qəyyumluq və himayəçilik orqanının ərizəsinə və Gürcüstanın “Psixososial ehtiyaclar əsasında ekspertizanın keçirilməsi haqqında” Qanununa uyğun olaraq keçirilmiş ekspertizanın rəyi əsasında bu şəxsə verilən dəstəyin ləğv edilməsi haqqında qərar çıxarır.

3. Şəxsin dəstək alan şəxs kimi elan edilməsi haqqında qərar vaxtaşırı yenidən nəzərdən keçirilərkən məhkəmə, müvafiq əsas mövcud olduqda, həmin şəxsə dəstəyin ləğv edilməsi haqqında qərar çıxarır.

Gürcüstanın 20 mart 2015-ci il tarixli qanunu №3340 – veb-səhifə, 31.03.2015-ci il.

Maddə 36324. Məhkəmə qərarından şikayət etmək

1. Tərəf: bu məcəllənin 36321 maddəsi əsasında çıxarılmış məhkəmə qərarından elə bu məcəllə ilə müəyyən edilmiş qaydada Apellyasiya məhkəməsinə şikayət etmək hüququna malikdir.

2. Apellyasiya məhkəməsi apellyasiya şikayəti verildikdən sonra 5 gün müddətində onun məqbulluğunu yoxlayır və aşağıdakı qərarlardan birini qəbul edir:

a) apellyasiya şikayətinin baxılmamış saxlanılması haqqında qərardad çıxarır, hansından ki özəl şikayət ərizəsi verilə bilər;

b) apellyasiya şikayətini baxılmaq üçün qəbul edir.

3. Apellyasiya məhkəməsi apellyasiya şikayətinə - onu baxılmaq üçün qəbul etdikdən sonra 2 ay müddətində şifahi dinləmə ilə baxır və aşağıdakı qərarlardan birini qəbul edir:

a) apellyasiya şikayətini tam və ya qismən təmin edir;

b) apellyasiya şikayətini təmin etməkdən imtina edir.

4. Apellyasiya şikayətinin icraata qəbul edilməsindən imtina haqqında məhkəmə qərardadından verilmiş özəl şikayət ərizəsi təmin edildikdə, Apellyasiya məhkəməsi işi birinci instansiya məhkəməsinə qaytarır.

Gürcüstanın 20 mart 2015-ci il tarixli qanunu №3340 – veb-səhifə, 31.03.2015-ci il.

Yeddinci Qapı5

İntellektual mülkiyyət obyekti üzrə xüsusi hüququn pozulması işində hüquq icraatının (prosesin) özəllikləri

Gürcüstanın 23 dekabr 2017-ci il tarixli qanunu №1919 – veb-səhifə, 11.01.2018-ci il.

Fəsil XLIV12

İntellektual mülkiyyət obyekti üzrə xüsusi hüququn pozulması işində sübutların təmin edilməsi tədbirləri, məlumat almaq hüququ və iddianın təmin edilməsi tədbirləri

Gürcüstanın 23 dekabr 2017-ci il tarixli qanunu №1919 – veb-səhifə, 11.01.2018-ci il.

Maddə 36325. Bu fəsildə istifadə olunan terminlərin izahı

Bu fəsildə istifadə olunan terminlər elə bu fəslin məqsədləri üçün aşağıdakı mənaları ifadə edir:

a) intellektual mülkiyyət obyekti – Gürcüstan qanunvericiliyinə uyğun olaraq qorunan əmtəə nişanı, xidmət nişanı və ya kollektiv nişan, qeydiyyatdan keçmiş dizayn, patentlə qorunan ixtira (kəşf) və ya faydalı model, müəlliflik hüququ ilə və ya əlaqəli hüquqlarla qorunan obyekt;

b) xüsusi hüququ pozmaqla istehsal edilmiş və/və ya mülki dövriyyəyə daxil edilmiş mal:

b.a) qorunan əmtəə nişanına, xidmət nişanına və/və ya kollektiv nişana (bundan sonra - əmtəə nişanına) münasibətdə − mal və/və ya xidmət, hansı ki əmtəə nişanı ilə eyni (identik) və ya oxşar nişanı ehtiva edir və ya hansına ki əmtəə nişanı ilə eyni (identik) və ya oxşar nişan vurulub və ya hansı ki həcmli əmtəə nişanı ilə eyni (identik) və ya oxşar formaya malikdir və hansının ki istehsalı, çatdırılması, Gürcüstan ərazisinə gətirilməsi, saxlanması, mülki dövriyyəyə daxil edilməsi və ya bu məqsədlə saxlanması/anbarlaşdırılması (müvəqqəti saxlama üçün yerləşdirilməsi) və yaxud hər hansı başqa cür istifadəsi - nişanlama yerindən asılı olmayaraq, qeydiyyatdan keçmiş əmtəə nişanı sahibinin xüsusi hüququnun pozulmasına səbəb olur;

b.b) qeydiyyatdan keçmiş dizayna münasibətdə – məhsul, hansına ki dizayn daxil edilib və ya hansı üçün ki o istifadə olunur və hansının ki istehsalı, Gürcüstan ərazisinə gətirilməsi, saxlanması, mülki dövriyyəyə daxil edilməsi və ya bu məqsədlə saxlanması/anbarlaşdırılması (müvəqqəti saxlama üçün yerləşdirilməsi) və yaxud hər hansı başqa cür istifadəsi - qeydiyyatdan keçmiş dizayn üzərində xüsusi hüquq sahibinin xüsusi hüququnun pozulmasına səbəb olur;

b.q) patentlə qorunan ixtiraya (kəşfə) və ya faydalı modelə münasibətdə – patentdən irəli gələn xüsusi hüququ pozaraq istehsal olunan cihaz və ya maddə, hansının ki istehsalı, Gürcüstan ərazisinə gətirilməsi, saxlanması, mülki dövriyyəyə daxil edilməsi və ya bu məqsədlə saxlanması/anbarlaşdırılması (müvəqqəti saxlama üçün yerləşdirilməsi) və yaxud hər hansı başqa cür istifadəsi - patent sahibinin xüsusi hüququnun pozulmasına səbəb olur; patentlə qorunan üsulla hazırlanmış cihaz və ya maddə, hansının ki hazırlanması, Gürcüstan ərazisinə gətirilməsi, saxlanması, mülki dövriyyəyə daxil edilməsi və ya bu məqsədlə saxlanması/anbarlaşdırılması (müvəqqəti saxlama üçün yerləşdirilməsi) və yaxud hər hansı başqa cür istifadəsi - patent sahibinin xüsusi hüququnun pozulmasına səbəb olur;

b.d) müəlliflik hüququ ilə və ya əlaqəli hüquqlarla qorunan obyektə münasibətdə – Gürcüstanın "Müəlliflik hüququ və əlaqəli hüquqlar haqqında" Qanunu ilə müəyyən edilmiş əks-faktual surətlər.Gürcüstanın 23 dekabr 2017-ci il tarixli qanunu №1919 – veb-səhifə, 11.01.2018-ci il.

Maddə 36326. Tənzimləmə sahəsi

İntellektual mülkiyyət obyekti üzrə xüsusi hüququn pozulması işinə bu məcəllə ilə müəyyən edilmiş qaydalar, bu fəsildə müəyyən edilmiş özəlliklər nəzərə alınmaqla şamil olunur.

Gürcüstanın 23 dekabr 2017-ci il tarixli qanunu №1919 – veb-səhifə, 11.01.2018-ci il.

Maddə 36327. İntellektual mülkiyyət obyekti üzrə xüsusi hüququn pozulması işində sübutların təmin edilməsi tədbirləri

1. Məhkəmə: intellektual mülkiyyət obyekti üzrə xüsusi hüquq sahibinin vəsatəti əsasında, sübutların qorunub-saxlanması məqsədilə, sübutların təmin edilməsi tədbirlərinin tətbiqi barədə qərardad çıxarmaq hüququna malikdir - əgər onların məhv edilməsi təhlükəsi varsa.

2. Sübutların təmin edilməsi tədbirlərinə: intellektual mülkiyyət obyekti üzrə xüsusi hüququ pozduğu iddia edilən malın, istehsal/reproduksiya və ya texnoloji vasitələrdən yan keçmək üçün nəzərdə tutulmuş avadanlığın/materialın, cihazın və ya cihaz komponentinin və yaxud iddia edilən qanun pozuntusu ilə bağlı sənədlərin ətraflı (təfərrüatlı) təsviri daxil ola bilər - nümunə götürməklə və ya onsuz. Eyni zamanda, qeyd olunan tədbirlərdən istifadə etməklə sübutları təmin etmək mümkün olmadıqda – qadağanın (həbsin) qoyulmasından da istifadə etmək olar.

3. Məhkəmə bu maddənin 2-ci hissəsində nəzərdə tutulmuş bir neçə tədbiri eyni vaxtda tətbiq etmək səlahiyyətinə malikdir.

4. Məhkəmə: barəsində intellektual mülkiyyət obyekti üzrə xüsusi hüququ pozduğuna dair əsaslı ehtimal mövcud olan şəxsi dinləmədən bu maddədə nəzərdə tutulmuş tədbirləri tətbiq etmək səlahiyyətinə malikdir - əgər bu hüququn sahibinə qeyri-mütənasib şəkildə zərər dəyəcəyinə dair əsaslı ehtimal və/və ya sübutların məhv edilməsinə dair aşkar təhlükə varsa.

5. Məhkəmə bu maddədə nəzərdə tutulmuş tədbirlərin həyata keçirilməli olduğu şəxsə - tədbirlər tətbiq edildikdən sonra 48 saatdan gec olmayaraq dərhal bu barədə məlumat verməlidir.

6. İntellektual mülkiyyət obyekti üzrə xüsusi hüquq sahibi bu maddədə nəzərdə tutulmuş sübutların təminat tədbirlərinin tətbiq edilməsini tələb etmək hüququna malikdir - əgər öz xüsusi hüququnun pozulması və ya mümkün pozuntu faktını müəyyən etmək üçün həmin tədbirlərin tətbiqinin zəruri olduğunu əsaslandırarsa.

7. Sübutların təmin edilməsi üçün çəkilmiş xərclərin ödənilməsi qaydasının müəyyənləşdirilməsi və sübutların təmin edilməsi haqqında çıxarılmış qərardaddan şikayət edilməsi bu məcəllənin 118-ci və 119-cu maddələrinə uyğun olaraq həyata keçirilir.

8. Sübutların təmin edilməsi haqqında vəsatət üzrə qərardadı hakim 5 iş günü müddətində çıxarır.

Gürcüstanın 23 dekabr 2017-ci il tarixli qanunu №1919 – veb-səhifə, 11.01.2018-ci il.

Maddə 36328. Məlumat almaq hüququ

1. İntellektual mülkiyyət obyekti üzrə xüsusi hüququn pozulması işinə dair hüquq icraatı prosesində məhkəmə: intellektual mülkiyyət obyekti üzrə xüsusi hüquq sahibinin mütənasib və əsaslandırılmış tələbi əsasında aşağıdakı səlahiyyətlərə malikdir:

a) barəsində xüsusi hüququ pozduğuna dair əsaslı ehtimalın (fərziyyənin) mövcud olduğu şəxsdən -xüsusi hüququn pozulması ilə istehsal olunan və/və ya mülki dövriyyəyə daxil edilən malın mənşəyi və/və ya satış şəbəkəsi haqqında məlumatı özündə əks etdirə bilən informasiyanı verməsini tələb etmək. İnformasiya vermək öhdəliyi qanunun pozulması ilə bağlı maliyyə sənədlərini təqdim etmək öhdəliyini də ehtiva edə bilər;

b) bu hissənin „a“ alt bəndində nəzərdə tutulmuş informasiyanı verməyi tələb etsin o şəxsdən, hansının ki barəsində xüsusi hüququn pozulması ilə istehsal edilmiş və/və ya mülki dövriyyəyə daxil edilmiş malı kommersiya miqyasında təklif etdiyinə, aldığına, sahiblik və/və ya istifadə etdiyinə dair əsaslı ehtimal var. Qeyd olunan informasiyanı vermək öhdəliyi hər hansı başqa şəxsə də şamil olunur, hansı ki xüsusi hüququn pozulması ilə istehsal edilmiş və/və ya mülki dövriyyəyə daxil edilmiş malı təklif edirdi, alırdı, sahiblik edirdi və/və ya istifadə edirdi, o hal istisna olmaqla – nə vaxt ki, bu hərəkət/hərəkətlər şəxsi mənfəət (faydalanma) məqsədilə həyata keçirilirdi.

2. Bu maddənin birinci hissəsinin “a” alt bəndində nəzərdə tutulmuş informasiya: istehsalçının, hazırlayanın, distribyutorun, təchizatçının (tədarükçünün) və/və ya malın başqa bir əvvəlki sahibinin, topdan və/və ya pərakəndə tacirinin (satıcısının) (hansı üçün ki xüsusi hüququ pozduğu iddia edilən mal nəzərdə tutulub) tam adını və ünvanını, habelə istehsal edilmiş, hazırlanmış, çatdırılmış, alınmış və ya sifariş edilmiş malın miqdarı və qiyməti haqqında məlumatı ehtiva etməlidir.

3. Bu maddədə nəzərdə tutulmuş tədbirlərin tətbiqi nəticəsində əldə edilən məlumatlar məxfidir və onların açıqlanmasına yol verilmir.

4. Bu maddədə nəzərdə tutulmuş məlumatların verilməsinə görə çəkilmiş xərcləri - həmin məlumatların verilməsi barədə vəsatətlə məhkəməyə müraciət etmiş şəxs ödəyir. Qarşı tərəf informasiyanın verilməsinə görə çəkdiyi xərclərin ödənilməsini tələb etmək hüququna malikdir. Sonda bu xərclər işin mahiyyəti üzrə həlli zamanı məhkəmə tərəfindən bölüşdürüləcək.

5. Məlumatın verilməsi haqqında qərardaddan şikayət etməyə yol verilmir. Məlumatı verməkdən imtina haqqında qərardaddan özəl şikayət ərizəsi verilə bilər.

Gürcüstanın 23 dekabr 2017-ci il tarixli qanunu №1919 – veb-səhifə, 11.01.2018-ci il.

Maddə 36329. İntellektual mülkiyyət obyekti üzrə xüsusi hüququn pozulması işində iddianın təmin edilməsi tədbirləri

1. Məhkəmə intellektual mülkiyyət obyekti üzrə xüsusi hüquq sahibinin müraciəti əsasında aşağıdakı səlahiyyətlərə malikdir:

a) barəsində xüsusi hüququ kommersiya miqyasında pozduğuna dair əsaslı ehtimal mövcud olan şəxsin mülkiyyətindəki daşınmaz və/və ya daşınar əmlaka (o cümlədən, bank hesablarına və digər aktivlərə) qadağa (həbs) qoyulması haqqında qərardad çıxarmaq - əgər xüsusi hüquq sahibinin zərərin ödənilməsi tələbinin təmin (qane) edilməsinə təhlükə yarana bilərsə. Bu məqsədlə məhkəmə xüsusi hüquq sahibinin vəsatəti əsasında, xüsusi hüququn mümkün pozucusundan onun sahibliyindəki bank, maliyyə və/və ya kommersiya sənədlərini/məlumatlarını tələb edir. Bu sənədlərlə/məlumatlarla tanış olmaq hüququna yalnız məhkəmə malikdir. Məhkəmə qadağa (həbs) predmetini identifikasiya etmək məqsədilə əldə etdiyi sənədləri/məlumatları məhkəmə tərəfindən təyin edilmiş müstəqil ekspertə təhvil vermək hüququna malikdir. Bu alt bənddə nəzərdə tutulmuş tədbirlərin tətbiqi nəticəsində əldə edilən məlumatlar məxfidir və onun açıqlanmasına yol verilmir;

b) barəsində xüsusi hüququ pozduğuna dair əsaslı ehtimal mövcud olan şəxsə xüsusi hüququ pozan hərəkəti həyata keçirməyi qadağan etmək;

q) bu hissənin “b” alt bəndində nəzərdə tutulmuş hərəkətin həyata keçirilməsini qadağan etmək əvəzinə, barəsində xüsusi hüququ pozduğuna dair əsaslı ehtimal mövcud olan şəxsdən müvafiq təminat zəmanətini təqdim etməsini tələb etmək.

2. Məhkəmə bu maddənin birinci hissəsində nəzərdə tutulmuş bir neçə tədbiri eyni vaxtda tətbiq etmək səlahiyyətinə malikdir.

3. Bu maddənin birinci hissəsində nəzərdə tutulmuş tədbirlər o şəxs barəsində də tətbiq oluna bilər, hansının ki xidməti xüsusi hüququ kommersiya miqyasında pozmaq üçün istifadə edilir və ya istifadə edilirdi.

4. Məhkəmə: iddianı təmin etmək üçün tədbirlərin tətbiqinin – barəsində xüsusi hüququ pozduğuna dair əsaslı ehtimal mövcud olan şəxsə zərər vura biləcəyini hesab etdikdə, iddianın təmin edilməsi tədbirlərindən istifadə etmək və eyni zamanda, xüsusi hüquq sahibindən qarşı tərəfə mümkün zərərin ödənilməsini təmin etməyi tələb etmək hüququna malikdir. Məhkəmə qarşı tərəfin ərizəsi əsasında da təminat zəmanətinin təqdim edilməsini tələb edə bilər.

5. İntellektual mülkiyyət obyekti üzrə xüsusi hüququn pozulması işinə bu məcəllənin XXIII fəsli ilə müəyyən edilmiş tələblər şamil olunur.

Gürcüstanın 23 dekabr 2017-ci il tarixli qanunu №1919 – veb-səhifə, 11.01.2018-ci il.

Yeddinci Qapı6

Mediasiya barışığının (razılaşmasının) icrasında məhkəmənin iştirakı

Gürcüstanın 18 sentyabr 2019-cu il tarixli qanunu №4955 – veb-səhifə, 27.09.2019-cu il.

Fəsil XLIV13

Mediasiya barışığının (razılaşmasının) icrası

Gürcüstanın 18 sentyabr 2019-cu il tarixli qanunu №4955 – veb-səhifə, 27.09.2019-cu il.

Maddə 36330. Mediasiya barışığının (razılaşmasının) məhkəmə tərəfindən təmin edilməsi

1. Tərəf: məhkəmə mediasiyası və ya özəl mediasiya başlamazdan əvvəl və/və ya mediasiya prosesində mediasiya barışığının (razılaşmasının) təminat tədbirinin tətbiqi haqqında ərizə ilə məhkəməyə müraciət etmək hüququna malikdir.

2. Mediasiya barışığının (razılaşmasının) təminat tədbirinin tətbiqi haqqında ərizə təmin (qane) edildikdən sonra 10 gün müddətində həmin ərizəni vermiş şəxs məhkəmə mediasiyasına və ya özəl mediasiyaya müraciət etmədikdə və mediasiyaya müraciətini təsdiq edən müvafiq sənədi məhkəməyə təqdim etmədikdə, və ya mediasiya başa çatdıqdan (hansı ki müvafiq sənədlə təsdiq edilməlidir) sonra 10 gün müddətində tərəf məhkəməyə iddia ərizəsini təqdim etmədikdə/işin icraatının yenilənməsi tələbi ilə müraciət etmədikdə - məhkəmə öz təşəbbüsü və ya tərəfin vəsatəti əsasında mediasiya barışığının (razılaşmasının) təminat tədbirinin tətbiq edilməsinin ləğvi haqqında qərardad çıxaracaq.

3. Mediasiya başa çatdıqdan sonra 10 gün müddətində məhkəməyə iddia ərizəsi təqdim edildikdə/işin icraatının yenilənməsi tələbi ilə müraciət edildikdə - məhkəmənin tətbiq etdiyi mediasiya barışığının (razılaşmasının) təminat tədbiri iddia ərizəsinin təminat tədbirinə çevrilir.

4. Mediasiya barışığının (razılaşmasının) təmin edilməsinə münasibətdə - bu maddənin özəllikləri nəzərə alınmaqla, bu məcəllənin XXIII fəsli ilə müəyyən edilmiş qaydalar tətbiq edilir.

Gürcüstanın 18 sentyabr 2019-cu il tarixli qanunu №4955 – veb-səhifə, 27.09.2019-cu il.

Maddə 36331. Mediasiya barışığının (razılaşmasının) icrası məsələsinə baxılması

1. Məhkəmə, tərəflərdən birinin və ya hər ikisinin ərizəsi əsasında, mediasiya nəticəsində tərtib edilmiş mediasiya barışığının (razılaşmasının) icrası məsələsinə baxmağa səlahiyyətlidir.

2. Mediasiya barışığı (razılaşması) məhkəmə mediasiyası nəticəsində tərtib edilibsə, onun icrası məsələsinə tərəflərin razılığı ilə mübahisəyə (davaya) son qoymaq məqsədilə işi mediatora ötürmüş məhkəmə baxır, mediasiya barışığı (razılaşması) özəl mediasiya nəticəsində tərtib edildikdə isə − ərizəçinin yaşayış yeri/hüquqi ünvanı üzrə rayon (şəhər) məhkəməsi baxır.

3. Mediasiya barışığı (razılaşması) məhkəmə mediasiyası nəticəsində tərtib edilibsə, mediasiya barışığının (razılaşmasının) icrası tələbi ilə məhkəməyə müraciət edən tərəf mediasiya barışığının (razılaşmasının) originalını və ya müvafiq qaydada təsdiq edilmiş surətini təqdim etməlidir, mediasiya barışığı (razılaşması) özəl mediasiya nəticəsində tərtib edildikdə isə − mediasiya barədə sazişi (müqaviləni) də təqdim etməlidir.

4. Mediasiya barışığının (razılaşmasının) icrası məsələsinə ərizə qəbul edildikdən sonra 10 gün müddətində, şifahi dinləmə olmadan, baxılır. Məhkəmə eyni müddətdə bu məsələnin şifahi müzakirəsini müəyyən edə bilər - əgər bu işin hallarını aydınlaşdırmağa kömək edirsə. Bu halda mediasiya barışığının (razılaşmasının) icrası məsələsinə ərizə qəbul edildikdən sonra 30 gün müddətində baxılır. Qeyd olunan məsələnin şifahi müzakirəsi halında tərəflərə iclasın keçiriləcəyi vaxt və yer bildirilir, lakin onların gəlməməsi məhkəmənin məsələyə baxmasına və həll etməsinə mane ola bilməz.

Gürcüstanın 18 sentyabr 2019-cu il tarixli qanunu №4955 – veb-səhifə, 27.09.2019-cu il.

Maddə 36332. Mediasiya barışığını (razılaşmasını) icra etməkdən imtina

Mediasiya barışığının (razılaşmasının) məzmunu Gürcüstan qanunvericiliyinə ziddirsə və ya mediasiya barışığının (razılaşmasının) məzmununa görə onu icra etmək mümkün deyilsə - məhkəmə mediasiya barışığını (razılaşmasını) icra etməkdən imtina edəcək.

Gürcüstanın 18 sentyabr 2019-cu il tarixli qanunu №4955 – veb-səhifə, 27.09.2019-cu il.

Maddə 36333. Mediasiya barışığının (razılaşmasının) icrası barədə qərardad

1. Mediasiya barışığının (razılaşmasının) icrası haqqında məhkəmənin qərarı – qərardad formasında qəbul edilir. Tərəfə həmin qərardadla birlikdə icra vərəqəsi də verilir.

2. Mediasiya barışığını (razılaşmasını) icra etməkdən imtina haqqında məhkəmənin qərardadı özəl şikayət ərizəsi ilə şikayət edilə bilər.

3. Mediasiya barışığının (razılaşmasının) icrası haqqında məhkəmənin qərardadı qətidir (yekundur) və şikayət edilmir.

4. Arbitraj tribunalı tərəfindən arbitraj qərarı kimi təsdiq edilmiş mediasiya barışığı (razılaşması) - arbitraj qərarının tanınması və icrası üçün Gürcüstanın “Arbitraj haqqında” Qanunu ilə müəyyən edilmiş qaydada icra ediləcək.

Gürcüstanın 18 sentyabr 2019-cu il tarixli qanunu №4955 – veb-səhifə, 27.09.2019-cu il.

Yeddinci Qapı7

Kollektiv əmək davası üzrə mediasiya (vasitəçilik) nəticəsində nail olunmuş sazişin icrasında məhkəmənin iştirakı

Gürcüstanın 29 sentyabr 2020-ci il tarixli qanunu №7184 – veb-səhifə, 05.10.2020-ci il.

Fəsil XLIV14

Kollektiv əmək davası üzrə mediasiya (vasitəçilik) nəticəsində nail olunmuş sazişin icrası

Gürcüstanın 29 sentyabr 2020-ci il tarixli qanunu №7184 – veb-səhifə, 05.10.2020-ci il.

Maddə 36334. Kollektiv əmək davası üzrə mediasiya nəticəsində nail olunmuş sazişin icrası məsələsinə baxılması

1. Məhkəmə: tərəflərdən birinin ərizəsi əsasında, kollektiv əmək davası üzrə mediasiya nəticəsində nail olunmuş sazişin icrası məsələsinə baxmaq səlahiyyətinə malikdir.

2. Kollektiv əmək davası üzrə mediasiya nəticəsində nail olunmuş sazişin icrası məsələsinə - müvafiq işəgötürənin yerləşdiyi yer üzrə rayon (şəhər) məhkəməsi müvafiq ərizəni qəbul etdikdən sonra 10 gün müddətində baxır.

3. Kollektiv əmək davası üzrə mediasiya nəticəsində nail olunmuş sazişin icrası tələbi ilə məhkəməyə müraciət edən tərəf - mediasiya nəticəsində nail olunmuş sazişin originalını və ya onun notarial qaydada təsdiq edilmiş surətini təqdim etməlidir.

4. Kollektiv əmək davası üzrə mediasiya nəticəsində nail olunmuş sazişin icrası ilə bağlı məsələlərə şifahi dinləmə olmadan baxılır. Məhkəmə işin şifahi müzakirəsini müəyyən edə bilər - əgər bu, işin hallarını aydınlaşdırmağa kömək edəcəksə. İşin şifahi müzakirəsi halında tərəflərə iclasın keçiriləcəyi vaxt və yer bildirilir. Tərəflərin gəlməməsi məhkəmənin məsələyə baxmasına və həll etməsinə mane olmur.

Gürcüstanın 29 sentyabr 2020-ci il tarixli qanunu №7184 – veb-səhifə, 05.10.2020-ci il.

Maddə 36335. Kollektiv əmək davası üzrə mediasiya nəticəsində nail olunmuş sazişi icra etməkdən imtina

Bu sazişin məzmunu Gürcüstan qanunvericiliyinə, Gürcüstanda mövcud olan ictimai asayişə ziddirsə və ya həmin sazişin məzmununa görə onu icra etmək mümkün deyilsə - məhkəmə kollektiv əmək davası üzrə mediasiya nəticəsində nail olunmuş sazişi icra etməkdən imtina edəcək.

Gürcüstanın 29 sentyabr 2020-ci il tarixli qanunu №7184 – veb-səhifə, 05.10.2020-ci il.

Maddə 36336. Kollektiv əmək davası üzrə mediasiya nəticəsində nail olunmuş sazişin icrası ilə bağlı məhkəmənin qərardadı

1. Kollektiv əmək davası üzrə mediasiya nəticəsində nail olunmuş sazişin icrası ilə bağlı məhkəmənin qərarı – qərardad formasında qəbul edilir. Tərəfə məhkəmənin qərardadı ilə birlikdə icra vərəqəsi də verilir.

2. Kollektiv əmək davası üzrə mediasiya nəticəsində nail olunmuş sazişi icra etməkdən imtina haqqında məhkəmənin qərardadı özəl şikayət ərizəsi ilə şikayət edilə bilər.

3. Kollektiv əmək davası üzrə mediasiya nəticəsində nail olunmuş sazişin icrası haqqında məhkəmənin qərardadı qətidir (yekundur) və şikayət edilməyəcək.

Gürcüstanın 29 sentyabr 2020-ci il tarixli qanunu №7184 – veb-səhifə, 05.10.2020-ci il.

Yeddinci Qapı8

Tətil (protest) və ya lokautla bağlı iş üzrə hüquq icraatı (proses)

Gürcüstanın 29 sentyabr 2020-ci il tarixli qanunu №7184 – veb-səhifə, 05.10.2020-ci il.

Fəsil XLIV15

Tətilin (protestin) və ya lokautun qanunsuz tanınması, təxirə salınması və ya dayandırılması işinə baxılması

Gürcüstanın 29 sentyabr 2020-ci il tarixli qanunu №7184 – veb-səhifə, 05.10.2020-ci il.

Maddə 36337. Tənzimləmə sahəsi

Tətilin (protestin) və ya lokautun qanunsuz tanınması, təxirə salınması və ya dayandırılması işinə - bu fəsildə müəyyən edilmiş özəlliklər nəzərə alınmaqla, bu məcəllə ilə müəyyən edilmiş qaydalar şamil olunur.

Gürcüstanın 29 sentyabr 2020-ci il tarixli qanunu №7184 – veb-səhifə, 05.10.2020-ci il.

Maddə 36338. Tətilin (protestin) və ya lokautun qanunsuz tanınması, təxirə salınması və ya dayandırılması haqqında iddia ərizəsi

1. Tətilin (protestin) və ya lokautun qanunsuz tanınması, təxirə salınması və ya dayandırılması haqqında iddia ərizəsinə - işəgötürənin yerləşdiyi yer üzrə rayon (şəhər) məhkəməsi baxır.

2. Tətilin (protestin) qanunsuz tanınması, təxirə salınması və ya dayandırılması haqqında iddia ərizəsini - tətildə ((protestdə) iştirak edən işçilərlə əmək münasibətində olan işəgötürən qaldıra bilər.

3. Lokautun qanunsuz tanınması, təxirə salınması və ya dayandırılması haqqında iddia ərizəsini qaldıra bilər: o işçi, hansına ki lokaut toxunur və ya işçilərin birliyi, hansının ki üzvlərinə lokaut toxunur.

4. Tətilin (protestin) və ya lokautun qanunsuz tanınması haqqında iddia ərizəsi - tətilin (protestin) və ya lokautun başlandığı tarixdən 7 gün müddətində qaldırıla bilər. Tətilin (protestin) və ya lokautun təxirə salınması və ya dayandırılması haqqında iddia ərizəsi - tətilin (protestin) və ya lokautun təxirə salınma və ya dayandırılma əsasının yarandığı andan 3 gün müddətində qaldırıla bilər.

Gürcüstanın 29 sentyabr 2020-ci il tarixli qanunu №7184 – veb-səhifə, 05.10.2020-ci il.

Maddə 36339. Tətilin (protestin) və ya lokautun qanunsuz tanınması, təxirə salınması və ya dayandırılması haqqında iddia ərizəsinin icraata qəbul edilməsi

1. Məhkəmə: tətilin (protestin) və ya lokautun qanunsuz tanınması, təxirə salınması və ya dayandırılması haqqında iddia ərizəsi verildikdən sonra 3 gün müddətində bu iddia ərizəsinin icraata qəbul edilməsi məsələsinə baxır.

2. Tətilin (protestin) qanunsuz tanınması, təxirə salınması və ya dayandırılması haqqında iddia ərizəsində tətildə (protestdə) iştirak edən bütün işçilər göstərilməlidir.

3. Tətilin (protestin) və ya lokautun qanunsuz tanınması, təxirə salınması və ya dayandırılması haqqında iddia ərizəsi Gürcüstan qanunvericiliyinin tələblərinə riayət edilmədən təqdim edildiyi halda - məhkəmə qüsuru (çatışmazlığı) müəyyənləşdirir və onun aradan qaldırılması üçün iddiaçıya ağlabatan müddət təyin edir, hansı ki 3 gündən az olmamalıdır. Təyin edilmiş müddətdə qüsur aradan qaldırıldıqda - məhkəmə həmin iddia ərizəsini icraata qəbul edir, qüsur aradan qaldırılmadıqda isə - tətilin (protestin) və ya lokautun qanunsuz tanınması, təxirə salınması və ya dayandırılması haqqında iddia ərizəsini icraata qəbul etməkdən imtina barədə qərardad çıxarır və iddia ərizəsini və ona əlavə edilmiş sənədləri iddiaçıya qaytarır.

4. Tətilin (protestin) və ya lokautun qanunsuz tanınması, təxirə salınması və ya dayandırılması haqqında iddia ərizəsini icraata qəbul etməkdən imtina barədə məhkəmənin qərardadından - Gürcüstan qanunvericiliyi ilə müəyyən edilmiş qaydada iddiaçı onunla tanış olduqdan sonra 3 gün müddətində Apellyasiya məhkəməsində özəl şikayət ərizəsi ilə şikayət edilə bilər.

5. Tətilin (protestin) və ya lokautun qanunsuz tanınması, təxirə salınması və ya dayandırılması haqqında iddia ərizəsi icraata qəbul edildikdən sonra - iddia ərizəsinin və ona əlavə edilmiş sənədlərin surətləri Gürcüstan qanunvericiliyi ilə müəyyən edilmiş qaydada dərhal cavabdehə göndərilir və cavab ərizəsini təqdim etməsi üçün ona 10-günlük müddət verilir.

Gürcüstanın 29 sentyabr 2020-ci il tarixli qanunu №7184 – veb-səhifə, 05.10.2020-ci il.

Maddə 36340. Tətilin (protestin) və ya lokautun qanunsuz tanınması, təxirə salınması və ya dayandırılması haqqında iddia ərizəsinə baxılması

1. Məhkəmə tətilin (protestin) və ya lokautun qanunsuz tanınması haqqında iddia ərizəsinə - bu iddia ərizəsini icraata qəbul etdikdən sonra 1 ay müddətində baxır və qərar çıxarır.

2. Məhkəmə tətilin (protestin) və ya lokautun təxirə salınması və ya dayandırılması haqqında iddia ərizəsinə - bu iddia ərizəsini icraata qəbul etdikdən sonra 7 gün müddətində baxır və qərar çıxarır.

Gürcüstanın 29 sentyabr 2020-ci il tarixli qanunu №7184 – veb-səhifə, 05.10.2020-ci il.

Maddə 36341. Tətilin (protestin) və ya lokautun qanunsuz tanınması, təxirə salınması və ya dayandırılması işi üzrə çıxarılmış məhkəmə qərarından şikayət etmək

1. Tətilin (protestin) və ya lokautun qanunsuz tanınması, təxirə salınması və ya dayandırılması işi üzrə çıxarılmış məhkəmə qərarından tərəf bu məcəllə ilə müəyyən edilmiş qaydada yuxarı instansiya məhkəməsinə şikayət edə bilər.

2. Rayon (şəhər) məhkəməsinin qərarından - onun çıxarılmasından sonra 7 gündən gec olmayaraq şikayət edilə bilər.

3. Tətilin (protestin) və ya lokautun qanunsuz tanınması, təxirə salınması və ya dayandırılması işi üzrə çıxarılmış məhkəmə qərarından şikayət etmək onun icrasını dayandırmır.

4. Apellyasiya məhkəməsi apellyasiya şikayətinin verildiyi gündən 3 gün müddətində onun məqbulluğunu yoxlayır və aşağıdakı qərarlardan birini qəbul edir:

a) apellyasiya şikayətinin baxılmamış saxlanılması haqqında qərardad çıxarır. Bu qərardad özəl şikayət ərizəsi ilə şikayət edilə bilər;

b) apellyasiya şikayətini baxılmaq üçün qəbul edir.

5. Apellyasiya məhkəməsi apellyasiya şikayətini baxılmaq üçün qəbul etdikdən sonra 1 ay müddətində ona şifahi dinləmə ilə baxır və aşağıdakı qərarlardan birini qəbul edir:

a) apellyasiya şikayətini tam və ya qismən təmin edir;

b) apellyasiya şikayətini təmin etməkdən imtina edir.

6. Apellyasiya məhkəməsinin qərarından – çıxarıldıqdan sonra 7 gündən gec olmayaraq kassasiya qaydasında şikayət edilə bilər.

7. Kassasiya məhkəməsi şikayət ərizəsi verildikdən sonra 3 gün müddətində onun məqbulluğunu yoxlayır və kassasiya şikayətinin baxılmamış saxlanılması haqqında qərardad çıxarır və ya kassasiya şikayətini baxılmaq üçün qəbul edir.

8. Kassasiya məhkəməsi kassasiya şikayətini baxılmaq üçün qəbul etdikdən sonra 1 ay müddətində ona şifahi dinləmə ilə və ya şifahi dinləmə olmadan baxır və kassasiya şikayətini tam və ya qismən təmin edir və ya kassasiya şikayətini təmin etməkdən imtina edir.

Gürcüstanın 29 sentyabr 2020-ci il tarixli qanunu №7184 – veb-səhifə, 05.10.2020-ci il.

Yeddinci Qapı9

„Mediasiya nəticəsində nail olunmuş barışıq (razılaşma) haqqında beynəlxalq sazişlər barədə“ Birləşmiş Millətlər Təşkilatının 7 avqust 2019-cu il konvensiyasına uyğun olaraq bağlanmış beynəlxalq mediasiya barışığının (razılaşmasının) tanınmasında və icrasında məhkəmənin iştirakı

Gürcüstanın 22 iyun 2021-ci il tarixli qanunu №668 – veb-səhifə, 24.06.2021-ci il.

Fəsil XLIV16

„Mediasiya nəticəsində nail olunmuş barışıq (razılaşma) haqqında beynəlxalq sazişlər barədə“ Birləşmiş Millətlər Təşkilatının 7 avqust 2019-cu il konvensiyasına uyğun olaraq bağlanmış beynəlxalq mediasiya barışığının (razılaşmasının) tanınması və icrası

Gürcüstanın 22 iyun 2021-ci il tarixli qanunu №668 – veb-səhifə, 24.06.2021-ci il.

Maddə 36342. Terminlərin izahı

1. Bu fəslin məqsədləri üçün, bu fəsildə istifadə olunan terminlər aşağıdakı mənaları ifadə edir:

a) konvensiya − „Mediasiya nəticəsində nail olunmuş barışıq (razılaşma) haqqında beynəlxalq sazişlər barədə“ Birləşmiş Millətlər Təşkilatının 7 avqust 2019-cu il konvensiyası;

b) beynəlxalq mediasiya − adından asılı olmayaraq, proses – hansı ki Gürcüstanın hüdudlarından kənarda keçirilir və hansının ki vasitəsilə iki və ya bir neçə tərəf xarici ölkənin mediatorunun köməyi ilə mübahisəyə (davaya) qarşılıqlı razılaşma ilə son qoymağa çalışır;

q) beynəlxalq mediasiya barışığı (razılaşması) − kommersiya mübahisəsini (davasını) həll etmək məqsədilə nail olunmuş və bağlanmış yazılı saziş, hansı ki konvensiyaya uyğun olaraq, beynəlxalq müqavilədir.

2. Bu fəsil ilə və „Mediasiya haqqında“ Gürcüstan Qanununun 131 və 132 maddələri ilə tənzimlənməyən məsələlərə münasibətdə - konvensiyanın müddəaları tətbiq edilir.

Gürcüstanın 22 iyun 2021-ci il tarixli qanunu №668 – veb-səhifə, 24.06.2021-ci il.

Maddə 36343. Beynəlxalq mediasiya barışığının (razılaşmasının) tanınması və icrası

1. Beynəlxalq mediasiya barışığını (razılaşmasını) tanımaq və icra etmək səlahiyyətinə malik olan məhkəmə Gürcüstanın Ali Məhkəməsidir.

2. Beynəlxalq mediasiya barışığının (razılaşmasının) tanınması və icrası haqqında ərizə ilə məhkəməyə müraciət edə bilər: beynəlxalq mediasiya barışığının (razılaşmasının) tərəflərindən biri və ya hər ikisi.

3. Bu maddənin birinci hissəsində nəzərdə tutulmuş beynəlxalq mediasiya barışığının (razılaşmasının) tanınması və icrası haqqında vəsatəti təqdim edən beynəlxalq mediasiya barışığının (razılaşmasının) tərəfi məhkəməyə aşağıdakı sənədləri təqdim etməlidir:

a) beynəlxalq mediasiya barışığının (razılaşmasının) originalını və ya onun lazımi qaydada təsdiq edilmiş surətini, habelə bu sənədin lazımi qaydada təsdiq edilmiş gürcü dilində tərcüməsini;

b) bu maddədə nəzərdə tutulmuş beynəlxalq mediasiya barışığına (razılaşmasına) beynəlxalq mediasiyanın həyata keçirilməsi nəticəsində nail olunduğuna və bağlandığına dair sübutu, yəni:

b.a) beynəlxalq mediasiyanın aparıcı mediatorunun beynəlxalq mediasiya barışığı (razılaşması) üzrə imzasını;

b.b) beynəlxalq mediasiyanın aparıcı mediatorunun imzaladığı və beynəlxalq mediasiyanın həyata keçirildiyini göstərən sənədi;

b.q) beynəlxalq mediasiyanın idarə olunmasını həyata keçirən qurum tərəfindən verilmiş təsdiqi;

b.d) bu hissənin „b.a“−„b.q“ alt bəndlərində nəzərdə tutulmuş sübutların mövcud olmadığı halda – məhkəmə üçün məqbul olan hər hansı digər sübutu.

4. Məhkəmə: beynəlxalq mediasiya barışığının (razılaşmasının) tərəflərindən bu məcəllənin və konvensiyanın tələblərinin yerinə yetirilməsini yoxlamaq üçün zəruri hesab etdiyi hər hansı digər sənədi əlavə olaraq tələb etmək səlahiyyətinə malikdir.

5. Əgər mübahisəli məsələ - beynəlxalq mediasiya barışığının (razılaşmasının) tərəfinin sübutuna görə, beynəlxalq mediasiya barışığı (razılaşması) ilə artıq həll edilibsə - o, müvafiq prosessual qanunvericiliyə və konvensiya ilə müəyyən edilmiş şərtlərə uyğun olaraq, bunu sübut etmək üçün həmin beynəlxalq mediasiya barışığından (razılaşmasından) istifadə etmək səlahiyyətinə malikdir.

Gürcüstanın 22 iyun 2021-ci il tarixli qanunu №668 – veb-səhifə, 24.06.2021-ci il.

Maddə 36344. Beynəlxalq mediasiya barışığının (razılaşmasının) tanınması və icrası haqqında qərar

1. Məhkəmə bu məcəllənin 36343 maddəsinin 3-cü hissəsinə uyğun olaraq təqdim edilmiş sənədlərin tamlığını - beynəlxalq mediasiya barışığının (razılaşmasının) tanınması və icrası haqqında ərizə ilə ona müraciət edildiyi gündən 5 gün müddətində yoxlayır. Məhkəmə həmin sənədlərin tam olması üçün mütləq aradan qaldırılmalı olan qüsuru (çatışmazlığı) müəyyən edir/ərizəçiyə göstərir və onun aradan qaldırılması üçün ona ağlabatan müddət təyin edir. Əgər bu müddət ərzində qüsur (çatışmazlıq) aradan qaldırılmazsa, məhkəmə həmin ərizəni baxılmamış saxlayır.

2. Bu maddənin birinci hissəsinə uyğun olaraq təyin edilmiş müddətdə qüsur (çatışmazlıq) müəyyən edilmədikdə, beynəlxalq mediasiya barışığının (razılaşmasının) tanınması və icrası haqqında ərizə icraata qəbul edilmiş sayılır.

3. Beynəlxalq mediasiya barışığının (razılaşmasının) tərəfinin təqdim etdiyi beynəlxalq mediasiya barışığının (razılaşmasının) tanınması və icrası haqqında ərizə - icraata qəbul edildikdən sonra 5 gün müddətində göndərilir o tərəfə - hansının ki əleyhinə beynəlxalq mediasiya barışığının (razılaşmasının) tanınması və icrası haqqında vəsatət yönəldilib. Həmin tərəf müvafiq bildirişi aldıqdan sonra 5 gün müddətində bu məcəllənin 36345 maddəsinin birinci hissəsinin „a“ alt bəndində nəzərdə tutulmuş ərizəni təqdim etmək hüququna malikdir.

4. Beynəlxalq mediasiya barışığının (razılaşmasının) tanınması və icrası ilə bağlı məsələyə - bu məcəllənin 36345 maddəsinin birinci hissəsinin „a“ alt bəndində nəzərdə tutulmuş ərizə təqdim edildikdən və ya bunun üçün təyin edilmiş müddət nəticəsiz keçdikdən sonra 30 gün ərzində şifahi dinləmə olmadan baxılır. Məhkəmə eyni müddətdə işə şifahi dinləmə ilə baxmaq səlahiyyətinə malikdir - əgər bu, işin hallarını aydınlaşdırmağa kömək edəcəksə. İşin şifahi müzakirəsi halında beynəlxalq mediasiya barışığının (razılaşmasının) tərəflərinə məhkəmə iclasının keçiriləcəyi vaxt və yer bildirilir, lakin onların gəlməməsi məhkəmənin işə baxmasına və məsələni həll etməsinə mane ola bilməz.

5. Məhkəmə beynəlxalq mediasiya barışığının (razılaşmasının) tanınması və icrası haqqında qərarı – qərardad formasında qəbul edir. Beynəlxalq mediasiya barışığının (razılaşmasının) tərəfinə həmin qərardadla birlikdə icra vərəqəsi də verilir.

6. Beynəlxalq mediasiya barışığının (razılaşmasının) tanınması və icrası haqqında qərardad qətidir (yekundur) və şikayət edilməyəcək.

7. Beynəlxalq mediasiya barışığı (razılaşması) Gürcüstanın „İcra icraatları haqqında“ Qanununa uyğun olaraq icra ediləcək.

Gürcüstanın 22 iyun 2021-ci il tarixli qanunu №668 – veb-səhifə, 24.06.2021-ci il.

Maddə 36345. Beynəlxalq mediasiya barışığının (razılaşmasının) tanınması və icrası haqqında vəsatəti təmin etməkdən imtina

1. Məhkəmə beynəlxalq mediasiya barışığının (razılaşmasının) tanınması və icrası haqqında vəsatəti təmin etməkdən imtina etmək səlahiyyətinə malikdir, əgər:

a) beynəlxalq mediasiya barışığının (razılaşmasının) tərəfi, hansının ki əleyhinə vəsatət yönəldilib - məhkəməyə ərizə ilə müraciət edirsə və sübut edirsə ki:

a.a) beynəlxalq mediasiya barışığının (razılaşmasının) tərəfi məhdud fəaliyyət qabiliyyətinə malik olan və ya dəstək alan şəxs idi;

a.b) tanınması və icrası tələb olunan beynəlxalq mediasiya barışığı (razılaşması) o hüquq normalarına əsasən, hansıları ki beynəlxalq mediasiya barışığının (razılaşmasının) tərəfləri onda göstəriblər, belə bir istinad mövcud olmadıqda isə – o ölkənin qanunvericiliyinə əsasən, hansını ki vəsatətə baxan məhkəmə müvafiq (uyğun) hesab edib: batildir və ya qüvvədən düşmüşdür və ya onu icra etmək mümkün deyil;

a.q) beynəlxalq mediasiya barışığının (razılaşmasının) icrası məcburi deyil və ya o, öz şərtlərinə görə, son (yekun) deyil və ya onun məzmunu sonradan əhəmiyyətli dərəcədə dəyişmişdir;

a.d) beynəlxalq mediasiya barışığı (razılaşması) ilə nəzərdə tutulmuş öhdəliklər yerinə yetirilmişdir və ya aydın və ya başa düşülən (anlaşılan) deyil;

a.e) vəsatətdə qaldırılan tələbin təmin edilməsi beynəlxalq mediasiya barışığının (razılaşmasının) şərtlərinə ziddir;

a.v) beynəlxalq mediasiyanın aparıcı mediatoru - mediatora/mediasiyaya münasibətdə müəyyən edilmiş standartları kobud şəkildə pozub, çünki belə bir pozuntu olmasaydı - bu tərəf beynəlxalq mediasiya barışığını (razılaşmasını) bağlamazdı;

a.z) beynəlxalq mediasiyanın aparıcı mediatoru - beynəlxalq mediasiya barışığının (razılaşmasının) tərəflərinə o halları açıqlamayıb, hansılar ki mediatorun qərəzsizliyinə (neytrallığına) və ya müstəqilliyinə əsaslandırılmış şübhə etmək üçün əsas verir və onların açıqlanmaması tərəflərdən birinə əhəmiyyətli dərəcədə təsir və ya düzgün olmayan (lazımsız) təsir etmişdir, çünki bu hallar açıqlansaydı - bu tərəf beynəlxalq mediasiya barışığını (razılaşmasını) bağlamazdı;

b) məhkəmə müəyyən edərsə ki:

b.a) vəsatətdə qaldırılan tələbin təmin edilməsi Gürcüstanda mövcud olan ictimai asayişə ziddir;

b.b) Gürcüstan qanunvericiliyinə görə, mübahisəni mediasiya yolu ilə müzakirə etmək olmaz.

2. Məhkəməyə, arbitraja və ya hər hansı digər səlahiyyətli orqana beynəlxalq mediasiya barışığı (razılaşması) ilə bağlı vəsatət və ya tələb təqdim edildikdə, hansı ki beynəlxalq mediasiya barışığının (razılaşmasının) tanınması və icrası haqqında vəsatətin təmin edilməsinə təsir edə bilər – həmin vəsatətə baxan məhkəmə bunu məqsədəuyğun hesab etdiyi halda: müvafiq qərarın qəbulunu təxirə salmaq, habelə tərəflərdən birinin tələbi ilə digər tərəfə müvafiq təminatı təqdim etməsini tapşırmaq səlahiyyətinə malikdir.

Gürcüstanın 22 iyun 2021-ci il tarixli qanunu №668 – veb-səhifə, 24.06.2021-ci il.

Üçüncü kitab

Məhkəmə qərarlarından şikayət etmək

Səkkizinci Qapı

Apellyasiya

Fəsil XLV

Apellyasiyanın məqbulluğu

Maddə 364. Apellyasiya şikayətinin verilməsi

Tərəflər və müstəqil iddia tələbi ilə üçüncü şəxslər birinci instansiya məhkəməsinin çıxardığı qərardan Apellyasiya məhkəməsinə qanunla müəyyən edilmiş müddətdə şikayət edə bilərlər.

Gürcüstanın 13 may 1999-cu il tarixli qanunu №1956 – SSM I, №15(22), 14.05.1999-cu il., maddə.64

Gürcüstanın 23 iyun 2005-ci il tarixli qanunu №1740 - SSM I, №36, 11.07.2005-ci il., maddə.227

Maddə 365. Apellyasiya şikayətinin dəyəri

Mübahisə (dava) predmetinin dəyəri 2 000 laridən artıq olduqda, əmlak-hüquq mübahisəsi üzrə apellyasiya şikayətinə yol verilir. Bu dəyər - şikayət ərizəsini verən tərəfin şikayət edilən qərarı nə dərəcədə (nə ölçüdə) dəyişdirmək istədiyinə görə müəyyən edilir.

Gürcüstanın 6 aprel 2005-ci il tarixli qanunu №1232 – SSM I, №18, 27.04.2005-ci il., maddə.109

Gürcüstanın 23 iyun 2005-ci il tarixli qanunu №1740 - SSM I, №36, 11.07.2005-ci il., maddə.227

Gürcüstanın 13 iyul 2006-cı il tarixli qanunu №3435 - SSM I, №32, 31.07.2006-cı il., maddə.243

Gürcüstanın 7 mart 2018-ci il tarixli qanunu №2035 - veb-səhifə, 29.03.2018-ci il.

Maddə 366. Qiyabi qərardan apellyasiya qaydasında şikayət etmənin yolverilməzliyi

1. Qiyabi qərardan o tərəf apellyasiya qaydasında şikayət edə bilməz, hansının ki əleyhinə o çıxarılıb.

2. Apellyasiya şikayəti yalnız elə qiyabi qərara münasibətdə məqbuldur, hansı ki təkrar gəlmədikdən (iştirak etmədikdən) sonra çıxarılıb, ona görə də onu – bu qərarı çıxaran məhkəməyə şikayət etmək olmaz. Belə bir qərardan apellyasiya qaydasında yalnız o əsasla şikayət etmək olar ki, təkrar qiyabi qərarın çıxarılması üçün müvafiq hüquqi ilkin şərtlər mövcud deyildi (yox idi).

Maddə 367. Apellyasiya şikayətinin verilməsi

Apellyasiya şikayəti qərarı çıxaran məhkəməyə verilməlidir. Apellyasiya şikayəti bu məcəllənin 177-ci maddəsinin 2-ci və 3-cü hissələrində müəyyən edilmiş tələblərə cavab verməlidir.

Gürcüstanın 9 sentyabr 1999-cu il tarixli qanunu №2398 – SSM I, №43(50), 21.09.1999-cu il., maddə.227

Gürcüstanın 28 iyun 2000-ci il tarixli qanunu №407 – SSM I, №26, 13.07.2000-ci il., maddə.71

Gürcüstanın 28 dekabr 2007-ci il tarixli qanunu №5669 - SSM I, №1, 03.01.2008-ci il., maddə.1

Gürcüstanın 11 noyabr 2011-ci il tarixli qanunu №5265 - veb-səhifə, 24.11.2011-ci il.

Maddə 368. Apellyasiya şikayətinin məzmunu

1. Apellyasiya şikayətində olmalıdır:

a) o məhkəmənin adı, hansının ki adına şikayət ərizəsi tərtib edilib;

b) şikayət ərizəsini verən şəxsin adı və ünvanı;

q) şikayət edilən qərarın dəqiq adı və bu qərarı çıxaran məhkəməyə istinad;

d) qərarın hansı hissəsindən şikayət edildiyinə istinad;

e) qərarın yanlışlığının nədən ibarət olduğuna və apellyasiya şikayətini verən şəxsin konkret olaraq nəyi tələb etdiyinə istinad;

v) apellyasiya şikayətini əsaslandıran hallara və bu halları təsdiq edən sübutlara istinad;

z) apellyasiya şikayətinə əlavə edilmiş yazılı materialların siyahısı;

t) apellyasiya şikayətini verən şəxsin işə şifahi dinləmə olmadan baxılmasını istəyib-istəmədiyinə istinad;

i) apellyasiya şikayətini verən şəxsin mübahisəyə (davaya) məhkəmə mediasiyası yolu ilə baxılmasını istəyib-istəmədiyinə istinad.

11. Apellyasiya şikayətinə, həmçinin, şikayət edilən qərarın - İnsan Hüquqlarının və Əsas Azadlıqların Müdafiəsi üzrə Konvensiyanın və onun əlavə protokollarının normalarına və Avropa İnsan Hüquqları Məhkəməsinin oxşar hüquqi məsələ üzrə presedent hüququna uyğunsuzluğunun göstəricisi də daxil edilə bilər.

2. Apellyasiya şikayəti, habelə əlavə daxil olmuş materiallar - işdə iştirak edənlərin sayı qədər nüsxənin surətini əlavə etməklə məhkəməyə verilir.

3. Apellyasiya şikayətini onu verən şəxs və ya nümayəndə imzalayır.

4. Səlahiyyəti təsdiq edən sənəd işdə olmadıqda, nümayəndənin verdiyi apellyasiya şikayətinə onun apellyasiya şikayəti vermək səlahiyyətini təsdiq edən etibarnamə əlavə edilməlidir.

5. Apellyasiya şikayəti yuxarıda sadalanan tələblərə cavab vermədikdə və ya dövlət rüsumu ödənilmədikdə, məhkəmə şikayət ərizəsini verən şəxsə qüsuru (çatışmazlığı) doldurmağı tapşırır və bunun üçün ona müddət təyin edir. Bu müddət ərzində qüsur (çatışmazlıq) doldurulmazsa, apellyasiya şikayəti qəbul edilməyəcək.

6. Qüsur (çatışmazlıq) bu maddənin birinci hissəsinin „a“−„q“ və „z“−„i“ alt bəndlərində və 2-4-cü hissələrində nəzərdə tutulmuş apellyasiya şikayətinin formal (və məzmun deyil) tərəfinə toxunursa və ya dövlət rüsumunun ödənilməsini təsdiq edən sənəd apellyasiya şikayətinə əlavə edilməyibsə, Apellyasiya məhkəməsi apellyasiya şikayətində müəyyən edilmiş qüsur (çatışmazlıq) haqqında bildirişi (xəbəri) tərəflərə (onların nümayəndələrinə) telefonla məlumat vermək səlahiyyətinə malikdir. Belə bir qaydada məlumat verildiyi halda, qüsur (çatışmazlıq) haqqında qərardad telefon bildirişinin həyata keçirildiyi gün çatdırılmış sayılır.

7. Apellyasiya şikayətindəki qüsuru (çatışmazlığı) doldurmaq üçün Apellyasiya məhkəməsi tərəfindən müəyyən edilmiş müddəti yalnız tərəflərin xahişi ilə məhkəmə uzada bilər.

Gürcüstanın 28 iyun 2000-ci il tarixli qanunu №407 – SSM I, №26, 13.07.2000-ci il., maddə.71

Gürcüstanın 28 dekabr 2007-ci il tarixli qanunu №5669 - SSM I, №1, 03.01.2008-ci il., maddə.1

Gürcüstanın 28 dekabr 2011-ci il tarixli qanunu №5667– veb-səhifə, 30.12.2011-ci il.

Gürcüstanın 25 may 2012-ci il tarixli qanunu №6315 – veb-səhifə, 08.06.2012-ci il.

Gürcüstanın 18 sentyabr 2019-cu il tarixli qanunu №4955 – veb-səhifə, 27.09.2019-cu il.

Gürcüstanın 18 oktyabr 2022-ci il tarixli qanunu №1919 – veb-səhifə, 24.10.2022-ci il.

Maddə 369. Apellyasiya şikayətinin verilməsi müddəti

1. Apellyasiya şikayətinin verilməsi müddəti 14 gündür. Bu müddətin uzadılmasına və bərpasına yol verilmir və əsaslandırılmış qərarın tərəfə çatdırıldığı andan başlayır. Bu məcəllənin 70-78-ci maddələrinə və ya 2591 maddəsinə uyğun olaraq, həmçinin 2591 maddənin birinci hissəsində müəyyən edilmiş müddət keçdikdən sonra əsaslandırılmış qərarın surətinin tərəfə verilməsi - əsaslandırılmış qərarın təhvil verilməsi anı kimi sayılır.

2. Apellyasiya şikayətini vermək hüququna malik olan şəxs əsaslandırılmış qərarın elan edilməsində iştirak etdikdə, apellyasiya şikayətinin verilməsi müddəti - onun elan edildiyi andan başlayır.

Gürcüstanın 9 sentyabr 1999-cu il tarixli qanunu №2398 – SSM I, №43(50), 21.09.1999-cu il., maddə.227

Gürcüstanın 28 iyun 2000-ci il tarixli qanunu №407 – SSM I, №26, 13.07.2000-ci il., maddə.71

Gürcüstanın 29 dekabr 2004-cü il tarixli qanunu №929 - SSM I, №41, 30.12.2004-cü il., maddə.207

Gürcüstanın 13 iyul 2006-cı il tarixli qanunu №3435 - SSM I, №32, 31.07.2006-cı il., maddə.243

Maddə 370. Apellyasiyaya şikayət etməkdən imtina

Qərarın elan edilməsindən sonra tərəf apellyasiyaya şikayət etməkdən imtinasını məhkəməyə və ya qarşı tərəfə yazılı formada bəyan edərsə, apellyasiya şikayətinə yol verilməyəcək.

Maddə 371. İşin Apellyasiya məhkəməsinə göndərilməsi

Apellyasiya şikayəti verildikdən sonra birinci instansiya məhkəməsi dərhal, lakin 5 gündən gec olmayaraq bütün işi, habelə əlavə olaraq daxil olmuş bütün materialları Apellyasiya məhkəməsinə göndərir.

Gürcüstanın 28 dekabr 2007-ci il tarixli qanunu №5669 - SSM I, №1, 03.01.2008-ci il., maddə.1

Fəsil XLVI

Apellyasiya məhkəməsində işin icraatı

Maddə 372. Ümumi müddəalar

Apellyasiya məhkəməsində işə baxılması - birinci instansiyada işlərə baxılması üçün müəyyən edilmiş qaydalara riayət etməklə, bu fəsildə verilmiş dəyişikliklərlə və əlavələrlə həyata keçirilir.

Maddə 373. İşin Apellyasiya məhkəməsinin əsas iclasında baxılmağa hazırlanması

1. İşi Apellyasiya məhkəməsinin əsas iclasında baxılmaq üçün Apellyasiya məhkəməsinin hakimlərindən biri (məruzəçi hakim) hazırlayır, hansı ki apellyasiya şikayətinin məqbulluğunu yoxlayır və müvafiq qərardad çıxarır, apellyasiya şikayətinin və ona əlavə edilmiş sənədlərin surətlərini qarşı tərəfə göndərir və yazılı cavab ərizəsini təqdim etməsi üçün ona müddət təyin edir, cavab ərizəsi aşağıdakı suallara cavabları özündə əks etdirməlidir: apellyasiya şikayətinin tələbləri ilə razı olub-olmadığını; əgər razı deyilsə - onun cavab ərizəsinin hansı hallara əsaslandığını; əks (qarşı) apellyasiya şikayəti vermək, yeni faktlar və sübutlar təqdim etmək niyyətindədirmi və əgər niyyətindədirsə - birinci instansiya məhkəməsində işə baxılarkən onları nə səbəbə görə təqdim etmədiyini; şifahi dinləmə olmadan işə baxılmasını istəyib-istəmədiyini. Cavab ərizəsi bu məcəllənin 177-ci maddəsinin 2-ci və 3-cü hissələrində müəyyən edilmiş tələblərə cavab verməlidir. Yeni faktları və sübutları Apellyasiya məhkəməsi bu məcəllənin 380-ci və 382-ci maddələrinin tələblərinə riayət etməklə qəbul edir.

2. Məruzəçi hakim: işə tez və düzgün baxılmasını təmin edən, qanunla nəzərdə tutulmuş digər prosessual hərəkətləri də yerinə yetirə bilər. O, bu məcəllənin 205-ci maddəsinə uyğun olaraq hazırlıq iclasını da təyin edə bilər. Apellyasiya hakimi işi barışıq (razılaşma) yolu ilə tamamlamaq məqsədilə tədbirlər görür.

Gürcüstanın 23 iyun 2005-ci il tarixli qanunu №1740 - SSM I, №36, 11.07.2005-ci il., maddə.227

Gürcüstanın 13 iyul 2006-cı il tarixli qanunu №3435 - SSM I, №32, 31.07.2006-cı il., maddə.243

Gürcüstanın 28 dekabr 2007-ci il tarixli qanunu №5669 - SSM I, №1, 03.01.2008-ci il., maddə.1

Gürcüstanın 28 dekabr 2011-ci il tarixli qanunu №5667– veb-səhifə, 30.12.2011-ci il.

Maddə 374. Apellyasiya şikayətinin məqbulluğunun yoxlanılması

1. Apellyasiya məhkəməsi apellyasiya şikayətinin daxil olduğu gündən 10 gün ərzində apellyasiya şikayətinin məqbul olub-olmadığını yoxlamalıdır. Yoxlama nəticəsində apellyasiya şikayətinin məqbul olduğu məlum olduqda, məhkəmə apellyasiya şikayətinin baxılmaq üçün qəbul edilməsi haqqında qərardad çıxarır. Apellyasiya şikayətinin qəbul edilməsi üçün bu və ya digər şərt mövcud olmadıqda, məhkəmə apellyasiya şikayətinin baxılmamış qalması haqqında qərardad çıxarır, hansından ki özəl şikayət ərizəsi verilə bilər.

2. Bu qərardadlar apellyasiya məhkəməsi tərəfindən işin şifahi dinləməsi olmadan qəbul edilə bilər.

3. Apellyasiya şikayəti qeyri-məqbul (qəbuledilməz) hesab edilərsə, şəxsin ödədiyi dövlət rüsumu ona tam olaraq geri qaytarılacaqdır.

Gürcüstanın 28 iyun 2000-ci il tarixli qanunu №407 – SSM I, №26, 13.07.2000-ci il., maddə.71

Gürcüstanın 28 dekabr 2007-ci il tarixli qanunu №5669 - SSM I, №1, 03.01.2008-ci il., maddə.1

Maddə 375. Apellyasiya şikayətinin qəbulunun nəticəsi

1. Apellyasiya şikayəti üçün bütün ilkin şərtlər mövcud olduqda və Apellyasiya məhkəməsi onu qəbul etdikdə, şikayət edilmiş qərarın qanuni qüvvəyə minməsi - şikayət edilmiş hissədə dayandırılacaq.

2. Dərhal icra edilməli qərardan şikayət edildikdə, Apellyasiya məhkəməsi icranı müvəqqəti dayandıra və icra ilə bağlı tədbirləri ləğv edə bilər. Bu barədə qərardad işin şifahi dinləməsi olmadan çıxarıla bilər. Məhkəmə müvafiq təminat zəmanətlərindən istifadə etməklə icranı dayandıra, icra tədbirlərini ləğv edə, habelə icranı davam etdirə bilər.

Maddə 376. İşin müzakirəsinin təyin edilməsi

Apellyasiya şikayətinin baxılmağa qəbul edilməsi haqqında qərardadla məhkəmə işin şifahi müzakirə vaxtını müəyyən edir və bu qərardadı qəbul etdikdən sonra 3 gün ərzində tərəflərə bu barədə məlumat verir. Apellyasiya məhkəməsi apellyasiya şikayətinə müəyyən edilmiş müddətdə baxılması üçün qanunla nəzərdə tutulmuş bütün tədbirləri görür.

Gürcüstanın 28 iyun 2000-ci il tarixli qanunu №407 – SSM I, №26, 13.07.2000-ci il., maddə.71

Maddə 3761. İşə şifahi dinləmə olmadan baxılması

1. Apellyasiya şikayəti qanun pozuntusuna əsaslanırsa və şikayət edilmiş qərarın (qərardadın) yalnız hüquqi nöqteyi-nəzərdən yoxlanılmasını tələb edirsə - Apellyasiya məhkəməsi işə şifahi dinləmə olmadan baxa və qərar qəbul edə bilər, bu barədə tərəflər əvvəlcədən məlumatlandırılmalıdırlar. Apellyasiya məhkəməsi işə şifahi dinləmə olmadan baxılma tarixi haqqında qərardad çıxarır.

2. Apellyasiya şikayəti şikayət edilmiş qərarın (qərardadın) təkcə hüquqi nöqteyi-nəzərdən yox, həm də onun faktiki əsaslılığının yoxlanılmasını tələb edirsə, lakin şikayətçi tərəfindən yeni faktlar və sübutlar təqdim edilməyibsə və ya bu məcəllənin 380-ci maddəsinin 2-ci hissəsinə əsasən yolverilməz olan yeni faktlar və sübutlar təqdim edilibsə - Apellyasiya məhkəməsi tərəflərin yazılı razılığı ilə işə şifahi dinləmə olmadan baxa bilər, bu barədə tərəflər əvvəlcədən məlumatlandırılmalıdırlar.

3. Əgər Apellyasiya şikayəti birinci instansiya məhkəməsinin şikayəti təmin etməkdən imtinası və qiyabi qərarın qüvvədə saxlanılması haqqında qərardada toxunursa, habelə əgər iş qanunsuz sahiblikdən əşyanın geri tələb edilməsinə və Gürcüstanın bank qurumlarının, mikromaliyyə təşkilatlarının, qeyri-bank depozit qurumlarının − ixtisaslı kredit institutlarının bağladığı (o cümlədən, elektron formada bağlanmış) borcun (kreditin) verilməsi haqqında müqavilələrdən irəli gələn mübahisələrə (davalara) toxunursa, Apellyasiya məhkəməsi işə şifahi dinləmə olmadan baxa bilər. İşə şifahi dinləmə olmadan baxılması haqqında tərəflər əvvəlcədən məlumatlandırılmalıdırlar. Hətta yuxarıda göstərilən hallar mövcud olduqda belə, hakim işə şifahi dinləmə ilə baxmaq hüququna malikdir.

Gürcüstanın 28 dekabr 2007-ci il tarixli qanunu №5669 - SSM I, №1, 03.01.2008-ci il., maddə.1

Gürcüstanın 7 mart 2018-ci il tarixli qanunu №2035 – veb-səhifə, 29.03.2018-ci il.

Maddə 377. Qərarın yoxlanılmasının hüdudları

1. Apellyasiya məhkəməsi apellyasiya şikayətinin hüdudlarında qərarı faktiki və hüquqi nöqteyi-nəzərdən yoxlayır.

2. Hüquqi nöqteyi-nəzərdən yoxlama zamanı məhkəmə 393-cü və 394-cü maddələrin tələblərini rəhbər tutur.

3. Apellyasiya məhkəməsinin müzakirə predmeti, həmçinin, o qərardadlar ola bilər, hansılar ki işə birinci instansiyada baxılması ilə əlaqədar çıxarılmışdır və hansılar ki məhkəmənin qərarının çıxarılmasından əvvəldir - onlara qarşı özəl şikayət ərizəsinin verilməsinin məqbul olub-olmamasından asılı olmayaraq.

4. Apellyasiya məhkəməsi: işin məhkəmənin yurisdiksiyasına tabe olub-olmadığını və həmin konkret iş üzrə beynəlxalq səlahiyyətə malik olub-olmadığını yoxlamalıdır.

5. Apellyasiya məhkəməsi yalnız cavabdehin tələbi ilə birinci instansiya məhkəməsinin yurisdiksiyasını yoxlayacaq. Belə tələbə: işə birinci instansiyada baxılarkən cavabdeh tərəfindən irəli sürüldükdə və ya əvvəlki instansiyada belə bir tələbin irəli sürülə bilməməsi üçün üzrlü səbəb mövcud olduqda yol verilir.

Maddə 378. Apellyasiya şikayətindən imtina edilməsi

1. Apellyasiya məhkəməsi qərar çıxaranadək - apellyasiya şikayətindən imtinaya yol verilir.

2. Apellyasiya şikayətindən imtina edildikdə, məhkəmə işin icraatına xitam verəcək, bunun nəticəsində isə tərəf - məhkəmənin qərarından apellyasiya qaydasında yenidən şikayət etmək hüququndan məhrum olur.

Gürcüstanın 28 iyun 2000-ci il tarixli qanunu №407 – SSM I, №26, 13.07.2000-ci il., maddə.71

Gürcüstanın 28 dekabr 2007-ci il tarixli qanunu №5669 - SSM I, №1, 03.01.2008-ci il., maddə.1

Maddə 379. Əks (qarşı) apellyasiya şikayəti

Qarşı tərəf: apellyasiya şikayətini verməkdən imtinasının bəyan edilib-edilməməsindən asılı olmayaraq, apellyasiya şikayətinin verildiyi gündən 10 gün müddətində əks (qarşı) apellyasiya şikayətini təqdim edə bilər. Apellyasiya şikayətindən imtina edildikdə və ya baxılmamış qaldıqda - əks (qarşı) apellyasiya şikayətinə baxılmayacaq.

Gürcüstanın 23 iyun 2005-ci il tarixli qanunu №1740 - SSM I, №36, 11.07.2005-ci il., maddə.227

Gürcüstanın 13 iyul 2006-cı il tarixli qanunu №3435 - SSM I, №32, 31.07.2006-cı il., maddə.243

Maddə 380. Yeni faktlar və sübutlar

1. Apellyasiya məhkəməsində işə baxılarkən yeni faktlar göstərilə bilər və yeni sübutlar təqdim oluna bilər.

2. Apellyasiya məhkəməsi: birinci instansiya məhkəməsində işə baxılarkən tərəfin təqdim edə biləcəyi, lakin üzrsüz səbəbdən təqdim etmədiyi yeni faktları və sübutları qəbul etməyəcək.

Gürcüstanın 13 iyul 2006-cı il tarixli qanunu №3435 - SSM I, №32, 31.07.2006-cı il., maddə.243

Gürcüstanın 28 dekabr 2007-ci il tarixli qanunu №5669 - SSM I, №1, 03.01.2008-ci il., maddə.1

Maddə 381. Mübahisə predmetinin dəyişdirilməsi və böyüdülməsi

Mübahisə predmetinin dəyişdirilməsinə və ya böyüdülməsinə, habelə əks (qarşı) iddia ərizəsinin verilməsinə - Apellyasiya məhkəməsində yol verilmir.

Gürcüstanın 13 iyul 2006-cı il tarixli qanunu №3435 - SSM I, №32, 31.07.2006-cı il., maddə.243

Gürcüstanın 28 dekabr 2007-ci il tarixli qanunu №5669 - SSM I, №1, 03.01.2008-ci il., maddə.1

Maddə 382. Sübutların araşdırılması (tədqiqi)

1. Apellyasiya məhkəməsi yeni təqdim edilmiş sübutları qəbul edəcək – əgər onlar, 380-ci maddənin tələbləri nəzərə alınmaqla, iş üçün əhəmiyyət kəsb edirlərsə.

2. Apellyasiya məhkəməsi birinci instansiya məhkəməsinin sübutları tədqiq etməsinin nəticələrini tam və ya qismən paylaşa (bölüşə) bilər.

Maddə 383. İşin şifahi müzakirəsi

1. İşin şifahi müzakirəsi Apellyasiya məhkəməsinin üzvlərindən birinin məruzəsi ilə başlanır.

2. Məruzəçi: işin hallarını, birinci instansiya məhkəməsinin qərarının qətnamə hissəsini təqdim edir, bundan sonra isə vəsatət vermək və əsaslandırmaq üçün tərəflərə söz verilir və tərəflərin fikirlərinin dinlənilməsinə başlanılır. İşin şifahi müzakirəsi zamanı - təqdim edilməsi işin müzakirəsinin təxirə salınmasına səbəb olmayan yeni sübutlar qəbul edildikdə, məhkəmə tərəfin öz fikrini təqdim etməsi üçün ağlabatan vaxt müəyyən edir.

3. Məhkəmə, tərəfin vəsatəti və ya öz təşəbbüsü ilə, mübahisəli sübutlara bu məcəllə ilə müəyyən edilmiş qaydada baxmaq və yoxlamaq səlahiyyətinə malikdir.

Gürcüstanın 13 iyul 2006-cı il tarixli qanunu №3435 - SSM I, №32, 31.07.2006-cı il., maddə.243

Gürcüstanın 28 dekabr 2007-ci il tarixli qanunu №5669 - SSM I, №1, 03.01.2008-ci il., maddə.1

Fəsil XLVII

Apellyasiya məhkəməsinin qərarı

Maddə 384. Qərarın dəyişdirilməsinin hüdudları

Apellyasiya instansiyası məhkəməsi birinci instansiya məhkəməsinin qərarını yalnız tərəflərin tələb etdiyi hədlər daxilində dəyişdirmək hüququna malikdir.

Maddə 385. Qərarın ləğvi və işin yenidən baxılması üçün geri qaytarılması

1. Apellyasiya məhkəməsi qərarı ləğv edir və işi yenidən baxılması üçün birinci instansiya məhkəməsinə qaytarır, əgər:

a) 394-cü maddədə nəzərdə tutulmuş hallar varsa;

b) şikayət edilmiş məhkəmə qərarı ilə - qiyabi qərar barədə verilmiş şikayət ərizəsini qəbul etməkdən nahaq yerə (səhvən) imtina (rədd) edilibsə;

q) şikayət edilmiş qərar yalnız iddia ərizəsinin məqbulluğuna toxunursa;

d) şikayət edilmiş qərar - nahaq yerə (səhvən) çıxarılmış təkrar qiyabi qərardırsa.

2. Apellyasiya məhkəməsi işi geri göndərməyə bilər və onu özü həll edə bilər.

Maddə 386. Apellyasiya məhkəməsinin qərarı

Apellyasiya şikayəti məqbuldursa və iş birinci instansiya məhkəməsinə qaytarılmırsa, Apellyasiya məhkəməsinin özü iş üzrə qərar qəbul edir. O, öz qərardadı ilə apellyasiya şikayətini təmin etməkdən imtina edir və ya şikayət edilmiş qərarı dəyişdirərək iş üzrə yeni qərar qəbul edir.

Maddə 387. Tərəflərin gəlməməsinin nəticələri

1. Apellyasiya şikayətini qaldıran (verən) şəxs işin şifahi iclasına gəlmədikdə - qarşı tərəfin xahişi ilə Apellyasiya məhkəməsi apellyasiya şikayətini təmin etməkdən imtina haqqında qiyabi qərar çıxaracaq.

2. Qarşı tərəf işin iclasına gəlmədikdə - Apellyasiya şikayətini qaldıran (verən) şəxsin xahişi ilə Apellyasiya məhkəməsi qiyabi qərar çıxaracaq, hansı ki şikayətçinin izahatına əsaslana (söykənə) bilər.

3. Bütün digər hallarda: birinci instansiya məhkəməsində qiyabi qərarın çıxarılmasına dair bu məcəllədə formalaşdırılmış normalar tətbiq edilir.

Maddə 388. İşin geri göndərilməsi

Apellyasiya məhkəməsində qərar (qərardad) qüvvəyə mindikdən sonra, iş yeni daxil olmuş material və Apellyasiya məhkəməsinin qərarı (qərardadı) ilə birlikdə birinci instansiya məhkəməsinə göndəriləcəkdir.

Gürcüstanın 9 sentyabr 1999-cu il tarixli qanunu №2398 – SSM I, №43(50), 21.09.1999-cu il., maddə.227

Maddə 389. Apellyasiya məhkəməsinin qərarının məzmunu

1. Apellyasiya məhkəməsinin qərarının giriş hissəsində göstərilməlidir:

a) qərarın çıxarıldığı vaxt və yer;

b) məhkəmənin adı və tərkibi;

q) apellyasiya şikayətini verən şəxsin adı;

d) şikayət edilmiş qərar.

2. Apellyasiya məhkəməsinin qərarında təsviri və motivasiya hissələrinin əvəzinə aşağıdakılar olmalıdır:

a) apellyasiya şikayətini verən şəxsin tələbi;

b) mümkün dəyişikliklər və ya əlavələr nəzərə alınmaqla, işin halları ilə bağlı şikayət edilmiş qərarın nəticələrinə istinad;

q) şikayət edilmiş qərarın dəyişdirilməsinin əsaslandırılması. Apellyasiya məhkəməsi işin faktiki və/və ya hüquqi məsələləri ilə bağlı birinci instansiya məhkəməsinin ayrı-ayrı qiymətləndirmələri ilə razılaşdıqda, əsaslandırma onlara istinadla dəyişdirilir. Apellyasiya məhkəməsinin qərarında: İnsan Hüquqlarının və Əsas Azadlıqların Müdafiəsi üzrə Konvensiyanın və onun əlavə protokollarının normalarına və məhkəmənin rəhbər tutduğu - oxşar hüquqi məsələ üzrə Avropa İnsan Hüquqları Məhkəməsinin presedentlərinə də istinad edilə bilər.

3. Qərarın qətnamə hissəsində: apellyasiya şikayətinin tam və ya qismən təmin edilməsi haqqında məhkəmənin rəyi, məhkəmə xərclərinin bölüşdürülməsi, habelə qərardan şikayət etmənin müddəti və qaydası göstərilməlidir.

Gürcüstanın 29 dekabr 2006-cı il tarixli qanunu №4209 - SSM I, №4, 12.01.2007-ci il., maddə.51

Gürcüstanın 15 dekabr 2010-cu il tarixli qanunu №4037 - SSM I, №75,27.12.2010-cu il., maddə.480

Gürcüstanın 18 oktyabr 2022-ci il tarixli qanunu №1919 – veb-səhifə, 24.10.2022-ci il.

Maddə 390. Apellyasiya məhkəməsinin qərardadının məzmunu

1. Apellyasiya məhkəməsinin işin mahiyyəti üzrə yenidən həll olunmadığı qərar – qərardad formasında qəbul edilir.

2. Apellyasiya məhkəməsinin qərardadının giriş hissəsində göstərilməlidir:

a) qərardadın çıxarıldığı vaxt və yer;

b) məhkəmənin adı və tərkibi;

q) apellyasiya şikayətini və ya özəl şikayəti (şikayət ərizəsini) verən şəxsin adı;

d) şikayət edilmiş qərar (qərardad).

3. Apellyasiya məhkəməsinin qərardadında təsviri və motivasiya hissələrinin əvəzinə aşağıdakılar olmalıdır:

a) apellyasiya şikayətini və ya özəl şikayəti (şikayət ərizəsini) verən şəxsin tələbi;

b) işin halları ilə bağlı şikayət edilmiş qərarın nəticələrinə istinad;

q) şikayət edilmiş qərarın ləğvi və ya dəyişməz qalması üçün qısa əsaslandırma. Apellyasiya məhkəməsi işin faktiki və/və ya hüquqi məsələləri ilə bağlı birinci instansiya məhkəməsinin qiymətləndirmələri və rəyləri ilə razılaşdıqda, əsaslandırma onlara istinadla dəyişdirilir. Apellyasiya məhkəməsinin qərardadında: İnsan Hüquqlarının və Əsas Azadlıqların Müdafiəsi üzrə Konvensiyanın və onun əlavə protokollarının normalarına və məhkəmənin rəhbər tutduğu - oxşar hüquqi məsələ üzrə Avropa İnsan Hüquqları Məhkəməsinin presedentlərinə də istinad edilə bilər.

4. Qərardadın qətnamə hissəsində: apellyasiya şikayətinin və ya özəl şikayətin (şikayət ərizəsinin) tam və ya qismən təmin edilməsi və ya təmin etməkdən imtina haqqında məhkəmənin rəyi, məhkəmə xərclərinin bölüşdürülməsi, habelə qərardaddan şikayət etmənin müddəti və qaydası göstərilməlidir.

Gürcüstanın 29 dekabr 2006-cı il tarixli qanunu №4209 - SSM I, №4, 12.01.2007-ci il., maddə.51

Gürcüstanın 18 oktyabr 2022-ci il tarixli qanunu №1919 – veb-səhifə, 24.10.2022-ci il.

Doqquzuncu Qapı

Kassasiya

Fəsil XLVIII

Kassasiyanın məqbulluğu

Maddə 391. Kassasiya şikayətinin verilməsi

1. Tərəflər və müstəqil iddia tələbi ilə üçüncü şəxslər Apellyasiya məhkəməsinin qərarlarından Kassasiya məhkəməsinə qanunla müəyyən edilmiş müddətdə şikayət edə bilərlər.

11. Kassasiya şikayəti - müvafiq qərarı çıxarmış məhkəməyə verilməlidir. Kassasiya şikayəti Gürcüstanın Ali Ədliyyə Şurası tərəfindən təsdiq edilmiş nümunə formasına uyğun olmalı və bu nümunədə göstərilən qaydalara riayət etməklə yazılı formada, bir qayda olaraq, çap şəklində tərtib edilməlidir. Kassasiya şikayətində Apellyasiya məhkəməsinin şikayət edilmiş qərarı ilə bağlı kasatorun fikirləri tam və ardıcıllıqla göstərilməlidir.

2. (çıxarılıb).

3. Kassasiya şikayətinin predmetinin dəyəri - şikayət ərizəsini verən tərəfin şikayət edilən qərarı nə dərəcədə (nə ölçüdə) dəyişdirmək istədiyinə görə müəyyən edilir. Bu dəyərin miqdarı şübhə doğurarsa, kassasiya şikayətini verən şəxs bu dəyəri etibarlı şəkildə (əminliklə) təsdiq etməlidir.

4. Qeyri-əmlak hüquq mübahisələrində söz və ifadə azadlığı ilə bağlı mübahisələr üzrə kassasiya şikayətinə yol verilir.

5. Əmlak və ya qeyri-əmlak mübahisəsi (davası) üzrə kassasiya şikayətinə yol verilir - əgər kasator aşağıdakıları sübut edərsə:

a) iş hüquqi problemi əhatə edir, hansının ki həlli hüququn inkişafına və vahid məhkəmə praktikasının formalaşdırılmasına kömək edəcəkdir;

b) Gürcüstanın Ali Məhkəməsi bundan əvvəl oxşar hüquqi məsələ üzrə qərar qəbul etməyib;

q) kassasiya şikayətinə baxılması nəticəsində: verilən iş üzrə, çox güman ki (ehtimal olunur ki), Gürcüstanın Ali Məhkəməsinin oxşar hüquqi məsələ üzrə bundan əvvəlki praktikasından fərqli qərar qəbul ediləcək;

d) Apellyasiya məhkəməsinin qərarı oxşar hüquqi məsələ üzrə Gürcüstanın Ali Məhkəməsinin bundan əvvəlki praktikasından fərqlənir;

e) Apellyasiya məhkəməsi işə maddi və/və ya prosessual hüquq normalarını əhəmiyyətli dərəcədə pozmaqla baxmışdır ki, bu da işin müzakirəsinin nəticəsinə əhəmiyyətli dərəcədə təsir edə bilərdi;

v) Apellyasiya məhkəməsinin qərarı - oxşar hüquqi məsələyə dair İnsan Hüquqlarının və Əsas Azadlıqların Müdafiəsi üzrə Konvensiyaya və/və ya onun Əlavə Protokoluna/Protokollarına və Avropa İnsan Hüquqları Məhkəməsinin presedent hüququna ziddir;

z) Apellyasiya məhkəməsinin ikinci qiyabi qərarı və ya qiyabi qərarın dəyişməz qalması barədə qərardadı şikayət edilib.

6. Mülki iş üzrə kassasiya şikayətinin qəbulunun və qərarın çıxarılmasının ümumi müddəti 6 ay, daşınmaz əşyanın qanunsuz sahiblikdən geri tələb edilməsi haqqında iş üzrə isə – 2 aydır.

Gürcüstanın 13 may 1999-cu il tarixli qanunu №1956 – SSM I, №15(22), 14.05.1999-cu il., maddə.64

Gürcüstanın 6 aprel 2005-ci il tarixli qanunu №1232 – SSM I, №18, 27.04.2005-ci il., maddə.109

Gürcüstanın 23 iyun 2005-ci il tarixli qanunu №1740 - SSM I, №36, 11.07.2005-ci il., maddə.227

Gürcüstanın 28 dekabr 2007-ci il tarixli qanunu №5669 - SSM I, №1, 03.01.2008-ci il., maddə.1

Gürcüstanın 11 dekabr 2015-ci il tarixli qanunu №4626 – veb-səhifə, 29.12.2015-ci il.

Gürcüstanın 8 fevral 2017-ci il tarixli qanunu №259 - veb-səhifə, 13.02.2017-ci il.

Gürcüstanın 18 oktyabr 2022-ci il tarixli qanunu №1919 – veb-səhifə, 24.10.2022-ci il.

Maddə 3911. İşin Gürcüstanın Ali Məhkəməsinin Böyük Palatasına verilməsi

1. İşə kassasiya qaydasında baxan məhkəmə əsaslandırılmış qərardadla işi baxılması üçün Gürcüstanın Ali Məhkəməsinin Böyük Palatasına verə bilər, əgər:

a) iş öz məzmunu ilə nadir hüquqi problemi təmsil edirsə;

b) kassasiya palatası - başqa kassasiya palatası tərəfindən əvvəllər formalaşdırılmış hüquqi qiymətləndirməni (normanın izahını) paylaşmırsa (bölüşmürsə);

q) kassasiya palatası – Böyük Palata tərəfindən əvvəllər formalaşdırılmış hüquqi qiymətləndirməni (normanın izahını) paylaşmırsa (bölüşmürsə).

2. Gürcüstanın Ali Məhkəməsinin Böyük Palatasında işə - bu məcəlləyə və Gürcüstanın “Ümumi məhkəmələr haqqında” üzvi qanununa uyğun olaraq kassasiya qaydasında baxılır.

Gürcüstanın 13 iyul 2006-cı il tarixli qanunu №3435 - SSM I, №32, 31.07.2006-cı il., maddə.243

Gürcüstanın 4 dekabr 2009-cu il tarixli qanunu №2261 - SSM I, №41, 08.12.2009-cu il., maddə.305

Maddə 392. Qiyabi qərardan şikayət etmənin yolverilməzliyi

1. Qiyabi qərardan kassasiya qaydasında şikayət edə bilməz o tərəf, hansının ki əleyhinə o çıxarılıb.

2. Kassasiya şikayəti yalnız elə qiyabi qərara münasibətdə məqbuldur, hansı ki təkrar gəlmədikdən (iştirak etmədikdən) sonra çıxarılıb, ona görə də onu – bu qərarı çıxaran məhkəməyə şikayət etmək olmaz. Belə bir qərardan kassasiya qaydasında yalnız o əsasla şikayət etmək olar ki, müvafiq hüquqi ilkin şərtlər mövcud deyildi (yox idi).

Gürcüstanın 13 may 1999-cu il tarixli qanunu №1956 – SSM I, №15(22), 14.05.1999-cu il., maddə.64

Maddə 393. Kassasiya şikayətinin əsasları

1. Kassasiya şikayəti yalnız qərarın qanun pozuntusu ilə çıxarılmasına əsaslana bilər. Kassasiya şikayətində, həmçinin, İnsan Hüquqlarının və Əsas Azadlıqların Müdafiəsi üzrə Konvensiyanın və onun əlavə protokollarının normaları və Avropa İnsan Hüquqları Məhkəməsinin oxşar hüquqi məsələ üzrə presedentləri göstərilə bilər, hansılar ki kasatorun fikrincə: şikayət edilmiş qərarla pozulmuşdur.

2. Hüquq normaları pozulmuş hesab olunur, əgər məhkəmə:

a) tətbiq etməli olduğu qanunu tətbiq etməyibsə;

b) tətbiq etməməli olduğu qanunu tətbiq edibsə (o cümlədən, İnsan Hüquqlarının və Əsas Azadlıqların Müdafiəsi üzrə Konvensiyanı və onun əlavə protokollarını və Avropa İnsan Hüquqları Məhkəməsinin oxşar hüquqi məsələ üzrə presedentlərini);

q) qanunu yanlış izah (şərh) edibsə (o cümlədən, İnsan Hüquqlarının və Əsas Azadlıqların Müdafiəsi üzrə Konvensiyanı və onun əlavə protokollarını), hansı ki bu izahların (şərhlərin) oxşar hüquqi məsələ üzrə Avropa İnsan Hüquqları Məhkəməsinin presedent hüququna uyğunsuzluğunda ifadə olunur.

3. Prosessual hüquq normalarının pozulması yalnız o zaman qərarın ləğvi üçün əsas ola bilər - əgər bu pozuntu nəticəsində iş üzrə yanlış qərar çıxarılıbsa.

Gürcüstanın 18 oktyabr 2022-ci il tarixli qanunu №1919 – veb-səhifə, 24.10.2022-ci il.

Maddə 394. Qərarın ləğvi üçün mütləq əsaslar

Qərar həmişə qanun pozuntusu ilə qəbul edilmiş sayılacaq, əgər:

a) işə məhkəmənin qanunsuz tərkibi baxıbsa;

b) məhkəmə işə - qanunla müəyyən edilmiş qaydada bildirişi almamış tərəflərdən birinin iştirakı olmadan və ya onun qanuni nümayəndəsi olmadan baxıbsa - əgər belə nümayəndəlik qanunla nəzərdə tutulmuşdusa, o hallar istisna olmaqla – nə vaxt ki, belə qanuni nümayəndə məhkəmə prosesinin aparılmasının qanunauyğunluğunu tanıyır;

q) qərar - məhkəmənin yurisdiksiyasına tabe olmayan iş üzrə çıxarılıbsa;

d) qərar - işin şifahi müzakirəsi əsasında qəbul edilibsə, nə vaxt ki, prosesin ictimailiyinin (açıqlığının) qaydaları pozulmuşdur;

e) qərar hüquqi cəhətdən kifayət qədər əsaslandırılmayıbsa;

e1) qərarın əsaslandırması o qədər natamamdırsa ki, onun hüquqi əsaslılığını yoxlamaq mümkün deyil;

v) qərarda adı çəkilən hakimlər qərarı imzalamırlarsa;

z) qərar - bu işə baxılmasında əvvəllər iştirak etmiş hakimlər tərəfindən çıxarılıbsa;

t) işdə Apellyasiya məhkəməsinin iclasının protokolu yoxdursa.

Gürcüstanın 13 iyul 2006-cı il tarixli qanunu №3435 - SSM I, №32, 31.07.2006-cı il., maddə.243

Maddə 395. (çıxarılıb)

Gürcüstanın 28 may 1999-cu il tarixli qanunu №1972 – SSM I, №18(25), 01.06.1999-cu il., maddə.71

Gürcüstanın 9 sentyabr 1999-cu il tarixli qanunu №2398 – SSM I, №43(50), 21.09.1999-cu il., maddə.227

Gürcüstanın 28 iyun 2000-ci il tarixli qanunu №407 – SSM I, №26, 13.07.2000-ci il., maddə.71

Gürcüstanın 28 dekabr 2007-ci il tarixli qanunu №5669 - SSM I, №1, 03.01.2008-ci il., maddə.1

Gürcüstanın 28 dekabr 2011-ci il tarixli qanunu №5667– veb-səhifə, 30.12.2011-ci il.

Gürcüstanın 8 fevral 2017-ci il tarixli qanunu №259 - veb-səhifə, 13.02.2017-ci il.

Maddə 396. Kassasiya şikayətinin məzmunu

1. Kassasiya şikayətində olmalıdır:

a) o məhkəmənin adı, hansının ki adına şikayət ərizəsi tərtib edilib;

b) şikayət ərizəsini verən şəxsin adı və ünvanı;

q) şikayət edilmiş qərarın dəqiq adı və bu qərarı müəyyən edən məhkəməyə istinad;

d) qərarın hansı hissəsindən şikayət edildiyinə istinad;

e) qərardan nə həcmdə şikayət edildiyinə, şikayət etmənin əsaslarına (kassasiya səbəblərinə) və şikayətçinin qərarın ləğvini və ya dəyişdirilməsini tələb edib-etməməsinə dair izahatına istinad (kassasiya bəyanatı);

v) kassasiya şikayəti prosessual normaların pozulmasına əsaslandıqda - prosessual hüquq normalarının pozulmasını təsdiq edən faktlara və sübutlara istinad;

z) kassasiya şikayətinə əlavə edilmiş yazılı materialların siyahısı;

t) kassasiya şikayətini verən şəxsin imzası.

11. Kassasiya şikayətində, həmçinin, şikayət edilmiş qərarın İnsan Hüquqlarının və Əsas Azadlıqların Müdafiəsi üzrə Konvensiyanın və onun Əlavə Protokollarının normalarına və Avropa İnsan Hüquqları Məhkəməsinin oxşar hüquqi məsələ üzrə presedent hüququna uyğunsuzluğuna istinad ola bilər.

2. Nümayəndənin verdiyi kassasiya şikayətinə nümayəndənin kassasiya şikayəti vermək səlahiyyətini təsdiq edən etibarnamə əlavə edilməlidir - əgər belə bir səlahiyyəti təsdiq edən sübut işdə yoxdursa.

3. Kassasiya şikayəti burada sadalanan tələblərə cavab vermədikdə və ya dövlət rüsumu ödənilmədikdə, məhkəmə şikayət ərizəsini verən şəxsə qüsuru (çatışmazlığı) doldurmağı tapşırır və bunun üçün ona müddət təyin edir. Bu müddətdə qüsur (çatışmazlıq) doldurulmadıqda və ya kassasiya şikayəti qanunla müəyyən edilmiş müddətdə verilmədikdə - kassasiya şikayəti baxılmamış qalacaq.

4. Məruzəçi hakim: kassasiya şikayətinin daxil olduğu gündən 10 gün müddətində kassasiya şikayətinin bu maddə ilə müəyyən edilmiş tələblərə riayət edilərək verilib-verilmədiyini yoxlamalıdır. Məruzəçi hakim qeyd olunan məsələni şifahi müzakirə olmadan həll edir.

Gürcüstanın 28 iyun 2000-ci il tarixli qanunu №407 – SSM I, №26, 13.07.2000-ci il., maddə.71

Gürcüstanın 23 iyun 2005-ci il tarixli qanunu №1740 - SSM I, №36, 11.07.2005-ci il., maddə.227

Gürcüstanın 8 fevral 2017-ci il tarixli qanunu №259 - veb-səhifə, 13.02.2017-ci il.

Gürcüstanın 18 oktyabr 2022-ci il tarixli qanunu №1919 – veb-səhifə, 24.10.2022-ci il.

Maddə 397. Kassasiya şikayətinin verilmə müddəti

1. Kassasiya şikayətinin verilmə müddəti 21 gündür. Bu müddət uzadıla (bərpa edilə) bilməz və qərarın tərəfə verildiyi andan başlayır.

2. Kassasiya şikayətini vermək hüququna malik olan şəxs əsaslandırılmış qərarın elan edilməsində iştirak etdikdə, kassasiya şikayətinin verilmə müddəti onun elan edildiyi andan başlayır.

Gürcüstanın 9 sentyabr 1999-cu il tarixli qanunu №2398 – SSM I, №43(50), 21.09.1999-cu il., maddə.227

Gürcüstanın 28 iyun 2000-ci il tarixli qanunu №407 – SSM I, №26, 13.07.2000-ci il., maddə.71

Gürcüstanın 29 dekabr 2004-cü il tarixli qanunu №929 - SSM I, №41, 30.12.2004-cü il., maddə.207

Gürcüstanın 23 iyun 2005-ci il tarixli qanunu №1740 - SSM I, №36, 11.07.2005-ci il., maddə.227

Gürcüstanın 28 dekabr 2011-ci il tarixli qanunu №5667– veb-səhifə, 30.12.2011-ci il.

Maddə 398. İşin Kassasiya məhkəməsinə göndərilməsi

Kassasiya şikayəti daxil olduqdan sonra - Apellyasiya məhkəməsi kassasiya şikayətini və bütün işi dərhal Kassasiya məhkəməsinə göndərir.

Gürcüstanın 28 may 1999-cu il tarixli qanunu №1972 – SSM I, №18(25), 01.06.1999-cu il., maddə.71

Gürcüstanın 23 iyun 2005-ci il tarixli qanunu №1740 - SSM I, №36, 11.07.2005-ci il., maddə.227

Fəsil XLIX

Kassasiya məhkəməsində işin icraatı

Maddə 399. Ümumi müddəalar

Kassasiya məhkəməsində işə baxılması - bu fəsildəki istisnalardan başqa, Apellyasiya məhkəməsində işlərə baxılması üçün müəyyən edilmiş qaydalara riayət etməklə həyata keçirilir.

Maddə 400. Kassasiya şikayətinin digər (ikinci) tərəfə göndərilməsi, kassasiya şikayətinə cavab

Kassasiya şikayətinin və ona əlavə edilmiş materialların surətləri - baxılmaq üçün qəbul edildikdən sonra digər (ikinci) tərəfə göndərilməlidir, hansına ki Kassasiya məhkəməsi şikayət ərizəsinə yazılı cavab verməsi üçün müddət təyin edir.

Gürcüstanın 13 iyul 2006-cı il tarixli qanunu №3435 - SSM I, №32, 31.07.2006-cı il., maddə.243

Maddə 401. Kassasiya şikayətinin məqbulluğunun yoxlanılması

1. Kassasiya şikayətinin məqbulluğunu, bu məcəllənin 391-ci maddəsində müəyyən edilmiş tələblərə uyğun olaraq, məhkəmənin kollegial tərkibi yoxlayır. Kollegiya qeyd olunan məsələni şifahi müzakirəsiz həll etmək səlahiyyətinə malikdir.

2. Məhkəmə kassasiya şikayətinin qeyri-məqbul (qəbuledilməz) elan edilməsi haqqında əsaslandırılmış qərardad çıxarır. Bu qərardadda: kasatorun göstərdiyi məqbulluq (qəbuledilənlik) əsaslarının arqumentativ şəkildə inkarı (rəddi) olmalıdır.

3. Kassasiya məhkəməsi: kassasiya şikayətinin bu məcəllənin 391-ci maddəsi ilə müəyyən edilmiş tələblərə uyğun olaraq qəbul edilib-edilməməsini − kassasiya şikayəti daxil olduqdan sonra 3 ay müddətində, daşınmaz əmlakın qanunsuz sahiblikdən geri tələb edilməsinə dair iş üzrə isə − 1 ay müddətində yoxlamalıdır. Kassasiya şikayəti qeyd olunan tələblərə cavab verirsə, məqbul elan edilməlidir.

4. Kassasiya şikayəti qeyri-məqbul (qəbuledilməz) elan edildikdə, şəxsə onun ödədiyi dövlət rüsumunun 70 faizi qaytarılacaq.

Gürcüstanın 28 iyun 2000-ci il tarixli qanunu №407 – SSM I, №26, 13.07.2000-ci il., maddə.71

Gürcüstanın 23 iyun 2005-ci il tarixli qanunu №1740 - SSM I, №36, 11.07.2005-ci il., maddə.227

Gürcüstanın 13 iyul 2006-cı il tarixli qanunu №3435 - SSM I, №32, 31.07.2006-cı il., maddə.243

Gürcüstanın 28 dekabr 2007-ci il tarixli qanunu №5669 - SSM I, №1, 03.01.2008-ci il., maddə.1

Gürcüstanın 11 dekabr 2015-ci il tarixli qanunu №4626 – veb-səhifə, 29.12.2015-ci il.

Gürcüstanın 8 fevral 2017-ci il tarixli qanunu №259 - veb-səhifə, 13.02.2017-ci il.

Maddə 402. Kassasiya şikayətinin qəbulunun nəticəsi

1. Kassasiya şikayəti üçün bütün ilkin şərtlər mövcud olduqda və kassasiya məhkəməsi onu qəbul etdikdə, şikayət edilmiş qərarın qanuni qüvvəyə minməsi şikayət edilmiş hissədə dayandırılacaq.

2. Dərhal icra edilməli qərardan şikayət edildikdə, Kassasiya məhkəməsi icranı müvəqqəti olaraq dayandıra və icra ilə bağlı tədbirləri ləğv edə bilər.

3. Bu barədə qərardad – işin şifahi müzakirəsi olmadan, müvafiq təminat zəmanətləri ilə çıxarıla bilər.

Maddə 4021. Məsləhət rəyi üçün Avropa İnsan Hüquqları Məhkəməsinə müraciət etmək

1. Kassasiya məhkəməsi: kassasiya şikayətini icraata qəbul etdikdən sonra, işlə bağlı olan - İnsan Hüquqlarının və Əsas Azadlıqların Müdafiəsi üzrə Konvensiyada və onun protokollarında nəzərdə tutulmuş hüquqların və azadlıqların izahına (şərhinə) və ya tətbiqinə toxunan prinsipial məsələlər barədə məsləhət rəyi üçün Avropa İnsan Hüquqları Məhkəməsinə müraciət etmək hüququna malikdir.

2. Kassasiya məhkəməsi Avropa İnsan Hüquqları Məhkəməsinə məsləhət rəyi üçün müraciətin tələbini əsaslandırmalı və işlə bağlı müvafiq hüquqi və faktiki halları Avropa İnsan Hüquqları Məhkəməsinə təqdim etməlidir.

3. Kassasiya məhkəməsi məsləhət rəyi üçün Avropa İnsan Hüquqları Məhkəməsinə müraciət barədə tərəfləri məlumatlandırır.

4. Avropa İnsan Hüquqları Məhkəməsinin məsləhət rəyi məcburi xarakter daşımır.

5. Kassasiya məhkəməsinin məsləhət rəyi üçün Avropa İnsan Hüquqları Məhkəməsinə müraciətindən məsləhət rəyi alınana qədər - bu məcəllənin 391-ci maddəsinin 6-cı hissəsində və 401-ci maddəsinin 3-cü hissəsində nəzərdə tutulmuş müddətlərin axını dayandırılır.

Gürcüstanın 29 may 2015-ci il tarixli qanunu №3666 - veb-səhifə, 05.06.2015-ci il.

Maddə 403. İşin müzakirəsinin təyin edilməsi

1. Məhkəmə: kassasiya şikayətinin baxılmaq üçün qəbul edilməsi haqqında qərardadla işə şifahi baxılma vaxtını müəyyən edir, bu barədə isə tərəflərə bu qərardadı qəbul etdikdən sonra 3 gün ərzində məlumat verir.

2. Məhkəmə işin Böyük Palataya verilməsi və ona baxılma tarixi barədə tərəfləri məlumatlandırmalıdır.

Gürcüstanın 28 iyun 2000-ci il tarixli qanunu №407 – SSM I, №26, 13.07.2000-ci il., maddə.71

Gürcüstanın 8 iyun 2001-ci il tarixli qanunu №918 – SSM I, №18, 28.06.2001-ci il., maddə.56

Maddə 404. Qərarın yoxlanılmasının hüdudları

1. Kassasiya məhkəməsi qərarı kassasiya şikayətinin hüdudlarında (çərçivəsində) yoxlayır. 396-cı maddənin birinci hissəsinin „v” alt bəndində göstərilən faktlar istisna olmaqla, Kassasiya məhkəməsi prosessual pozuntuları öz təşəbbüsü ilə yoxlaya bilmir.

2. Kassasiya məhkəməsinin müzakirə predmeti, həmçinin, məhkəmənin o qərardadları ola bilər, hansılar ki məhkəmənin yekun qərarından əvvəl çıxarılmışdır - onlara qarşı özəl şikayət ərizəsinin verilməsinin məqbul olub-olmamasından asılı olmayaraq.

3. Kassasiya məhkəməsi: işin məhkəmənin yurisdiksiyasına tabe olub-olmadığını və verilən konkret iş üzrə beynəlxalq səlahiyyətə malik olub-olmadığını yoxlamalıdır. Kassasiya məhkəməsi birinci instansiya məhkəməsinin ərazi və predmet (mövzu) yurisdiksiyasını yalnız cavabdehin tələbi ilə yoxlayacaq. Belə tələbə: işə Apellyasiya məhkəməsində baxılarkən cavabdeh tərəfindən irəli sürüldükdə və ya Apellyasiya məhkəməsində belə bir tələbin irəli sürülə bilməməsi üçün üzrlü səbəb mövcud olduqda yol verilir.

Maddə 405. Əks (qarşı) kassasiya şikayəti

Qarşı tərəf: kassasiya şikayətini verməkdən imtina edib-etməməsindən (yox deyib-deməməsindən) asılı olmayaraq, kassasiya şikayətinin ötürülməsindən sonra 10 gün ərzində əks (qarşı) kassasiya şikayətini təqdim edə bilər.

Gürcüstanın 23 iyun 2005-ci il tarixli qanunu №1740 - SSM I, №36, 11.07.2005-ci il., maddə.227

Maddə 406. Mübahisə predmetinin dəyişdirilməsi və böyüdülməsi

Kassasiya məhkəməsində mübahisə predmetinin dəyişdirilməsinə və ya böyüdülməsinə, əks (qarşı) şikayət ərizəsinin verilməsinə və xərclərin müəyyənləşdirilməsinə yol verilmir.

Maddə 407. Yoxlamanın faktiki əsası

1. Kassasiya məhkəməsi: tərəfin yalnız məhkəmələrin qərarlarında və ya iclasların protokollarında öz əksini tapmış izahatlarını müzakirə edir. Bundan başqa, bu məcəllənin 396-cı maddəsinin birinci hissəsinin „v“ alt bəndində göstərilən faktlar nəzərə alına bilər.

2. Apellyasiya məhkəməsi tərəfindən təsdiq edilmiş faktiki hallar, əgər məqbul və əsaslandırılmış iddia (irad) irəli sürülməyibsə, Kassasiya məhkəməsi üçün məcburidir.

Gürcüstanın 28 may 1999-cu il tarixli qanunu №1972 – SSM I, №18(25), 01.06.1999-cu il., maddə.71

Gürcüstanın 23 iyun 2005-ci il tarixli qanunu №1740 - SSM I, №36, 11.07.2005-ci il., maddə.227

Gürcüstanın 13 iyul 2006-cı il tarixli qanunu №3435 - SSM I, №32, 31.07.2006-cı il., maddə.243

Gürcüstanın 28 dekabr 2007-ci il tarixli qanunu №5669 - SSM I, №1, 03.01.2008-ci il., maddə.1

Maddə 408. İşin şifahi müzakirəsi

1. İşin şifahi müzakirəsi Kassasiya məhkəməsinin üzvlərindən birinin məruzəsi ilə başlayır.

2. Məruzəçi: işin hallarını (vəziyyətini), Apellyasiya məhkəməsinin qərarının əsaslarını məhkəməyə məruzə edir. Bundan sonra isə ərizələr vermək (bəyanatlar etmək) və əsaslandırmaq məqsədilə tərəflərə söz verilir.

3. Kassasiya məhkəməsi işə şifahi dinləmə olmadan qərar çıxara bilər. Məhkəmə işə şifahi dinləmə olmadan baxılması barədə tərəflərə əvvəlcədən məlumat verməlidir.

Gürcüstanın 13 iyul 2006-cı il tarixli qanunu №3435 - SSM I, №32, 31.07.2006-cı il., maddə.243

Fəsil L

Kassasiya məhkəməsinin qərarı

Maddə 409. Qərarın dəyişdirilməsinin hüdudları

Kassasiya məhkəməsi Apellyasiya məhkəməsinin qərarını yalnız tərəflərin tələb etdiyi hədlər daxilində dəyişdirmək hüququna malikdir.

Gürcüstanın 28 may 1999-cu il tarixli qanunu №1972 – SSM I, №18(25), 01.06.1999-cu il., maddə.71

Gürcüstanın 23 iyun 2005-ci il tarixli qanunu №1740 - SSM I, №36, 11.07.2005-ci il., maddə.227

Maddə 410. Kassasiya şikayətini rədd etmək (təmin etməmək)

Kassasiya məhkəməsi kassasiya şikayətini təmin etməyəcək, əgər:

a) göstərilən qanun pozuntusu yoxdursa;

b) Apellyasiya məhkəməsinin qərarı qanun pozuntusuna əsaslanmayıbsa;

q) qərarın motivasiya hissəsində müvafiq əsaslandırma olmasa da, Apellyasiya məhkəməsinin qərarı mahiyyətcə düzgündürsə.

Gürcüstanın 28 may 1999-cu il tarixli qanunu №1972 – SSM I, №18(25), 01.06.1999-cu il., maddə.71

Gürcüstanın 23 iyun 2005-ci il tarixli qanunu №1740 - SSM I, №36, 11.07.2005-ci il., maddə.227

Gürcüstanın 28 dekabr 2007-ci il tarixli qanunu №5669 - SSM I, №1, 03.01.2008-ci il., maddə.1

Maddə 411. Kassasiya məhkəməsinin qərarı

Bu məcəllənin 412-ci maddəsində nəzərdə tutulmuş qərarın ləğv edilməsi və işin yenidən baxılması üçün Apellyasiya məhkəməsinə qaytarılmasına dair əsaslar mövcud olmadıqda, Kassasiya məhkəməsi iş üzrə qərarı özü qəbul edir. Kassasiya məhkəməsinin qərarı, həmçinin, İnsan Hüquqlarının və Əsas Azadlıqların Müdafiəsi üzrə Konvensiyanın və onun Əlavə Protokollarının normalarına və məhkəmənin rəhbər tutduğu oxşar hüquqi məsələyə dair Avropa İnsan Hüquqları Məhkəməsinin presedent hüququna əsasən də əsaslandırıla bilər.

Gürcüstanın 28 may 1999-cu il tarixli qanunu №1972 – SSM I, №18(25), 01.06.1999-cu il., maddə.71

Gürcüstanın 23 iyun 2005-ci il tarixli qanunu №1740 - SSM I, №36, 11.07.2005-ci il., maddə.227

Gürcüstanın 13 iyul 2006-cı il tarixli qanunu №3435 - SSM I, №32, 31.07.2006-cı il., maddə.243

Gürcüstanın 18 oktyabr 2022-ci il tarixli qanunu №1919 – veb-səhifə, 24.10.2022-ci il.

Maddə 412. İşin yenidən baxılması üçün Apellyasiya məhkəməsinə qaytarılması

1. Kassasiya məhkəməsi qərarı ləğv edir və işi yenidən baxılması üçün Apellyasiya məhkəməsinə qaytarır, əgər:

a) işin halları prosessual normaların elə pozulması ilə müəyyən edilibsə ki, bu pozuntular nəticəsində iş üzrə yanlış qərar çıxarılıb və sübutların əlavə tədqiqi lazımdır;

b) bu məcəllənin 394-cü maddəsində nəzərdə tutulmuş əsaslar varsa, həmin maddənin „q“ və „e“ alt bəndləri istisna olmaqla.

2. Bu maddənin birinci hissəsində nəzərdə tutulmuş qərarı – Kassasiya məhkəməsi: Apellyasiya məhkəməsi üçün məcburi olan hüquqi qiymətləndirmə ilə əsaslandırmalıdır. İş yenidən baxılmaq üçün Apellyasiya məhkəməsinin eyni və ya başqa tərkibinə qaytarıla bilər.

Gürcüstanın 28 may 1999-cu il tarixli qanunu №1972 – SSM I, №18(25), 01.06.1999-cu il., maddə.71

Gürcüstanın 23 iyun 2005-ci il tarixli qanunu №1740 - SSM I, №36, 11.07.2005-ci il., maddə.227

Gürcüstanın 13 iyul 2006-cı il tarixli qanunu №3435 - SSM I, №32, 31.07.2006-cı il., maddə.243

Maddə 413. İşin geri qaytarılması

Kassasiya məhkəməsində işə baxıldıqdan sonra - iş Kassasiya məhkəməsinin qərarının surəti ilə birlikdə işə baxan məhkəməyə geri qaytarılmalıdır.

Gürcüstanın 28 may 1999-cu il tarixli qanunu №1972 – SSM I, №18(25), 01.06.1999-cu il., maddə.71

Onuncu Qapı

Özəl şikayət ərizəsi

Fəsil LI

Özəl şikayət ərizəsinin məqbulluğu və baxılması qaydası

Maddə 414. Özəl şikayət ərizəsinin verilməsi

1. Məhkəmənin çıxardığı qərardadlardan yalnız bu məcəllədə nəzərdə tutulmuş hallarda özəl şikayət ərizəsi verilə bilər.

2. Özəl şikayət ərizəsini verə bilərlər: tərəflər, hansılara qarşı ki qərardad çıxarılıb, habelə şəxslər, hansılara ki bu qərardad bilavasitə toxunur.

Gürcüstanın 9 sentyabr 1999-cu il tarixli qanunu №2398 – SSM I, №43(50), 21.09.1999-cu il., maddə.227

Maddə 415. Özəl şikayət ərizəsinin verilməsi

Özəl şikayət ərizəsi - qərarı çıxarmış məhkəməyə verilməlidir. Özəl şikayət ərizəsi: iddia ərizəsi üçün bu məcəllənin 177-ci maddəsinin 2-ci hissəsində müəyyən edilmiş tələblərə cavab verməlidir.

Gürcüstanın 28 dekabr 2007-ci il tarixli qanunu №5669 - SSM I, №1, 03.01.2008-ci il., maddə.1

Maddə 416. Özəl şikayət ərizəsinin verilmə müddəti

Özəl şikayət ərizəsinin verilmə müddəti 12 gündür. Bu müddətin uzadılmasına və ya bərpasına yol verilmir. Özəl şikayət ərizəsini vermək hüququna malik olan şəxs qərardadın elan edilməsində iştirak etdikdə, o (müddət) - qərardadın tərəfə verildiyi andan və ya məhkəmə iclasında tərəfə elan edildiyi andan başlayır. Qərardadın surətinin tərəfə bilavasitə məhkəmədə və ya bu məcəllənin 70-78-ci maddələrinə uyğun olaraq çatdırılması - qərardadın təhvil verilmə anı kimi sayılır.

Gürcüstanın 28 dekabr 2007-ci il tarixli qanunu №5669 - SSM I, №1, 03.01.2008-ci il., maddə.1

Maddə 417. Özəl şikayət ərizəsinin və işin materiallarının yuxarı məhkəməyə göndərilməsi

Özəl şikayət ərizəsi işlə birlikdə yuxarı məhkəməyə göndərilir.

Gürcüstanın 28 may 1999-cu il tarixli qanunu №1972 – SSM I, №18(25), 01.06.1999-cu il., maddə.71

Gürcüstanın 9 sentyabr 1999-cu il tarixli qanunu №2398 – SSM I, №43(50), 21.09.1999-cu il., maddə.227

Gürcüstanın 25 noyabr 2005-ci il tarixli qanunu №2130 - SSM I, №53, 19.12.2005-ci il., maddə.350

Gürcüstanın 13 iyul 2006-cı il tarixli qanunu №3435 - SSM I, №32, 31.07.2006-cı il., maddə.243

Maddə 418. Özəl şikayət ərizəsinin verilməsinin nəticəsi

1. Özəl şikayət ərizəsinin verilməsi – məhkəmənin şikayət edilmiş qərardadında nəzərdə tutulmuş prosessual hərəkətin yerinə yetirilməsini dayandırmayacaq.

2. Məhkəmə bu cür prosessual hərəkətin yerinə yetirilməsini dayandıra bilər. Şikayət edilmiş qərardadda nəzərdə tutulmuş prosessual hərəkətin yerinə yetirilməsini yuxarı instansiya məhkəməsi dayandıra bilər.

Gürcüstanın 28 dekabr 2007-ci il tarixli qanunu №5669 - SSM I, №1, 03.01.2008-ci il., maddə.1

Maddə 419. Özəl şikayət ərizəsinə dair qərar

1. Yuxarı instansiya məhkəməsi özəl şikayət ərizəsini qəbul etdikdən sonra 2 ay müddətində özəl şikayət ərizəsinə dair qərardad çıxarır.

2. Qərardad işin şifahi müzakirəsi olmadan çıxarılır. Məhkəmə özəl şikayət ərizəsinin şifahi müzakirəsini də müəyyən edə bilər - əgər bu lazımdırsa və işin hallarını aydınlaşdırmağa kömək edirsə. İşin şifahi müzakirəsi halında hakim müşavirə otağına çıxmadan qərardad çıxarmaq səlahiyyətinə malikdir.

3. Özəl şikayət ərizəsinə dair yuxarı məhkəmənin qərardadı şikayət edilməyəcək.

Gürcüstanın 28 may 1999-cu il tarixli qanunu №1972 – SSM I, №18(25), 01.06.1999-cu il., maddə.71

Gürcüstanın 9 sentyabr 1999-cu il tarixli qanunu №2398 – SSM I, №43(50), 21.09.1999-cu il., maddə.227

Gürcüstanın 25 noyabr 2005-ci il tarixli qanunu №2130 - SSM I, №53, 19.12.2005-ci il., maddə.350

Gürcüstanın 28 dekabr 2007-ci il tarixli qanunu №5669 - SSM I, №1, 03.01.2008-ci il., maddə.1

Maddə 420. Özəl şikayət ərizəsinə baxılması qaydası

Yuxarı məhkəmələrdə özəl şikayət ərizələrinə baxılması - müvafiq olaraq bu məhkəmələr üçün nəzərdə tutulmuş qaydalara riayət etməklə həyata keçirilir.

Gürcüstanın 28 may 1999-cu il tarixli qanunu №1972 – SSM I, №18(25), 01.06.1999-cu il., maddə.71

On birinci qapı

İşin icraatının yenilənməsi

Fəsil LII

İşin icraatının yenilənməsi haqqında ərizə və ona baxılma qaydası

Maddə 421. İşin icraatının yenilənməsinin növləri

1. Qanuni qüvvəyə minmiş qərarla və ya qərardadla başa çatan icraatın yenilənməsinə yalnız o zaman yol verilir – nə vaxt ki, qərarın batil elan edilməsi (422-ci maddə) və ya yeni aşkar edilmiş hallara görə icraatın yenilənməsi (423-cü maddə) haqqında ərizənin ilkin şərtləri mövcuddur.

2. Qərarın batil elan edilməsi və yeni aşkar edilmiş hallara görə icraatın yenilənməsi haqqında məhkəməyə həm eyni, həm də hər iki tərəfin ərizələri eyni vaxtda daxil olduqda - məhkəmə: qərarın (qərardadın) batil elan edilməsi haqqında ərizəyə baxılana qədər, yeni aşkar edilmiş hallara görə icraatın yenilənməsi haqqında ərizəyə baxılmasını dayandırmalıdır.

Maddə 422. Qərarın (qərardadın) batil elan edilməsi haqqında ərizə

1. Qanuni qüvvəyə minmiş qərar maraqlanan şəxsin ərizəsi ilə batil elan edilə bilər, əgər:

a) qərarın qəbul edilməsində o hakim iştirak edirdisə, hansı ki qanuna əsasən, bu qərarın qəbulunda iştirak etmək hüququna malik deyildi;

b) tərəflərdən biri və ya onun qanuni nümayəndəsi (əgər ona belə nümayəndə lazımdırsa) işə baxılmaq üçün dəvət edilməmişdisə;

q) o şəxs, hansının ki hüquqlarına və qanunla nəzərdə tutulmuş maraqlarına qəbul edilmiş qərar bilavasitə toxunur - işə baxılmaq üçün dəvət edilməmişdisə;

d) məhkəmənin çağırış vərəqəsi bu məcəllənin 71-ci maddəsinin 5-ci hissəsinə uyğun olaraq təhvil verilmiş hesab edilmişdir, ancaq gəlməmiş cavabdeh məhkəmənin qarşısında bəyan edirsə ki, onun məhkəmənin çağırış vərəqəsi və/və ya məhkəmənin qərarı haqqında məlumatı təqsirsiz şəkildə (günahı olmadan) olmayıb, buna görə də ona - cavab ərizəsini təqdim etmək və/və ya məhkəmənin qərarından şikayət etmək imkanı verilməyib. Bu halda cavabdeh öz ərizəsində işin əsas halları ilə bağlı ilkin mövqeyi təqdim edir.

2. Qərar qeyd olunan əsaslarla batil elan edilə bilməz - əgər tərəf: işə müvafiq olaraq birinci instansiya, apellyasiya və ya kassasiya instansiyası məhkəməsində baxılarkən bu əsasları irəli sürə bilərdisə.

Gürcüstanın 13 iyul 2006-cı il tarixli qanunu №3435 - SSM I, №32, 31.07.2006-cı il., maddə.243

Gürcüstanın 28 dekabr 2007-ci il tarixli qanunu №5669 - SSM I, №1, 03.01.2008-ci il., maddə.1

Gürcüstanın 30 mart 2021-ci il tarixli qanunu №424 – veb-səhifə, 13.04.2021-ci il.

Maddə 4221. Bəzi hüquqi əhəmiyyət kəsb edən faktların müəyyən edilməsi haqqında məhkəmə qərarının batil elan edilməsi

1. Şəxsin müəyyən vaxtda və vəziyyətdə (şəraitdə) doğumunun və ya ölümünün, habelə doğumun və ya ölümün qeydiyyatının hüquqi əhəmiyyət kəsb edən faktının müəyyən edilməsi haqqında məhkəmə qərarları maraqlanan tərəfin ərizəsi ilə batil elan edilə bilər - əgər məhkəmə qərarının batil elan edilməsi haqqında ərizə verildiyi anda mülki aktın iki müxtəlif qeydi (yazısı) varsa və şikayət edilmiş qərarla səhv (yanlış) məlumatlar müəyyən edilmişdirsə.

2. Bu məcəllənin 426-cı maddəsində müəyyən edilmiş müddətlər - ərizənin bu maddənin birinci hissəsi ilə müəyyən edilmiş qaydada verilməsinə şamil edilmir.

Gürcüstanın 20 dekabr 2011-ci il tarixli qanunu №5569 – veb-səhifə, 28.12.2011-ci il.

Maddə 423. Yeni aşkar edilmiş hallara görə icraatın yenilənməsi haqqında ərizə

1. Qanuni qüvvəyə minmiş qərardan - yeni aşkar edilmiş hallara görə icraatın yenilənməsi tələbi ilə şikayət edilə bilər, əgər:

a) qərarın əsaslandığı sənədin saxta olduğu məlum olarsa;

b) şahidin bilə-bilə yalan ifadə verməsi, ekspertin bilə-bilə saxta rəyi, bilə-bilə səhv tərcümə edilməsi müəyyən edilibsə, hansı ki qanunsuz və ya əsassız qərar qəbul edilməsinə səbəb olub;

q) bu iş üzrə tərəflərin və onların nümayəndələrinin cinayət əməli və ya hakimin cinayət əməli müəyyən edilibsə;

d) bu qərarın əsaslandığı məhkəmə hökmü, qərarı, qərardadı və ya başqa orqanın qərarı ləğv edilibsə;

e) tərəf məhkəməyə eyni iddia ərizəsi üzrə çıxarılmış, qanuni qüvvəyə minmiş qərarı təqdim edərsə;

v) tərəfə elə hallar və sübutlar məlum oldusa, hansılar ki işə baxılarkən məhkəməyə daha əvvəl təqdim edilmiş olsaydı - onun üçün əlverişli qərarın çıxarılması ilə nəticələnəcəkdi;

z) Avropa İnsan Hüquqları Məhkəməsinin qanuni qüvvəyə minmiş qərarı (qərardadı) varsa, hansı ki bu işlə bağlı - İnsan Hüquqlarının və Əsas Azadlıqların Müdafiəsi üzrə Konvensiyanın və/və ya onun əlavə protokollarının pozulduğunu müəyyən etmişdir və müəyyən edilmiş pozuntu yenidən nəzərdən keçirilməli olan qərardan irəli gəlir;

t) Birləşmiş Millətlər Təşkilatının İnsan Hüquqları Komitəsinin, Qadınlara qarşı ayrı-seçkiliyin bütün formalarının aradan qaldırılması komitəsinin, Uşaq Hüquqları Komitəsinin, İşgəncəyə qarşı komitənin və ya İrqi ayrı-seçkiliyin aradan qaldırılması komitəsinin (bundan sonra − Komitə) qərarı varsa, hansıyla ki bu işlə bağlı komitənin təsisçisi olan konvensiyanın pozulduğu müəyyən edilmişdir və yenidən nəzərdən keçirilməli olan qərar bu pozuntuya əsaslanır.

2. Əgər cinayət işi üzrə qanuni qüvvəyə minmiş hökm varsa, yeni aşkar edilmiş hallara görə icraat – bu maddənin birinci hissəsinin „a“–„q“ alt bəndlərində göstərilən əsaslarla yenilənəcək.

3. Bu maddənin birinci hissəsinin „e“-„v“ alt bəndlərində göstərilən əsaslarla işin yenilənməsinə yol verilir - əgər tərəfin: qanuni qüvvəyə minmiş və eyni iddia ərizəsi üzrə çıxarılmış qərarı işə baxılarkən və qərar qəbul edilərkən təqdim etmək və ya yeni halları və sübutları göstərmək imkanı, öz təqsiri olmadan, yox idisə.

4. Bu maddənin birinci hissəsinin „z“ alt bəndində göstərilən əsasla icraatın yenilənməsi halında məhkəmə: iddiaçı tərəfə müvafiq təzminatın aid edilməsi məsələsinə baxacaq - əgər üçüncü şəxslər hüquqları vicdanla (yaxşı niyyətlə) qəbul etdiklərinə görə qərarı dəyişdirmək mümkün deyilsə.

Gürcüstanın 13 iyul 2006-cı il tarixli qanunu №3435 - SSM I, №32, 31.07.2006-cı il., maddə.243

Gürcüstanın 28 dekabr 2007-ci il tarixli qanunu №5669 - SSM I, №1, 03.01.2008-ci il., maddə.1

Gürcüstanın 4 may 2010-cu il tarixli qanunu №3035 - SSM I, №24, 10.05.2010-cu il., maddə.163

Gürcüstanın 27 aprel 2016-cı il tarixli qanunu №5012 – veb-səhifə, 13.05.2016-cı il.

Gürcüstanın 22 dekabr 2016-cı il tarixli qanunu №201 - veb-səhifə, 29.12.2016-cı il.

Maddə 424. Yurisdiksiya

1. Qərarın batil elan edilməsi və ya yeni aşkar edilmiş hallara görə icraatın yenilənməsi haqqında ərizə - qərarı (qərardadı) çıxaran məhkəməyə verilməlidir. Bu qərarın dəyişdirilmədən saxlanılması haqqında yuxarı məhkəmənin qərardadı mövcud olduqda belə - ərizəyə qərarı çıxaran məhkəmə baxacaq. Apellyasiya və ya Kassasiya məhkəməsi: qərarın batil elan edilməsi və yeni aşkar edilmiş hallara görə icraatın yenilənməsi haqqında ərizəyə - yalnız onun çıxardığı qərara ərizənin toxunduğu halda baxacaq.

2. Qərarın batil elan edilməsi və ya yeni aşkar edilmiş hallara görə icraatın yenilənməsi haqqında ərizə eyni iş üzrə bir neçə məhkəmə instansiyasının qərarına (qərardadına) toxunursa – o zaman o, onların arasında ən yuxarı məhkəmə instansiyasına verilməlidir.

Gürcüstanın 28 iyun 2000-ci il tarixli qanunu №407 – SSM I, №26, 13.07.2000-ci il., maddə.71

Maddə 425. Ərizənin verilməsi qaydası

Qərarın batil elan edilməsi və yeni aşkar edilmiş hallara görə icraatın yenilənməsi haqqında ərizənin verilməsi və baxılması, bu fəsildə müəyyən edilmiş istisnalar nəzərə alınmaqla, ümumi qaydalara riayət etməklə həyata keçirilir.

Maddə 426. Ərizənin verilmə müddəti

1. Qərarın batil elan edilməsi və yeni aşkar edilmiş hallara görə icraatın yenilənməsi haqqında ərizə bir ay ərzində verilməlidir və bu müddətin uzadılmasına yol verilmir.

2. Müddətin axını - qərarın batil elan edilməsi və yeni aşkar edilmiş hallara görə icraatın yenilənməsi üçün əsasların mövcudluğu tərəfə məlum olduğu gündən başlayır.

21. Bu məcəllənin 423-cü maddəsinin birinci hissəsinin „z“ alt bəndində göstərilən əsasın mövcudluğunda: yeni aşkar edilmiş hallara görə icraatın yenilənməsi haqqında ərizə - Avropa İnsan Hüquqları Məhkəməsinin qərarı (qərardadı) qanuni qüvvəyə mindikdən sonra 3 ay müddətində, bu məcəllənin 423-cü maddəsinin birinci hissəsinin „t“ alt bəndində göstərilən əsasın mövcudluğunda isə − müvafiq komitənin qərarının qəbulundan sonra 6 ay müddətində verilməlidir.

3. Qərarın batil elan edilməsi haqqında ərizə bu məcəllənin 422-ci maddəsinin birinci hissəsinin „b“ alt bəndinə əsaslandıqda, ərizənin verilmə müddəti: qərarın tərəfə, əgər o fəaliyyət qabiliyyəti olmayandırsa – onun qanuni nümayəndəsinə, əgər o prosessual nümayəndəliyin həyata keçirilməsi üçün dəstəyin təyin edildiyi dəstək alan şəxsdirsə – ona və ya onun dəstəkçisinə bildirildiyi gündən başlayır. Həmin müddətin hesablanması daha gec çatdırılmış qərarın çatdırıldığı gündən başlayır.

4. Qərarın batil elan edilməsi və yeni aşkar edilmiş hallara görə icraatın yenilənməsi haqqında ərizənin verilməsinə - qərarın qanuni qüvvəyə mindiyi gündən 5 il keçdikdən sonra yol verilmir, bu məcəllənin 422-ci maddəsinin birinci hissəsinin „q“ alt bəndində və 423-cü maddəsinin birinci hissəsinin „z“ və „t“ alt bəndlərində nəzərdə tutulmuş hallar istisna olmaqla.

Gürcüstanın 4 may 2010-cu il tarixli qanunu №3035 - SSM I, №24, 10.05.2010-cu il., maddə.163

Gürcüstanın Konstitusiya Məhkəməsinin 5 noyabr 2013-cü il Qərarı №3/1/531– veb-səhifə, 18.11.2013-cü il.

Gürcüstanın 20 mart 2015-ci il tarixli qanunu №3340 – veb-səhifə, 31.03.2015-ci il.

Gürcüstanın 27 aprel 2016-cı il tarixli qanunu №5012 - veb-səhifə, 13.05.2016-cı il.

Maddə 427. Qərarın batil elan edilməsi və yeni aşkar edilmiş hallara görə işin yenilənməsi haqqında ərizənin məzmunu

1. Ərizədə olmalıdır:

a) şikayət edilmiş qərarın dəqiq adı;

b) qərarın batil elan edilməsi və ya işin yenilənməsi üçün mövcud olan əsaslara istinad;

q) ərizənin verilməsinin müddətinə riayət olunmasını sübut edən hallara və bu halları təsdiq edən sübutlara istinad;

d) yurisdiksiya qaydalarına riayət olunmasına istinad;

e) ərizəçinin: şikayət edilmiş qərarın ləğvini və onun başqa qərarla dəyişdirilməsini nə dərəcədə və hansı çərçivədə tələb etdiyinə dair istinad.

2. Ərizə bu tələblərə cavab vermədikdə, məhkəmə ərizəçiyə qüsuru (çatışmazlığı) doldurmağı tapşırır və bunun üçün müddət təyin edir. Bu müddət ərzində qüsur (çatışmazlıq) doldurulmazsa, ərizə qəbul edilməyəcək.

Maddə 428. Hakimin ərizəyə baxmaqdan kənarlaşdırılması

Qərarın batil elan edilməsi və ya yeni aşkar edilmiş hallara görə işin yenilənməsi haqqında ərizəyə baxılmasında - qanuna görə qərarın qəbul edilməsində iştirak etməməli olan hakimin (422-ci maddənin birinci hissəsinin „a“ alt bəndi) və ya onun cinayət əməlinə görə yenilənmə haqqında iş açılmış hakimin iştirakına yol verilmir (423-cü maddənin birinci hissəsinin „q“ alt bəndi).

Maddə 429. Ərizənin məqbulluğunun yoxlanılması

Məhkəmə öz təşəbbüsü ilə işin yenilənməsi haqqında ərizənin məqbul olub-olmadığını yoxlamalıdır. Ərizənin qəbul edilməsi üçün bu və ya digər şərt mövcud olmadıqda, məhkəmə öz qərardadı ilə ərizəni baxılmamış saxlamalıdır, hansı ki özəl şikayət ərizəsi ilə şikayət edilə bilər.

Gürcüstanın 9 sentyabr 1999-cu il tarixli qanunu №2398 – SSM I, №43(50), 21.09.1999-cu il., maddə.227

Maddə 430. Ərizəyə baxılması

1. Bu məcəllənin 423-cü maddəsinin birinci hissəsinin „v“ alt bəndində nəzərdə tutulmuş hal istisna olmaqla, icraatın yenilənməsi haqqında ərizəyə şifahi dinləmə olmadan baxılır. Məhkəmə şifahi müzakirə də təyin edə bilər - əgər bu lazımdırsa və işin hallarını aydınlaşdırmağa kömək edirsə. Şifahi müzakirə halında, məhkəmə iclasının keçiriləcəyi vaxt və yer tərəflərə bildirilir, lakin onların gəlməməsi məhkəmənin məsələni müzakirə və həll etməsinə mane ola bilməz.

2. İcraatın yenilənməsi haqqında ərizənin əsassız olduğu məlum olduqda, məhkəmə ərizəni təmin etməkdən imtina barədə qərardad çıxaracaq, hansı ki özəl şikayət ərizəsi ilə şikayət edilir.

3. İcraatın yenilənməsi haqqında ərizənin əsaslı olduğu məlum olduqda, şikayət edilmiş qərarı - bu məcəllənin 423-cü maddəsinin birinci hissəsinin „v“ alt bəndində nəzərdə tutulmuş hal istisna olmaqla, məhkəmə qərardadla ləğv edəcək, hansı ki özəl şikayət ərizəsi ilə şikayət edilə bilər.

4. Bu məcəllənin 423-cü maddəsinin birinci hissəsinin „v“ alt bəndində nəzərdə tutulmuş halda icraat yenilənərkən məhkəmə şikayət edilmiş qərarı tamamilə və ya qismən qərardadla ləğv edir və ya bu məcəllənin 431-ci maddəsində müəyyən edilmiş qaydada işin müzakirəsi başa çatanadək qüvvədə saxlayır. Həmin qərardad özəl şikayət ərizəsi ilə şikayət edilə bilər.

Gürcüstanın 9 sentyabr 1999-cu il tarixli qanunu №2398 – SSM I, №43(50), 21.09.1999-cu il., maddə.227

Gürcüstanın 28 dekabr 2007-ci il tarixli qanunu №5669 - SSM I, №1, 03.01.2008-ci il., maddə.1

Gürcüstanın 25 may 2012-ci il tarixli qanunu №6315 – veb-səhifə, 08.06.2012-ci il.

Gürcüstanın Konstitusiya Məhkəməsinin 7 dekabr 2018-ci il tarixli qanunu №2/8/765 - veb-səhifə, 12.12.2018-ci il.

Gürcüstanın 22 iyul 2021-ci il tarixli qanunu №805 – veb-səhifə, 26.07.2021-ci il.

Maddə 431. İşə baxılması

Şikayət edilmiş qərar tamamilə və ya qismən ləğv edildikdən və ya işin müzakirəsi başa çatanadək qüvvədə saxlanıldıqdan sonra, haqqında bu qərarın çıxarıldığı işə - işə baxılması üçün bu məcəllə ilə müəyyən edilmiş qaydada başdan baxılır.

Gürcüstanın 22 iyul 2021-ci il tarixli qanunu №805 – veb-səhifə, 26.07.2021-ci il.

Maddə 432. Qərarın icrası

İşin yenilənməsi haqqında ərizə qərarın icrasını dayandıra bilməz. Məhkəmə qərarın icrasını öz qərardadı ilə müvəqqəti olaraq dayandıra bilər. Qərarın məcburi reallaşması (icrası) - icraatı tələb edən şəxsin müvafiq zəmanətləri verib-verməməsindən asılı olacaq.

Maddə 4321. Komitənin qərarı əsasında təzminatın verilməsi

Şəxs: təzminatın dövlət tərəfindən ödənilməsinə dair komitənin qərarı əsasında pul təzminatının verilməsi tələbi ilə məhkəməyə müraciət etmək hüququna malikdir. Məhkəmə təzminatın miqdarını -insan hüququnun pozulmasının ağırlığını və digər obyektiv amilləri nəzərə alaraq müəyyən edir. Pul təzminatının alınması haqqında iddia ərizəsinə Gürcüstanın İnzibati Prosessual Məcəlləsi ilə müəyyən edilmiş qaydada baxılır.

Gürcüstanın 27 aprel 2016-cı il tarixli qanunu №5012 - veb-səhifə, 13.05.2016-cı il.

Mülki Prosessual Məcəllənin keçid və yekun müddəaları

Maddə 433. Gürcüstanın Mülki Prosessual Məcəlləsinin qüvvəyə minməsi

Gürcüstanın Mülki Prosessual Məcəlləsi 1999-cu il mayın 15-dən qüvvəyə minsin – nə vaxt ki, Gürcüstanın “Ümumi məhkəmələr haqqında” Üzvi Qanununa əsasən, ümumi məhkəmələr sisteminin formalaşdırılması başa çatacaq və bu sistemin hakimləri təyin ediləcəklər.

Gürcüstanın 20 fevral 1998-ci il tarixli qanunu №1261 – parlamentin xəbərləri, №11-12, 14.03.1998-ci il., səh.32

Gürcüstanın 17 iyul 1998-ci il tarixli qanunu №1529 – parlamentin xəbərləri, №27-28, 30.07.1998-ci il., səh.15

Gürcüstanın 24 dekabr 1998-ci il tarixli qanunu №1773 – SSM I, №1(8), 14.01.1999-cu il., maddə.10

Maddə 4331. (çıxarılıb)

Gürcüstanın 15 dekabr 2010-cu il tarixli qanunu №4037 - SSM I, №75,27.12.2010-cu il., maddə.480

Gürcüstanın 11 noyabr 2011-ci il tarixli qanunu №5265 - veb-səhifə, 24.11.2011-ci il.

Maddə 434. Qüvvədən düşmüş normativ aktların siyahısı

15 may 1999-cu il tarixindən etibarən aşağıdakılar qüvvədən düşmüş sayılsın:

"Gürcüstan SSR Mülki Prosessual Məcəlləsinin təsdiq edilməsi haqqında" 26 dekabr 1964-cü il tarixli Gürcüstan SSR Qanunu (Gürcüstan SSR Ali Sovetinin xəbərləri, 1964-cü il., №36., maddə.663), eləcə də bu qanunla təsdiq edilmiş Gürcüstan SSR Mülki Prosessual Hüquq Məcəlləsi.“

Gürcüstanın 20 fevral 1998-ci il tarixli qanunu №1261 – parlamentin xəbərləri, №11-12, 14.03.1998-ci il., səh.32

Gürcüstanın 17 iyul 1998-ci il tarixli qanunu №1529 – parlamentin xəbərləri, №27-28, 30.07.1998-ci il., səh.15

Gürcüstanın 24 dekabr 1998-ci il tarixli qanunu №1773 – SSM I, №1(8), 14.01.1999-cu il., maddə.10

Maddə 4341. Bu məcəlləyə əsaslanaraq qəbul ediləcək normativ akt

Gürcüstanın Ali Ədliyyə Şurası 2014-cü il yanvarın 1-dək bu məcəllənin 37-ci maddəsinin 2-ci hissəsində nəzərdə tutulmuş qərarın qəbulunu təmin etsin.

Gürcüstanın 20 sentyabr 2013-cü il tarixli qanunu №1156 – veb-səhifə, 08.10.2013-cü il.

Maddə 435. Mülki prosessual qanunvericiliyin vaxtda qüvvəsi

Mülki işlərin aparılması (icraatı) məhkəmədə: işə baxılarkən, ayrıca prosessual hərəkətin yerinə yetirilməsi və ya məhkəmə qərarlarının icrası zamanı qüvvədə olan mülki prosessual qanunlarla həyata keçirilir.

Maddə 436. 1999-cu il mayın 15-dək məhkəmələrdə qəbul edilmiş, hələ də bitməmiş (tamamlanmamış) işlərə baxılması

1. 1999-cu il mayın 15-dək məhkəmələrdə qəbul edilmiş, lakin bu vaxt etibarilə müzakirəsi bitməmiş (tamamlanmamış) mülki işlərə - Mülki Prosessual Məcəllə ilə müəyyən edilmiş qaydalara uyğun olaraq o məhkəmələr baxmalıdırlar, hansıların ki bu işlər icraatında idi.

2. Gürcüstanın ümumi məhkəmələrinin qanuni qüvvəyə minmiş qərarlarından 1999-cu il mayın 15-dək verilmiş nəzarət şikayətlərinə, hansıların ki barəsində nəzarət icraatı tamamlanmayıb - Gürcüstanın Ali Məhkəməsinin Mülki İşlər Palatası baxır.

3. Gürcüstanın ümumi məhkəmələrinin qanuni qüvvəyə minmiş qərarlarına dair 1999-cu il mayın 15-dək verilmiş nəzarət etirazlarına, eləcə də Gürcüstanın Ali Məhkəməsinin Nəzarət Palatasının vəsatətlərinə - Gürcüstanın Ali Məhkəməsinin Mülki, Sahibkarlıq və İflas İşləri Palatası baxır.

4. Mülki işlər üzrə birinci instansiya məhkəməsinin 1999-cu il mayın 15-dək çıxardığı qərarlar, hansılar ki qanuni qüvvəyə minməyib - apellyasiya qaydasında şikayət edilə bilər.

5. Gürcüstanın Ali Məhkəməsi tərəfindən birinci instansiya qaydasında baxılmış mülki işlər üzrə 1999-cu il mayın 15-dən sonra çıxarılmış qərarlar qanunla müəyyən edilmiş müddətdə Kassasiya məhkəməsində şikayət edilə bilər.

6. Gürcüstanın Ali Məhkəməsinin Mülki, Sahibkarlıq və İflas İşləri Palatası bu maddənin 2-ci və 3-cü hissələrində göstərilən işlərə 408-ci maddə ilə müəyyən edilmiş qaydada, kollegial qaydada - üç hakimin iştirakı ilə baxır. Xüsusilə çətin olan işlər üzrə verilmiş şikayətlərə, eləcə də Ali Məhkəmənin Nəzarət Palatası, Mülki İşlər Kollegiyası və Rəyasət Heyəti tərəfindən baxılmış şikayətlərə - Palatanın: işin müzakirəsində iştirak etməmiş üzvlərinin tam tərkibi baxır. Bu qayda Ali Məhkəmənin Nəzarət Palatasında işlərin müzakirəsində iştirak edənlərə şamil edilmir.

7. Gürcüstanın Ali Məhkəməsinin Mülki, Sahibkarlıq və İflas İşləri Palatası işlərə nəzarət qaydasında baxarkən işi yenidən baxılması üçün verməyə bilər və 411-ci maddəyə uyğun olaraq qərar qəbul edə bilər. Prosessual hüquq normalarının pozulması yalnız o zaman qərarın ləğvi üçün əsas ola bilər - əgər bu pozuntu nəticəsində iş üzrə yanlış qərar çıxarılıbsa.

Gürcüstanın 20 fevral 1998-ci il tarixli qanunu №1261 – parlamentin xəbərləri, №11-12, 14.03.1998-ci il., səh.32

Gürcüstanın 17 iyul 1998-ci il tarixli qanunu №1529 – parlamentin xəbərləri, №27-28, 30.07.1998-ci il., səh.15

Gürcüstanın 24 dekabr 1998-ci il tarixli qanunu №1773 – SSM I, №1(8), 14.01.1999-cu il., maddə.10

Gürcüstanın 13 may 1999-cu il tarixli qanunu №1956 – SSM I, №15(22), 14.05.1999-cu il., maddə.64

Gürcüstanın 28 may 1999-cu il tarixli qanunu №1972 – SSM I, №18(25), 01.06.1999-cu il., maddə.71

Gürcüstanın 22 iyul 1999-cu il tarixli qanunu №2314 – SSM I, №36(43), 29.07.1999-cu il., maddə.176

Gürcüstanın 4 dekabr 2009-cu il tarixli qanunu №2261 - SSM I, №41, 08.12.2009-cu il., maddə.305

Maddə 437. (çıxarılıb)

Gürcüstanın 20 fevral 1998-ci il tarixli qanunu №1261 – parlamentin xəbərləri, №11-12, 14.03.1998-ci il., səh.32

Gürcüstanın 13 may 1999-cu il tarixli qanunu №1956 – SSM I, №15(22), 14.05.1999-cu il., maddə.64

Maddə 438. (çıxarılıb)

Gürcüstanın 20 fevral 1998-ci il tarixli qanunu №1261 – parlamentin xəbərləri, №11-12, 14.03.1998-ci il., səh.32

Gürcüstanın 26 iyun 1998-ci il tarixli qanunu №1494 – parlamentin xəbərləri, №25-26, 15.07.1998-ci il., səh.32

Gürcüstanın 13 may 1999-cu il tarixli qanunu №1956 – SSM I, №15(22), 14.05.1999-cu il., maddə.64

Maddə 439. Abxaziya Muxtar Respublikasının məhkəmələrinin yurisdiksiyası

Abxaziya Muxtar Respublikasında Gürcüstanın yurisdiksiyası tam bərpa olunana qədər, məcburi köçkünlərin pozulmuş və mübahisəli hüquqlarının, habelə maraqlarının müdafiəsini - Gürcüstanın Mülki Prosessual Məcəlləsinin III fəslinin tələblərinə riayət etməklə, Abxaziya Muxtar Respublikasının məhkəmələri öz fəaliyyət ərazilərinə görə həyata keçirirlər - əgər cavabdeh də məcburi köçkündürsə.

Gürcüstanın 26 iyun 1998-ci il tarixli qanunu №1519 – parlamentin xəbərləri, №25-26, 15.07.1998-ci il., səh.39

Maddə 440. Mülki prosesdə nümayəndənin fəaliyyətinin məhdudlaşdırılması

Vəkillərin ixtisas imtahanından keçməmiş və Gürcüstanın Vəkillər Assosiasiyasına üzv olmayan şəxsə Apellyasiya və Kassasiya instansiyaları məhkəmələrində nümayəndənin səlahiyyətini həyata keçirmək qadağan olunur – dövlət hakimiyyəti orqanının, bələdiyyənin/bələdiyyə orqanının, təşkilatların əməkdaşları istisna olmaqla – bu orqanların və təşkilatların işləri üzrə.

Gürcüstanın 20 iyun 2001-ci il tarixli qanunu №978 – SSM I, №22, 06.07.2001-ci il., maddə.84

Gürcüstanın 2 iyun 2003-cü il tarixli qanunu №2310 – SSM I, №13, 02.06.2003-cü il., maddə.88

Gürcüstanın 13 iyul 2006-cı il tarixli qanunu №3435 - SSM I, №32, 31.07.2006-cı il., maddə.243

Gürcüstanın 24 sentyabr 2009-cu il tarixli qanunu №1701 - SSM I, №29, 12.10.2009-cu il., maddə.184

Gürcüstanın 4 may 2018-ci il tarixli qanunu №2268 – veb-səhifə, 21.05.2018-ci il.

Gürcüstanın 15 iyul 2020-ci il tarixli qanunu №6988 – veb-səhifə, 28.07.2020-ci il.

Maddə 441

“Yaşayış sahəsindən istifadə zamanı yaranan münasibətlər haqqında” Gürcüstan Qanununda müvafiq dəyişikliklərin həyata keçirilməsinə qədər məhkəmələr: mülkiyyətçi ilə istifadəçi arasında yaşayış sahəsi ilə bağlı mübahisələrin müzakirəsini dayandırsınlar, habelə icra hərəkətləri dayandırılsın və yaşayış sahəsinə dair mülkiyyətçinin və istifadəçinin müvafiq hüquq və vəzifələri (öhdəlikləri) qorunub-saxlanılsın.

Gürcüstanın 18 may 2004-cü il tarixli qanunu №55 - SSM I, №13, 02.06.2004-cü il., maddə.44

Maddə 442. Apellyasiya məhkəməsinin səlahiyyətinin həyata keçirilməsi, icraata qəbul edilmiş işlərin ötürülməsi və kassasiya şikayətlərinə baxılması

1. Bu məcəllədə nəzərdə tutulmuş Apellyasiya məhkəməsinin səlahiyyətini 2005-ci il noyabrın 1-dək rayon (vilayət) və muxtar respublikaların ali məhkəmələri həyata keçirirlər.

2. Rayon (vilayət) məhkəməsi və Muxtar Respublikanın Ali Məhkəməsi tərəfindən 2005-ci il iyulun 15-dək icraata qəbul edilmiş işlər, hansıların ki müzakirəsi rayon (şəhər) məhkəməsinin səlahiyyətinə aiddir - rayon (şəhər) məhkəməsinə ötürüləcək.

3. 2005-ci il noyabrın 1-dək qeydiyyatdan keçmiş kassasiya şikayətlərinə baxılmasına bu məcəllənin 391-ci maddəsinin 2-ci və 5-ci hissələrinin qüvvəsi şamil edilmir.

Gürcüstanın 23 iyun 2005-ci il tarixli qanunu №1740 - SSM I, №36, 11.07.2005-ci il., maddə.227

Maddə 443. Apellyasiya şikayətinə təkbaşına baxılması

1. 2008-ci il yanvarın 1-dək verilmiş apellyasiya şikayətinə - bu məcəllənin 14-cü maddəsi ilə müəyyən edilmiş işlər üzrə, dəyəri 10 000 laridən çox olmayan əmlak-hüquq davası üzrə, həmçinin, əmək-hüquq münasibətindən qaynaqlanan davalara Apellyasiya Məhkəməsinin Mülki İşlər Palatasının hakimi təkbaşına baxa bilər.

2. Bu maddənin birinci hissəsində nəzərdə tutulmuş işlər üzrə başlanmış apellyasiya icraatını təkbaşına davam etdirir Apellyasiya (vilayət) Məhkəməsinin Mülki İşlər Palatasının o hakimi, hansı ki Apellyasiya Məhkəməsinin Mülki İşlər Palatasına təyin edilmişdir.

Gürcüstanın 25 noyabr 2005-ci il tarixli qanunu №2130 - SSM I, №53, 19.12.2005-ci il., maddə.350

Gürcüstanın 23 iyun 2006-cı il tarixli qanunu №3388 - SSM I, №26, 14.07.2006-cı il., maddə.210

Gürcüstanın 29 dekabr 2006-cı il tarixli qanunu №4209 - SSM I, №4, 12.01.2007-ci il., maddə.51

Maddə 444. Avropa İnsan Hüquqları Məhkəməsinin qərarı (qərardadı) əsasında, yeni aşkar edilmiş hallara görə icraatın yenilənməsi

Bu qanunun 423-cü maddəsinin birinci hissəsinin „z“ alt bəndi o fiziki və hüquqi şəxslərə də şamil edilir, hansılara ki Avropa İnsan Hüquqları Məhkəməsinin qərarı (qərardadı) əsasında, yeni aşkar edilmiş hallara görə icraatın yenilənməsindən imtina edilib - əgər onlar məhkəməyə yeni aşkar edilmiş hallara görə icraatın yenilənməsi tələbi ilə 2010-cu il iyunun 15-dək müraciət edirlərsə.

Gürcüstanın 4 may 2010-cu il tarixli qanunu №3035 - SSM I, №24, 10.05.2010-cu il., maddə.163

Maddə 445. İddia ərizəsinin (ərizənin) qəbul edilməsi

1. İddia ərizəsi (ərizə) məhkəməyə verilərkən - əgər o, poçtla göndərilməyibsə, məhkəmənin kanselyariyası (dəftərxanası) iddia ərizəsinin (ərizənin) formal (məzmunu deyil) tərəfini yoxlayır və formal qeyri-dəqiqliyin aşkar edilməsi halında iddiaçıya, onun nümayəndəsinə (iddia ərizəsini (ərizəni) nümayəndə verirsə) qeyri-dəqiqliyin aradan qaldırılması haqqında göstəriş verir.

2. İddia ərizəsinin (ərizənin) formal tərəfi yoxlanılarkən aşağıdakı hallara diqqət yetirilir:

a) iddia ərizəsinin (ərizənin) Gürcüstanın Ali Ədliyyə Şurası tərəfindən təsdiq edilmiş formada təqdim edilib-edilməməsi;

b) bu məcəllənin 178-ci maddəsinin birinci hissəsinin „a“–„d“, „z“, „k“ və „m“ alt bəndlərində nəzərdə tutulmuş rekvizitlərin iddia ərizəsinin (ərizənin) formasında qeyd edilib-edilməməsi;

q) iddia ərizəsinə (ərizəyə) dövlət rüsumunun ödənilməsini təsdiq edən sənədin əlavə edilib-edilməməsi, belə bir sənəd əlavə edilmədikdə isə - vəsatətlər qrafasında dövlət rüsumunun ödənilməsindən azad edilməsi, ödənilməsinin təxirə salınması və ya məbləğinin azaldılması haqqında vəsatətin göstərilib-göstərilmədiyi;

d) iddia ərizəsinə (ərizəyə) əlavə edilmiş sənədlərin siyahısında göstərilən bütün sənədlər əlavə edilibmi;

e) iddia ərizəsinə (ərizəyə) nümayəndənin səlahiyyətini təsdiq edən sənədin əlavə edilib-edilməməsi - əgər iddia ərizəsini (ərizəni) nümayəndə verirsə;

v) iddia ərizəsinin (ərizənin) imzalanıb-imzalanmadığı;

z) iddia ərizəsinin (ərizənin) və ona əlavə edilmiş sənədlərin cavabdehlərin sayı qədər surətinin təqdim edilib-edilməməsi.

3. Hakim: iddia ərizəsi (ərizə) təqdim edildikdən sonra 5 gün müddətində bu iddia ərizəsinin (ərizənin) qəbul edilməsi haqqında qərardad çıxarmağa borcludur. İddia ərizəsi (ərizə) onun qəbul edilməsi haqqında qərardad çıxarıldığı gündən, həmin müddətdə qərardad çıxarılmadıqda isə – bu müddət keçdikdən sonra qəbul edilmiş sayılır.

Gürcüstanın 28 dekabr 2011-ci il tarixli qanunu №5667– veb-səhifə, 30.12.2011-ci il.

Maddə 446. İddia ərizəsinin və ona əlavə edilmiş sənədlərin surətlərinin cavabdehə göndərilməsi

Bu məcəllənin 445-ci maddəsinə uyğun olaraq iddia ərizəsinin qəbul edilməsi haqqında məhkəmə qərardadı çıxarıldıqdan sonra və ya belə qərardadın çıxarılmasının müddəti keçdikdən sonra, hakim: bu iddia ərizəsinin və ona əlavə edilmiş sənədlərin surətlərinin cavabdehə eyni məcəllənin 448-ci maddəsi ilə müəyyən edilmiş qaydada göndərilməsi haqqında sərəncam verməyə borcludur.

Gürcüstanın 28 dekabr 2011-ci il tarixli qanunu №5667– veb-səhifə, 30.12.2011-ci il.

Maddə 447. Qüsur (çatışmazlıq) haqqında qərardad və iddia ərizəsinin qaytarılması

1. Hakim: iddia ərizəsinin bu məcəllənin 177-ci maddəsinin 3-cü hissəsində və/və ya 178-ci maddəsində (eyni maddənin birinci hissəsinin „t“ və „i“ alt bəndləri və 3-cü hissəsi istisna olmaqla - əgər iddiaçı sübutları təqdim etməməsinin üzrlü səbəbini göstərmişdirsə) göstərilən şərtləri pozmaqla verildiyini və/və ya iddia ərizəsinin və ona əlavə edilmiş sənədlərin cavabdeh sayı qədər surətdə təqdim edilmədiyini və/və ya iddia ərizəsinə dövlət rüsumunun ödənilməsini təsdiq edən sənədin və/və ya nümayəndənin səlahiyyətini təsdiq edən sənədin əlavə edilmədiyini aşkar edərsə - məhkəmə qüsur (çatışmazlıq) haqqında qərardad çıxaracaq və onu doldurmaq üçün iddiaçıya müddət təyin edəcək. İddiaçı qərardadda göstərilən qüsuru (çatışmazlığı) təyin edilmiş müddətdə doldurduqda, məhkəmə iddia ərizəsinin icraata qəbul edilməsi haqqında qərardad çıxarır; əks halda məhkəmə iddia ərizəsinin icraata qəbulundan imtina və onun iddiaçıya qaytarılması haqqında qərardad çıxarır, hansından ki özəl şikayət ərizəsi verilə bilər. Belə bir qərardad çıxarıldıqda, dövlət rüsumu tam qaytarılmalıdır.

2. İddia ərizəsində bu məcəllənin 178-ci maddəsinin birinci hissəsinin „b“ alt bəndində nəzərdə tutulmuş iddiaçının ünvanı göstərilmədikdə, məhkəmə iddia ərizəsinin baxılmamış qalması haqqında qərardad çıxarır.

3. Əgər qüsur (çatışmazlıq) bu məcəllənin 445-ci maddəsinin 2-ci hissəsində nəzərdə tutulmuş iddia ərizəsinin formal (və məzmunu deyil) tərəfinə toxunursa, məhkəmə iddia ərizəsi üzrə müəyyən edilmiş qüsur (çatışmazlıq) haqqında tərəflərə (onların nümayəndələrinə) məlumatı (bildirişi) telefonla vermək səlahiyyətinə malikdir. Bu qaydada məlumatlandırma halında: qüsur (çatışmazlıq) haqqında qərardad telefon bildirişinin həyata keçirildiyi gün təhvil verilmiş (çatdırılmış) sayılır.

Gürcüstanın 28 dekabr 2011-ci il tarixli qanunu №5667– veb-səhifə, 30.12.2011-ci il.

Maddə 448. Məhkəmənin cavabdehə tapşırıqları

1. İşi məhkəmə müzakirəsinə hazırlamaq üçün hakim:

a) iddia ərizəsinin (ərizənin) və bu məcəllə ilə nəzərdə tutulmuş sənədlərin surətlərini cavabdehə göndərir;

b) cavabdehin iddia ərizəsinə (ərizəyə) və onda qaldırılan məsələlərə dair öz cavabını (cavab ərizəsini), habelə iddia ərizəsinə əlavə edilmiş sənədlərə dair öz fikirlərini yazılı şəkildə tərtib etməsi və onları məhkəməyə təqdim etməsi üçün ona müddət təyin edir. Təyin edilmiş müddət 14 gündən, mürəkkəb kateqoriyalı işlər üzrə isə – 21 gündən çox olmamalıdır. Üzrlü səbəb mövcud olmadıqda, bu müddətin uzadılmasına yol verilmir.

2. Cavabdehin yazılı cavabında (cavab ərizəsində) göstərilməlidir:

a) onun cavabı (cavab ərizəsini) verdiyi məhkəmənin adı;

b) cavabdehin, onun nümayəndəsinin (əgər cavabı (cavab ərizəsini) nümayəndə verirsə), şahidin, iclasa dəvət olunacaq digər şəxsin adı, soyadı (adlandırılması), əsas ünvanı (faktiki olduğu yer), habelə alternativ ünvanı - əgər varsa, iş yerinin ünvanı, telefon nömrəsi, o cümlədən mobil, elektron poçt ünvanı, faks. Cavabda (cavab ərizəsində) cavabdeh və ya onun nümayəndəsi əlaqə saxlanılacaq şəxsin məlumatlarını da göstərə bilər. Cavabdeh hüquqi şəxs və ya fərdi sahibkar olduqda − cavabdehin özü, əgər onun nümayəndəsi varsa (qanuni nümayəndə istisna olmaqla) – onun nümayəndəsi elektron poçt ünvanını və telefon nömrəsini göstərməyə borcludur;

q) cavabdehin iddianı tanıyıb-tanımadığı və hansı hissədə;

d) əgər cavabdeh iddianı tanımırsa, iddia ərizəsinə qarşı onun cavabı (cavab ərizəsi) hansı konkret faktlara və hallara əsaslanır;

e) cavabdehin göstərdiyi halları təsdiq edən sübutlar;

v) cavabdeh hansı prosessual vasitələrlə özünü iddiadan müdafiə etmək niyyətindədir, xüsusən də, əks (qarşı) iddia ərizəsi qaldırmaq niyyətindədirmi, iddia ərizəsinin məqbulluğunu (qəbuledilənliyini) inkar (rədd) edirmi;

z) cavabdehin vəsatətləri, əgər varsa:

z.a) məhkəməyə və ya hakimə qarşı etirazı (kənarlaşdırma tələbi) olacaqmı və s.;

z.b) kimlər prosesə həmiştirakçı və ya üçüncü şəxs kimi daxil edilə bilər;

z.q) məhkəmə iclasına hansı şahid çağırılmalıdır;

z.d) digər növ vəsatətlər;

t) cavaba (cavab ərizəsinə) əlavə edilən sənədlərin siyahısı;

i) işə şifahi dinləmə olmadan baxılması barədə cavabdehin rəyi.

3. Cavaba (cavab ərizəsinə) nümayəndənin səlahiyyətini təsdiq edən sənəd əlavə edilməlidir - əgər onu məhkəməyə nümayəndə verirsə.

4. Cavabda (cavab ərizəsində): iddia ərizəsində göstərilən hər bir faktiki hal və sübutla bağlı cavabdehin fikirləri tam və ardıcıl şəkildə əks etdirilməlidir. Cavabdeh iddia ərizəsində göstərilən halların hər hansı biri ilə razılaşmadıqda, bunun səbəbini göstərməyə və müvafiq arqumentlərlə əsaslandırmağa borcludur.

5. Cavabdeh: cavabda (cavab ərizəsində) göstərilən bütün sübutları ona əlavə etməyə borcludur. Cavabdeh üzrlü səbəbdən cavabla (cavab ərizəsi) ilə birlikdə sübutları təqdim edə bilmədikdə - o, cavabda (cavab ərizəsində) bu barədə qeyd etməyə borcludur. Cavabdeh sübutları təqdim etmək üçün ağlabatan müddət tələb etmək hüququna malikdir.

6. Cavabdeh: iddia ərizəsinin və ona əlavə edilmiş sənədlərin surətlərini aldıqdan sonra - iddia ərizəsinə və onda qaldırılan məsələlərə dair öz cavabını, habelə iddia ərizəsinə əlavə edilmiş sənədlərə dair öz fikirlərini məhkəmənin müəyyən etdiyi müddətdə məhkəməyə təqdim etməyə borcludur. Cavab (cavab ərizəsi) bu məcəllənin 177-ci maddəsinin 2-ci və 3-cü hissələrində müəyyən edilmiş tələblərə cavab verməlidir.

7. Cavabdeh: cavabı (cavab ərizəsini) verərkən, yazılı materialları elektron poçtla qəbul etməyə razı olduğunu bildirə bilər. Belə halda məhkəmə, bir qayda olaraq, materialları cavabdehə elektron poçtla göndərir.

8. Cavabı - cavabdeh və ya onun nümayəndəsi imzalayır.

Gürcüstanın 28 dekabr 2011-ci il tarixli qanunu №5667– veb-səhifə, 30.12.2011-ci il.

Maddə 449. Cavabdehin yazılı cavabının (cavab ərizəsinin) və ona əlavə edilmiş sənədlərin surətlərinin iddiaçıya göndərilməsi

1. Cavabdehin yazılı cavabının (cavab ərizəsinin) və ona əlavə edilmiş sənədlərin surətləri iddiaçıya göndərilir.

2. İddiaçı: cavabdehin yazılı cavabını (cavab ərizəsini) aldıqdan sonra 5 gün müddətində ona dair öz fikirlərini yazılı şəkildə məhkəməyə bildirmək, habelə əlavə sübutları hakimə təqdim etmək hüququna malikdir.

Gürcüstanın 28 dekabr 2011-ci il tarixli qanunu №5667– veb-səhifə, 30.12.2011-ci il.

Maddə 450. Bu məcəllənin bəzi maddələrinin qüvvədə olmasının (təsirinin) inzibati işlərə baxılmasına şamil edilməsi

1. Bu məcəllənin 11-ci maddəsinin 5-ci hissəsinin, 59-cu maddəsinin 31 hissəsinin, 183-cü və 184-cü maddələrinin, 186-cı maddəsinin birinci hissəsinin „t“ alt bəndinin, 201-ci maddəsinin və 275-ci maddəsinin „t“ və „i“ alt bəndlərinin qüvvəsi Gürcüstanın İnzibati Prosessual Məcəlləsində nəzərdə tutulmuş inzibati işlərə baxılmasına şamil edilmir.

2. Bu məcəllənin 445-ci-449-cu maddələrinin qüvvəsi yalnız Gürcüstanın İnzibati Prosessual Məcəlləsində nəzərdə tutulmuş inzibati işlərə baxılmasına şamil edilir.

Gürcüstanın 28 dekabr 2011-ci il tarixli qanunu №5667– veb-səhifə, 30.12.2011-ci il.

Maddə 451. 2015-ci il aprelin 1-dək məhkəmə tərəfindən fəaliyyət qabiliyyəti olmayan elan edilmiş şəxslərlə bağlı keçid dövründə hüquqi tənzimləmə

1. 2015-ci il aprelin 1-dək məhkəmə tərəfindən fəaliyyət qabiliyyəti olmayan elan edilmiş şəxsin –onun fərdi qiymətləndirilməsinə qədər məhkəməyə müraciət etmək hüququ məhdudlaşdırılmır.

2. 2015-ci il aprelin 1-dək qüvvədə olan normaların məzmunu nəzərə alınmaqla, 2015-ci il aprelin 1-dək məhkəmə tərəfindən fəaliyyət qabiliyyəti olmayan elan edilmiş şəxs - onun fərdi qiymətləndirilməsi aparılana qədər fəaliyyət qabiliyyəti olmayan şəxs sayılsın.

3. Hakim: təqdim edildikdən sonra 5 gün müddətində iddia ərizəsini qəbul etməyəcək - əgər iddia ərizəsini 2015-ci il aprelin 1-dək məhkəmə tərəfindən fəaliyyət qabiliyyəti olmayan elan edilmiş, fərdi qiymətləndirilməsi aparılmamış şəxs vermişdirsə.

4. Əgər iddia ərizəsi (ərizə) 2015-ci il aprelin 1-dək məhkəmə tərəfindən fəaliyyət qabiliyyəti olmayan elan edilmiş şəxs tərəfindən verilmişdirsə və məhkəmə ona prosessual nümayəndə təyin etməyi məqsədəuyğun hesab etmirsə, məhkəmə: tərəfin ərizəsi əsasında və ya öz təşəbbüsü ilə, iddia ərizəsini (ərizəni) baxılmamış saxlayacaq.

5. Əleyhinə məhkəmə qərarı çıxarılmış tərəf məhkəməyə iddia ərizəsi ilə müraciət etdikdə və onun 2015-ci il aprelin 1-dək məhkəmə tərəfindən fəaliyyət qabiliyyəti olmayan elan edilmiş şəxs olduğunu sübut etdikdə - tərəf: Tibbi Mediasiya Xidmətinin qəbul etdiyi qərarı tanımaqdan və icra etməkdən imtina edə bilər.

6. Əleyhinə məhkəmə qərarı çıxarılmış tərəf məhkəməyə şikayət ərizəsi ilə müraciət etdikdə və onun 2015-ci il aprelin 1-dək məhkəmə tərəfindən fəaliyyət qabiliyyəti olmayan elan edilmiş şəxs olduğunu sübut etdikdə - məhkəmə: Tibbi Mediasiya Xidmətinin qəbul etdiyi qərarı ləğv etmək səlahiyyətinə malikdir.

7. Qərarın batil elan edilməsi haqqında ərizə bu məcəllənin 422-ci maddəsinin birinci hissəsinin „b“ alt bəndinə əsaslandıqda - ərizənin verilməsinin müddəti 2015-ci il aprelin 1-dək məhkəmə tərəfindən fəaliyyət qabiliyyəti olmayan elan edilmiş şəxsin (tərəfin) qanuni nümayəndəsinə qərarın bildirildiyi gündən başlayır.

Gürcüstanın 20 mart 2015-ci il tarixli qanunu №3340 – veb-səhifə, 31.03.2015-ci il.

Maddə 452. (qüvvədən düşmüşdür)

Gürcüstanın 16 dekabr 2015-ci il tarixli qanunu №4648 - veb-səhifə, 28.12.2015-ci il.

Gürcüstan prezidenti Eduard Şevardnadze.

Tbilisi,

14 noyabr 1997-ci il.

№1106 –IS